Sayıştay 7. Dairesi 41554 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2014

• Daire: 7

• Dosya No: 41554

• Tutanak No: 43989

• Tutanak Tarihi: 17.01.2018

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

KONU: Özel hizmet tazminatı ve ek ödeme farkının hatalı ödenmesi.

7. 206 sayılı İlamın 9. maddesiyle; ... Belediyesinde bilgisayar işletmeni olarak çalışan ve Mali Hizmetler Müdürlüğüne vekâlet eden ...’e özel hizmet tazminatı ve ek ödeme farkının hatalı ödenmesi nedeniyle ... TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Sorumlular ortak temyiz dilekçelerinde özetle;

Kendisinin 1984 yılında Belediyede işe başladığını, 1984 yılından bu yana yani 31 yıldır muhasebe biriminde görev yaptığını, muhasebe servisinde vekâleten müdür olarak atandığı 01/04/2005 yılından bu yana üç işçi ve bir adet lise mezunu olmak üzere dört personel çalıştığını, içlerinde müdürlüğe vekâlet edebilecek özelliğe en yakın personelin kendisinin olduğunu, 1999 yılından sonra mevcut hesap işleri müdürünün izne ayrıldığı ve raporlu olduğu tarihlerde zaman zaman müdürlüğe vekâlet ettiğini, 1998 - 2002 yılları ile ilgili denetimlerinde mevcut müdürün açığa alınması sonucunda 11 ay müdürlük görevini vekâleten yürüttüğünü, 2004 yılında müdürünün emekliye ayrılması sonucunda Belediye Başkanı tarafından 07/04/2005 tarihinde vekâleten Hesap İşleri Müdürlüğüne, 06/07/2007 tarihinde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 86. maddesi gereğince Mali Hizmetler Müdürlüğüne getirildiğini, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun geçici 5. maddesine göre 2008 yılı sınavı kazanarak muhasebe yetkilisi sertifikası aldığını, kadro derecesini 2/6 olduğunu, 2005 yılından bu yana Encümen ve İhale Komisyonu daimi üyesi olarak görev yaptığını, 2005 yılından bu yana yürüttüğü bu görevle ilgili 28/11/2008 tarih ve 1180 numaralı idare kararı ve beraberinde 2009/115 esas numaralı ... Bölge İdare Mahkemesi kararının da bulunduğunu ve bu kararların ekte sunulduğunu,

Mevzuatta tedviren görevlendirme şeklinde açıklanan bir husus bulunmamakla beraber uygulamada 99 seri nolu genel tebliğde de belirtildiği üzere asilde aranan şartlara sahip vekil bulunmadığı hallerde idarece hizmetin aksatılmadan yürütülmesini teminen herhangi bir şekilde boşalmış veya boş bulunan bir göreve asilde aranan şartlara en yakın personel arasından tedviren görevlendirme yapılarak idari görevin yürütülmesinin sağlandığını, özel hizmet tazminatı ile ek ödeme farklarının Ekdeki mahkeme kararlarının Anayasanın 138. maddesinin son fıkrası (yasama ve yürütme organları ile idare mahkeme kararlarına uymak zorundadır, bu organlar ve idare mahkeme kararlarını hiçbir suretle değiştiremez ve bunların yerine getirilmesini geciktiremez.) ve 2577 sayılı Kanunun 28. maddesinin (Danıştay Bölge İdare Mahkemeleri, İdari ve Vergi Mahkemelerinin esasa ve yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararların icatlarına göre idare gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur.) sonucunda verildiğini belirterek hakkında beraat kararı verilmesini talep etmişlerdir.

Başsavcılık mütalaasında;

“İlamın 9. maddesindeki kamu zararına ilişkin olarak, İtiraz konusu hususların, Daire Kararında karşılandığı görülmüştür.

Bu nedenle, İlamın 9. maddesi için ileri sürülen itiraz gerekçelerinin, ilam hükmünün bozulmasını ya da hükmün kaldırılmasını gerektirecek mahiyette olmadığı düşünüldüğünden, temyiz talebinin reddedilerek, yasa ve yönteme uygun düzenlenmiş Daire Kararının tasdikine karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.”

denilmiştir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda; ... Belediyesinde bilgisayar işletmeni olarak çalışan ve Mali Hizmetler Müdürlüğüne vekâlet eden ...’e özel hizmet tazminatı ve ek ödeme farkının hatalı ödendiği görülmüştür.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68. maddesinin (B) fıkrasında,

“Eğitim ve Öğretim Hizmetleri Sınıfı ile Sağlık Hizmetleri ve Yardımcı Sağlık Hizmetleri Sınıfı hariç, sınıfların 1, 2, 3 ve 4 üncü derecelerindeki kadrolarına, derece yükselmesindeki süre kaydı aranmaksızın, atanmasındaki usule göre daha aşağıdaki derecelerden atama yapılabilir.

(Değişik ikinci paragraf: 13/2/2011-6111/101 md.) Ancak, bu şekilde bir atamanın yapılabilmesi için ilgilinin;

a) 1 inci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300 ve daha yukarıda olanlar için en az 12 yıl,

b) 1 inci ve 2 nci dereceli kadrolardan ek göstergesi 5300’den az olanlar için en az 10 yıl,

c) 3 üncü ve 4 üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl,

hizmetinin bulunması ve yükseköğrenim görmüş olması şarttır.” denilmiş ve aynı Kanunun “Vekâlet Görevi ve Aylık Verilmesinin Şartları” başlıklı 86. maddesinde de kimlere ne şekilde vekâlet verileceği düzenlenmiştir. Aynı Kanunun 175. maddesinde de vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için, vekilin asilde aranan şartları taşımasının zorunlu olduğu belirtilmiştir.

Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme Ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin “Görevde Yükselme Sınavına Tabi Olarak Atanacaklarda Aranacak Özel Şartlar” başlıklı 7. maddesinde,

“(1) Bu Yönetmeliğin 5 inci maddesinin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.

a) Müdür kadrosuna atanabilmek için;

1. 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (b) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,

2. Fakülte veya dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,

…4) Teknik öğrenim gerektiren müdürlüklere yapılacak atamalar dışında, diğer müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle üç yılı uzman, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru ve muhasebeci kadrosunda olmak kaydıyla en az on yıl hizmeti bulunmak,…”, denilmiş, 07.05.2014 tarih ve 28993 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmelik değişikliği ile bu madde;

(1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.

a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için;

1. 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,

2. Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,

…4) Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak,…”

şeklinde değiştirilmiştir.

02.02.2000 tarihli ve 23952 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan Mülga İl Özel İdareleri, Belediyeler ve İl Özel İdareleri ve Belediyelerin Kurdukları Birlik, Müessese ve İşletmeler ile Bunlara Bağlı Döner Sermayeli Kuruluşlardaki Memurların Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelikte de aynı şekilde müdürlük kadrosuna atanabilmek için öğrenim ve hizmet şartı bulunmaktadır.

17.04.2006 gün ve 2006/10344 sayılı “Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar” başlıklı Bakanlar Kurulu Kararının “Vekâlet” başlıklı 9. maddesinde,

“657 sayılı kanunun 86 ncı maddesi uyarınca;

a)1)Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet ettirilenlere;

aa) Vekâletin, 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine binaen yapılması ve bu hususun onayda belirtilmiş olması,

bb) Vekâletin, Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadro veya görevler için ilgili Bakan, diğer kadro veya görevler için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi,

cc) Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları,

kaydıyla; vekâlet ettikleri kadro veya görevler için bu karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark, 657 sayılı Kanunun 175 inci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekâlet görevine başlandığı tarihten itibaren ve vekâlet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir.

2)aa) Esas ve usule ilişkin olarak yukarıda belirtilen şartları bir arada taşımayanlara,

………….

Vekâlet nedeniyle öngörülen zam ve tazminatlar ödenmez.” hükme bağlanmıştır.

13.01.2014 gün ve 2014/5800 sayılı (Resmi Gazete: 16.01.2014/28884) Bakanlar Kurulu Kararının 4. maddesinde, “17/4/2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan “Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar” ve eki cetvellerin uygulanmasına 2014 yılında da devam olunur.” belirtilmiştir.

666 sayılı Kamu Görevlilerinin Mali Haklarının Düzenlenmesi Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin 1. maddesiyle 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen ek 9. maddesinde;

“Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu…en yüksek Devlet memuru aylığına (ek gösterge dahil), ekli (I) sayılı Cetvelde yer alan kadro ve görev unvanlarına karşılık gelen oranların uygulanması suretiyle hesaplanan tutarda ek ödeme yapılır.

……

Birinci fıkra kapsamına giren personelden; kurumlarınca bir kadroya kurum içinden veya kurum dışından vekâlet ettirilenlere, vekâletin 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine istinaden yapılmış ve bu hususun onayda belirtilmiş olması, vekâlet görevinin Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadrolar için ilgili bakan, diğer kadrolar için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, vekâlet eden personelin asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadrolar için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) taşıması kaydıyla vekâlet ettikleri kadro için öngörülen ek ödemenin asli kadroları için öngörülen ek ödemeden fazla olması halinde, aradaki fark, vekâlet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve bu görev fiilen yapıldığı sürece ödenir.” hükümleri yer almıştır.

Belediye ve Bağlı Kuruluşları İle Mahalli İdare Birlikleri Norm Kadro İlke ve Standartlarına Dair Yönetmelik Eki Cetveller Ekinde ki (I) sayılı kütük ekinde ki Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Memur Kadro Kütüğünde Mali Hizmetler Müdürü kadrosunun Genel İdare Hizmetleri sınıfında en üst derecesi 1 ve en alt derecesi ise 4 olarak tespit edilmiş, bunun sonucunda ... Belediyesi Mali Hizmetler Müdürü kadro derecesini 1 olarak belirlemiş ve bu durum memur kadrolarını gösteren cetvelde de yer almıştır.

Bilgisayar işletmeni kadrosunda görev yaparken 07.04.2004 tarih ve 2004/331 sayılı olur ile Mali Hizmetler Müdürlüğüne vekâleten görevlendirilen ...’in ... Ticaret Lisesi mezunu olduğu görülmüştür. Yukarıda yer alan mevzuat hükümlerine göre, 1-4 dereceli kadrolara atanmak için yükseköğrenim mezunu olmak ve Müdürlüğe atanmak için fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak ile son müracaat tarihi itibariyle üç yılı uzman, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru ve muhasebeci kadrosunda olmak kaydıyla en az on yıl hizmeti bulunmak gerektiğinden müdürlüğe vekâleten görevlendirilecek personelin de asaleten atanmada aranan söz konusu şartları yerine getirmesi icap etmektedir. ... ise hem öğrenim şartını hem de hizmet şartını gerçekleştirmediğinden vekâlet ettiği müdürlük kadrosuna ilişkin özel hizmet tazminatı ve ek ödeme farkının kendisine ödenmemesi gerekmektedir. Buna göre; kendisine ödenen % 135 özel hizmet tazminatı yerine bilgisayar işletmeni olarak ödenmesi gereken % 55 özel hizmet tazminatını alması, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9. maddesi eki (I) sayılı cetveldeki ek ödeme oranlarından % 170 yerine % 110’u alması gerekmektedir.

Sorumlular temyiz dilekçelerinde, 28.11.2008 tarihli 2008/697 Esas Nolu 2008/1180 Karar Nolu T.C. ... İdare Mahkemesi kararında, Belediyede memur olarak görev yapmakta iken Hesap İşleri Müdürlüğü görevini vekâleten yürütmek üzere görevlendirilen davacı ...’in tarafına vekâlet aylığına eş değer bir tazminatın ödenmesine karar verildiğinden ve bu kararı onayan 19.03.2009 tarihli 2009/115 Esas Nolu 2009/118 Karar Nolu T.C. ... Bölge İdare Mahkemesi kararından yola çıkarak bu ödemeleri yaptıklarını belirtmişlerdir. Ancak Kararda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun ilgili maddelerine göre asilde aranan şartları taşımayan bir kişinin vekil olarak atanamayacağının ve kendisine vekâlet aylığı ödenemeyeceğinin açık olduğu ifade edilmiş, asilde aranılan şartları taşımayan davacıya vekâlet aylığı adı altında bir ücret ödenmesi mümkün olmasa da davacının yürüttüğü görevden dolayı üstlendiği sorumluluk dikkate alındığında vekâlet görevinden dolayı davacıya vekâlet aylığına eş değer tutarda bir meblağın tazminat olarak ödenmesi gerektiği belirtilmiştir. Dolayısıyla, söz konusu Karardaki ödeme ile İlamın konusu olan özel hizmet tazminatı ve ek ödeme farkı birbirinden farklı hususlardır. Şöyle ki, “vekâlet aylığı” 657 sayılı Devlet Memurları Kanunun 86. maddesinde düzenlenmişken, İlamın konusu olan “zam ve tazminatlar” 657 sayılı Kanunun 152. maddesinde ve 17/4/2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan “Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar”da düzenlenmiş, İlamın diğer konusu olan “ek ödeme” ise 666 sayılı Kamu Görevlilerinin Mali Haklarının Düzenlenmesi Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin 1. maddesiyle 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen ek 9. maddesinde düzenlenmiştir. Sonuç olarak, söz konusu Kararlara istinaden ...’e vekâlet görevinden dolayı vekâlet aylığına eş değer tutarda bir meblağın tazminat olarak ödenmesi, İlamın konusu ile ilişiği bulunmamaktadır. Zira mahkeme kararında da asilde aranan şartları taşımayan bir kişinin vekil olarak atanamayacağı açık olarak belirtilmiştir. Buna göre, hem öğrenim şartını hem de hizmet şartını gerçekleştirmediğinden vekâlet ettiği müdürlük kadrosuna ilişkin özel hizmet tazminatı ve ek ödeme farkının ...’e ödenmesi mevzuata aykırıdır.

Bu itibarla, sorumlu iddialarının reddedilerek 206 sayılı İlamın 9. maddesiyle ... TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE, oybirliğiyle 17.01.2018 tarihinde karar verildi.