Sayıştay 7. Dairesi 41266 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2014

• Daire: 7

• Dosya No: 41266

• Tutanak No: 44249

• Tutanak Tarihi: 21.03.2018

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Kaldırılan ve çalışanları ile tüm borç ve alacakları ile devredilen Belde Belediyesine ilişkin varlığı şüpheli olan borcun kanıtlayıcı belgeleri olmadan Belediye tarafından ödenmesi.

152 sayılı İlamın 10’uncu maddesinde, 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi Ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun kapsamında kaldırılan ve çalışanları ile tüm borç ve alacakları ... Belediyesi'ne devredilen ... Beldesi'nden gelen ... tarafından, 56 aylık maaşının ödenmediği iddia edilmesi üzerine, varlığı şüpheli olan borcun kanıtlayıcı belgeleri olmadan Belediye tarafından ödenmesi suretiyle kamu zararına neden olunduğu gerekçesiyle …. TL’ye tazmin hükmolunmuş ve konunun soruşturulmasını teminen İçişleri Bakanlığı’na yazılmasına karar verilmiştir.

Sorumlu muhasebe yetkilisi …. dilekçesinde,

6360 Sayılı Kanunla “Mardin, …, (EKLENMİŞ İBARE RGT: 22.03.2013 RG NO: 28595 KANUN NO: 6447/1) …. illerinde, sınırları il mülki sınırları olmak üzere aynı adla büyükşehir belediyesi kurulmuş ve bu illerin il belediyeleri büyükşehir belediyesine dönüştürülmüştür.

(2)….

(3) Birinci ve ikinci fıkrada sayılan illere bağlı ilçelerin mülki sınırları içerisinde ver alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belediyeler ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır. “hükmü ile,

Aynı Kanunun Geçici 1. Maddesinin 1,2 ve 3. fıkralarında ‘(1) Bu Kanundaki devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulur. Bu komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabilir.

(2) 1 inci maddeye göre tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köyler, mevcut personelini, taşınır ve taşınmazlarını, iş makineleri ve diğer taşıtları ile kamu kurum ve kuruluşlarına olan alacak ve borçlarını katılacakları ilçe belediyesine bu Kanunun yayımlandığı tarihten itibaren bir ay içinde bildirir. Bu belediye ve köylerin taşınmazlarının tahsisi ve kiralanması, iş ve toplu iş sözleşmesinin yapılması, yeni nazım ve uygulama imar planının yapılması, imar planı değişikliği ve revizyonu ile her türlü imar uygulaması (inşaat ruhsatı hariç), iş makineleri ve diğer taşıtların satışı ile borçlanmaları katılacakları ilçe belediyesinin onayına bağlıdır. Henüz ilçe belediyesi oluşmamış yerlerde bildirimler il belediyesine yapılır ve onaylar il belediyesince verilir. Bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten önce ilam yapılmış memur alımları hariç olmak kaydıyla, yine bu Kanun ile tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köyler tarafından nakil yoluyla atanacaklar da dâhil olmak üzere hiçbir şekilde yeni personel alımı yapılamaz ve bu belediye ve köyler tarafından aynı tarihten itibaren tüzel kişiliğin sona ereceği tarihi geçecek şekilde veya mevcut hizmet alımlarının kapsamını ve personel sayısını genişletecek şekilde hizmet alımı sözleşmesi düzenlenemez.

(3) 1 inci maddeye göre tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köylerin personeli, her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşu veya ilçe belediyesine devredilir. Devir işlemi ilk mahalli idareler genel seçimi itibarıyla uygulamaya konulur” hükümlerine yer verildiğini,

Bunların dışında 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun Geçici 1 ve Geçici 2 nci maddelerinde, tüzel kişiliği kaldırılan il özel idaresi, belediye, köy ve bu mahalli idarelerin kurdukları birliklerin her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları ile personelinin bildirimi, devri, paylaştırılması ve nakline ilişkin hususlara yönelik olarak İçişleri Bakanlığı ile Devlet Personel Başkanlığınca birlikte hazırlanan uygulamaya ilişkin esasların 1, 2 ve 3. maddelerinde,

‘1- 6360 sayılı Kanun kapsamında yer alan personele ilişkin iş ve işlemler illerde kurulan devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonları tarafından yerine getirilmektedir. Komisyon tarafından devrine veya paylaştırılmasına karar verilen personelin göreve başlatılıp başlatılmaması hususunda ilgili kurumun takdir yetkisi bulunmamaktadır. Bu itibarla, herhangi bir hak kaybına yol açılmaması bakımından komisyon kararına göre personelin derhal göreve başlatılması gerekmektedir. Bu şekilde devredilen veya paylaştırılan personel nedeniyle ilgili kurumun norm kadro sayılarının aşılması, söz konusu personelin göreve başlatılmasına engel teşkil etmez.

2. Devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonlarının vali tarafından onaylanan kararları kesin olup, ilgili kurumlarca uygulanması zorunludur.

3. Komisyon görevlerini verine getirirken gerekli görmesi halinde her türlü araştırma ve incelemeyi yapmaya yetkilidir, İlgili kurumlar komisyon tarafından talep edilen bilgi ve belgeleri istenilen sürede vermekle yükümlüdür.’ İfadelerine yer verildiğini,

6360 sayılı kanunun ilgili hükümleri dikkate alındığında, yasa ile belde belediyelerinin tüzel kişiliğinin sona ererek ilçe belediyelerine mahalle olarak bağlandıklarını, yasanın amir hükmü ile devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulacağını, bu komisyonun kanun tarafından kendisine verilen yetki, görev ve sorumluluk gereği tüzel kişiliği sona ererek ilçe belediyelerine mahalle olarak bağlanan belde belediyelerinin personelini, her türlü taşınır ve taşınmaz mallarını, hak, alacak ve borçlarını (personel maaş vs. diğer sosyal hakları dahil) İLGİSİNE GÖRE bakanlıklara, büyükşehir belediyesine, bağlı kuruluşu veya ilçe belediyesine devir ve paylaştırma işlemlerini yürüterek bu yönde icrai ve uyulması zorunlu karar alacağını, komisyonun devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütürken devir, tasfiye ve paylaştırmaya esas kalemlerin kanunda öngörülen ‘İLGİSİNE GÖRE’ kavramını dikkate alarak hangi kuruma devredilmesi gerektiği ve devredilecek kalemlerin mevcut olup olmadığı, devredilecek borçların ödenip ödenmediği vs. hususlarda ilişkin gerekli araştırma ve incelemelerde bulunmaya yetkili olduğu ve bu hususta komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabileceğinin açıkça anlaşıldığını,

Bunların yanında tüzel kişiliği sona eren belde belediyelerinin taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları ile personelinin bildirimi, devri, paylaştırılması ve nakline ilişkin hususlara yönelik olarak İçişleri Bakanlığı ile Devlet Personel Başkanlığınca birlikte hazırlanan uygulamaya ilişkin esasların 2. Maddesinde Devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonlarının vali tarafından onaylanan kararlarının kesin olduğu ve ilgili kurumlarca uygulanmasının zorunlu olduğunun açıkça ifade edildiğini, 3. Maddesinde de Komisyonun görevlerini verine getirirken gerekli görmesi halinde her türlü araştırma ve incelemeyi yapmaya yetkili olduğunun ifade edildiğini,

Kanunların amir hükümleri gereği ... Kaymakamlığı Devir Tasfiye ve Paylaştırma Alt komisyonu ve Valilik tarafından oluşturulan Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu tarafından, kanunun kendisine verdiği görev ve yetki dahilinde, kesin ve tüm kamu kurum ve kuruluşları ile ilgilileri bağlayacak şekilde verilen karar ile mülga ... belde belediyesinden belediyeye devrine karar verilen borcun devirde lehtarı olarak görülen şahsa ödenmiş olmasından dolayı ödenen miktarın tazminine hükmedilmiş olmasının kanuna aykırı olduğunu,

Bununla birlikte eğer bu borcun ödenmesinde bir kamu zararı söz konusu olmuş ise bu zarara şahsının değil, kesin ve uyulması zorunlu karar alarak Belediyeyi bu karara uymaya mecbur eden ... Kaymakamlığı ve Mardin Valiliği Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonunun sorumlu olduğunu, Ayrıca, Denetçi ve Savcı görüşünde … TL nin hüküm dışı bırakılmasına ve konunun İçişleri Bakanlığınca araştırılması denilmesine rağmen tazmin hükmü verildiğini,

Oysa ödemenin yasal dayanağı Kaymakamlık alt komisyonu ve Valilik Devir Tasfiye ve Paylaştırma komisyon kararları ile devri yapılan ... Belediyesi tarafından ... Belediyesine gönderilen şahsa ait ödeme emrinin içerisinde belediyenin bütçesinde harcama talimatı verilerek kişiye maaş ödenmediğinden (320) Emanet hesabından bütçeleştirildiğini,

Daire kararında 5018 Sayılı Yasanın 32. Maddesindeki hükümlere aykırı hareket edildiğinden dolayı yani Harcama Talimatı olmadan ödemenin gerçekleştiğine atıf yapılarak tazmin çıkarıldığını, oysa ki daha önce ... Belediyesindeki Harcama Yetkilisi ve Gerçekleştirme Görevlisi tarafından Harcama talimatı verilip ödemelerin Emanet hesabına alındığını,

Eğer 6360 Sayılı Yasanın amir hükümleri gereği kurulan devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu tarafından verilen karar ile belediyeye devredilen bahse konu personel borcu ödenmemiş olsaydı, kanunen kurulan ve verdiği kararlar kesin ve bağlayıcı olan komisyon tarafından verilen kararı uygulamamaktan hakkında cezai takibat başlatılıp aleyhine tazminat davası açılacağını belirterek tazmin hükmünün kaldırılması veya inceleme sonucuna kadar hüküm dışı bırakılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık mütalaasında;

“…Dilekçede, varlığı şüpheli olan borcun belediye tarafından ödenmesi nedeniyle İlamın 10. maddesiyle verilen tazmin hükmüne itiraz edilmektedir.

Sorumlu; sorgu aşamasında ileri sürdüğü gerekçeleri tekrar ederek, yapılan işlemlerin muhasebe yetkilisi olarak yapmak mecburiyetinde olduğu işlemler olması nedeniyle yaptığını, asıl sorumluluğun borca ilişkin ödeme emri belgesini düzenleyip imzalayanlar olduğunu, emanete alınmış olan tutarı hak sahibine ödemesinin kendisinin sorumluluk tevcih edilmesine gerekçe olamayacağını ileri sürerek, ayrıca dilekçe ekinde anılan ödemelere ait olduğu ileri sürülen bir takım belgeler göndererek, hakkında verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedir.

Gönderilen belgelerin incelenmesi temyize konu teşkil etmeyeceğinden, konunun yargılamanın iadesini gerektirir nitelikte görülmesi halinde, yeniden hüküm tesis edilmesini teminen, dosyanın Dairesine gönderilmesine karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ.

6360 Sayılı Kanunla “Mardin, …, (EKLENMİŞ İBARE RGT: 22.03.2013 RG NO: 28595 KANUN NO: 6447/1) …. illerinde, sınırları il mülki sınırları olmak üzere aynı adla büyükşehir belediyesi kurulmuş ve bu illerin il belediyeleri büyükşehir belediyesine dönüştürülmüştür.

(2)….

(3) Birinci ve ikinci fıkrada sayılan illere bağlı ilçelerin mülki sınırları içerisinde ver alan köy ve belde belediyelerinin tüzel kişiliği kaldırılmış, köyler mahalle olarak, belediyeler ise belde ismiyle tek mahalle olarak bağlı bulundukları ilçenin belediyesine katılmıştır.”,

Aynı Kanunun Geçici 1. Maddesinin 1,2 ve 3. fıkralarında ‘(1) Bu Kanundaki devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulur. Bu komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabilir.

(2) 1 inci maddeye göre tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köyler, mevcut personelini, taşınır ve taşınmazlarını, iş makineleri ve diğer taşıtları ile kamu kurum ve kuruluşlarına olan alacak ve borçlarını katılacakları ilçe belediyesine bu Kanunun yayımlandığı tarihten itibaren bir ay içinde bildirir. Bu belediye ve köylerin taşınmazlarının tahsisi ve kiralanması, iş ve toplu iş sözleşmesinin yapılması, yeni nazım ve uygulama imar planının yapılması, imar planı değişikliği ve revizyonu ile her türlü imar uygulaması (inşaat ruhsatı hariç), iş makineleri ve diğer taşıtların satışı ile borçlanmaları katılacakları ilçe belediyesinin onayına bağlıdır. Henüz ilçe belediyesi oluşmamış yerlerde bildirimler il belediyesine yapılır ve onaylar il belediyesince verilir. Bu fıkranın yürürlüğe girdiği tarihten önce ilam yapılmış memur alımları hariç olmak kaydıyla, yine bu Kanun ile tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köyler tarafından nakil yoluyla atanacaklar da dâhil olmak üzere hiçbir şekilde yeni personel alımı yapılamaz ve bu belediye ve köyler tarafından aynı tarihten itibaren tüzel kişiliğin sona ereceği tarihi geçecek şekilde veya mevcut hizmet alımlarının kapsamını ve personel sayısını genişletecek şekilde hizmet alımı sözleşmesi düzenlenemez.

(3) 1 inci maddeye göre tüzel kişilikleri kaldırılan belediye ve köylerin personeli, her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları, komisyon kararıyla ilgisine göre bakanlıklara, büyükşehir belediyesi, bağlı kuruluşu veya ilçe belediyesine devredilir. Devir işlemi ilk mahalli idareler genel seçimi itibarıyla uygulamaya konulur” hükümleri yer almıştır.

Bunların dışında 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun Geçici 1 ve Geçici 2 nci maddelerinde, tüzel kişiliği kaldırılan il özel idaresi, belediye, köy ve bu mahalli idarelerin kurdukları birliklerin her türlü taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları ile personelinin bildirimi, devri, paylaştırılması ve nakline ilişkin hususlara yönelik olarak İçişleri Bakanlığı ile Devlet Personel Başkanlığınca birlikte hazırlanan uygulamaya ilişkin Esasların 1, 2 ve 3. maddelerinde,

“1- 6360 sayılı Kanun kapsamında yer alan personele ilişkin iş ve işlemler illerde kurulan devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonları tarafından yerine getirilmektedir. Komisyon tarafından devrine veya paylaştırılmasına karar verilen personelin göreve başlatılıp başlatılmaması hususunda ilgili kurumun takdir yetkisi bulunmamaktadır. Bu itibarla, herhangi bir hak kaybına yol açılmaması bakımından komisyon kararına göre personelin derhal göreve başlatılması gerekmektedir. Bu şekilde devredilen veya paylaştırılan personel nedeniyle ilgili kurumun norm kadro sayılarının aşılması, söz konusu personelin göreve başlatılmasına engel teşkil etmez.

2. Devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonlarının vali tarafından onaylanan kararları kesin olup, ilgili kurumlarca uygulanması zorunludur.

3. Komisyon görevlerini verine getirirken gerekli görmesi halinde her türlü araştırma ve incelemeyi yapmaya yetkilidir, İlgili kurumlar komisyon tarafından talep edilen bilgi ve belgeleri istenilen sürede vermekle yükümlüdür.” İfadelerine yer verilmiştir.

6360 sayılı kanunun ilgili hükümleri dikkate alındığında, yasa ile belde belediyelerinin tüzel kişiliğinin sona ererek ilçe belediyelerine mahalle olarak bağlandıkları, yasanın amir hükmü ile devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütmek üzere vali tarafından, bir vali yardımcısının başkanlığında, valinin uygun göreceği kurum ve kuruluş temsilcilerinin ve ilgili belediye başkanlarının katılımıyla devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonu kurulacağı, bu komisyonun kanun tarafından kendisine verilen yetki, görev ve sorumluluk gereği tüzel kişiliği sona ererek ilçe belediyelerine mahalle olarak bağlanan belde belediyelerinin personelini, her türlü taşınır ve taşınmaz mallarını, hak, alacak ve borçlarını (personel maaş vs. diğer sosyal hakları dahil) İLGİSİNE GÖRE bakanlıklara, büyükşehir belediyesine, bağlı kuruluşu veya ilçe belediyesine devir ve paylaştırma işlemlerini yürüterek bu yönde icrai ve uyulması zorunlu karar alacağı, komisyonun devir, tasfiye ve paylaştırma işlemlerini yürütürken devir, tasfiye ve paylaştırmaya esas kalemlerin kanunda öngörülen ‘İLGİSİNE GÖRE’ kavramını dikkate alarak hangi kuruma devredilmesi gerektiği ve devredilecek kalemlerin mevcut olup olmadığı, devredilecek borçların ödenip ödenmediği vs. hususlarda ilişkin gerekli araştırma ve incelemelerde bulunmaya yetkili olduğu ve bu hususta komisyona yardımcı olmak üzere valinin görevlendirmesi ile alt komisyonlar da kurulabileceği,

Bunların yanında tüzel kişiliği sona eren belde belediyelerinin taşınır ve taşınmaz malları, hak, alacak ve borçları ile personelinin bildirimi, devri, paylaştırılması ve nakline ilişkin hususlara yönelik olarak İçişleri Bakanlığı ile Devlet Personel Başkanlığınca birlikte hazırlanan uygulamaya ilişkin esasların 2. Maddesinde, Devir, tasfiye ve paylaştırma komisyonlarının vali tarafından onaylanan kararlarının kesin olduğu ve ilgili kurumlarca uygulanmasının zorunlu olduğunun açıkça ifade edildiği anlaşılmaktadır.

Kanunların amir hükümleri gereği ... Kaymakamlığı Devir Tasfiye ve Paylaştırma Alt komisyonu ve Valilik tarafından oluşturulan Devir, Tasfiye ve Paylaştırma Komisyonu tarafından, kanunun kendisine verdiği görev ve yetki dahilinde, kesin ve tüm kamu kurum ve kuruluşları ile ilgilileri bağlayacak şekilde verilen karar ile mülga ... belde belediyesinden belediyeye devrine karar verilen borcun devirde lehtarı olarak görülen şahsa ödenmiş olmasından dolayı mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Ayrıca Dairesince konuya ilişkin ödeme belgesinin bir sureti gönderilerek konunun İçişleri Bakanlığı’na yazılması üzerine; İçişleri Bakanlığı Mülkiye Teftiş Kurulu Başkanlığından alınan 26.05.2017 tarihli ve 3343 sayılı yazıda isteme konu ön inceleme görevinin tamamlandığı ve görev kapsamında tazmin raporu bulunmadığı bildirilmiştir.

Bu nedenlerle, sorumluların iddialarının kabulü ile 152 sayılı İlamın 10’uncu maddesiyle …. TL’ye verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA, Oy birliğiyle,

Karar verildiği 21.03.2018 tarih ve 44249 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.