Sayıştay 7. Dairesi 40658 Kararı - Özel Bütçe İhale Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Diğer Özel Bütçeli İdareler

• Yılı: 2011

• Daire: 7

• Dosya No: 40658

• Tutanak No: 43614

• Tutanak Tarihi: 08.11.2017

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Uygulama işinde sarfiyat miktarının m2’de hatalı olarak alınması;

2. 179 sayılı Ek İlamın 4. maddesinin C) bendiyle; … yükleniminde gerçekleştirilen … İşinde; Analiz. 3 özel pozlu korunan duvarlarda puzolanik kireçli enjeksiyon yapılması imalatı işinde sarfiyat miktarının hatalı olarak (m2’de 17 kg üzerinden alınması gerekirken m2’de 25 kg üzerinden) alındığı gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Yukarıda adı geçen sorumlu, temyiz dilekçesinde özetle;

4. B, 4. C, 4. D ve 4. E maddelerinde bulunan rayiç bedel için ortak açıklama:

İlamın 18. sayfasında “imalatlarda fotoğraflarda görülen …’ye ait “…” adlı malzemenin kullanıldığının belirtildiğini, bu malzemenin ithal malzeme olup fiyatlarının döviz kurlarına bağlı olarak değişmekte olduğunu, belirtilen malzemeye ait 2011 yılı yetkili bayi fiyat listesinde fiyatın … €/kg olduğunun görüleceğini, Euro’nun 2011 yılı Merkez Bankası kurlarından 01.03.2011 gününe ait kur olan … TL ile fiyat çevrimi yapıldığı takdirde … x … = … TL/kg olduğunun görüleceğini ki bunun da almış oldukları … TL/kg fiyatından daha yüksek bir fiyat olduğunu, yine sözleşme konusu işe ait revize proje raporunda belirtilmiş olan hidrolik kirecin … Genel Müdürlüğünce yayınlanmış olan 2011 yılı Eski Eser Birim Fiyat listesinde 04.V50 Doğal hidrolik kireç fiyatının … TL/ton, 2012 yılı Eski Eser Birim Fiyat listesinde ise aynı malzeme fiyatının … TL/ton olduğunun görüleceğini, bunun da kendilerine 2011 yılında Bölge Koruma Kurullarının verdiği; tüm restorasyonlarda verdiği çimento ve türevlerinin kullanılmayacağı yönündeki kararlara bağlı olarak taleplerin bu malzemeler üzerinde yoğunlaştığını ve sınırlı bayilik ve döviz kuru nedeniyle fiyatların ilk zamanlarda yüksek olduğunu, ancak sonraki yıllarda yeni bayiliklerin artması ve alternatif marka malzemelerin ortaya çıkması nedeniyle fiyatlarda düşüşler olduğunu, açıklanan nedenlerden dolayı analizde proforma faturaya bağlı olarak alınmış … TL/kg’lık rayiç bedelin analizin ve imalatın yapıldığı zaman diliminde idare menfaatine olduğunu ve piyasa normallerinde seyreden bir fiyat olduğunun görülmekte olduğunu,

Sarfiyat miktarı için ise; ilamda, analizde kullanılan 25 kg/m2 ile mukayese edilen 17 kg/m2 sarfiyat miktarının teknik dokümanda da belirtildiği gibi farklı bir imalat olan 1 m2 alanda 1 cm sıva elde etmek için kullanılan bir veri olduğunu, oysa temyize konu işte yapılan imalatın enjeksiyon imalatı olup, yaklaşık 1 mt genişliğindeki taş duvarlarda uzun zaman içerisinde oluşmuş olan çatlaklara gidecek miktarın, şantiyede enjeksiyon esnasında kullanılan malzemenin ortalama yüzey alanına bölünmesi ile tespit edilebildiğini, sehven bir tutanağa bağlanmamış olan 25 kg/m2’lik bu sarfiyat miktarının; … Genel Müdürlüğünce 2012 yılında birim fiyatlara dahil edilen ve m3 için 308 kg hidrolik kireç kullanıldığı belirlenen V.0107/E Hidrolik kireç ve puzolan bağlayıcılı enjeksiyon şerbeti pozunun analizi ile mukayese edildiğinde yüksek değil normal bir sarfiyat miktarı olduğunun ortaya çıkacağını ifade etmek suretiyle tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Başsavcılık mütalaasında özetle; dilekçede; ilamda verilen tazmin hükmünün kaldırılmasının talep edildiği ifade edildikten sonra, ileri sürülen gerekçelerin, Daire Kararının değiştirilmesini veya kaldırılmasını gerektirecek mahiyette bulunmadığından bahisle; temyiz talebinin reddedilerek, Daire Kararının tasdiki yönünde karar verilmesinin uygun olacağı belirtilmiştir.

Yukarıda adı geçen sorumlu, Başsavcılık mütalaasına yanıt olarak ikinci temyiz dilekçesinde özetle; ilama dönüşen sorguda; puzolanik kireç harcı sarfiyat miktarının usulüne göre hazırlanmadığı ve yüksek alındığının belirtildiğini, 17 kg/m2 sarfiyat miktarının teknik dokümanda da belirtildiği gibi farklı bir imalat olan 1 m2 alanda 1 cm sıva elde etmek için kutlanılan bir veri olduğunu, yerinde uygulanan imalatın enjeksiyon imalatı olduğunu, yaklaşık 1 mt genişliğindeki taş duvarlarda uzun zaman içerisinde oluşmuş olan çatlaklara gidecek miktarın, şantiyede enjeksiyon esnasında kullanılan malzemenin ortalama yüzey alanına bölünmesi ile tespit edilebildiğini, sehven bir tutanağa bağlanmamış olan 25 kg/m2’lik bu sarfiyat miktarının; … Genel Müdürlüğünce 2012 yılında birim fiyatlara dahil edilen ve m3 için 308 kg hidrolik kireç kullanıldığı belirlenen V.0107/E Hidrolik kireç ve puzolan bağlayıcılı enjeksiyon şerbeti pozunun analizi ile mukayese edildiğinde yüksek değil normal bir sarfiyat miktarı olduğunun ortaya çıkacağını, rayiç bedeli ile ilgili açıklamanın ilama dönüşen 4-B sorgusuna yönelik açıklamalarda belirtildiğini söyledikten sonra eski eser sözleşmeleri ile ilgili … Genel Müdürlüğünce açılmış muhtelif davalar sonucunda alınan mahkeme kararları ve Yargıtay temyiz kararları değerlendirilecek olursa; Yargıtay 4. Hukuk Dairesi 2006/13761E, 2007/14994K sayılı Kararında; “Davacı idarenin ihale ile ilgili kesin hesabı yapıp yapmadığı henüz belli değildir. Ara hakedişlerle Yükleniciye yapılan fazla ödemeler avans niteliğindedir. Yapılan ödemelerin hak edilip edilmediği kesin hakediş hesabıyla anlaşılır. Mahkemece, davacı idarenin ihale ile ilgili kesin hesabı araştırılarak yapılan ödemelerle hakedişler arasında bir fark meydana gelip gelmediği, davacı lehine ortaya çıkan alacağın Yüklenicinin idarede bulunan alacaklarından mahsup edilip edilmediği araştırılmalı ve yukarıda belirtildiği şekilde bir zarar varsa ödeme kararı verilmelidir.” Denilerek kesin hesabın yapılmadığı durumlarda ancak kesin hesabın yapılması suretiyle bu durumun belirlenebileceğinin, ilgili mevzuat gereğince, oluşabilecek fazla ödemelerin de yüklenicilerden tahsil edileceğinin belirtildiğini; bu nedenle, yapılan soruşturma kapsamında belirlenmiş fazla ödemelerin kamu zararı olarak değerlendirilemeyeceğinin görüleceğini, önemli bir konunun da; 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun 71 inci maddesinde (Değişik birinci fıkra 25.4.2007-5628/4 md.) kamu zararının tanımlandığını ve kamu zararının belirlenmesine sebep olan kriterlerin vurgulandığını, temyize konu ilamda hangi kriterin ihlal edilmesinden kamu zararına sebep olunduğuna ilişkin kanuni gerekçenin açıklanmadığını, kamu zararına ait maddeler halinde belirtilen kriterler incelendiğinde açıkça görüleceği üzere yapılan işlemin kamu zararı niteliği taşımadığı ve ilişkilendirilmesinin mümkün olmadığını söylemek suretiyle tazmin hükmünün kaldırılması talebini yinelemiş, ayrıca temyiz talebiyle birlikte mürafaa da talep etmiştir.

Aynı ilam maddesi ile ilgili olarak ilamda Düzenleyen sıfatıyla temyiz talebinde bulunan ve buna ilişkin 40659 sayılı dosyası kendi gündem sırasında görüşülen …, Başsavcılık mütalaasına yanıt olarak ikinci temyiz dilekçesinde özetle;

4. B, 4. C, 4. D ve 4. E maddelerinde bulunan rayiç bedel için ortak açıklama:

Soruşturma konusu iş için hazırlanmış analizde kullanılan puzolanik kirecin analizin hazırlandığı tarihteki fiyatı için ellerinde 4 adedi belgelenmiş olan toplam 5 adet fiyat bulunmakta olduğunu, bu fiyatlar incelendiği zaman 4 adedinin fiyatının birbirine çok yakın olduğunu ancak denetçi raporunda belirtilen … TL/kg’lık fiyatın diğerlerine göre çok düşük olduğunu, bunun da muhtemelen farklı bir malzeme (mesela söndürülmemiş kireç gibi) olabileceğini,

1. Her ne kadar analiz yapılırken alınan proforma fatura için Ticaret Odası onayı sehven alınmamış ise de o tarihe ait Ticaret Odasınca bildirilen fiyatın … TL olduğunu,

2. Yine … Genel Müdürlüğünce yayınlanan birim fiyatların açıklanma tarihinin en erken o yılın Mart ayı olması nedeniyle bu analizde rayiç fiyat kullanılamadığını, eğer analiz yayın tarihinden sonra yapılacak olsaydı … TL/kg alınacak ve daha yüksek bir analiz fiyatı oluşacağını, ancak resmi birim fiyat olduğu için Denetçiler tarafından herhangi bir itiraz görmeyeceğini,

3. Uygulama esnasında kullanılan malzemenin … olduğunun Denetçiler tarafından belirlendiğini, bunun yetkili bayi satış listesindeki fiyatının temyiz dilekçesi ekinde yer alan … TL olduğunu,

Yukarıdaki açıklama ve maddeler göz önüne alındığında analiz yapıldığı dönemde kullanılan … TL/kg fiyatın hem piyasa yetkili bayi hem de resmi olarak yayınlanan birim fiyatların altında kaldığı için kamu zararı oluşturmadığını, aksine açık bir şekilde idare yararına olduğunu,

Sarfiyat miktarı için ise; analizde kullanılan 25 kg/m2 miktarının enjeksiyon yapılması için olduğunu, enjeksiyonun duvar yüzeyinde uygulanan bir imalat olmayıp yapıldığı duvarın bir baştan bir başa üç boyutlu olarak m3 bazında duvarın derinliğince yapılan bir uygulama olduğunu, bu uygulamada açılmış olan enjeksiyon deliklerinden enjekte edilen harcın duvarda boşluk olan tüm noktalar dolup tahliye deliklerinden taşana kadar devam edildiğini, Denetçi Raporunda belirtilen 17 kg/m2 teknik doküman bilgisinin enjeksiyonu tamamlanmış olan ya da sağlam olan bir duvarda 1 m2’lik yüzeyde ortalama 1 cm kalınlıkta sıva elde etmek için önerilen miktar olduğunu, duvarın kalınlığı dikkate alındığında bu miktarın enjeksiyon için çok yetersiz kalacağının açık olduğunu, temyiz dilekçesinde de belirtildiği gibi resmi olarak yayınlanmış olan … Genel Müdürlüğünce yayınlanan enjeksiyon imalat analizinde m3 için 308 kg olarak görünen miktarın m2 ye indirgenmesi sonucunda bile ortalama 60 cm kalınlığında bir duvar için bile … x … = … kg/m2 olacağının görülebileceğini, kaldı ki, enjeksiyon imalatının uygulanması öncesinde yine … Genel Müdürlüğünce yayınlanan Eski Eser Birim Fiyatlarında yer alan V.0429 ve V.0430 pozları ile duvarın enjeksiyona hazırlanması imalatı yer almakta olup bu imalatta da yine belli miktarlarda hidrolik kireç kullanımı gerekmekte olduğunu, oysa kendilerinin analizin içerisine tüm bu malzeme toplamını dahil etmek suretiyle 2 ayrı ödeme değil tek bir ödeme ile imalat uygulaması gerçekleştirmiş bulunduklarını, aynı uygulamanın bugün Eski Eser Birim Fiyatlarında yer alan pozlar dahilinde, uygulamanın yapıldığı yıl fiyatlarıyla hesaplanması halinde çok daha yüksek miktarda olacağının açık olduğunu, … Genel Müdürlüğü Eski Eser Birim Fiyatları içerisine enjeksiyon imalatlarının yapılması için yeni pozlar dahil edildiğini, söz konusu olan işte kullanılabilecek olanların V.0430-NHL 3.5 SINIFI HİDROLİK KİREÇ İLE 100 CM KAL. KADAR OLAN DUVAR, TONOZ VE KUBB. ÇATLAK. VE/VEYA BOŞLUKLARIN DOLD. İÇİN YÜZEYİN ENJEKSİYONA HAZIR HALE GETİRİLMESİ ve V.0434-ENJEKSİYONA HAZIR HALE GETİRİLEN YÜZEYLERDE HİDROLİK BAĞLAYICILI KİREÇ ENJEKSİYONU İLE ÇATLAKLARIN VE/VEYA BOŞLUKLARIN DOLDURULMASI pozları olduğunu, dilekçe ekinde analiz ve alt analizleri yer alan bu pozların incelenmesi durumunda harç yoğunluklarının 1700kg/m3 ve 2100 kg/m3 olarak görünmekte olup ödemede net bir ağırlık kullanılmasının mümkün görülmediğini, V.0434 pozunun ölçü tanımında bile tutanakla belirlenir derken; aslında uygulamada belirlenen ancak yazıya dökülmemiş olan bir imalatın hiç alakası olmayan sıva imalatı için teknik dokümanda önerilen 17 kg/m2 sarfiyat miktarı kullanılarak hesaplanmasının tamamen yanlış olduğunu, yani bu aynen çakıl taşı dolu bir şişenin içinde kalan boşlukların ince kum taneleriyle tamamen doldurulması ile o kum tanelerinin bir harç yapılıp şişenin etrafında bir tabaka oluşturulmasının mukayese edilmesi gibi örneklenebileceğini, biri yüzey işlemi iken bir diğeri içerideki boşlukların hacimsel olarak doldurulması olduğunu, iki farklı imalatın aynı sarfiyat miktarıyla kıyaslanmasının doğru olmayacağını,

Yukarıda belirtilen açıklamalar ve ekler doğrultusunda alınan 25 kg/m2 sarfiyat oranının resmî birim fiyat analizlerinde yer alan sarfiyat miktarlarının altında kalmakta olup, ilama dönüşen sorgu konusu işte iki imalat birleştirilerek tek bir analizle ödeme yapıldığını, bunun da idare lehine olan bir uygulama olduğunu söylemek suretiyle tazmin hükmünün kaldırılması talebini yinelemiştir.

Başsavcılık ikinci mütalaasında özetle; dilekçede adı geçen tarafından ileri sürülen gerekçelerin önceki mütalaada belirtilen görüşlerin değiştirilmesini sağlayacak bir mahiyet taşımaması hasebiyle yargılamanın söz konusu mütalaaya göre karara bağlanmasının uygun olacağı belirtilmiştir.

İşbu dosyayla duruşma talebinde bulunan … ve aynı ilam maddesinde sorumluluğu bulunan ve 40659 sayılı dosyayla duruşma talebinde bulunan … ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Vakıf kültür varlıklarının rölöve, restorasyon, restitüsyon projeleri kapsamında yapılan yapım işlerinde dikkate alınacak temel düzenleme olan Uygulama İşleri Genel Şartnamesinin “Sözleşmede bulunmayan işlerin birim fiyatının tespiti” başlıklı 22 nci (05.03.2009 tarihinden önce 23 üncü) maddesinde yeni birim fiyatın tespitinde iş kalemi veya iş grubunun niteliğine göre kullanılacak analizler belirtilmektedir.

Maddenin (b) fıkrasının (c) alt bendine göre; yeni iş kaleminin yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları ile işçi ve makinelerin çalışma saatleri esas alınarak analiz oluşturulacaktır. Söz konusu yöntemde yeni birim fiyata konu iş kaleminin gerçekleşmesi için gerekli malzeme miktarının işin yapılması sırasında puantajla tespit edilmesi; diğer bir ifadeyle, fiili bir tespite dayanması gerekmektedir.

Bu bağlamda, metraj cetvelinde esas alınan 25 kg/m2 sarfiyat miktarı herhangi bir puantaja veya tutanağa dayanmadan oluşturulmuş olup, bu durum mevzuata aykırılık teşkil etmekte ise de; analizde kullanılan 25 kg/m2 miktarının enjeksiyon yapılması için olduğu, enjeksiyonun duvar yüzeyinde uygulanan bir imalat olmayıp yapıldığı duvarın bir baştan bir başa üç boyutlu olarak m3 bazında duvarın derinliğince yapılan bir uygulama olduğu, bu uygulamada açılmış olan enjeksiyon deliklerinden enjekte edilen harcın duvarda boşluk olan tüm noktalar dolup tahliye deliklerinden taşana kadar devam edildiği, sarfiyat miktarının hesaplanmasında m2’ye ne kadar ürün gideceği çatlakların derinliğine, genişliğine ve m2 de bulunan çatlak sayısına bağlı değişkenlerden oluştuğu için m2 ye ne kadar malzeme kullanılacağının teknik dokümanlarla hesaplanmasının mümkün olmadığı, Denetçi Raporunda belirtilen 17 kg/m2 teknik doküman bilgisinin enjeksiyonu tamamlanmış olan ya da sağlam olan bir duvarda 1 m2’lik yüzeyde ortalama 1 cm kalınlıkta sıva elde etmek için önerilen miktar olduğu ve duvarın kalınlığı dikkate alındığında bu miktarın enjeksiyon için çok yetersiz bile kalabileceği anlaşıldığından; yapılan uygulamayla kamu zararına sebebiyet verildiğinden söz etmek mümkün görülmemektedir.

Sonuç olarak, soyut verilerle yapılmış olan kamu zararı hesabında hukuki isabet görülmediğinden ve sorumluların iddiaları karşısında kamu zararı oluşmadığı kanaatine varıldığından; 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca, 179 sayılı Ek İlamın 4. maddesinin C) bendiyle verilen … TL’nin tazminine ilişkin hükmün BOZULMASINA ve (tazmin hükmünün kaldırılması gerektiğine yönelik) yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeni hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE; oy çokluğuyla,

Karşı oy gerekçesi

2. Daire Başkanı … ile Üyeler; …, … ve …’ın karşı oy gerekçesi:

Mevzuat hükümlerine göre; yeni iş kaleminin yapılması sırasında tutulacak puantajla tespit edilecek malzeme miktarları ile işçi ve makinelerin çalışma saatleri esas alınarak analiz oluşturulacaktır. Söz konusu yöntemde yeni birim fiyata konu iş kaleminin gerçekleşmesi için gerekli malzeme miktarının işin yapılması sırasında puantajla tespit edilmesi; diğer bir ifadeyle, fiili bir tespite dayanması gerekmektedir. Ancak, metraj cetvelinde esas alınan 25 kg/m2 sarfiyat miktarı herhangi bir puantaja veya tutanağa dayanmadan oluşturulmuştur.

Ayrıca, imalatta kullanılan “… (tarihi yapılar için geliştirilmiş, puzolanik kireç esaslı, çimento içermeyen, yüksek mukavemetli, tiksotropik onarım harcı)” adlı malzemeye ait üretici firmanın teknik doküman belgesinde söz konusu malzeme sarfiyat miktarının 17 kg/m2 olduğu görülmektedir. Bu durumda üretici firmanın belirttiği sarfiyat miktarının esas alınması gerekmektedir.

Bunun yanı sıra, sorumlu(lar)ca; analizde kullanılan 25 kg/m2 miktarının enjeksiyon yapılması için olduğu, enjeksiyonun duvar yüzeyinde uygulanan bir imalat olmayıp yapıldığı duvarın bir baştan bir başa üç boyutlu olarak m3 bazında duvarın derinliğince yapılan bir uygulama olduğu, bu uygulamada açılmış olan enjeksiyon deliklerinden enjekte edilen harcın duvarda boşluk olan tüm noktalar dolup tahliye deliklerinden taşana kadar devam edildiği, sarfiyat miktarının hesaplanmasında m2’ye ne kadar ürün gideceği çatlakların derinliğine, genişliğine ve m2 de bulunan çatlak sayısına bağlı değişkenlerden oluştuğu için m2 ye ne kadar malzeme kullanılacağının teknik dokümanlarla hesaplanmasının mümkün olmadığı, Denetçi Raporunda belirtilen 17 kg/m2 teknik doküman bilgisinin enjeksiyonu tamamlanmış olan ya da sağlam olan bir duvarda 1 m2’lik yüzeyde ortalama 1 cm kalınlıkta sıva elde etmek için önerilen miktar olduğu, duvarın kalınlığı dikkate alındığında bu miktarın enjeksiyon için çok yetersiz kalacağının açık olduğu iddia edilmekte ise de; ilamın aynı maddesinin B) bendi için gönderilen 2011 yılı yetkili bayi fiyat listesinde aynı malzemenin m3 başına da 1700 kg kullanılacağı açık bir şekilde görülmektedir. Bu nedenle, üçüncü boyutu (boşlukları ve çatlakları) da dikkate alır şekilde belirlenen fiyat listesinde de ilamda ifade edildiği gibi 17 kg/m2 kullanılması gerektiği anlaşılmaktadır.

Neticede, kullanılacak miktarın tespiti için fiili durumun tutanakla ortaya konulması gerekirken, söz konusu ölçüm tutanağa bağlamak suretiyle gerçekleştirilmediğinden; durum tespiti yapılmadan 25 kg/m2 sarfiyat miktarının uygulanabilmesine olanak yoktur. Bu durumda, teknik dokümanda yer alan 17 kg/m2 değerini esas alan kamu zararı hesabının sarfiyat miktarı boyutunda hukuki bir isabetsizlik yoktur.

Diğer taraftan, işbu tutanağın 1. maddesinde tasdike yönelik karşı görüş gerekçesinde belirtildiği üzere; Denetçi tarafından … Ticaret ve Sanayi Odasından alınan rayicin kamu zararı hesabına esas alınmasında da mevzuata aykırılık bulunmadığından; ilamın bu maddesi için de sorumlunun temyiz dilekçesindeki iddialarının reddedilerek tazmin hükmünün tasdiki gerekir.

Üye …’ın karşı oy gerekçesi:

İşbu tutanağın 1. maddesindeki bozmaya yönelik ana gerekçede belirtildiği üzere; yeni birim fiyat yapılan imalatın analizinde kullanılan malzemenin mahiyeti belirlenmeden tazmin hükmü kurulmasında hukuki açıdan isabet görülmemekle beraber; öncelikle malzemenin mahiyeti tespit edilmeli, sonrasında İdaredeki rayiçler söz konusu malzemenin mahiyetine uygun ve piyasa fiyatını yansıtıyorsa bu rayiçler uygulanmalı, aksi takdirde ilgili Ticaret ve Sanayi Odasından rayiç sorulmalıdır.

Aynı şekilde, yeni birim fiyata konu iş kaleminin gerçekleşmesi için gerekli malzeme miktarının işin yapılması sırasında puantajla tespit edilmesi; diğer bir ifadeyle, fiili bir tespite dayanması gerekmekte olup bu tespit yapılmadan tazmin hükmü verilmesi de hukuki dayanaktan yoktur.

Bu anlamda, gerek imalatta kullanılan malzemenin rayicinin tespit edilmesini gerekse de sarfiyat miktarının tespit edilmesini ve buna göre kamu zararı oluşursa; tutarının yeniden hesaplanmasını teminen tazmin hükmünün bozularak Dairesine gönderilmesi gerekir.