Sayıştay 7. Dairesi 39743 Kararı - Özel İdareler İhale Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Özel İdareler

• Yılı: 2008

• Daire: 7

• Dosya No: 39743

• Tutanak No: 41349

• Tutanak Tarihi: 26.01.2016

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Süre uzatımının hatalı verilmesi nedeniyle gecikilen süreye ilişkin olarak gecikme cezasının kesilmemesi

2. 1313 sayılı İlam’ın 17’nci maddesi ile Yıl İnşaat San. İhr. ve Tic. Ltd. Şti. yükleniminde bulunan 12.09.2007 tarih ve ………… YTL sözleşme bedelli "İlimiz ………… Mahallesi 5 Derslik İlköğretim Okulu Yapım İşi" ihalesine ilişkin süre uzatımının hatalı verilmesi nedeniyle gecikilen süreye ilişkin olarak gecikme cezasının kesilmemesi nedeniyle ………… tazmin hükmü verilmiş; Temyiz Kurulu’nun 30.10.2013 tarih ve 37769 tutanak sayılı kararıyla İlam’da dilekçinin sorumluluğa esas belgelerde imzası bulunmaması nedeniyle tazmin hükmünün bozulmasına karar verilmiş; 1844 sayılı Ek İlam’ın 2’nci maddesi ile sorumluluklar yeniden belirlenmek suretiyle aynı tutara tazmin hükmü verilmiştir.

İlam’da yapı denetim görevlisi sıfatıyla sorumlu tutulan ………… 39743 sayılı dosyada yer alan dilekçesinde özetle; söz konusu işte Bayındırlık ve İskan Müdürlüğünün 03.10.2007 tarihli yazısıyla yapı denetim komisyonunda Kontrol Amiri olarak görevlendirildiğini ancak Bayındırlık ve İskan Müdürlüğünün 21.11.2007 tarihli yazısı ile Müdür Yardımcılığı ve Kontrol Amirliği görevinin sona erdiğini, bu göreve …………’ın atandığını, ekteki evraklarda da görüleceği üzere süre uzatım komisyon kararı, kesin hesap fişi, geçici kabul tutanağı, hiçbir hakediş raporu ve hakedişte imzasının bulunmadığını, Kontrol Amiri olarak bütün yetki …………’da olduğunu ve tüm belgelerin anılan kişi tarafından imza altına alındığını, taraflarına gönderilen 1844 sayılı Ek İlam’da ………… Şube Müdürü ………… 'in aynı gerekçelerle (ödeme emrinde, hakedişlerde ve süre uzatımında imzası olmadığı için) sorumluluğunun kaldırılmasına karar verildiğini ve kendisinin de aynı durumda olduğunu, verilen tazmin hükmünün sorumluluk yönünden bozulması gerektiğini belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık 39743 sayılı dosyada yer alan karşılamasında; “Dilekçede, 1313 sayılı ilamın 17. maddesiyle verilen tazmin hükmünde, Yapı Denetim Görevlisi sıfatıyla sorumlu tutulduğunu, oysa durumunun 1844 sayılı ilamın 2. maddesiyle sorumluluğu kaldırılan ………… ile aynı olduğunu, ödeme emrinde, hakedişlerde, süre uzatımı belgelerinde imzasının bulunmadığını, kontrol amiri olarak atılan imzaların ………… tarafından atılmış olduğu, dosya üzerinde yapılacak bir incelemede tespit edilebileceğini ve bu nedenle kendisinin de sorumluluğunun kaldırılması gerektiğini ileri sürerek, sorumluluk yönünden itirazda bulunulmaktadır.

Dilekçede ileri sürülen gerekçeler için Temyiz Kurulunca yapılacak bir işlem bulunmamaktadır. Sözü edilen iddialar, yargılamanın iadesini gerektiren nitelikte görüldüğü taktirde bu yolda işlem ifasını teminen dosyanın Dairesine gönderilmesine karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.” şeklinde görüş bildirmiştir.

İlam’da hakedişi düzenleyen sıfatıyla sorumlu tutulan ………… 39741 sayılı dosyada yer alan dilekçesinde özetle; müdürlük makamınca yapı denetim görevlilerince hazırlanan hakediş ödemelerinin sayısal olarak evrak üzerinde incelemelerini yapmak üzere görevlendirildiğini, görev yaptığı sürece yasal gerekleri eklerden de anlaşılacağı üzere eksiksiz olarak ve kamu menfaatini göz önüne alınarak yaptığını;

İlam’da geçici kabul komisyonu başkanı sıfatıyla sorumlu tutulan ve aynı zamanda süre uzatım komisyonu üyesi olan ………… 39757 sayılı dosyada, İlam’da geçici kabul komisyonu üyesi sıfatıyla sorumlu tutulan ………… ise 39756 sayılı dosyada yer alan dilekçesinde özetle; 12.09.2007 sözleşme tarihli işte 03.10.2007’de yapı denetim komisyonunun görevlendirildiğini, 14.04.2007’de komisyon kararıyla süre uzatımı verildiğini, iş bitimi olan 11.06.2008 tarihinde ise Bayındırlık ve İskan Müdürlüğü tarafından geçici komisyonda görevlendirildiğini, 17.06.2008’de yaptıkları inceleme neticesinde süre uzatımında prosedüre uygunluğu görülüp eksikler de olmadığından geçici kabul tutanağı imza altına alındığını;

Bu işlerle ilgili bir süre uzatma komisyonunun mevcut olduğunu, sürenin uzatılmasına ilişkin Yapı Denetim görevlilerince yapılmış bir teklifin ve süre uzatım komisyonun kararının bulunduğunu, bu şartlar altında geçici kabul heyetinin söz konusu süre uzatımını kabul etmeme gibi bir durumu söz konusu olmadığını;

Yapılan iş farklı da olsa 1844 sayılı Ek İlam’ın 1’inci maddesinde görüleceği üzere geçici kabul komisyonu üyesi sıfatıyla sorumlu tutulan dilekçinin sorumluluk yönünden yaptığı temyiz başvurusu üzerine Temyiz Kurulu’nun tazmin hükmünden geçici kabul komisyonu üyelerinin sorumlu olmaması gerektiğine hükmettiğini, kendilerinin de aynı konumda olduklarını;

Yapım İşleri Muayene ve Kabul Yönetmeliği’nin 6 ve 7’nci maddeleri gereği taahhüt edilen iş sözleşme ve eklerinde yer alan hükümlere uygun olarak tamamlandığında yüklenici idareye geçici kabulün yapılması için yazılı olarak başvuruda bulunacağını, bunun üzerine zorunlu bir neden olmadığı takdirde, başvuru tarihinden itibaren on gün içinde iş, yapı denetim görevlisi tarafından ön incelemeye tabi tutulacağını, inceleme sonucu işin sözleşme ve eklerine uygun olarak tamamlandığının ve kabul işleminin yapılmasında yapım işleri genel şartnamesine göre bir engel bulunmadığının anlaşılması durumunda, yapı denetim görevlisi Geçici Kabul Teklif Belgesi'ni düzenleyip yetkili makama göndereceğini, komisyonun işi Yapım İşleri Genel Şartnamesinin 41’inci maddesine göre inceleyeceğini, yapılan inceleme sonucunda kabule engel teşkil etmeyecek kusur ve eksikler bulunsa da işin sözleşme ve ekleri ile teknik ve sanat kurallarına uygun biçimde eksiksiz ve kusursuz olarak tamamlanmış olduğunu tespit ederse geçici kabul tutanağını düzenleyerek ilgili makama göndereceğini, Komisyonda görev alırken süre uzatımı komisyonu tutanağını incelediğinde süre uzatım komisyonu ile yüklenici tarafından oluşturulan evrakların resmi prosedüre uygun olduğu ve bitirilen işin yüklenici tarafından teslim edilmediği takdirde özellikle öğrencilerin mağduriyeti söz konusu olacağı ve o köyde yaşayan insanların eğitim ve öğretim faaliyetlerinin aksayacağı kanaatine vardığını;

Bu nedenle her ne kadar süre uzatımını veren komisyonun gerekçeleri uzatım için yetersiz olsa dahi o şartları da gördükten sonra sürenin verilmesi gerektiği kanaatini taşıdığından ve ayrıca eğitim-öğretim faaliyetlerinin olmadığı takdirde okul çağına gelen ve değişik yerlerde zor şartlar altında okuluna devam eden çocukları aklına getirdiğinden Mustafa Kemal ATATÜRK’ün sözlerinden ve Milli Eğitim Programından yaptığı alıntılar gereği hiçbir çıkar beklemeden sadece okul çağına gelen çocukları düşünerek tutanağı imzaladığını, yerinde kim olsa aynı şekilde davranacağından emin olduğunu, işle ilgili ana sözleşmede böyle bir durumda tazmin hükmolunacağına ilişkin ibarenin bulunmadığını, tarafından mevzuata uygun olmayan veya noksan yapılan herhangi bir iş ve işlem bulunmadığını, verilen tazmin hükmünün sorumluluk yönünden bozulması gerektiği kanaatinde olduğunu belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık 39756 ve 39757 sayılı dosyada yer alan karşılamasında; “Dilekçede, 1313 sayılı ilamın 16. maddesiyle, aynı birimin aynı yıl hesabındaki, farklı bir işe ilişkin verilen tazmin hükmünün, Temyiz Kurulunun 30.10.2013 tarih ve 37761 sayılı Kararı ile sorumluluk yönüyle bozularak, geçici kabul komisyonu üyelerine sorumluluk tevcih edilmemesi gerektiği yönündeki kararı emsal gösterilerek, sorumluluğunun kaldırılması talep edilmektedir.

Anılan karar incelendiğinde, temyize konu olan işin "...işe ait sözleşmenin 10. maddesinde geçen hükümler ile işin süresinin tespitinde ilk veya son yer teslimi tarihinin esas alınacağına dair açık bir hüküm bulunmaması karşısında, geçici kabul komisyonunun asli görevinin imalat eksikliği ve imalat hatası olup olmadığının tespiti haline gelmektedir. ..." denilerek, gecikilen süre için kesilmesi gereken gecikme cezasından geçici kabul komisyonu üyelerine sorumluluk yüklenemeyeceği şeklinde bir karar verildiği, oysa ilamın 17. maddesindeki işe ilişkin, işin süresi ve bitiş tarihi konusunda her hangi bir tereddüt bulunmadığı görülmektedir. Bu nedenle 16. madde için Temyiz Kurulunca verilen kararın 17. maddedeki sorumluluklar için emsal teşkil etmeyeceği değerlendirilmektedir.

Bu nedenlerle, 1313 sayılı ilamın 17. maddesini esas alan 1844 sayılı ilamın 2. maddesiyle verilen tazmin kararının tasdikine karar verilmesinin uygun olacağı değerlendirilmektedir.” şeklinde görüş bildirmiştir.

5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesinde, kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır, şeklinde tanımlanmıştır.

Bir kamu görevlisinin oluşan kamu zararından sorumlu tutulabilmesi için zararın kamu görevlisinin fiilinin sonucunda oluşması gerekir. Kamu görevlisinin fiili ile kamu zararı arasında bir bağ kurulamazsa kamu görevlisinin sorumluluğundan söz edilemeyecektir.

İlam’a konu işin ihalesine ilişkin olarak 14.04.2007’de süre uzatım komisyonu kararıyla süre uzatımı verilmiştir. İlam hükmünün gerekçesi de süre uzatımının hatalı verilmesi nedeniyle gecikilen süreye ilişkin olarak gecikme cezasının kesilmemesidir. İlam’da söz konusu süre uzatım kararını imzalayanlarla birlikte ilgili ödeme emri belgesini, geçici kabul tutanağını ve hakedişi mevzuata uygun şekilde düzenleyen ve onaylayan kişilerin de sorumlu tutulduğu görülmüştür.

Kamu zararı süre uzatımının hatalı olmasından doğmuştur. Bu nedenle bu kararda imzası bulunmayan kamu görevlilerinin sorumluluğu söz konusu olamaz. Bu duruma göre, sorumluların yeniden tespit edilmesi gerekir.

Bu itibarla, 1844 sayılı Ek İlam’ın 2’nci maddesi ile verilen tazmin hükmünün yukarıda belirtilen hususların göz önünde bulundurularak sorumlulukların yeniden belirlenmesini teminen BOZULARAK dosyanın kararı veren Daireye Gönderilmesine, Oybirliğiyle,

Karar verildiği 26.01.2016 tarih ve 41349 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.