Sayıştay 7. Dairesi 37840 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 7

• Dosya No: 37840

• Tutanak No: 39610

• Tutanak Tarihi: 04.11.2014

• Konu:

KARAR

TEMYİZ KURULU KARARI

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden ve İETT Genel Müdürlüğü adına hukuk müşaviri Av. Süleyman BAYER ile Sayıştay Başsavcılığının sözlü açıklamaları dinlendikten sonra gereği görüşüldü:

1025 sayılı ilamın 6’ncı maddesinde, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'na tabi İETT Genel Müdürlüğü personeline, 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 14 üncü maddesi hükmüne göre ödeme yapılması neticesinde kamu zararına sebebiyet verildiği gerekçesiyle toplam 354.940,08 TL.’ye tazmin hükmolunmuştur.

Dilekçiler dilekçelerinde özetle, Devlet Memurları Kanunun kapsam maddesinde yer almayan İETT Genel Müdürlüğü memur personelinin özlük haklarının özel bir kanunla düzenlendiğini, doğrudan 657 sayılı kanuna tabi kılındığını, İETT memur personelinin özlük haklarının, 657 sayılı kanuna eklenen ek geçici 9. maddesinde yer alan "3659 sayılı Kanunla ek ve değişiklikleri, 2847 sayılı Kanun ile ek ve değişikliklerine tabi olan kurumların (Et ve Balık Kurumu ve Petrol Ofisi dahil) personeli hakkında kendi özel kanunları yürürlüğe girinceye kadar, söz konusu kanunların ilgili hükümleri ile özel kanunlarındaki hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmü ile düzenlendiğini, İşbu düzenleme ile İETT memur personelinin özlük haklarının doğrudan 657 sayılı kanuna tabi kılınması değil, özel ve ayrı bir düzenleme ile düzenlendiği anlamı taşıdığını, 631 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 14. Maddesindeki düzenlemenin, genel bütçeye dâhil daireler ile genel ve katma bütçeli idarelerin dışında kalan özel kanunla kurulmuş kamu tüzel kişiliğini haiz kurum ve kuruluşları kapsadığını, İETT Genel Müdürlüğünün de düzenlemenin kapsamındaki kurum ve kuruluşlar için aradığı, özel kanunla kurulan kamu tüzel kişiliğini haiz olma ve genel ve katma bütçeye dâhil olmama koşullarının tamamını sağlayan bir Genel Müdürlük olduğunu, İETT İşletmeleri Genel Müdürlüğünün özel kanunla kurulmuş kamu tüzel kişiliğini haiz bir kamu kurumu olarak 631 Sayılı K.H.K. kapsamına girdiğini, Ayrıca bu konuda Tüm Belediye ve Yerel Yönetim Hizmetleri Emekçileri Sendikası tarafından Ankara 8. İdare Mahkemesinde 2006/1243 esas sayılı dosyası ile dava açıldığını, mahkemenin 2007/1804 karar sayılı kararı ile 631 sayılı K.H.K.’nin ASKİ personeline uygulanmasını yerinde bulduğunu, Bunun yanında Erzurum 2.İdare Mahkemesinin 2008/1278 E. 2009/981 K. sayılı 09/07/2009 tarihli kararında İETT Genel Müdürlüğüne benzer ESKİ, İSKİ, İZSU, BUSKİ gibi kuruluşların 631 sayılı KHK'de zikredilen kapsama dahil kuruluşlar içerisinde olduğunun belirtildiğini, Ayrıca 6009 sayılı kanunun geçici 8. Maddesinde yer alan hüküm uyarınca da bozularak hükmün ortadan kaldırılması gerektiğini belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedirler.

Sayıştay Başsavcılığı; “..verilen ortak temyiz dilekçesi incelenmiş olup, ileri sürülen nedenler yerinde görülmemiştir. Çünkü: Gerek 6009 sayılı yasa ile gerekse 6289 sayılı yasayla getirilen hükümler özlük haklarını kapsamaz. Çünkü söz konusu ödemeler bir yasaya dayanılarak yapılan ödemelerdir. Ayrıca 399 sayılı KHK’nin 3. maddesi “…… Kararnamede belirtilen hükümler dışında 657 sayılı DMK hükümleri uygulanır” demektedir.

Yine aynı KHK’nin 25. maddesi Devlet Memurları Kanununa tabidir hükmünü içermektedir. Bu bakımdan 657 sayılı yasa da belirlenen ödemelerin dışında bir ödeme yapılamaz. Ayrıca ödeme yapılan kişiler yönünden dikkate alındığında konu İçtihatı Birleştirme kapsamına girmez. İzah edilen nedenlerden dolayı Daire Kararının onanmasına karar verilmesi mütalaa olunur.” Şeklinde görüş belirtmiştir.

Dilekçiler ikinci dilekçelerinde ise; ödemenin kaynağının 657 sayılı kanun olmayıp, İdare Encümeninin 23.12.2008 tarih ve 43575 sayılı kararı ile bir idari tasarruf ile bu miktarın ödenmesinin kararlaştırıldığını belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Dilekçiler, ilam konusu yapılan ödemelerin 6009 sayılı Kanunun Geçici 8 nci maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini ifade etmekte iseler de: 6009 sayılı kanunun geçici 8. maddesinde, memur temsilcileri ile toplu iş sözleşmesi akdederek veya başka bir tasarrufta bulunarak belediye, büyükşehir belediyesi ve il özel idaresinde çalışan kamu personeline her ne ad altında olursa olsun ek ödemede bulunmaları nedeniyle kamu görevlileri haklarında idari veya mali yargılama ve takibat yapılamayacağı hükmü, herhangi bir mevzuatla öngörülmemiş olan, toplu sözleşme ile ya da idari bir tasarrufla mahalli idarelerin bütün personeli için çalışanların koşullarını iyileştirici nitelikte genel olarak bütün çalışanlar için yapılan ek ödemelerle ilgili olup, ilam konu ödemeleri bu Kanun kapsamında değerlendirmek mümkün değildir.

İETT Genel Müdürlüğü’nde çalışan personelin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile ortaya konan personel rejimine tabi olduğu İETT Personel Yönetmeliğinin 4, 5, 145 ve 146’ncı maddelerinde açıkça ifade edilmektedir. Zira İETT bünyesinde çalışmakta olan personel için mali hakların hesaplanmasında, ödemesinde ve bu haklar ile ilgili yapılan tüm işlemlerde 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine göre işlem tesis edilmiştir. Bu açıdan İETT bünyesinde çalışan memur personelin Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olduğu açıktır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun kapsamını belirleyen 1 inci maddesinin birinci fıkrasında, bu Kanunun Belediyelerde çalışan memurlar hakkında uygulanacağı; 2 nci maddesinde de, Devlet memurlarının aylıklarının, ödeneklerinin ve diğer özlük işlerinin bu Kanunda düzenlendiği açıkça belirtilmiştir.

Yine, 657 sayılı Kanunun mali hükümlerin kapsamını belirleyen 146 ncı maddesinde;

“Bu Kanunun birinci maddesinin birinci fıkrası kapsamına giren memurlar aylık, ücret, ödenek, hizmetle ilgili her çeşit ödeme ve bunların şekil ve şartları bakımından bu Kanundaki hükümlere, aynı maddenin ikinci fıkrası kapsamına giren memurlar özel kanunlardaki hükümlere tabidir.

Memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemez, hiçbir yarar sağlanamaz.

... ”

Hükmü bulunmaktadır.

13.07.2001 tarih ve 24461 sayılı Mükerrer Resmî Gazete’de yayımlanan 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 14 üncü maddesinin ilk fıkrasında ise;

“Genel bütçeye dahil daireler, katma bütçeli idareler, kamu iktisadi teşebbüsleri, döner sermayeler, meslek kuruluşları, kefalet sandıkları, mahalli idareler ve bunların birlikleri hariç olmak üzere, özel kanunlarla kamu tüzel kişiliğini haiz olarak kurul, üst kurul, kurum, enstitü, teşebbüs, teşekkül, fon ve sair adlarla kurulmuş olan bütün kamu kurum ve kuruluşları (bundan sonra "kapsama dahil kuruluş" olarak anılacaktır) tarafından; yönetim ve denetim kurulu ile kurul, üst kurul üyeleri dahil tüm personeli için; ilgili mevzuatları uyarınca belirlenen her türlü maaş, aylık, ücret, ek ücret, prim, zam, tazminat, ikramiye, fazla mesai, kar payı ve her ne ad altında olursa olsun yapılan diğer mali ödemeler ile sosyal hak kapsamında yapılan bütün ayni ve nakdi ödemelerin tümünün altı aylık net ortalaması toplamı (bundan sonra "ortalama ücret toplamı" olarak anılacaktır), 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi en yüksek Devlet memuruna her ne ad altında olursa olsun fiilen yapılan mali ve sosyal hak niteliğindeki her türlü ödemeler dahil bulunacak toplamının altı aylık net ortalamasını (bundan sonra "ortalama kanuni ücret tavanı" olarak anılacaktır) geçemez.

Bakanlar Kurulu; kapsama dahil kuruluşlarda uygulanacak ortalama ücret toplamı üst sınırını, ortalama kanuni ücret tavanını geçmemek üzere, anılan her kuruluş için ayrı ayrı veya birlikte tespit etmeye veya değiştirmeye; gerektiğinde ortalama ücret toplamı içinde yer alan ödeme unsurlarını ayrıca belirlemeye veya sınırlandırmaya; uygulamaya ilişkin esas, usul ve diğer hususlar ile ödeme tarihlerini düzenlemeye; ortalama ücret toplamı ve ortalama kanuni ücret tavanı kapsamındaki ödemeleri belirlemeye, kapsama dahil edip etmemeye, bu husustaki tereddütleri gidermeye; Devlet memurlarının mali ve sosyal haklarında yapılacak genel veya kısmi nitelikteki artış oranlarını geçmemek üzere ortalama ücret toplamı üst sınırını daha düşük oranlarda artırmaya yetkilidir.

Kapsama dahil kuruluşlar, Bakanlar Kurulu kararıyla tespit edilecek ortalama ücret toplamı üst sınırının altında, ortalama ücret toplamı alan personeli hakkında; Bakanlar Kurulu kararıyla tespit edilecek ortalama ücret toplamı üst sınırını aşmamak, usul ve esaslar ile diğer belirlemelere uymak kaydıyla, ortalama ücret toplamını oluşturan ödemeleri mevzuatları dahilinde tespit etmeye devam ederler. Ancak, bu tespitlerini yaparken hiçbir surette ortalama ücret toplamı üst sınırını aşacak şekilde ödemeye sebep olacak düzenleme, değişiklik veya artış yapamazlar.

Diğer kanunların bu maddeye aykırı hükümleri uygulanmaz.” denilmektedir.

Anılan KHK maddesinde, “özel kanunlarla kamu tüzel kişiliğini haiz olarak kurul, üst kurul, kurum, enstitü, teşebbüs, teşekkül, fon ve sair adlarla kurulmuş olan bütün kamu kurum ve kuruluşları”, “kapsama dahil kuruluş” olarak kabul edilmiştir. “Kapsama dahil kuruluş” ibaresinden, asli ve sürekli görevleri ücret, mali ve sosyal haklar dışında 657 sayılı Kanuna tabi personel eliyle yürütülen ve personeli için, ilgili mevzuatları uyarınca, 657 sayılı Kanun hükümleri dışında bir ödeme sistemi getirilen kuruluşların anlaşılması gerekmektedir. Anılan KHK hükmü ile, Bakanlar Kuruluna, bu kuruluşlarda çalışan personele ödenen ücretlerdeki artış oranının üst sınırını belirleme yetkisi verilmiştir. Söz konusu kuruluşlar, personel ücretlerini, Bakanlar Kurulunca belirlenen üst sınır oranı çerçevesinde artırabilmektedirler.

Her ne kadar İETT Genel Müdürlüğü, özel bir kanunla kurulmuş, kamu tüzel kişiliğini haiz bir kuruluş ise de, personel statüsü bakımından yukarıda sayılan “kapsama dahil kuruluş”lardan farklıdır. Genel Müdürlük personeli, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi olduğundan, 657 sayılı Kanunun 146 ncı maddesi uyarınca, kendilerine bu Kanun ile sağlanan haklar dışında ücret ödenmesi veya başka bir yarar sağlanması mümkün değildir.

Bu itibarla dilekçilerin iddialarının reddi ile 1025 sayılı ilamın 6. maddesi ile toplam 354.940,08 TL.’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 04.11.2014 tarih ve 39610 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.