Sayıştay 7. Dairesi 35783 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2008

• Daire: 7

• Dosya No: 35783

• Tutanak No: 37761

• Tutanak Tarihi: 30.10.2013

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

1313 sayılı ilamın 16. maddesi ile Sefa inş. Pet. Oto. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. yükleniminde bulunan 06.09.2006 tarihli ve 1.630.000,00 YTL sözleşme bedelli, “Bitlis Merkez Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi İnşaatı Yapımı” ihalesinde;

A) 1313 sayılı ilamın 16. maddesinin (A) fıkrası ile sözleşmede belirtilen sürede iş bitirilemediği halde, gecikme cezasının kesilmemesi neticesinde kamu zararına sebebiyet verildiği gerekçesi ile 105.863,44 TL’ ye tazmin hükmü verilmiştir.

B) 1313 sayılı ilamın 16. maddesinin (B) fıkrası ile iş artışından kaynaklanan ek sözleşme bedelinden damga vergisi kesintisinin yapılmaması neticesinde kamu zararına sebebiyet verildiği gerekçesi ile 1.065,00 TL’ ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle; söz konusu işte 27.10.2008 tarih ve 4897 sayılı makam oluru ile geçici kabul komisyon üyesi olarak görevlendirildiğini, Yapım İşleri Genel Şartnamesi 42. Maddesinde;

“Kabul komisyonu gerçekleştirilen işlerin nev'ini, niteliğini, sözleşme ve ekleri ile teknik gereklere ve iş sırasında onaylanan değişikliklere uygunluğunu ve kabule hazır olup olmadığını inceler. Bu inceleme sonucunda komisyon, nitelikleri yukarıda belirtilen kusur ve eksikliklerin varlığını tespit ederse, kabul tutanağını yapmakla birlikte, gördüğü kusur ve eksikliklerin ayrıntısını gösterir bir liste düzenler ve bunların giderilmesi için gerekli olan süreyi tespit eder.

Kabul komisyonunun tespit ettiği eksiklikler, belirlenen sürede yüklenici tarafından giderilmezse bu sürenin bitiminden sonra eksikliklerin giderilmesine kadar geçecek her gün için giderilecek eksikliklerin durumuna göre sözleşmesinde günlük gecikme cezası olarak yazılan miktarın belli bir oranında günlük ceza uygulanır ve geçici kabul tarihi kusur ve eksikliklerin giderilmesi tarihine ertelenir. Ancak bu gecikme otuz günü geçtiği takdirde idare, yüklenici hesabına eksiklerin giderilmesini kendisi yaptırabilir. Bu takdirde de eksikler tamamlanıncaya kadar ceza uygulaması devam eder ve kabul tarihi ertelenir.” denildiğini,

Kendisi de sorumluluğu gereği imalat eksikliği ve imalat hatası olup olmadığını tespit ederek görevini yerine getirdiğini, temyizi istenen kararda ceza konusu işler süre uzatımı ve damga vergisi ile ilgili olduğunu, şahsının ne süre uzatımı nede damga vergisi ile ilgili bilgi ve yetkisi bulunduğunu, söz konusu işe ait dosya incelendiğinde süre uzatımı için bir komisyon oluşturulduğu ve süre uzatım kararının bu komisyon tarafından verildiği görüleceğini, Geçici kabul komisyon üyesi olarak bu komisyonun kararını değerlendirme yetkisinin bulunmadığını düşündüğünü, damga vergisi ise kabul işlemlerinden sonra kesin hesapta muhasebe tarafından kesildiğini, şahsının bu kesintinin yapıldığını takip etmesi mümkün olmadığını belirterek verilen tazmin kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık karşılamasında; “Bitlis İl Özel İdaresi Saymanlığı 2008 yılı hesabının 7. Dairece yargılanması sonucu çıkarılan 28.04.2011 tarih ve 1313 sayılı ilamın 16. madde ile ilgili tazmin hükmünün kaldırılması için, Gerçekleştirme Görevlisi Kenan SELÇUK tarafından verilen temyiz dilekçesi incelenmiş olup, ileri sürülen nedenler yerinde görülmemiştir. Çünkü:

Taraflar arasında yapılan sözleşmenin 10.1.3. maddesinde; işin süresinin hesaplanmasında havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan devresi ile resmi tatil günlerinin de süre hesaplanmasında dikkate alındığı belirtilmektedir. Yine sözleşmede yüklenicinin süre uzatımı talebinde bulunamayacağı belirtilmiştir.

Bu durumda 29.05.2007 tarihinde yer teslimi yapıldığından işin süresi de 300 takvim günü olduğundan 23.03.2008 tarihinde işin bitirilmesi gerekir. Bu tarihten sonra ceza uygulanması gerektiğinden Daire Kararının onanmasına karar verilmesi mütalaa olunur.” şeklinde görüş bildirmiştir.

Rapor dosyası ve ekli belgelerin incelenmesi neticesinde;

“Bitlis Merkez Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi İnşaatı Yapımı” işinde ihalenin Bitlis Sağlık Müdürlüğü tarafından düzenlendiği ve süre uzatım kararlarının Sağlık Müdürlüğü tarafından verildiği, ancak süre uzatım komisyonu üyelerinin (Suat MÜCAHİTOĞLU hariç) sorumlu tutulmadığı,

İlk süre uzatım kararında işin süresinin 300 gün yerine 365 gün alındığı ve ilk yer teslimi ile çalışılmaya uygun olmayan dönem başlangıcı arasında geçen sürenin dikkate alınmadığı,

İkinci süre uzatım komisyon kararında ise son yer tesliminden sonraki çalışmaya uygun olmayan dönem atlanarak işin süresinin belirlendiği,

6 no.lu hakediş raporunun onaylayan kısmında Eyüp GÜL isminin yer almasına karşılık Ecvet DOĞAN tarafından imzalandığı sorgu aşamasında fark edilmediğinden ilamda Eyüp GÜL’ün sorumlu olmadığının “Bunun yanı sıra Eyüp GÜL’ün (Bayındırlık ve İskan Müdürü) kesin hak ediş raporu üzerinde imzası bulunmamakta yerine (Bayındırlık ve İskan Müd. Yrd.) Ecvet DOĞAN’ın imzası bulunmaktadır.” şeklinde ifade edildiği tespit edilmiştir.

Sorumluluk ile ilgili olarak;

A) 1313 sayılı ilamın 16. maddesinin (A) fıkrası ile Sefa inş. Pet. Oto. Tur. San. Tic. Ltd. Şti. yükleniminde bulunan 06.09.2006 tarihli ve 1.630.000,00 YTL sözleşme bedelli, “Bitlis Merkez Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi İnşaatı Yapımı” ihalesinde sözleşmede belirtilen sürede iş bitirilemediği halde, gecikme cezasının kesilmemesi neticesinde kamu zararına sebebiyet verildiği gerekçesi ile 105.863,44 TL’ ye tazmin hükmü verilmiştir.

Sorumluluğa ilişkin itirazların bir nedeni ilamda geçici kabulün gerçekleştirildiği 6. hakediş yerine kesin hakediş yazılmasıdır. İlam hükümleri Bitlis İl Özel İdaresinin 2008 yılına ilişkin olarak ve geçici kabul üzerinden verilmiştir. Söz konusu ilam 2008 yılı işlemleriyle mahsup dönemi işlemlerini kapsamaktadır. Gönderilen kesin hakediş nüshalarından da kesin kabul ve kesin hakediş işlemlerinin ilam yılı içerisinde giderleştirilip giderleştirilmediğine ilişkin bir bilgiye ulaşılamamaktadır.

İlamda Eyüp GÜL’ün kesin hakediş raporu üzerinde imzası bulunmadığından sorumluluğu bulunmadığına hükmedilmişse de burada geçen kesin hakediş ifadesinin aslında 2008 yılı içerisinde giderleştirilen son hakediş olan geçici kabule esas 6. hakediş olarak yer alması gerektiği anlaşılmaktadır.

14.06.2007 tarih ve 5189/1 sayılı “5018 sayılı Kanun Çerçevesinde Sorumlu Tutulacak Görevli ve Yetkililerin Belirlenmesi Hakkında Sayıştay Genel Kurul Kararı”nın “sorumlular” başlıklı 3. bölümünün “Gerçekleştirme Görevlileri”nin sorumluluğunu belirleyen 4. kısmının “Kurul, Komisyon veya Benzeri Bir Organca Düzenlenen Gerçekleştirme Belgelerinde Sorumluluk” başlıklı (c) bendinde;

“5018 sayılı Kanunun 33’üncü maddesi uyarınca mali işlemin gerçekleştirilmesinde görevli olanların sorumluluğu, bu işlemleri yetkili ve görevli olarak yapmalarına ve yapılan giderin bu kişilerce düzenlenen belgeye dayanılarak yapılması hususlarına göre belirlenmektedir.

Bu nedenle mevzuatına göre oluşturulan kurul, komisyon veya benzeri bir organ tarafından düzenlenen keşif, rapor, tutanak, karar veya ödemeye esas benzeri belgelerden doğacak sorumluluğa, işlemi gerçekleştiren ve bu belgeyi düzenleyip imzalayan kurul üyelerinin de dahil edilmeleri ve bu işlem nedeniyle harcama yetkilisiyle birlikte sorumlu tutulmaları gerektiğine” karar verilmiştir.

Yapım İşleri Genel Şartnamesi (YİGŞ)’nin “Geçici kabul” başlıklı 42. maddesinde;

“(…)

Kabul komisyonu gerçekleştirilen işlerin nev’ini, niteliğini, sözleşme ve ekleri ile teknik gereklere ve iş sırasında onaylanan değişikliklere uygunluğunu ve kabule hazır olup olmadığını inceler. Bu inceleme sonucunda komisyon, nitelikleri yukarıda belirtilen kusur ve eksikliklerin varlığını tespit ederse, kabul tutanağını yapmakla birlikte, gördüğü kusur ve eksikliklerin ayrıntısını gösterir bir liste düzenler ve bunların giderilmesi için gerekli olan süreyi tespit eder.

(…)

Yapım işlerinin kabul işlemlerinde, varsa sözleşmelerindeki özel hükümler de göz önünde bulundurulur.

(…)” denilmektedir.

Mezkur mevzuat hükümlerine göre geçici kabul komisyonu, yüklenici tarafından gerçekleştirilen işlerin sözleşme ve eklerinde belirlenmiş kural ve niteliklere uygunluğunu incelemekten sorumludur; işin süresi ve işin süresinin belirlenmesine ilişkin diğer şartlar da sözleşmede belirtilmektedir. Ancak, Yapım İşleri Genel Şartnamesi’nin 30. maddesinde ve söz konusu işe ait sözleşmenin 10. maddesinde geçen hükümler ile işin süresinin tespitinde ilk veya son yer teslim tarihinin esas alınacağına dair açık bir hüküm bulunmaması karşısında, geçici kabul komisyonunun asli görevi imalat eksikliği ve imalat hatası olup olmadığının tespiti haline gelmektedir. Söz konusu kesintinin, hakediş raporuyla tespit edilip, gerçekleştirme görevlileri eliyle düzenlenip, ödeme emriyle onaylanması ve giderleştirilmesi gerekmektedir. Bu nedenle, geçici kabul komisyonu üyelerine bu konuda sorumluluk tevcih edilmemesi gerekir.

Bu itibarla, sözleşmede belirtilen sürede iş bitirilemediği halde, gecikme cezasının kesilmemesi konusunda geçici kabul komisyonu üyeleri sorumlu olmaması gerektiğinden, dilekçi talebinin kabulü ile 1313 sayılı ilamın 16. maddesinin (A) fıkrası ile 105.863,44 TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün sorumluluk yönünden BOZULARAK sorumlulukların yeniden belirlenmesi için dosyanın kararı veren DAİREYE TEVDİİNE,

Karar verildiği 30.10.2013 tarih ve 37761 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.