Sayıştay 7. Dairesi 35427 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2008

• Daire: 7

• Dosya No: 35427

• Tutanak No: 37131

• Tutanak Tarihi: 07.05.2013

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

1223 sayılı ilamın 3. maddesi ile Hukuk Müşavirliğinde çalışan avukat ve memurlara ücret-i vekaletin yüksek ödendiği gerekçesiyle 612,16 YTL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Dilekçi temyiz dilekçesinde özetle; 21.11.1993 Tarihli Resmi Gazete de yayımlanarak yürürlüğe giren 124 Sayılı Yükseköğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin avukatlık ücretlerinden yararlanma başlıklı 45’inci maddesinde; ''Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarının hukuk müşavirliği ve avukatlık kadrolarında bulunan ve fiilen bu görevleri yürütenlerle hukuk servisinde çalışan diğer personeli, mahkemeler ve icra dairelerince hükmolunup tahsil olunan avukatlık ücretlerinin 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunun Değişik 146 ncı maddesi hükümleri çerçevesinde yararlanılır ..." denildiğini, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 146’ncı maddesinde de; "... 13/1/1843 tarihli ve 4358 sayılı Kanunun değişik 14 üncü maddesi ve 2/2/1929 tarihli 1389 sayılı Kanun ile Katma Bütçeli Kurumların, İl Özel İdareleri ve Belediyeler ile bunlara bağlı birliklerin davalarını sonuçlandıran avukat ve saireye verilecek vekalet ücretine ilişkin sair kanun hükümleri saklıdır.(Değişik Cümle:20/3/1997-KHK-570/8 md.) Şu kadar ki vekalet ücretinin yıllık tutarı, hukuk müşavirleri ve avukatlar için 10000, diğerleri için 6000 gösterse rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarının oniki katını geçemez." hükmünün getirildiğini, bu yasal düzenlemelere uygun olarak 2008 yılı vekalet ücreti dağıtımı yapıldığını, 2008 yılı Ocak ayında memur aylıklarına uygulanan katsayının 0,049486 olduğunu, buna göre;

■ Hukuk Müşavirleri ve avukatlar için: 10.000 x 12 x 0,049486 = 5.938,32 TL

■ Diğerleri için (memur vs.): 6.000 x 12 x 0,049486 = 3.562,99 TL olarak hesaplandığını,

2008 yılının Temmuz ayında memur aylıklarına uygulanan katsayının 0,051448 olarak belirlendiğini, yapılan artış nedeniyle;

■ Hukuk Müşavirleri ve avukatlar için: 10.000 x 12 x 0,051448 = 6.173,76 TL

■ Diğerleri için (memurlar vs.): 6.000 x 12 x 0,051448 = 3.704,26 TL olduğunu,

Memur aylıklarına uygulanan katsayı artışı nedeniyle vekalet ücretinin tavanı (üst limit) yükseldiğinden aradaki fark kadar ilave vekalet ücreti dağıtımı yapıldığını, Sayıştay 7. Dairesinin temyiz konusu ilamında 2008 yılı vekalet ücretinin tavanının (üst limit) hesaplanmasında belirttiği yöntem ve gerekçenin kanunun lafzına ve ruhuna aykırı olduğunu, 657 Sayılı DMK'nın 146’ncı maddesinde açıkça 12 katı denilmesine rağmen memur aylıklarına uygulanan katsayının 6 ile çarpılarak vekalet ücreti üst limitinin bulunmasının hukuka aykırı olduğunu, Sayıştay ilamında, kanunda belirtilen 12 kat ibaresinin, 12 ay olarak yorumlanıp değerlendirilerek, kanunla verilen bir hakkın yok edildiğini, sorguda verilen cevaba ek olarak sunulan Sosyal Güvenlik Kurumu Başkanlığı Hukuk Müşavirliğinin 06.07.2009 tarih 419986 sayılı vekalet ücreti dağıtımına ilişkin yazısında, "... 657 Sayılı Devlet Memurları Kanununun 146 ncı maddesinin üçüncü fıkrası hükmü çerçevesinde bu katsayı dikkate alınarak,

01/07/2009-31/12/2009 tarihleri arasında,

■ Hukuk Müşavirleri ve Avukatlar yönünden vekalet ücretinin yıllık tutarı 10.000 x 0,05592 x 12 = 6.710,40 TL brüt,

■ Diğer personel yönünden ise 6.000 x 0,05592 x 12 = 4.026,24 TL brüt miktarın esas alınması gerekmektedir. Bu itibarla, katsayı artışından doğan vekalet ücreti farkının vekalet ücreti limitini dolduran Hukuk Müşaviri ve Avukatlara 289,80 TL brüt, diğer personele ise 173,88 TL brüt ödenmesi gerekmektedir." denildiğini,

Çevre ve Orman Bakanlığının 20/07/2009 tarih, 3871 sayılı vekalet ücreti konulu yazısında, vekalet ücretinin 2009 yılı brüt limit tutarı;

■ Hukuk Müşaviri ve Avukatlar İçin: 0,05592 x 10000 x 12 = 6.710,40 TL

■ Diğerleri için: 0,05592 x 6000 x 12 = 4.026,24 TL olarak belirlendiğini,

Yine Maliye Bakanlığı Başhukuk Müşavirliği ve Muhakemat Genel Müdürlüğünün, 29.04.2009 tarihli, vekalet ücreti hakkındaki iç genelgesinin, ödenecek vekalet ücretinin limiti (üst sınırı) başlıklı bölümünde, memur maaş katsayısını 12 rakamı ile çarparak vekalet ücreti yıllık limitini hesapladığının da görüleceğini, kamu kurumları arasında sadece Pamukkale Üniversitesi Hukuk Müşavirliği ve Avukatlarının vekalet ücreti dağıtımının sorgu konusu yapılarak vekalet ücretinin tavanının fazla hesaplandığı belirtilerek harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlileri hakkında kamu zararına neden olunduğu gerekçesi ile tazminat sorumluluğuna gidildiğini, gerek Borçlar Kanununda, gerekse 5018 Sayılı Kanunun 71’inci maddesinde ifade edildiği gibi somut olayda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmenin olmadığını, sonuç olarak kamu zararının da doğmadığını, kaldı ki 5018 Sayılı Kanunda özel bütçeli kamu kurumu olan üniversitenin gelirleri arasında, vekalet ücreti adı altında bir gelir çeşidi de bulunmadığını, bu nedenle de kamu zararı olduğu iddia edilen 612,16 TL'nin taraflarınca ödenmesi durumunda dahi kamuya gelir olarak aktarılamayacağından ödenen vekalet ücretinin, kamu zararı olarak tanımlanmasının hukuka aykırı olduğunu, açıklanan nedenlerle usule ve yasaya aykırı olan ilamın temyizen incelenerek kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık karşılamasında, Yükseköğretim Üst Kuruluşları ile Yükseköğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 45’inci maddesinin, tahsil olunan vekalet ücretlerinin 657 sayılı yasanın değişik 146’ncı maddesi çerçevesinde dağıtılacağını hüküm altına aldığı, 657 sayılı yasanın 146’ncı maddesinin ise ödenecek vekalet ücretinin yıllık tutarını unvanlara göre ayrı ayrı belirlediğini, belirlenen bu miktarın aşılmasının kamu zararına neden olacağı ve izah edilen nedenlerden dolayı temyiz isteminin reddi ile Daire Kararının onanmasına karar verilmesinin uygun olacağı mütalaa edilmiştir.

21.11.1993 tarihli Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 124 sayılı Yükseköğretim Üst Kuruluşları İle Yükseköğretim Kurumlarının İdari Teşkilatı Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin “Avukatlık Ücretlerinden Yararlanma” başlıklı 45’inci maddesinde:

“Yükseköğretim üst kuruluşları ile yükseköğretim kurumlarının hukuk müşavirliği ve avukatlık kadrolarında bulunan ve fiilen bu görevleri yürütenlerle hukuk servisinden çalışan diğer personeli, mahkemeler ve icra dairelerince hükmolunup tahsil olunan avukatlık ücretlerinden 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 146 ncı maddesi hükümleri çerçevesinde yararlanırlar.” denilmekte,

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun değişik 146’ncı maddesinde de:

“Memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemez. hiçbir yarar sağlanamaz. Gençlik ve Spor hizmetleri uygulamasında fiilen görevlendirilecekler hariç.)

(Değişik: 14/1/1988 - KHK - 311/1 md.) Ancak, 2/1/1961 tarihli ve 196 sayılı Kanunun 2 nci maddesi, 7/6/1926 tarihli ve 904 sayılı Kanuna 30/1/1957 tarihli ve 6893 sayılı Kanunla eklenen ek 5 inci maddenin birinci ve ikinci fıkraları, 19/7/1972 tarihli ve 1615 sayılı Kanunun 161 inci maddesi, 13/1/1943 tarihli ve 4358 sayılı Kanunun değişik 14 üncü maddesi ve 2/2/1929 tarihli ve 1389 sayılı Kanun ile Katma Bütçeli Kurumların, İl Özel İdareleri ve Belediyeler ile bunlara bağlı birliklerin davalarını sonuçlandıran avukat ve saireye verilecek vekalet ücretine ilişkin sair kanun hükümleri saklıdır. (Değişik cümle: 20/3/1997-KHK-570/8 md.) Şu kadar ki, vekalet ücretinin yıllık tutarı, hukuk müşavirleri ve avukatlar için 10000, diğerleri için 6000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarının oniki katını geçemez.” hükmü yer almaktadır.

Buna göre, üniversitelerin hukuk müşavirliği ve avukatlık kadrolarında bulunan ve fiilen bu görevleri yürütenlerle hukuk servisinde çalışan diğer personeline ücret-i vekalet ödenebilmesine cevaz verilmekte, ancak yapılacak ödemelerin 657 sayılı Kanunun değişik 146’ncı maddesi hükümleri çerçevesinde yapılması öngörülmektedir.

Öte yandan, 657 Sayılı Kanunun 146. maddesinde açıkça 12 (oniki) katı denilmesine rağmen yılın ilk altı ayı için belirlenen memur aylık katsayısının gösterge rakamı ve 6 (altı) ile çarpılması neticesinde çıkan tutar ile yılın ikinci altı ayı için belirlenen memur aylık katsayısının gösterge rakamı ve yine 6 (altı) ile çarpılması neticesinde çıkan tutarın toplanması sonucu ortaya çıkan tutarın toplam 12 (oniki) ay için brüt tutar olarak kabul edilmesi mümkün görülmemektedir. Çünkü kanun koyucu “ay” yerine “kat” ibaresini kullanmak suretiyle iradesini beyan etmiş bulunmaktadır. Dolayısıyla temyiz dilekçesinde iddia edildiği gibi vekalet ücreti limitinin brüt tutarı hesabında mevzuata aykırılık bulunmadığından bu limit doğrultusunda yapılan ödemelerde limit aşılmamış olmaktadır.

Bu itibarla, dilekçi iddialarının kabulü ile 1223 sayılı ilamın 3. maddesi ile verilen 612,16 YTL’nin tazminine ilişkin hükmün KALDIRILMASINA,

Karar verildiği 09.05.2013 tarih ve 37131 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.