Sayıştay 7. Dairesi 28533 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2002

• Daire: 7

• Dosya No: 28533

• Tutanak No: 29217

• Tutanak Tarihi: 20.03.2007

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden ve duruşmada hazır bulunan murafaacı ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamaları dinlendikten sonra gereği görüşüldü:

1. İlamın 10. maddesiyle; Yalova Belediyesi ile ARB İnşaat Ltd. Şti. arasında imzalanan “Kanalizasyon işinde çalışan araçlar ile yol yapımı ve bakımında kullanılan kamyonların kullanım hizmetleri işi”nde;

A-Fazla çalışma saat ücretinin hatalı hesaplanması nedeniyle 292.912.515 TL. na tazmin hükmedilmiştir.

Dilekçiler dilekçelerinde özetle;

1475 sayılı İş Kanununun 61. maddesi ( a ) bendinde yer alan “ genel bakımdan iş süresi haftada en çok 45 saattir. Bu süre , haftada 6 iş günü çalışılan işlerde günde 7,5 saati geçmemek üzere ve Cumartesi günleri kısmen veya tamamen tatil eden iş yerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanır.” İle 35. maddesi (c) bendinde yer alan “Her bir fazla saat çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının % 50 yükseltilmesi suretiyle ödenir" hükümleri dikkate alınarak fazla çalışma ücretlerinin hesaplandığını, 08.00 - 12.00 sabah, 13.00 - 17.00 akşam olmak üzere hafta içi çalışılan 8 saatin 7.5 saatinin normal çalışma olduğunu 0,5 saatin ise Cumartesi günü için çalışıldığını, Cumartesi günleri de 5’er saat çalışıldığı dikkate alındığında haftada 6 gün 7,5 saat üzerinden toplam 45 saat çalışmanın tamamlanmakta olduğu ileri sürülerek bu nedenle fazla çalışma saat ücretinin tespitinin günlük asgari tutarın 7.5’a bölünmek suretiyle (Haftalık çalışma saati 7,5 X 6 = 45 saattir. İş yerinde 5 x 8 = 40 + 5 olarak uygulandığından Cumartesi günleri 5 saat çalışılmasına rağmen 1 normal gün sayıldığından) tespit edildiği belirtilerek tazmin hükmünün kaldırılması talep edilmektedir.

1475 sayılı İş Kanununun 35. maddesinde; memleketin genel yararları yahut işin niteliği veya üretimin artırılması gibi sebeplerle kanunda yazılı günlük çalışma süresinin dışında fazla çalışma yaptırılabileceği, maddenin (c) fıkrasında; her bir fazla çalışma için verilecek ücretin normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde elli yükseltilmesi suretiyle ödeneceği belirtilmiştir.

Aynı Kanunun 2869 sayılı Kanunla değişik 61. maddesinde;

“a)Genel bakımdan iş süresi haftada en çok 45 saattir.

Bu süre, haftada 6 iş günü çalışılan işlerde günde 7.5 saati geçmemek üzere ve cumartesi günleri kısmen veya tamamen tatil eden işyerlerinde haftanın çalışılan günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanır.

İş Müddetlerinin yukarıdaki esaslar çerçevesinde uygulama şekilleri Çalışma Bakanlığınca çıkarılacak İş Süreleri Tüzüğünde belirtilir hükmü yer almıştır.

Kanunun bu maddesine istinaden çıkarılıp 11.05.1984 tarih ve 18398 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan İş Süreleri Tüzüğü’nün 4. maddesine göre;

Genel bakımından iş süresi, haftada en çok 45 saattir.

Günlük iş süresi: Haftanın 6 iş gününde çalışılan iş yerlerinde 7.5 saati, cumartesi günleri de tatil edilmek suretiyle haftada 5 iş günü çalışılan işyerlerinde 9 saati, Cumartesi günleri kısmen tatil edilen işyerlerinde, Cumartesi günü çalışılan süre 45 saatten çıkarıldıktan sonra kalanın beşe bölünmesiyle bulunacak süreyi geçemez.

Görüldüğü gibi gerek İş Kanununda gerekse İş Süreleri Tüzüğünde iş süresi olarak haftalık iş süresi esas alınmış, günlük iş süresi konusunda haftada 6 iş günü çalışılması veya cumartesi günün kısmen ya da tamamen tatil edilmesi durumuna göre bir esneklik getirilmiştir. Buna göre günlük normal iş süresi, haftanın 6 iş gününde çalışan yerlerde 7.5 saat olup idarece yapılan uygulamanın mevzuata uygun bulunduğuna,

B- Anılan iş kapsamında genel tatil ve ulusal bayram günlerinde yapılan çalışma karşılıklarının ödenmesinde , günlük ücretin bir katı yerine iki katı üzerinden gündelik verilmesi nedeniyle 1.334.627.197 TL.na tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçiler dilekçelerinde özetle; 1475 sayılı İş Kanununun 42. maddesine uygun olarak genel tatil ve ulusal bayram günleri yapılan çalışmalar karşılığında iki günlük ücret ödendiği belirtilerek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedirler.

1475 sayılı İş Kanununun “Genel Tatil Ücreti” başlıklı 42. maddesinin 1. fıkrasında; “ Bu kanun kapsamına giren işyerlerinde çalışan işçilere, kanunlarda ulusal bayram ve genel tatil günü kabul edilen günlerde çalışmazlarsa bir karşılığı olmaksızın o günün ücreti tam olarak, tatil yapmayarak çalışırlarsa çalıştıkları günlerin ücretleri ücret ödeme şekline bakılmaksızın bir kat fazlasıyla ödenir.” Hükmüne yer verilmiştir.

Ödemelere esas alınan verile emirleri ile diğer rapor eklerinin incelenmesinde; söz konusu tatil ve bayram günlerinin, içinde bulundukları ayların normal çalışma günleri hesabına da dahil edilmesi suretiyle bu günler için zaten bir günlük ücretin hesaplanarak ödendiği görülmüştür. Bu durumda, tatil ve bayram günleri için ayrıca iki günlük ücret ödenmesi sonucu toplamda anılan günlerde yapılan çalışmalar karşılığında, iki günlük yerine üç günlük ücret ödendiği, bir günlük ücret ödemesinin fazla olduğu anlaşılmış bahsedilen günler için, toplamda iki günlük ücret ödenmesi gerekirken üç günlük ücret ödenmesi sonucu fazla ödenen bir günlük ücretin mevzuata aykırı olduğuna,

Sonuç olarak, yukarıda belirtilen sebeplerle ilamın 10. maddesiyle 1.627.539.712 TL.na ilişkin olarak verilmiş olan tazmin hükmünden (A) fıkrası ile fazla ödeme olduğu belirtilen ancak mevzuata uygun bulunan 292.912.515 TL.nin kaldırılarak, kalan 1.334.627.197 TL.nin;

240.871.760 TL.sinin sorumlular sayman (Hesap İş. Müd. V.) Saliha AYBAR ile tahakkuk memuru (Su İş. Müd.) Salih KOCABAŞ’ın,

1. 93. 755. 437 TL. sinin de sayman (Hesap İş. Müd. ) Şenay Reyhan KAŞ ile tahakkuk memuru (Su İş. Müd. ) Salih KOCABAŞ’ın uhdelerinde kalmak üzere DÜZELTİLMEK SURETİYLE TASDİKİNE,

2. İlamın 11. maddesiyle;Yalova Belediyesi ile Atacan İnşaat Müh. Ve San. Ltd. Şti. arasında imzalanan “Kanalizasyon işinde çalışan araçlar ile yol yapımı ve bakımında kullanılan kamyonların kullanım hizmetleri işi”nde;

A-Fazla çalışma ücretinin hatalı hesaplanması nedeniyle 83.753.127 TL.na,

B-Genel tatil ve ulusal bayram günlerinde yapılan çalışma karşılıklarının ödenmesinde günlük ücretin bir katı yerine iki kat üzerinden gündelik verilmesi nedeniyle 532.858.000 TL.na tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçeler ve karşılamalar bu tutanağın 1.maddesinde belirtildiği gibidir.

Sonuç olarak bu tutanağın 1. maddesinde belirtilen sebeplerle ve gerekçelerle, ilamın 11. maddesiyle 616.611.127 TL.na ilişkin olarak verilmiş olan tazmin hükmünden (A) fıkrası ile fazla ödeme olduğu belirtilen ancak mevzuata uygun bulunan 83.753.127 TL.nin kaldırılarak, kalan 532.858.000 TL.nin;

Sorumlular sayman (Hesap İş. Müd.) Şenay Reyhan KAŞ ile tahakkuk memuru (Su İş. Müd.) Salih KOCABAŞ’ın, uhdelerinde kalmak üzere DÜZELTİLMEK SURETİYLE TASDİKİNE,

Karar verildiği 20.03.2007 tarih ve 29217 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.