Sayıştay 7. Dairesi 124 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 7

• Karar Tarihi: 27.09.2016

• Karar No: 124

• İlam No: 100

• Madde No: 7

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Aile Yardımı mahsup edilmesi gereken asgari geçim indirimi

A) ......Belediyesi’nde çalışan işçilere; eşleri çalıştığı halde mevzuata aykırı olarak aile yardımı ödeneği verilmesi,

B) Çalışmayan eşler için mahsup edilmesi gereken asgari geçim indiriminin eşleri çalışan işçiler için de mahsup edilmesi,

nedenleriyle kamu zararına sebebiyet verilmesi iddiası ile ilgili olarak yapılan incelemede;

A) .......Belediyesi ile .......sendikası arasında yapılan toplu iş sözleşmesinin (Yürürlük Tarihi:01.03.2015 - 28.02.2018) “Aile-Çocuk ve Öğrenim Yardımı” başlıklı 28’inci maddesinde;

“1) 657 sayılı yasaya tabi devlet memurlarına ödenen aile ve çocuk yardımları aynı miktarda işçilere ödenir

…” denilmektedir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Aile Yardımı Ödeneği” başlıklı 202’nci maddesinde aynen,

“ Evli bulunan Devlet memurlarına aile yardımı ödeneği verilir. Bu yardım, memurun her ne şekilde olursa olsun menfaat karşılığı çalışmayan veya herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan aylık almayan eşi için 1500, çocuklarından her biri için de 250 gösterge rakamının (72 nci ay dahil olmak üzere 0-6 yaş grubunda yer alan çocuklar için bir kat artırımlı) aylık katsayısı ile çarpılması sonucu elde edilecek miktar üzerinden ödenir. Eşlerden birine iş akdi veya toplu sözleşme gereği çocukları için yapılan aile yardımı ödeneği daha düşük ise, yalnız aradaki fark ödenir. Bu fıkrada yer alan gösterge rakamlarını 3 katına kadar artırmaya Bakanlar Kurulu yetkilidir.

…”,

hükmüne yer verilmiştir.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden, ...... Belediyesi’nde çalışmakta olan bir işçiye aile yardımı ödeneği verilebilmesi için eşinin her ne şekilde olursa olsun menfaat karşılığı çalışmaması veya herhangi bir sosyal güvenlik kuruluşundan aylık almaması gerektiği açıkça anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, 2015 yılı içerisinde çeşitli dönemlerde görev yapan bazı işçilere, eşleri çalışmasına karşın, mevzuata aykırı olarak aile yardımı ödeneği ödenmesi suretiyle kamu zararına yol açıldığı tespit edilmiştir.

Öte yandan, Belediye’de çalışan bazı işçilere mevzuata aykırı olarak aile yardımı ödeneği verilmesi suretiyle oluşan ......TL tutarındaki kamu zararının;

-......TL’sinin 17.11.2015 tarih ve 3895 sayılı muhasebe işlem fişi,

-......TL’sinin 14.12.2015 tarih ve 4276 TL sayılı muhasebe işlem fişi ile yılı içerisinde tahsil edilmiş olduğu anlaşıldığından ......-TL yılı içi tahsilat ile ilgili olarak yapılacak işlem olmadığına,

-.....TL’sinin 14.01.2016 tarih ve 120 sayılı muhasebe işlem fişi,

-.....TL’sinin 12.02.2016 tarih ve 535 sayılı muhasebe işlem fişi,

-.....TL’sinin 14.03.2016 tarih ve 943 sayılı muhasebe işlem fişi ile tahsil edildiği anlaşıldığından,

......TL’si ile ilgili olarak ilişilecek husus kalmadığına,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesi uyarınca ilamın tebliğinden itibaren 60 gün içinde temyiz başvurusu ve aynı Kanunun 56’ncı maddesi uyarınca ilamın tebliğinden itibaren 5 yıl içinde yargılamanın iadesi başvurusu yolları açık olmak üzere;

Oy birliğiyle,

B) 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun “Asgari Geçim İndirimi” başlıklı 32’nci maddesinde,

“Ücretin gerçek usulde vergilendirilmesinde asgarî geçim indirimi uygulanır. Asgarî geçim indirimi; ücretin elde edildiği takvim yılı başında geçerli olan ve sanayi kesiminde çalışan 16 yaşından büyük işçiler için uygulanan asgarî ücretin yıllık brüt tutarının; mükellefin kendisi için % 50’si, çalışmayan ve herhangi bir geliri olmayan eşi için % 10’u, çocukların her biri için ayrı ayrı olmak üzere; ilk iki çocuk için % 7,5 diğer çocuklar için % 5’idir. Gelirin kısmî döneme ait olması halinde, ay kesirleri tam ay sayılmak suretiyle bu süreye isabet eden indirim tutarları esas alınır. Asgarî geçim indirimi, bu fıkraya göre belirlenen tutar ile 103 üncü maddedeki gelir vergisi tarifesinin birinci gelir dilimine uygulanan oranın çarpılmasıyla bulunan tutarın, hesaplanan vergiden mahsup edilmesi suretiyle uygulanır. Mahsup edilecek kısmın fazla olması halinde iade yapılmaz. İndirimin uygulamasında "çocuk" tabiri, mükellefle birlikte oturan veya mükellef tarafından bakılan (nafaka verilenler, evlat edinilenler ile ana veya babasını kaybetmiş torunlardan mükellefle birlikte oturanlar dâhil) 18 yaşını veya tahsilde olup 25 yaşını doldurmamış çocukları, "eş" tabiri ise, aralarında yasal evlilik bağı bulunan kişileri ifade eder. İndirim tutarının tespitinde mükellefin, gelirin elde edildiği tarihteki medenî hali ve aile durumu esas alınır. İndirim, yukarıdaki oranlara göre hesaplanan tutarları aşmamak kaydıyla, ücret geliri elde eden aile fertlerinden her biri için ayrı ayrı, çocuklar için eşlerden yalnızca birisinin gelirine uygulanır. Boşananlar için indirim tutarının hesabında, nafakasını sağladıkları çocuk sayısı dikkate alınır. Ücretlerin vergilendirilmesinde asgari geçim indirimi uygulandıktan sonra, varsa teşvik amaçlı diğer indirim ve istisnalar dikkate alınır. Bakanlar Kurulu, indirim konusu yapılacak toplam tutarın asgarî ücretin yıllık brüt tutarını aşmaması şartıyla ikinci fıkrada belirtilen asgarî geçim indirimi oranlarını artırmaya veya kanunî oranına kadar indirmeye yetkilidir. Asgarî geçim indiriminin uygulama dönemleri ve mahsup şekli ile diğer hususlara ilişkin usul ve esaslar Maliye Bakanlığınca belirlenir.”

hükümleri yer almaktadır.

Yukarıdaki mevzuat hükmünden, asgari geçim indiriminin eş için öngörülen tutarının, ancak ilgilinin eşinin çalışmaması veya herhangi bir gelirinin olmaması halinde mahsup edileceği açıkça anlaşılmaktadır.

Yapılan incelemede, Belediye’de çalışan bazı işçilerin eşleri çalışmasına rağmen Asgari Geçim İndiriminden faydalanması sonucunda.....TL tutarında kamu zararına yol açıldığı tespit edilmiştir.

Öte yandan, çalışmayan eşler için mahsup edilen Asgari Geçim İndirimi ’nin, çalışan eşler için de mahsup edilmesi sonucu oluşan ......TL tutarındaki kamu zararının 12.04.2016 tarih ve 1288 sayılı muhasebe işlem fişi ile tahsil edildiği anlaşıldığından ilişilecek husus kalmadığına,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesi uyarınca ilamın tebliğinden itibaren 60 gün içinde temyiz başvurusu ve aynı Kanunun 56’ncı maddesi uyarınca ilamın tebliğinden itibaren 5 yıl içinde yargılamanın iadesi başvurusu yolları açık olmak üzere;

Oy birliğiyle karar verildi.