Sayıştay 6. Dairesi 859 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 6

• Karar Tarihi: 08.03.2022

• Karar No: 859

• İlam No: 330

• Madde No: 2

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2017

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

… tarih ve … sayılı ilamın …’üncü maddesiyle tazminine hükmolunan konuyla ilgili olarak Temyiz Kurulunun … tarih ve … tutanak sayılı bozma Kararı üzerine 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin yedinci fıkrası hükmü gereğince konunun görüşülmesine karar verildi.

Anılan İlamın …’üncü maddesiyle, Belediye Meclisinin almış olduğu karar ile Belediyede görevli memurlara personel servis hizmeti desteği olarak verilen toplu taşıma ücretinin hafta sonu tatil günleri için de ödenmesi sonucu neden olunan kamu zararı tutarı …TL’nin tazminine karar verilmişti.

Bu tazmin hükmüne karşı sorumlulardan … (Harcama Yetkilisi) tarafından Sayıştay Temyiz Kuruluna yapılan temyiz başvurusu üzerine anılan Kurulca … tarih ve … tutanak sayılı Kararında özetle;

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 17’nci maddesinde, Belediye Meclisinin Belediyenin karar organı olduğu belirtildikten sonra 60’ıncı maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde, belediyenin personeline ve seçilmiş organlarının üyelerine ödenen maaş, ücret, ödenek, huzur hakkı, yolluklar, hizmete ilişkin eğitim harcamaları ile diğer giderlerin belediyenin giderleri olduğunun hükme bağlandığı,

Belediye Meclisinin … tarih ve … sayılı kararıyla EGO serbest kartı olan ve zabıta personeli hariç 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na göre görev yapan personele her ay 120 kontör karşılığı net ücret ödenmesine ilişkin karar alındığı,

Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmetleri Yönetmeliği’nin 5’inci maddesinde personel servis hizmeti ihdasının ve personel servis araçlarının kiralanmasının esaslarının belirlendiği, 11’inci maddenin ikinci fıkrasında ise olağanüstü durumlar ve rutin kullanım dışında servis araçlarından yararlanma esaslarının düzenlendiği,

Yoğun trafik akışının olduğu ve hızla büyüyen ve ikamet tercihlerinin şehir dışına yöneldiği şehirlerde, idare bünyesinde çalışan personelin birçoğunun şehir merkezine yakın bir konumda olan işyerine, birden çok ulaşım aracı kullanarak, yani aktarmalı olarak geldiğinin, söz konusu meclis kararında bu durumun göz önünde bulundurularak kontör sayısının tespit edildiğinin anlaşıldığı, yukarda yer verilen mevzuat hükümleri gereği de iş yoğunluğu sebebiyle mesai günleri dışında yapılan çalışmalar sebebiyle işyerine gitmek zorunda kalan personele otobüs kartı yardımı yapılmasında herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı,

gerekçeleriyle söz konusu hususların tekrar değerlendirilmesini teminen … sayılı İlamın …’üncü maddesiyle verilen tazmin hükmü bozularak ilgili dosyanın Dairemize tevdiine karar verilmiştir.

Asıl ilamda yer alan sorumlular tarafından Sayıştay Temyiz Kuruluna yapılan temyiz başvurusu üzerine ise anılan Kurulun … tarih ve …, …. tutanak sayılı Kararlarıyla, söz konusu tazmin hükmüne karşı asıl ilamda Harcama Yetkilisi sıfatıyla sorumlu tutulan …’nun temyiz başvurusu üzerine düzenlenen … tarih ve … tutanak sayılı Karar ile hüküm bozulduğundan Kurulca yapılacak işlem olmadığına, ancak aynı mahiyette olan bahse konu dosyaların gereği yapılmak üzere bozma kararı verilen dosya ile birleştirilerek Dairemize gönderilmesine karar vermiştir.

Temyiz Kurulunun anılan kararlarına istinaden Dairemize havale edilen dosyalar ve konuya ilişkin Denetçisince düzenlenen … tarihli Ek Rapor ve eklerinin incelenmesi sonucunda;

237 sayılı Taşıt Kanunu’nun “Kurumların edinebilecekleri taşıtlar” başlıklı 7’nci maddesinin 6’ncı fıkrasında, “Devlet dairelerinin sıkışık bulunduğu büyük merkezlerde işletilen muayyen tarifeli taşıtlarla memurların zamanında işbaşında bulunmalarını temin edecek yeterlikte olmadığı hallerde kurumlarca ve Devlet dairelerince memurlar için otobüs seferleri ihdas olunabilir.” denilmiştir.

Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmetleri Yönetmeliği’nin;

“Personel servis hizmetinin ihdası ve personel servis araçlarının kiralanması” başlıklı 5’inci maddesinde, “Trafiğin sıkışık bulunduğu şehir merkezlerinde işletilen muayyen tarifeli taşıtların, çalışan personelin zamanında işbaşında bulunmalarını temin edecek nitelik ve yeterlilikte bulunmadığı hallerde, kamu kurum ve kuruluşlarının yetkili organlarının, personelini işbaşına götürüp getirmek amacıyla kiralama yoluyla veya kendi öz mal taşıtlarıyla personel servis hizmeti ihdas ve işletmesine lüzum görmesi ve bu kurumların gördükleri hizmetlerin daimi ve muntazam şekilde görülen hizmetlerden olması zorunludur.

Kamu kurum ve kuruluşları, kiralama yoluyla veya kendi öz mal taşıtlarıyla personel servis hizmeti ihdas ve işletebilmeleri için, aşağıda belirtilen bilgi ve belgelerle Bakanlığa başvurarak izin almak zorundadır.

a) Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personelin taşınması hizmetinin, öncelikle belediyelere ait toplu taşıma araçları ve belediyelerce toplu taşıma yapılması konusunda ruhsat, uygunluk ve güzergah izni verilen gerçek ve tüzel kişilere ait, belediyelerce belirlenen fiyat tarifelerine göre taşıma yapan halk otobüsü, minibüs ve benzeri araçlardan yararlanılarak yerine getirilmesi esastır.”,

“Servis araçlarından faydalanma esasları” başlıklı 11’inci maddenin 2’nci fıkrasında ise; “Kamu kurum ve kuruluşları gerektiğinde yangın, tabii afet, asayiş ile ilgili toplumsal olaylar gibi olağanüstü durumlar ile alarm, tatbikat, eğitim, kurs, hasta sevki, yerli ve yabancı konukların gezilerinde bu servis araçlarını, sözleşmede belirtilen ücreti mukabilinde kullanabilir.”,

hükümleri yer almaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinde kamu kurumlarının personellerini zamanında işbaşı yapmalarını sağlamak üzere personel servis hizmetinin ihdasının ve personel servis araçlarının kiralanmasının şartları ayrıntılı olarak açıklanmış, öncelikle bu hizmetin belediyelere ait veya belediye tarafından ruhsat verilen kişilerce işletilen toplu taşıma araçları ile sağlanmasının esas olduğu ifade edilirken bu araçlardan yararlanma ile ilgili herhangi bir üst sınır belirtilmemiştir. Yine olağanüstü durumlarda, hizmetin sürekliliği, iş yoğunluğu, eğitim, kurs gibi sebeplerle hafta sonu yapılan çalışmalar için de servis hizmetleri personel tarafından kullanılabilecektir.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Belediyenin Giderleri” başlıklı 60’ıncı maddesinin (b) bendinde, “Belediyenin personeline ve seçilmiş organlarının üyelerine ödenen maaş, ücret, ödenek, huzur hakkı, yolluklar, hizmete ilişkin eğitim harcamaları ile diğer giderler”in, aynı maddenin (p) bendinde ise “Kanunla verilen görevler ve hizmetlerin yürütülmesi için yapılan diğer giderler”in belediyenin giderleri arasında sayılmış ve anılan Kanun’un 17’nci maddesinde yer alan “Belediye meclisi, belediyenin karar organıdır” denilmiştir.

5393 sayılı Kanun’un yukarıda zikredilen maddelerinde belirtilen yetkiye istinaden … Belediye Meclisince … tarih ve … sayılı kararıyla 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na göre görev yapan personele (EGO serbest kartları ve zabıta personelleri hariç) her ay 120 kontör karşılığı net ücret ödenmesine karar verilerek kontör hesabında hafta sonu tatil günleri de dikkate alınmış ve bu günler için de personele toplu taşıma ücreti ödemesi yapılmıştır.

Sorgu konusu olay ve mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, ilgili mevzuatında belediyenin giderlerinden sayılan ve zamanında işbaşında bulunmalarını, iş günü içerisinde ve hafta sonu devam eden hizmetler gereği hizmet birimleri arasında gidip gelmelerini sağlamak amacıyla memurlara, belediyenin görev alanı, büyüklüğü, konumu, nüfus yoğunluğu, ikametgah ile hizmet binalarının uzaklığı ve dağınıklığı, verilen hizmetin zamanında ve aksatılmadan yürütülmesi gibi hususlar göz önünde bulundurularak ulaşım yardımı yapılabileceğinden işyerine birden çok ulaşım aracı kullanarak gelen personele verilecek olan otobüs kartı miktarının belediyenin karar organı olan meclis kararıyla belirlenmesinde mevzuata aykırı bir husus bulunmadığı kanaatine varılmıştır.

Açıklanan gerekçelerle, sorgu konusu … TL ödeme hakkında ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu Ek İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy çokluğuyla karar verilmiştir.

Karşı Oy

Üye …’ın karşı oy gerekçesi;

Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliği’nin “Personel Servis Hizmetinin İhdası ve Personel Servis Araçlarının Kiralanması” başlıklı 5’inci maddesinde yer verilen hükümler ile amaçlanan husus, personelin zamanında işe gidip gelmesini sağlamaktır. Dolayısıyla, kamu kurumlarınca personele yapılacak otobüs kartı yardımı, personelin işbaşında olduğu günler için ve yalnızca personelin işe geliş gidişlerini sağlamak amacı ile yapılmalıdır.

… Belediyesince düzenli olarak hafta sonu tatil günleri için de personele toplu taşıma ücreti ödemesi yapıldığı görülmüştür. Şöyle ki, meclis kararında her personele, her ay 120 kontör karşılığı net ödeme yapılacağı belirtilmiştir. Buradan hareketle 120/4= 30 iş günü üzerinden otobüs kartı ödemesi yapıldığı anlaşılmaktadır.

Yönetmeliğin 5’inci maddesinde açıkça belirtildiği gibi, otobüs kartı yardımı, kurumlarda çalışan personelin işe geliş gidişini sağlamak üzere yapılması gereken bir yardım niteliğinde olduğundan, personelin işe geliş gidişlerinden bağımsız olarak ödenemez. Bir ayda 30 gün ve 4 hafta sonu olduğu düşünüldüğünde, memurların görev yapacakları işgünü sayısı 22 gün olmaktadır. Memurlar işe gidiş gelişte iki vasıta kullandıkları varsayımı altında dahi günde 4 defa toplu taşıma kullanacaklarından aylık 22*4=88 binişlik karta ihtiyaç olduğu açıktır. Üstelik ulaşım kartı verilen personelin tamamının işe geliş ve gidişleri için birden fazla araç kullanmasına gerek olmadığı da bir gerçektir.

Sorumlularca otobüs bileti yardımının yalnızca personelin işe geliş gidişlerini sağlamak için değil, aynı zamanda bazı personelin hafta sonu da işe geldikleri için daha fazla karta ihtiyaç duydukları ve gün içerisinde Belediyenin işlerini yürütmek üzere kurum dışına çıkan personelin ulaşımını da sağlamak üzere verildiği ifade edilmekte ise de mesai saatleri içerisinde kurumun iş ve işlemlerini yürütmek üzere görevlendirilen personelin 6245 sayılı Harcırah Kanunu’na tabi olması ve yine hafta sonu işe gelen personel için işe gelişlerinin puantajları tutularak, bunun karşılığı olan yardımları almaları gerektiğinden savunmanın kabulü mümkün değildir.

Bununla beraber 12.08.2011 tarih ve 2011/30 karar sayılı … Büyükşehir Belediyesi Ulaşım Koordinasyon Merkezi (UKOME) Kararının Diğer Hususlar başlıklı 4’üncü maddesinin 2’nci fıkrasında da aylık 90 binişlik tam manyetik kart bedeli üzerinden resmi kurumlarla yapılan taşıma protokolleri gereğince EGO Serbest Kartlarının işlem görmesi karara bağlanmıştır.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun “Alt yapı hizmetleri” başlıklı 8’inci maddesinin beşinci fıkrasında bulunan “Koordinasyon merkezleri tarafından alınan ortak yatırım ve toplu taşımayla ilgili kararlar, belediye ve bütün kamu kurum ve kuruluşlarıyla ilgililer için bağlayıcıdır.” emredici hükmü göz önünde bulundurulduğunda … Büyükşehir Belediyesi UKOME’nin toplu taşımayla ilgili almış olduğu söz konusu karar … Belediyesini de bağlamaktadır. Bu karara göre de belediyede görevli memurlara en fazla 90 binişlik tam manyetik kart bedeli karşılığı EGO Serbest Kartlarının verilmesi gerekmektedir.

Açıklanan gerekçelerle … Belediyesinde görevli memurlara personel servis hizmeti desteği olarak verilen toplu taşıma ücretinin hafta sonu tatil günleri için de ödenmesi sonucu oluşan kamu zararı tutarı … TL’nin sorumlularından tazminine hükmedilmesi gerektiği düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.