Sayıştay 6. Dairesi 749 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirler

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 6

• Karar Tarihi: 25.06.2020

• Karar No: 749

• İlam No: 114

• Madde No: 5

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2018

• Konu: Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar

KARAR

Taşınmaz Gelirleri

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi ve duruşmaya katılan sorumluların sözlü savunmalarının dinlenmesi sonucunda;

Her ne kadar Denetçi tarafından … projesi kapsamında yer alan ticari ünite ve tesislerin işletilmesi ihalesi kapsamındaki vaziyet planında 17,18,19 ve 20 numaralı büfelerin şemsiye ve şezlong alanının olmamasına rağmen … şirketi tarafından işletilmesi neticesinde … Belediyesi ile …Defterdarlığı arasında yapılan protokole ve idare ve yüklenici arasındaki sözleşmeye aykırı davranılması suretiyle kamu zararına neden olunduğunun iddia edildiği görülmüşse de;

… Belediye Başkanlığı ile … Defterdarlığı arasında akdedilen … tarihli protokolün “Kullanım Şartları ve Denetim” başlıklı 10’uncu maddesinde;

“(1) Protokol konusu alanlar/ taşınmazlar ile üzerlerinde yapılan/yapılacak olan yapı, tesis ve düzenlemeler;

a) … belediyesi/bunlara ait şirketler/üçüncü kişiler tarafından yapılış amacı dılında kullanılamaz ve Protokol konusu alanların/ taşınmazların sınırları üzerindeki yapı, tesis ve düzenlemeler genişletilemez.

b) Bu alanlar/taşınmazlar üzerinde yapılan/yapılacak olan yapı, tesis ve düzenlemeler ve bunlara ilişkin işlemlerin Protokol hükümlerine uygunluğu ve yerindeliği en az yılda bir kez olmak üzere Valilik (Defterdarlık) tarafından uygun görülecek zamanlarda görevlendirilecek Defterdarlık Uzmanlarınca mahallinde incelenir. Bu denetimlerde istenen her türlü bilgi ve belge … belediyesince/bunlara ait şirketlerce/üçüncü kişilerce eksiksiz olarak ibraz edilecek ve görevli denetim elemanlarına gerekli kolaylık sağlanır.

…

(2) Bu alanlar/taşınmazlar ile üzerine yapılan/yapılacak olan yapı ve tesisler ile düzenlemelerin … Protokol hükümlerine uygun olarak yapılıp yapılmadığı ve amacına uygun olarak kullanılıp kullanılmadığı ve ayrıca, kıyı ve sahil şeritleri ile dolgu alanlarının doğal ve kültürel özelliklerini gözeterek korunup korunmadığı, bu yerlerin toplumun yararlanmasına açık şekilde ve kamu yararına kullanılmalarının sağlanıp sağlanmadığı konusunda … Valiliği (Defterdarlık) ve bu konuda yetkili ve görevli diğer idareler tarafından denetlenmesi sonucunda tespit edilen aykırılıklar ve eksiklikler, bu idareler tarafından verilen süre içerisinde … Belediyesi/ bunlara ait şirketler/üçüncü kişiler tarafından giderilir.”

denilmekte olup “Çevrenin korunması ve alınacak tedbirler” başlıklı 11’inci maddesinde; protokol konusu alanların/taşınmazların çevre düzeni ve temizliğinin … belediyesi tarafından denetleneceği hüküm altına alınmıştır.

Bahse konu protokolün “Protokolün Feshi” başlıklı 12’nci maddesinde ise; 10’uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca yapılan denetimler sonucunda tespit edilen aykırılık ve eksikliklerin …Valiliği (Defterdarlık) ve bu konuda yetkili ve görevli diğer idareler tarafından verilen süre içinde … Belediyesince giderilmesinin isteneceği düzenlenmiştir.

“Özel Hükümler” başlıklı 2’inci maddesinde ise;

“Yüzölçümü belirtilmeyen ve ücretsiz kullanılacağı belirtilen 17 adet wc-duş yeri ile 4 adet şemsiye-şezlong alanı, halkın ücretsiz kullanımına açık olacak olup, bu alanlardan herhangi bir ücret alınmayacaktır. Ancak, … Belediye Başkanlığınca 17 adet wc-duş yeri ve 4 adet şemsiye-şezlong alanından ücret alınması halinde, bu yerlere kıymet takdiri yapılmak suretiyle gerekli tadilat Bakanlığımızdan izin alınmasına gerek kalmaksızın Valiliğimizce (defterdarlık) yerine getirilecektir.”

hükmüne yer verilmiştir.

Sorgu konusu olayda; … Belediye Başkanlığı ile … Defterdarlığı arasında akdedilen … tarihli protokolle … Projesi kapsamında yer alan 17, 18, 19, 20 numaralı büfelerin şemsiye ve şezlong alanı olmadan Hazine tarafından Büyükşehir Belediyesine protokolle kiraya verildiği, Belediye tarafından … tarihinde yapılan kiralama ihalesine ait vaziyet planında 17-18-19-20 (ihale no 7-8-9-10) nolu büfelerin şemsiye ve şezlongsuz olarak ihale edilmesine rağmen, yüklenici … firmasının ticari ünite ve tesislerin işletilmesi ihalesinde kapsamında yer almayan 4 adet halka açık şezlong alanını alt kiracılara verdiği, bunun üzerine Belediye ile Çevre ve Şehircilik Bakanlığı (Milli Emlak Genel Müdürlüğü) arasında … tarihinde revize protokol yapılarak 17,18,19,20 (Eski 7,8,9,10) nolu şemsiye ve şezlong alanı olmadan kiraya verilecek büfelerin; 18,19,29,30 (Eski 8-9-19-20) nolu büfe ile değiştirildiği görülmektedir.

Her ne kadar Denetçi tarafından; … üzerinde yapılan projede, 27 adet büfe ve bu büfelere ait şezlong alanı,4 adet halka açık şezlong alanı ve 17 adet ücretsiz kullanılan tuvaletin yer aldığı, … tarihli taşınmaz teslim-tesellüm tutanağında protokole konu alanların belediyeye tesliminin yapıldığı, yapılan protokol çerçevesinde söz konusu alanlardaki tasarruf yetkisinin belediyeye ait olduğu ve protokole göre halka açık tutulacak şemsiye ve şezlong alanlarının yapılması veya yaptırılması ve yapılış amaçlarına uygun olarak kullanılmasının Belediyenin sorumluluğunda olduğu, buna rağmen ve alt kiracı sözleşmeleri belediyeye gönderildiği halde belediyenin işlem yapmadığı iddia edilmişse de; Protokolün yukarıda yer verilen hükümlerinden; taşınmazların protokol hükümleri uyarınca kullanılıp kullanılmadığı konusundaki tespit ve denetim yetkisinin … Valiliğinde olduğu, … Belediyesinin denetim yükümlülüğünün ise yalnızca çevre düzeni ve temizliği hususu ile sınırlı tutulduğu anlaşılmaktadır. Bununla birlikte, ücretsiz olarak halkın kullanımına bırakılan alanlarla ilgili olarak ücret alınması halinde, protokolün Bakanlık iznine tabi olmaksızın Valilik tarafından tadil edileceği de ifade edilmiştir. Nitekim halkın ücretsiz kullanımına verilen alanların yüklenici tarafından alt kiracılara verilmesi sonrasında, … Belediyesince fiili durumun gerektirdiği değişiklikler nedeniyle projenin tadili talep edilmiş olup, … tarihinde revize protokol yapılarak 17,18,19,20 (Eski 7,8,9,10) nolu şemsiye ve şezlong alanı olmadan kiraya verilecek büfeler; 18,19,29,30 (Eski 8-9-19-20) nolu büfeler ile değiştirilmiştir.

Sonuç olarak; … projesi kapsamında yer alan ticari ünite ve tesislerin işletilmesi ihalesi kapsamında yer almayan 4 adet halka açık şezlong alanının kiracı şirket tarafından alt kiracılara verilmesi hususunda, … Belediyesinin denetim yetkisi olmadığından, bu kapsamda re’sen yürütülmesi gereken herhangi bir denetim, tahliye veya ecrimisil tahakkuk işleminin bulunmadığı değerlendirilmektedir.

Bu itibarla, sorgu konusu olayda kamu zararı oluşmadığından konu hakkında ilişilecek husus bulunmadığına 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere,

oy birliğiyle karar verildi.