Sayıştay 6. Dairesi 740 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirler

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 6

• Karar Tarihi: 17.03.2020

• Karar No: 740

• İlam No: 209

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2016

• Konu: Vergi Resmi Harç ve Diğer Gelirlerle İlgili Kararlar

KARAR

Kira Gelirlerinin Zamanaşımına Uğratılması

Asıl İlamın …………’üncü maddesi ile hüküm dışı bırakılan konunun 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 50’nci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü gereğince görüşülmesinin devamına karar verildi.

Anılan İlamın ………..’üncü maddesiyle; …………………. Derneğine kiraya verilen çeşitli taşınmazların kira bedellerinin tahsil edilmemesi sonucu oluşan kamu zararın ile ilgili olarak ……………… yılı öncesinde Belediye kira gelirlerini tarh, tahakkuk ve takiple görevli ve yetkili olup kira gelirlerini zamanaşımına uğratan diğer sorumluların da savunmalarının alınmasını ve söz konusu kira alacaklarından zamanaşımına uğramayanların belirlenerek kamu zararının yeniden hesaplanmasını teminen düzenlenecek ek raporun Dairemize intikaline değin konunun hüküm dışı bırakılmasına karar verilmişti.

Bu İlam hükmünden sonra Denetçisince düzenlenen ………………. tarihli Ek Raporda, Denetçi tarafından kira alacaklarında zamanaşımına uğrayan ve uğramayan ayrımı yapılıp kamu zararı üzerinde değişiklik yapılmasının söz konusu olmayacağı belirtilerek kamu zararının yeniden hesaplanmadığı ve Belediye kira gelirlerini tarh, tahakkuk ve takiple görevli ve yetkili olup kira gelirlerini zamanaşımına uğratan diğer sorumluların savunmalarının alınmadığı görüldüğünden, bu Ek Raporun Dairemizde görüşülmesi sonucunda alınan ……………. tarih ve ………………… sayılı ara kararıyla; Asıl Raporun …………………’üncü maddesinde yer alan (kiraya verilen yerleri ve kira alacaklarını gösteren) tabloda belirtilen kira alacaklarından zamanaşımına uğramayanların hangileri olduğu ve zamanaşımına uğramama sebebinin ayrıntılı olarak izah edilerek ortaya konulmasını ve bu şekilde kamu zararının yeniden hesaplanmasını teminen düzenlenecek ek raporun Dairemize intikaline değin hüküm dışı kararının devamına karar verilmişti.

Bu ara karar üzerine düzenlenen …………… tarihli Ek Raporun incelenmesi sonucunda; Denetçi tarafından zamanaşımına uğratılan herhangi bir kira gelirinin söz konusu olmadığı ve bu sebeple de konuyla ilgili bu kişilerin savunmalarının alınmadığı belirtilerek kamu zararının yeniden hesaplanmadığı ve Belediye kira gelirlerini tarh, tahakkuk ve takiple görevli ve yetkili olup kira gelirlerini zamanaşımına uğratan diğer sorumluların savunmalarının alınmadığı görüldüğünden, bu Ek Raporun Dairemizde görüşülmesi sonucunda alınan …………. tarih ve …………. sayılı ara kararıyla; Asıl Raporun 3’üncü maddesinde yer alan (kiraya verilen yerleri ve kira alacaklarını gösteren) tabloda belirtilen kira alacaklarından zamanaşımına uğramayanların hangileri olduğu ve zamanaşımına uğramama sebebinin ayrıntılı olarak izah edilerek ortaya konulmasını ve bu şekilde kamu zararının yeniden hesaplanmasını teminen düzenlenecek ek raporun Dairemize intikaline değin yeniden hüküm dışı kararının devamına karar verilmişti.

Bu defa anılan ara karar üzerine düzenlenen …………….. tarihli Ek Raporun incelenmesi sonucunda; Denetçisi tarafından Dairemizce verilen hüküm dışı bırakma gerekçeleri dikkate alınarak ek raporun düzenlendiği ve böylece dosyadaki eksikliklerin tamamlandığı görülerek gereği düşünüldü:

5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanunu’nun “Kamu zararı” başlıklı 71’inci maddesinde;

“Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;…

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

Esas alınır.

Kontrol, denetim, inceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen kamu zararı, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faiziyle birlikte ilgililerden tahsil edilir.”

denilmektedir.

Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik’in “Kamu zararının belirlenmesi” başlıklı 6’ncı maddesinin (f) bendinde; “İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılması esas alınır.” hükmü yer almaktadır.

Aynı Yönetmelik’in “Kamu zararının oluştuğu tarih” başlıklı 17’nci maddesinde ise;

“Kamu zararı,

…….

d) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk ve tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması hallerinde, söz konusu işlemin zaman aşımına uğradığı tarihte,

olmuş kabul edilir.”

denilmektedir.

Yargıtay 9.Hukuk Dairesi Esas No 2010/3846, Karar No 2013/253-14.01.2013 tarihli Kararında “Zamanaşımı süresinin dolmasından sonra alacaklıya yöneltilen borç ikrarının, zamanaşımı definden zımni (örtülü) feragat anlamına geldiği, öğretideki baskın görüşle ve yargı inançlarıyla da doğrulanmaktadır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 19.11.1963 tarih ve 5924-6419 sayılı Kararı). Dahası zamanaşımı süresinin dolmasından sonra alacaklıya karşı bir borç ikrarında bulunan borçlunun, bu borç ikrarına dayanılarak açılan davada zamanaşımı defini ileri sürmesi, çelişkili davranış yasağı oluşturur. Bu durum Medeni Kanunu’nun 2 inci maddesine aykırı olup, hukuken korunamaz (HGK. 23.02.2000 gün ve 2000/15-71 E, 2000/116 K)” denilmektedir.

Diğer taraftan, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun Zamanaşımının Kesilmesi ile ilgili 154’üncü maddesinde; borçlu borcu ikrar etmişse, özellikle faiz ödemiş veya kısmen ifada bulunmuşsa ya da rehin vermiş veya kefil göstermişse ve alacaklı, dava veya defi yoluyla mahkemeye veya hakeme başvurmuşsa, icra takibinde bulunmuşsa ya da iflas masasına başvurmuşsa zamanaşımının kesileceği belirtilmektedir.

Dosya kapsamının tetkikinden; borçlu tarafından tüm kira ve diğer borçları için 7143 sayılı Kanun kapsamında …………. tarih ve …………….. sayılı başvuru ile …………… taksitte ödenmek üzere yapılandırma başvurusu yapıldığı, zamanaşımına uğrayan bu borçlara ilişkin yapılan yapılandırma başvurusunun Yargıtay 9. Hukuk Dairesi Esas No 2010/3846, Karar No 2013/253-14.01.2013 tarihli kararı hükmü çerçevesinde borcun ikrarı mahiyetinde olduğu ve borçlu tarafından ilgili borçlara ilişkin zamanaşımı definin vazgeçildiği anlamına geldiği, Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 19.11.1963 tarih ve 5924-6419 sayılı kararının da bunu destekler mahiyette olduğu anlaşıldığından alacağın tahsili kabiliyetinin yeniden doğduğu, zira bu alacaklarla ilgili ……………… TL tahsilat yapıldığı ve tahsilat çalışmalarının devam ettiği görülmüştür.

Açıklanan gerekçelerle, ………………’den olan toplam ……………… TL tutarındaki kira alacağına ilişkin, borçlu tarafından yapılan yapılandırma başvurusu ile borcun ikrar edildiği ve bu hususun borçlu tarafından zamanaşımı definden vazgeçilmesi mahiyetinde olduğu ve nihai olarak da kira alacaklarına ilişkin tahsil kabiliyetinin yeniden doğduğu görüldüğünden, sorgu konusu toplam ……………. TL tutarındaki kira alacaklarına ilişkin kamu zararının oluşmadığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, kamu zararı oluşmayan ………………. TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesi uyarınca Ek İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.