Sayıştay 6. Dairesi 736 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 6

• Karar Tarihi: 12.03.2020

• Karar No: 736

• İlam No: 105

• Madde No: 4

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2018

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Avukatlık Vekalet Ücreti

Denetçi tarafından, Avukatlık vekalet ücreti ödemesi Ocak ayında memur aylık katsayısı ile hesaplanarak mevzuatta belirlenen üst sınırdan ödenmesine karşın aynı yılın temmuz ayında, memur aylık katsayısında gerçekleşen artış gerekçe gösterilerek katsayı farkının ödenmesi sonucu kamu zararına neden olunduğu iddia edilmişse de;

659 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin “Davalardaki temsilin niteliği ve vekalet ücretine hükmedilmesi ve dağıtımı” başlıklı 14’üncü maddesinde; “(1) Tahkim usulüne tabi olanlar dahil adli ve idari davalar ile icra dairelerinde idarelerin vekili sıfatıyla hukuk birimi amirleri, muhakemat müdürleri, hukuk müşavirleri ve avukatlar tarafından yapılan takip ve duruşmalar için, bu davaların idareler lehine neticelenmesi halinde, bunlar tarafından temsil ve takip edilen dava ve işlerde ilgili mevzuata göre hükmedilmesi gereken tutar üzerinden idareler lehine vekalet ücreti takdir edilir.

(2) İdareler lehine karara bağlanan ve tahsil olunan vekalet ücretleri, hukuk biriminin bağlı olduğu idarenin merkez teşkilatında bir emanet hesabında toplanarak idare hukuk biriminde fiilen görev yapan personele aşağıdaki usul ve sınırlar dahilinde ödenir.

a) Vekalet ücretinin; dava ve icra dosyasını takip eden hukuk birimi amiri, hukuk müşaviri, muhakemat müdürü veya avukata %55’i, dağıtımın yapıldığı yıl içerisinde altı aydan fazla süreyle hukuk biriminde fiilen görev yapmış olmak şartıyla, hukuk birimi amiri, hukuk müşaviri, muhakemat müdürü ve avukatlara %40’ı (…)(1) eşit olarak ödenir.

b) Ödenecek vekalet ücretinin yıllık tutarı; hukuk birimi amiri, hukuk müşaviri, muhakemat müdürü, avukatlar için (10.000) gösterge (…) (1) rakamının, memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarının oniki katını geçemez.

c) Yapılacak dağıtım sonunda arta kalan tutar, hukuk biriminde görev yapan ve (b) bendindeki tutarları dolduramayan hukuk birimi amiri, hukuk müşaviri, muhakemat müdürü ve avukatlara ödenir. Bu dağıtım sonunda arta kalan tutar üçüncü bütçe yılı sonunda ilgili idarenin bütçesine gelir kaydedilir.

…

hükmü bulunmaktadır.

Vekâlet Ücretlerinin Dağıtımına Dair Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “Ödenecek vekalet ücretinin limiti ve dağıtım şekli başlıklı” 6’ncı maddesinde ise; emanet hesaplarında toplanan vekalet ücretlerinin, vekalet ücretlerinden yararlanacak kişilere, yıllık tutarı; (10000) gösterge rakamın memur aylıklarına uygulanan katsayı çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarın on iki katını geçmemek üzere, anılan maddenin (a),(b),(c) bentlerinde belirtildiği şekilde, dağıtılacağı belirtilmiştir.

Kamu Görevlilerinin Geneline ve Hizmet Kollarına Yönelik Mali ve Sosyal Haklara İlişkin 2018 ve 2019 Yıllarını Kapsayan 4. Dönem Toplu Sözleşmenin “Avukatlık vekalet ücreti” başlıklı 22’nci maddesinde; “659 sayılı Kanun Hükmündeki Kararnamenin 14 üncü maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendinde öngörülen “10.000” gösterge rakamı “20.000” olarak uygulanır.” denilmiştir.

Görüldüğü üzere, “Ödenecek vekalet ücretinin yıllık tutarı; … (20.000) gösterge (…) rakamının, memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarının oniki katını geçemez.” denilerek bir yıl içinde ödenebilecek vekalet ücreti için üst limit getirilmiş ve bu üst limitin hesabında da memur aylık katsayısının kullanılması öngörülmüştür. Memur aylıklarının hesabında da yılın ilk altı ayı ve ikinci altı ayında geçerli olmak üzere iki ayrı katsayı tespit edildiğine göre, ödenebilecek yıllık vekalet ücretinin üst sınırı bu iki katsayının geçerli olduğu dönem dikkate alınarak hesaplanmalıdır. Çünkü ilgili mevzuatta, “ilk katsayı”, “son katsayı” veya “ödeme tarihindeki katsayı” gibi ifadeler kullanılmamıştır. Bu nedenle de yıl içindeki her iki katsayının geçerli olduğu dönem dikkate alınarak ödenecek yıllık vekalet ücreti üst sınırı belirlenmeli ve yapılacak ödeme bu üst sınır tutarını geçmemelidir.

Somut olayda 2018 yılı vekalet ücretinin tamamı yılı içinde vekalet ücreti henüz tahsil edilmeden 2018 yılı Ocak ayında emanetler hesabında kayıtlı geçmiş yıllar vekalet ücretlerinden ödenmiştir. Daha sonra Temmuz 2018 itibariyle memur aylık katsayısında gerçekleşen artış gerekçe gösterilerek 2018 yılının ikinci altı ayı için katsayı fark ödemesi yapılmıştır. Dolayısıyla vekalet ücretine ilişkin ödemeler 2018 yılında geçerli olan katsayılar üzerinden yapılmış olup kamu zararına neden olunmamıştır.

Bu itibarla, yapılan ödeme 2018 yılının ikinci ayına ait fark ödemesi olup …. TL için ilişilecek husus bulunmadığına oy çokluğuyla karar verildi.

Karşı Oy

Üye …. ve Üye ….’nun karşı oy gerekçeleri:

659 sayılı KHK’nin “Davalardaki temsilin niteliği ve vekâlet ücretine hükmedilmesi ve dağıtımı” başlıklı 14’üncü maddesinin 2’nci fıkrasının (b) bendinde “b) Ödenecek vekalet ücretinin yıllık tutarı; hukuk birimi amiri, hukuk müşaviri, muhakemat müdürü, avukatlar için (10.000) gösterge (…)(1) rakamının, memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarının oniki katını geçemez.” hükmü yer almaktadır. Mevzuatta ödeme zamanına ilişkin bir düzenleme yapılmamıştır. Ancak ödeminin memur aylık katsayısı uygulanmak suretiyle hesaplanacağı belirlenmiştir. Katsayı artışından dolayı bir fark ödenmesine ilişkin herhangi bir hüküm bulunmamaktadır.

Ödenecek vekâlet ücreti idareler lehine karara bağlanan ve tahsil olunan kısımdan ödenmelidir. Dolayısı ile personelin vekalet ücreti alabilmesi için önce o yıl için hukuk biriminde 6 ay çalışmış olması ve kazanılmış olan davaların bulunması gerekir. Ancak o yıl kazanılan bizzat takip edilen davalardan alınması gereken vekalet ücreti yeterli değilse, yıl sonunda kazanılan diğer davalardan elde edilen vekalet ücretinin dağıtılmayan kısımlarından veya önceki 3 yıl içinde dağıtılmayan kısımlarından vekalet ücreti ödenebilir.

Oysa personele yapılan ödemede alınacak vekalet ücreti daha dava kazanılmadan peşin olarak ödenmiştir. İlgili personel 2018 yılında avukatlık vekalet ücretini avans gibi çalışmadan almıştır. Söz konusu personele en az 6 ay önceden hem vekalet ücretinin bir yıllık olarak peşin ödenmesi hem de Temmuz ayında gelen artışın ödenmesi personele fazladan bir ödeme yapılmasına neden olmuştur.

Avukatlık Vekalet ücretlerinin tümünün yıl içinde toptan ve ocak ayı katsayısı üzerinden ödenmesi hukuken mümkün olmayıp, Temmuz 2018 itibariyle memur aylık katsayısında gerçekleşen artış gerekçe gösterilerek 2018 yılının ikinci altı ayı için katsayı fark ödemesi sonucu da …. TL kamu zararına neden olunmuştur.

Bu nedenle, …. tarihinde memur aylık katsayı artışı gerekçesiyle fark ödemesi yapılması sonucu neden olunan kamu zararı tutarı …. TL’nin sorumlularına ödettirilmesine karar verilmesi düşüncesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyoruz.