Sayıştay 6. Dairesi 53638 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2018

• Daire: 6

• Dosya No: 53638

• Tutanak No: 56660

• Tutanak Tarihi: 03.04.2024

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Personel ataması

271 sayılı İlamın 12’nci maddesi ile; ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünde Mühendis kadrosunda görev yapan ...’in, görevde yükselme sınavına girmediği halde 07.09.2015 tarihinde Derince Şube Müdürü kadrosuna atanması ve bu kişiye 2018 yılında Şube Müdürü kadrosunun mali haklarının ödenmesi suretiyle sebep olunan ...TL kamu zararının tazminine hükmedilmiştir.

…

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğünde Mühendis kadrosunda görev yapan ...’in, görevde yükselme sınavına girmediği halde 07.09.2015 tarihinde Derince Şube Müdürü kadrosuna atandığı ve bu kişiye 2018 yılında Şube Müdürü kadrosunun mali haklarının ödendiği anlaşılmıştır.

2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanun’un,

1’inci maddesinde; İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresinin, İstanbul Büyükşehir Belediyesine bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz bir kuruluş olduğu ve İdare personelinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olduğu,

Ek 5’inci maddesinde; Bu Kanunun diğer büyükşehir belediyelerinde de uygulanacağı,

Hüküm altına alınmıştır.

“Yönetim Kurulunun görevleri” kenar başlıklı 9’uncu maddesinin (m) fıkrasında “Genel Müdürün önerisi üzerine Teftiş ve Kontrol Kurulu Başkanı, 1 inci Hukuk Müşaviri, daire başkanları Uzman Tabip, daire başkan yardımcıları, müdürler, teknik elemanlar, avukatlar ve müfettişlerin atama, nakil, terfi ve işten çıkarılmaları hakkında karar vermek ve sözleşmeli personelin işe alınmalarını onaylamak” Yönetim Kurulunun görevleri arasında sayılmış,

Kanunun “Teşkilat ve personel” kenar başlıklı 12’nci maddesinde; Genel Müdürlüğün, hizmetin gerektirdiği sayıda daire başkanlığı, müdürlük ve bunlara bağlı alt kademe birimlerinden teşekkül edeceği; Daire başkanları, Teftiş ve Kontrol Kurulu Başkanı ve 1’inci Hukuk Müşavirinin Genel Müdürün teklifi, Yönetim Kurulunun kararı ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanının onayı ile; müdürler, teknik elemanlar, avukatlar, müfettişler, daire başkan yardımcıları ve doktorların Genel Müdürün teklifi üzerine Yönetim Kurulu kararı ile; İdarenin diğer personelinin ise Genel Müdür tarafından atanacağı,

İfade edilmiştir.

04.07.2009 tarihli ve 27278 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan “Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik”in 1’inci maddesinde, bu Yönetmeliğin amacının, liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde, hizmet gerekleri ve personel planlaması esas alınarak mahalli idarelerde görev yapan Devlet memurlarının görevde yükselme ve unvan değişikliklerine ilişkin usul ve esasları düzenlemek olduğu, 2’nci maddesinde, bu Yönetmeliğin, il özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruluşları ile bunların kurdukları birlik, müessese, işletme ve bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olarak görev yapan devlet memurlarından 5’inci maddede sayılan kadrolara görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsadığı, 3’üncü maddesinde, bu Yönetmeliğin 657 sayılı Kanun, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu, 5393 sayılı Belediye Kanunu ile 15.03.1999 tarihli ve 99/12647 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan “Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik” hükümlerine dayanılarak hazırlandığı, 4’üncü maddesinde, görevde yükselme sınavının, müdür, şube müdürü ve aynı düzeydeki diğer görevlere atanacaklar için yapılan yazılı ve sözlü sınavı ifade ettiği, 5’inci maddesinde, hangi kadroların görevde yükselmeye tabi olduğu, 6’ncı maddesinde, görevde yükselme suretiyle atanacaklarda aranan genel şartların neler olduğu ve 7’nci maddesinde ise görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda unvanlar itibariyle hangi özel şartların aranacağı hüküm altına alınmıştır.

Anılan Yönetmelik uyarınca görevde yükselmeye tabi olan şube müdürü kadrosuna atanabilmek için ilgili personelin bu kadro için aranan özel ve genel tüm şartları bir arada taşıması gerekmektedir. Bahsi geçen Yönetmeliğin 7’nci maddesine göre, şube müdürü kadrosuna atanabilmek için aranan özel şartlardan birisi Yönetmeliğe ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak ve 6’ncı maddesine göre aranan genel şartlardan biri de görevde yükselme sınavında başarılı olmaktır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere; ... Büyükşehir Belediyesine bağlı müstakil bütçeli bir kuruluş olan ... Genel Müdürlüğünde görev yapan personel 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik hükümlerine tabi olup, bu Yönetmelik uyarınca görevde yükselmeye tabi olan Şube Müdürü kadrosuna atanabilmek için ilgili personelin bu kadro için aranan özel ve genel tüm şartları bir arada taşıması gerekmektedir.

Yapılan incelemede; görevde yükselme sınavına katılmayan ...’in, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin yukarıda yer verilen maddeleri kapsamında şube müdürü olarak atanması mümkün olmadığı halde, 3’üncü dereceli Mühendis kadrosundan Yönetim Kurulu Kararıyla 07.09.2015 tarihinde 1’inci dereceli Şube Müdürü kadrosuna atanması nedeniyle ...TL kamu zararına sebep olunmuştur.

Temyiz Dilekçesinde bahse konu karar örneğinde;

... Büyükşehir Belediyesinin bağlı kuruluşu olan ... Su ve Kanalizasyon İdaresi (...) Genel Müdürlüğünde “Şube Müdürü” kadrosunda görev yapan davacı personel tarafından, Sayıştay incelemesi neticesinde görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi şube müdürü ve müdür kadrolarına yazılı ve sözlü sınav yapılmadan doğrudan atama yapıldığının tespit edildiğinden bahisle davacının şube müdürü kadrosuna asaleten atamasının kaldırılarak 3. Derece teknisyen kadrosuna atanmasına dair 2019 tarihli işlemin iptali için idari yargıda iptal davası açıldığı,

... 2. İdare Mahkemesi’nin 21.02.2020 tarihli ve 2019/… E.- 2020/… K. Sayılı kararında:

“2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun hükümlerinde, söz konusu atamalar hakkında hangi usulün izlenileceği ve uyulması gereken kriterlere dair bir düzenleme öngörülmemiş; sadece atamaya yetkili merciler düzenlenmiştir. Bununla birlikte, Yasa'nın 1. maddesinde, İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi'nin, İstanbul Büyükşehir Belediyesi'ne bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz bir kuruluş olduğu ve İSKİ personelinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olduğu hükme bağlandığından, müdürlerin atanması konusunda 657 sayılı Yasa ve buna istinaden çıkarılan alt mevzuat hükümlerinin uygulanması gerekmektedir. Bu çerçevede, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile 5393 sayılı Belediye Kanunu ve 15/3/1999 tarihli ve 99/12647 sayılı Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe konulan Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmelik hükümlerine dayanılarak hazırlanan ve 04/07/2009 tarih ve 27278 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin "Kapsam" başlıklı 2. maddesinde, "Bu Yönetmelik, il özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruluşları ile bunların kurdukları birlik, müessese, işletme ve bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olarak görev yapan devlet memurlarından, 5 inci maddede sayılan kadrolara görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsar, "hükmü düzenlenmiş; "Görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi kadrolar" başlıklı 5. maddesinin 1. fıkrasının (a) bendinin 1. alt bendinde müdür ve şube müdürleri atamasının görevde yükselme sınavına tabi olduğu kural altına alınmıştır. Anılan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde, şube müdürlüğü kadrosu görevde yükselme sınavına tabi bir kadro olduğundan ve 2560 sayılı Yasa'da bulunan kadrolara sınavsız personel atanmasına imkân tanıyan bir düzenleme öngörülmediğinden, bu kadroya istekli personeller arasından mevzuattaki prosedür işletilmek kaydıyla atama yapılabilecektir. Bu durumda, mevzuatta öngörülen usule riayet edilmeyerek idarenin açık hatasıyla şube müdürlüğü kadrosuna atanan davacının bu kadroya atanması ilanihaye müktesep hak teşkil etmeyeceğinden, atama konusunda idarelerin haiz olduğu takdir yetkisine istinaden hizmet gerekleri ve personel planlaması gözetilerek ve liyakat ve kariyer ilkeleri çerçevesinde şube müdürlüğü kadrosundan kazanılmış hak aylık derecesine uygun olarak 3. derece teknisyen kadrosuna atanmasına dair dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır." gerekçesiyle davanın reddine karar verildiği,

İdare Mahkemesi kararının davacı personel tarafından … Bölge İdare Mahkemesi nezdinde hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle kaldırılması talebiyle istinaf edilmesi neticesinde, istinaf incelemesini yapan … Bölge İdare Mahkemesi Birinci Dava Dairesinin 21.11.2020 tarihli ve 2020/… E.-2020/… K. sayılı kararında;

“Anadolu Üniversitesi İşletme Fakültesinden 08/09/2008 tarihinde mezun olan davacının 23/11/1998 tarihinde teknisyen unvanıyla ... Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Abone İşleri Dairesi Başkanlığı bünyesinde memur olarak atandığı, 3. derece teknisyen kadrosunda görev yapmakta iken ... Yönetim Kurulunun 07/12/2016 tarih ve 957 sayılı kararıyla Abone İşleri Şube Müdürü kadrosuna asaleten atamasının yapıldığı, Sayıştay incelemesi neticesinde görevde yükselme ve unvan değişikliğine tabi şube müdürü ve müdür kadrolarına yazılı ve sözlü sınav yapılmadan doğrudan atama yapıldığının tespit edildiğinden bahisle davacının şube müdürü kadrosuna asalet atamasının kaldırılarak 3. derece teknisyen kadrosuna atanmasına dair 16/04/2019 günlü dava konusu işlemin kurulması üzerine bakılan davanın açıldığı,

2560 sayılı Kanunun ilgili maddelerinden, tüm Büyükşehir Belediyelerinin Su ve Kanalizasyon İdarelerinde yapılacak olan müdürlük atamalarının genel müdürün teklifi üzerine Yönetim Kurulunun kararı ile yapılacağı anlaşılmakla; öncelikle, davacının Mahalli İdareler Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine tabi olup olmadığının değerlendirilmesinin gerektiği,

Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin dayanaklarından birisi olan Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 2. maddesinde, bu yönetmeliğin özel kanunlardaki düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmelere ait memur kadrolarında uygulanacağının düzenlendiği, özel bir kanun niteliğinde olan 2560 sayılı Kanunun 9. ve 12. maddelerinde müdür kadrosuna genel müdürün teklifi üzerine Yönetim Kurulu tarafından atama yapılacağının düzenlenmiş olması ve özel kanunda yer alan bu hükmün saklı tutulma zorunluluğunun bulunması karşısında; davacının Mahalli İdareler Personeline İlişkin Görevde Yükselme Yönetmeliği kapsamında olduğunu ve şube müdürlüğüne atanması için görevde yükselme savına girmesinin zorunlu olduğunu söylemeye hukuken imkan bulunmadığı sonucuna varıldığı,

Bu durumda; 2560 sayılı Kanunun 9.ve 12.maddeleri kapsamında şube müdürlüğüne atanma usulünün ve atamaya yetkili makamın belirlendiği ve buna göre genel müdür tarafından yapılacak teklif üzerine Yönetim Kurulu Kararı ile şube müdürlüğüne atama yapılacağı, bu kanunla ilgili konularda yönetmelik çıkarma yetkisi olan Genel Kurulun ise Yönetmelik çıkarmadığı ve Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin dayanağı olan genel çerçeve yönetmelikte (Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik) de özel kanunlardaki hükümlerin saklı olduğunun belirtilmiş olması karşısında; 2016 yılında ... Yönetim Kurulu Kararı ile şube müdürlüğü kadrosuna atanan davacının tabi olmadığı halde Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme Yönetmeliğinde yer alan sınavsız atanma şartını taşımadığı gerekçesiyle şube müdürlüğü kadrosundan alınmasına ilişkin işlemde bu yönden hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varıldığı,”

gerekçeleriyle İdare Mahkemesinin “davanın reddine” ilişkin kararının Kaldırılarak, “dava konusu işlemin iptaline”, “temyiz yolu kapalı” olarak “Kesin” karar verildiği,

Anlaşılmıştır.

2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun 1’inci maddesi dördüncü fıkrasında: "... Su ve Kanalizasyon İdaresi, ... Büyük Şehir Belediyesine bağlı müstakil bütçeli ve kamu tüzel kişiliğini haiz bir kuruluştur. İSKİ personeli 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabidir.” düzenlemesi yer almaktadır. Kanunun Ek 5’inci maddesinde bu Kanunun diğer büyükşehir belediyelerinde de uygulanacağı hükme bağlanmıştır. Dolayısıyla ... personelinin de 657 sayılı Kanun ve 2560 sayılı Kanuna tabi olduğunda kuşku bulunmamaktadır.

99/12647 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan, 18.04.1999 tarihli Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin "Kapsam" başlıklı 2. Maddesinde; "Bu Yönetmeliğin, özel kanunlardaki düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla; ...b) İl özel idareleri ve belediyeler ile bunların kurdukları birlik, müessese ve işletmelere ait memur kadrolarında ... istihdam edilen personelin, müdür ve daha alt görevlere yapılacak görevde yükselme mahiyetindeki asaleten atamaları ile en az ortaöğretim düzeyinde mesleki veya teknik eğitim sonucu ihraz edilen unvanlara ilişkin unvan değişikliği mahiyetindeki asaleten atamaları hakkında uygulanacağı” belirtilmektedir. Yönetmeliğin yayınlanan ilk halinde, “Görevde yükselme yönetmelikleri” başlıklı 15’inci maddesinde, Kurumların, bu Yönetmeliğin kapsamına giren görevlere atanacaklarla ilgili usul ve esaslar ile bu konulara ilişkin diğer hususları Devlet Personel Başkanlığının olumlu görüşünü alarak çıkaracakları yönetmelikle düzenleyebilecekleri belirtilmektedir. Yönetmeliğin Geçici 2’nci maddesinde de, Kurumların bu Yönetmeliğin yürürlük tarihinden itibaren 6 ay içerisinde 15 inci maddede öngörülen yönetmeliklerini çıkaracakları hükme bağlanmıştır.

Bu düzenlemeye dayalı olarak, İçişleri Bakanlığı tarafından çıkarılan, dayanakları arasında Genel Yönetmeliğin de bulunduğu ve 2.2.2000 tarihinde yürürlüğe giren, İl Özel İdareleri, Belediyeler ve İl Özel İdareleri ve Belediyelerin Kurdukları Birlik, Müessese ve İşletmeler ile Bunlara bağlı Döner Sermayeli Kuruluşlardaki Memurların Görevde Yükselme Esaslarına dair Yönetmeliğin; “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde il özel idareleri, belediyeler ve il özel idareleri ve belediyelerin kurdukları birlik, müessese ve işletmeler ile bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda istihdam edilen memurlarla ilgili düzenlemeler yapılmış, belediyelere bağlı idarelere kapsamda yer verilmemiştir.

02.02.2000 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren bu Yönetmeliği yürürlükten kaldıran ve 4.7.2009 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan ve bu tarihte yürürlüğe giren, Mahalli İdareler personelinin Görevde Yükselme Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin “Kapsam” başlıklı 2’nci maddesinde, bu Yönetmeliğin il özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruşlarını kapsadığı; “Tanımlar” başlıklı 4’üncü maddesinin (j) bendinde de “Mahalli idare: İl özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruluşları … ifade eder.” şeklinde tanımlanmış ve 2009 yürürlük tarihli Yönetmelikle belediyelere bağlı idareler ilk defa görevde yükselme ve unvan değişikliği yönetmeliğinin kapsamına alınmıştır.

Temyiz dilekçesinde örneği sunulan mahkeme kararında her ne kadar ... Su ve Kanalizasyon İdaresi (...) Genel Müdürlüğünün 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğe tabi olmadığı iddia edilmişse de; yukarıda yer alan Yönetmeliğin 2’nci maddesine göre “belediyeler ve bu belediyelerin bağlı kuruluşları” Yönetmeliğin kapsamındadır. ..., ... Büyükşehir Belediyesinin bağlı kuruluşudur. Bu husus 2560 sayılı Kanunun 1’inci maddesinin 3’üncü fıkrasında da açıkça belirtilmektedir. 2560 sayılı Kanun’un 9 ve 12’nci maddelerinde yönetim kuruluna verilen yetki atama yetkisi olup, bu atama yetkisi kullanılırken Yönetmeliğin istediği şartların aranması gerektiği kuşkusuzdur. Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 02.02.2000 tarih ve 23952 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan ilk halindeki kapsam başlıklı 2’nci maddesinde bağlı idareler ifadesi bulunmuyordu. Bu ifade 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Yönetmeliğin 2’nci maddesiyle yürürlüğe girmiştir.

2009 yürürlük tarihli bu Yönetmeliği yürürlükten kaldıran ve 02.07.2020 tarihli Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin Kapsam başlıklı 2’nci maddesinde de, bu Yönetmeliğin belediyeler ve bağlı kuruşlarında görev yapan memurları kapsadığı hükme bağlanmıştır.

Yukarıdaki açıklamalardan anlaşılacağı üzere, belediyeye bağlı kuruluşlarda görev yapan 657 sayılı DMK’ya tabi memurların görevde yükselme işlemleri, ilk defa 04.07.2009 tarihli Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren “Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik” ile kapsama alınmış ve 02.07.2020 tarihli Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Yönetmelik ile de uygulama devam ettirilmiştir.

Mahkemenin; Genel Yönetmeliğin "Kapsam" başlıklı 2’nci maddesinde yer alan “özel kanunlardaki düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla” düzenlemesi nedeniyle yapılan atamanın uygun olduğuna dair kararı isabetli değildir. Şöyle ki,

Anılan yönetmeliğin düzenleme alanı, görevde yükselme ve unvan değişikliği ile ilgilidir. Yönetmelikteki “özel kanunlardaki düzenlemeler saklı kalmak kaydıyla” ifadesiyle amaçlanan, özel kanunlarında görevde yükselme ve unvan değişikliğine dair bir düzenleme bulunması durumunda öncelikle bu kanunun uygulanmasıyla ilgilidir. İSKİ Kanunun 12’nci maddesi ve diğer maddelerinde görevde yükselme suretiyle atamaya dair özel bir düzenleme olmadığından, görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda Genel Yönetmeliğin 2’inci maddesindeki hüküm bu konuyla ilgili özel kanun/düzenleme olarak değerlendirilemez.

Mahkeme kararında geçen, “Genel Kurul tarafından Yönetmelik çıkarılmadığı” hususu ile ilgili olarak: 18.04.1999 tarihli, Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Genel Yönetmeliğin "Kapsam" başlıklı 15’inci maddesinde ilgili kurumlara, bu yönetmeliğe aykırı olmamak üzere düzenleme yapma yetkisi verildiğinden, ... Genel kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikte de genel yönetmelikten farklı bir düzenleme yapılması imkânı bulunmamaktadır. Dolayısıyla ... Genel Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikte farklı düzenleme yapma yetkisi bulunmamaktadır.

Özetle; 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik, Büyükşehir Belediyeleri ile ... Su ve Kanalizasyon İdaresini (...) kapsamaktadır. Yönetmelik somut uygulama sürecinde yürürlüktedir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun 71’inci maddesinin ilk fıkrasında; kamu zararı, kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması şeklinde tanımlanmış, maddenin ikinci fıkrasının g bendinde ise; “Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması” kamu zararının belirlenmesinde esas alınan haller arasında sayılmıştır.

Bu itibarla, yukarıda belirtilen gerekçelerle sorumlunun temyiz talebinin REDDİ ile 271 sayılı İlamın 12’nci maddesi ile verilen ...TL tutarındaki tazmin hükmünün TASDİKİNE, (Üye ...’in ilave görüşü ile Üye ...’in aşağıda yazılı azınlık görüşüne karşı) oy çokluğuyla,

6085 sayılı Kanun’un 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştay’da karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 03.04.2024 tarih ve 56660 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

İlave Görüş

Üye ...:

Karara esas yönünden iştirak edilmekle birlikte, sorumluluk yönünden yapılan inceleme neticesinde;

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “Harcama Talimatı ve Sorumluluk” başlıklı 32’nci maddesinde; “… Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.” hükmü yer almaktadır. Söz konusu hüküm uyarınca ödemeye ilişkin hususlarda bütçe ilke esaslarına ve ödenek durumuna uygun hareket edilmiş olunması sorumluluğu ortadan kaldırmak için yeterli değildir. Sorumluların, mali iş ve işlemlerinde diğer ilgili mevzuat hükümlerine de uygun hareket etmesi gerekmektedir.

5018 sayılı Kanun’un “Giderin gerçekleştirilmesi” başlıklı 33’üncü maddesinde; “Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir” denilmekte ve gerçekleştirme görevlilerinin, harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli olan belgelerin hazırlanması görevlerini yürütecekleri hüküm altına alınmıştır. Maddenin devam eden fıkrasında ise, gerçekleştirme görevlilerinin bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken iş ve işlemlerden sorumlu oldukları belirtilmiştir.

Bu düzenlemeler bağlamında, somut olayda sebep olunan kamu zararının tazmininden ilişikli ödeme emirlerinde imzaları bulunan harcama yetkilisi ile birlikte gerçekleştirme görevlisinin de sorumlu tutulması gerekmektedir.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

Üye ...:

5018 sayılı Kanun’un 71’inci maddesinde kamu zararı; “… mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunması” şeklinde tanımlanmıştır.

Aynı maddenin ikinci fıkrasında Kamu zararının belirlenmesinde esas alınacak kriterler;

“a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

f) (Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,”

Şeklinde belirlenmiştir.

Yakarıda yer verdiğimiz 5018 sayılı Kanun’nun 71’inci maddesi gereğince; ilgiliye yaptığı görev nedeniyle yapılan ödemeleri “Kamu Zararı” olarak değerlendirmek mümkün değildir.

Yönetmelikte belirtilen sınav şartına uyulmadan bu yönüyle mevzuata aykırı bu işlem nedeniyle Kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmamıştır.

İlgiliye hizmet yaptırılmadan veya kadrosu için belirlenen tutardan fazla ödemelerin yapıldığı, mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapıldığı iddialarından hiçbirini ileri sürme imkânımız bulunmamaktadır.

Kamu idaresi tarafından atamanın yapıldığı dönem itibariyle ilgilinin bu görevi yürütebilmesi için gerekli eğitim veya öğretim şartını taşımadığı veya mesleki veya teknik bilgi, beceri veya tecrübesi nedeniyle ilgilinin bu görevi gereği gibi yerine getirmediği veya getiremeyeceği yönünde herhangi bir tespit veya değerlendirme, düzenlenmiş bir tutanak ve hakkında başlatılmış inceleme ve soruşturmanın da mevcut olmadığı anlaşılmaktadır. Yapılan ödemeler, fiilen yapılan görevin karşılığı ödemelerdir. Bu kadro için başka bir personele bu göreve ilişkin ödeme yapıldığına ilişkin bir tespit de mevcut değildir. Görevin yetki ve sorumluluğunu taşıyan bu görev nedeniyle ilgiliye yapılmış olan ödemeleri kamu zararı olarak nitelendirmek hukuken mümkün değildir. Yukarıda yer verilen mevzuat ve izahat muvacehesinde yapılan ödemenin mevzuata uygun olduğu değerlendirilmektedir. Bu nedenle verilen tazmin hükmüne ilişkin daire kararının “Refi” gerektiği gerekçesiyle çoğunluk görüşüne katılmıyorum.