Sayıştay 6. Dairesi 51182 Kararı - Özel Bütçe Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Diğer Özel Bütçeli İdareler

• Yılı: 2020

• Daire: 6

• Dosya No: 51182

• Tutanak No: 54709

• Tutanak Tarihi: 05.04.2023

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Uzman kadrosuna atanan kişiye eski yöneticilik kadrosuna ait mali hakların ödenmesi

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

10 sayılı İlamın 1’inci maddesi ile; … Kurumda görevli Daire Başkanı iken mali hizmetler uzmanı kadrosuna atanan …’a 703 Kanun Hükmünde Kararname hükümleri gerekçe gösterilerek tazminat ve ücretlerinin daire başkanı unvanı için öngörülen göstergeler üzerinden ödenmesi sonucu oluşan … TL kamu zararının tazminine karar verilmiştir.

…, ... tarihinde kurumda … Daire Başkanı olarak atanmış, ... tarihinde ilgili Bakan onayı ile görevinden alınarak 703 sayılı KHK’nın Geçici 1’inci maddesi 4’üncü fıkrası kapsamında aynı kurumda mali hizmetler uzmanı kadrosuna atanmıştır. Adı geçen kişiye 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin (mülga) ek 18’inci madde hükmü gereği mali hakları, önceki görevine ait ödeme unsurları esas alınarak atandığı tarihten itibaren 2 yıl boyunca verilmeye devam edilmiştir.

Temyize esas ilam hükmünde; 375 sayılı KHK’nın ek 35’inci maddesinde 18.06.2020 tarihinde yapılan değişiklikten sonra gerçekleşen söz konusu atama işleminde, değişik ek 35’inci maddenin 9’uncu fıkrası c bendi gereği eski değil yeni atandığı kadroya (uzman kadrosuna) ait mali hakların ödenmesi gerektiği yani 703 sayılı KHK’nın Geçici 1’inci maddesi 4’üncü fıkrası hükmünün uygulanmaması gerektiği belirtilmiştir.

15.04.2015 tarih ve 29327 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 6639 sayılı Kanunun 23’üncü maddesi ile 375 sayılı KHK’ya “Ek Madde 18” eklenmişti.

Ek 18’inci maddede;

“EK MADDE 18 – 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu ile 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu hariç olmak üzere, tabi oldukları personel kanununa bakılmaksızın Başbakanlık, bakanlıklar, bağlı ve ilgili kuruluşlar ile başkan ve üyeleri hariç olmak üzere 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (III) sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici kurumlar ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunda;

a) Görevden alınan veya görev süreleri sona eren müsteşarlar ile ek göstergesi 7600 ve daha yüksek tespit edilen yönetici kadrolarında bulunanlar Başbakanlık merkez müşaviri kadrolarına, ek göstergesi 7000 olan yönetici kadrolarında bulunanlar Başbakanlık müşaviri kadrolarına,

b) (a) bendinde belirtilenler hariç olmak üzere ek göstergesi 6400 ve daha yüksek tespit edilen yönetici kadrolarında veya pozisyonlarında bulunanlardan Başbakanlık Merkez Teşkilatı ile bağlı ve ilgili kuruluşlarında olanlar görevden alındıklarında veya görev süreleri sona erdiğinde Başbakanlık müşaviri, bakanlık merkez teşkilatları ile bağlı ve ilgili kuruluşlarında olanlar bakanlığın müşavir kadrolarına, düzenleyici ve denetleyici kurumlar ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunda olanlar kurumlarının müşavir veya danışman kadro veya pozisyonlarına,

c) Ek göstergeleri 3600 (dâhil) ila 6400 (hariç) olarak tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanlar görevden alındıklarında veya görev süreleri sona erdiğinde;

1. Daha önce 657 sayılı Kanunun 36 ncı maddesinin “Ortak Hükümler” bölümünün (A) fıkrasının (11) numaralı bendinde sayılan merkez teşkilatına ait kadrolar ile mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri ve yeterlilikleri aynı veya benzer nitelik arz eden merkez teşkilatına ait kadro veya pozisyonlarda bulunanlar daha önceki bu kadro veya pozisyonlarına,

2. Daha önce (1) numaralı alt bentte belirtilen kadrolarda bulunmayanlardan ek göstergesi 3600 (dâhil) ila 6400 (hariç) olarak tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında toplam en az üç yıl görev yapmış olanlar ilgili kuruma ait (1) numaralı alt bentte yer alan kadro veya pozisyonlardan kurumlarınca tespit edilmiş olan kadro veya pozisyonlarına,

3. (2) numaralı alt bentte belirtilenlerden üç yıldan az görev yapmış olanlar, bu maddeye göre ihdas edilmiş sayılan merkez veya taşra teşkilatına ait araştırmacı kadro veya pozisyonlarına,

ç) Ek göstergesi 3600’den daha düşük tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanlar görevden alındıklarında veya görev süreleri sona erdiğinde;

1. Daha önce 657 sayılı Kanunun 36 ncı maddesinin “Ortak Hükümler” bölümünün (A) fıkrasının (11) numaralı bendinde sayılan kadrolar ile mesleğe alınmaları, yetiştirilmeleri ve yeterlilikleri aynı veya benzer nitelik arz eden kadro veya pozisyonlarda bulunanlar daha önceki bu kadro veya pozisyonlarına,

2. Diğerleri, bu maddeye göre ihdas edilmiş sayılan merkez veya taşra teşkilatına ait araştırmacı kadro veya pozisyonlarına,

atanırlar. Bu şekilde atananlardan bir ay içinde talepte bulunanlar, atamaya yetkili amirler tarafından bu fıkra kapsamında yer alan yönetici kadro veya pozisyonları dışındaki daha önce bulundukları veya öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara bir ay içinde atanırlar.

Birinci fıkra kapsamında atananlar ile anılan fıkranın son cümlesi uyarınca talep üzerine yapılacak atamalar için uygun boş kadro veya pozisyon bulunmaması hâlinde, bunlar için başka bir işleme gerek kalmaksızın, söz konusu kadro veya pozisyonlar ihdas edilmiş ve kurumların kadro veya pozisyon cetvellerinin ilgili bölümlerine eklenmiş sayılır. Bu şekilde ihdas edilmiş sayılan kadro ve pozisyonlar boşalması hâlinde, herhangi bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır. Anılan kadro ve pozisyonlara atananlar, atamaya yetkili amirleri tarafından belirlenen birimlerde istihdam edilir.

Birinci fıkra hükmü kapsamında atananlardan birinci fıkra kapsamında yer alan yönetici kadro veya pozisyonlarında kesintisiz olarak en az iki yıl fiilen görev yapmış olanların mali hakları, atandıkları söz konusu kadro veya pozisyonlarda bulunmaları kaydıyla, atandıkları tarihi takip eden ay başından itibaren ikinci yılın sonuna kadar fiili çalışmaya bağlı ödemeler hariç, önceki görevine ait ödeme unsurları esas alınarak verilmeye devam edilir…” denilmişti.

09.07.2018 tarih ve 30473 sayılı Resmi Gazetede (3. mükerrer) yayımlanan 703 sayılı “Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname” nin,

177’nci maddesiyle; 375 sayılı KHK’nın Ek 18’inci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

178’inci maddesiyle de; 375 sayılı KHK’ya Ek Madde 35 eklenmiştir.

375 sayılı KHK’nın Ek Madde 35’in dokuzuncu fıkrasında;

“Kamu görevlileri arasından, üst kademe kamu yöneticisi kadro, pozisyon ve görevlerine atananlardan görev süresi sona erenler veya görevden alınanlar Cumhurbaşkanınca;

a) Yönetici kadroları dışında daha önce bulundukları veya öğrenim durumları itibariyle ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara,

b) Denetim elemanı ya da uzman kadro veya pozisyonlara,

c) Araştırmacı veya uygun görülecek diğer kadro ve pozisyonlara,

atanırlar. Atama yapılıncaya kadar bunların görev yaptıkları, kadro, pozisyon veya görevlere ilişkin almakta oldukları her türlü ödemeler görev yaptıkları kurum tarafından yapılır. Bu şekilde atanacaklar için uygun boş kadro veya pozisyon bulunmaması halinde söz konusu kadro veya pozisyonlar başka bir işleme gerek kalmaksızın, ihdas edilmiş ve kurumların kadro veya pozisyon cetvellerinin ilgili bölümlerine eklenmiş sayılır.” denilmiş,

Bununla birlikte; aynı KHK’nın (703 sayılı KHK’nın) “Geçiş Hükümleri” bölümünde yer alan Geçici Madde 1’in dördüncü fıkrasında ise; “(4) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarda yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunup 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga 18 inci maddesi hükümleri kapsamında olanlardan yukarıdaki fıkrada yer almayanlar, görevden alındıkları takdirde anılan madde hükümlerine göre işleme tabi tutulur.” denilmiştir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde;

15.04.2015 tarihinde yürürlüğe giren 375 sayılı KHK’nın Ek 18’inci maddesinin birinci fıkrasında; kamuda yönetici kadro veya pozisyonlarında görev yapanların (müsteşarlar, ek göstergesi 7600 ve daha yüksek tespit edilen yönetici kadrolarında bulunanlar, ek göstergesi 7000 olan yönetici kadrolarında bulunanlar, ek göstergesi 6400 ve daha yüksek tespit edilen yönetici kadrolarında veya pozisyonlarında bulunanlar, ek göstergeleri 3600 (dâhil) ila 6400 (hariç) olarak tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanlar, Ek göstergesi 3600’den daha düşük tespit edilen yönetici kadro veya pozisyonlarında bulunanlar) görevden alındıklarında veya görev süresi sona erdiğinde atanacakları yeni kadro veya pozisyonların neler olabileceği belirlenmiş ve üçüncü fıkrada ise; birinci fıkra kapsamında yer alan yönetici kadro veya pozisyonlarında kesintisiz olarak en az iki yıl fiilen görev yapmış olanlardan görevden alınanlar veya görev süresi sona erenlerin atandıkları yeni kadro veya pozisyonlarda bulunmaları kaydıyla, atandıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren ikinci yılın sonuna kadar fiili çalışmaya bağlı ödemeler hariç, önceki görevine ait ödeme unsurlarının verilmeye devam edileceği ifade edilmişti.

09.07.2018 tarihinde yürürlüğe giren 703 sayılı KHK ile söz konusu Ek Madde 18 yürürlükten kaldırılmış ise de; anılan KHK’nın Geçici Madde 1’in dördüncü fıkrasında; 09.07.2018 tarihinden önce kamu kurum ve kuruluşlarında yönetici kadro veya pozisyonlarına atananların (ve en az iki yıl fiilen görev yapmış olanların) görev sonrası atama güvencesi ile mali haklarının korunması amaçlanarak, bu kişilerin yöneticilik görevinden alındıklarında veya görev süreleri sona erdiğinde 375 sayılı KHK’nın (mülga) Ek 18’inci maddesine göre işlem yapılacağı hükme bağlanmıştır.

Daha sonra 375 sayılı KHK’nın Ek Madde 35’in dokuzuncu fıkrasında 7247 sayılı Kanunun 18’inci maddesi ile 26.06.2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere birtakım değişiklikler yapılmış ve ilgili fıkra bu tarih itibariyle aşağıdaki hükme bürünmüştür:

“Kamu görevlileri arasından üst kademe kamu yöneticisi kadro, pozisyon ve görevlerine atananlardan;

a) Ek göstergesi (6400) ve daha yüksek tespit edilen üst kademe kamu yöneticisi kadro, pozisyon ve görevlerinden alınanlar veya görevleri sona erenler, Cumhurbaşkanlığına bağlı, ilgili, ilişkili kurum ve kuruluşlarda müşavir veya danışman kadro veya pozisyonlarına ya da bakanlıkların merkez teşkilatlarında bakanlık müşaviri unvanlı kadrolara,

b) İl valilerinden görevden alınanlar, vali-mülkiye başmüfettişi unvanlı kadrolara,

c) (a) ve (b) bentleri dışında kalanlardan görevlerinden alınanlar veya görevleri sona erenler;

1. Yönetici kadroları dışında daha önce bulundukları veya öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara,

2. Denetim elemanı ya da uzman kadro veya pozisyonlarına,

3. Araştırmacı veya uygun görülecek diğer kadro ve pozisyonlara,

Cumhurbaşkanınca veya bakanlarca ya da atamaya yetkili amirlerce atanırlar. Atama yapılıncaya kadar bunların görev yaptıkları kadro, pozisyon veya görevlere ilişkin almakta oldukları her türlü ödemeler, görev yaptıkları kurum tarafından verilmeye devam edilir. (a) bendine göre atananlar, üst yönetici tarafından izleme, değerlendirme, araştırma, rehberlik, proje ve eğitim gibi hizmetlerde görevlendirilirler. (a) bendine göre atananlardan bir ay içinde talepte bulunanlar, atamaya yetkili amirler tarafından yönetici kadro veya pozisyonları dışındaki daha önce bulundukları veya öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara atanırlar. (a) bendine göre veya bu fıkraya göre talep üzerine atananlardan (a) bendindeki yönetici kadro, pozisyon veya görevlerinde kesintisiz olarak en az iki yıl fiilen görev yapmış olanların malî hakları, atandıkları söz konusu kadro veya pozisyonlarda bulunmaları kaydıyla, atandıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren ikinci yılın sonuna kadar, fiili çalışmaya bağlı ödemeler hariç önceki görevine ait ödeme unsurları esas alınarak verilmeye devam edilir. (a) bendi ve bu fıkranın münhasıran bu bende bağlı hükümleri; hâkim ve savcılar, 926 sayılı Kanuna tabi personel, Dışişleri meslek memurları, mülki idare amirliği hizmetleri sınıfı, millî istihbarat hizmetleri sınıfı, emniyet hizmetleri sınıfı, jandarma hizmetleri sınıfı, sahil güvenlik hizmetleri sınıfı kapsamına giren yönetici kadrolarında bulunanlar hakkında uygulanmaz. (b) bendine göre atananların mali hakları, atandıkları kadroda bulunmaları kaydıyla fiili çalışmaya bağlı ödemeler hariç il valisine ait ödeme unsurları esas alınarak verilmeye devam edilir. Talep üzerine olanlar da dâhil bu fıkraya göre atananların kadro veya pozisyonları başka bir işleme gerek kalmaksızın ihdas edilmiş ve kurumların kadro veya pozisyon cetvellerinin ilgili bölümlerine eklenmiş sayılır. İhdas edilmiş sayılan kadro ve pozisyonlar herhangi bir şekilde boşalmalarını müteakiben, başkaca bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş ve kadro ve pozisyonlara ilişkin mevzuatın eki cetvellerin ilgili kurumlara ait bölümlerinden çıkarılmış sayılır...”

Görüldüğü üzere; 375 sayılı KHK’nın Ek Madde 35’in dokuzuncu fıkrasında 26.06.2020 tarihinde (7247 sayılı Kanunun 18’inci maddesi ile) yapılan değişiklik sonucunda, üst kademe kamu yöneticilerinden olup, fıkranın (a) ve (b) bendine göre atananların belli şartları taşımaları halinde, atandıkları tarihi takip eden aybaşından itibaren ikinci yılın sonuna kadar, fiili çalışmaya bağlı ödemeler hariç önceki görevine ait ödeme unsurlarının verileceği hükme bağlanmış iken, üst kademe kamu yöneticilerinden olup, (c) bendine göre atananların ise bu husustaki mali haklarına ilişkin bir düzenleme yapılmamıştır.

Temyize esas ilamda da bu noktadan yola çıkılarak; ... tarihinde yöneticilik görevi sona erip, uzman kadrosuna ataması gerçekleşen …’a 375 sayılı KHK’nın (7247 sayılı Kanunla değişik) ek 35’inci maddesinin dokuzuncu fıkrası c bendi gereği atandığı tarihten itibaren eski değil yeni kadroya (uzman kadrosuna) ait mali hakların ödenmesi gerektiği belirtilmiş ve eski kadroya ait ödemelerden dolayı kamu zararı çıkarılmıştır.

Ancak; 375 sayılı KHK’nın Ek 35’inci maddesi dokuzuncu fıkrasının hem eski hem de 7247 sayılı Kanunun 18’inci maddesi ile değişik yeni halinde; üst kademe kamu yöneticilerinden olup, görev süresi sona erenler veya görevinden alınanların atanabileceği yeni kadro ve pozisyonlar ile bunların mali haklarına ilişkin düzenlemeler yapılmıştır.

Anayasanın Cumhurbaşkanının görev ve yetkilerinin sayıldığı 104’üncü maddesinin dokuzuncu fıkrasında;

"Üst kademe kamu yöneticilerini atar, görevlerine son verir ve bunların atanmalarına ilişkin usul ve esasları Cumhurbaşkanlığı kararnamesiyle düzenler." hükmüne yer verilmiş, bu hüküm ile; kamu yöneticileri arasında "üst kademe kamu yöneticisi" kavramı getirilmiş ve üst kademe kamu yöneticilerinin atama yetkisi Cumhurbaşkanına verilmiştir.

Anayasanın bu hükmü gereği olarak üst kademe kamu yöneticilerinin atanma ve görevden alınma usul ve esasları 3 sayılı "Üst Kademe Kamu Yöneticileri ile Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Atama Usullerine Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi" ile düzenlenmiştir. 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi 10.07.2018 tarih ve 30474 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Anılan Kararnamenin 2’nci maddesi ikinci fıkrasında;

“(2) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine ekli (I) sayılı cetvelde yer alan kadro, pozisyon ve görevlere Cumhurbaşkanı kararıyla, (II) sayılı cetvelde yer alan kadro, pozisyon ve görevlere Cumhurbaşkanı onayı ile atama yapılır. Bu cetvellerde sayılmayan kadro, pozisyon ve görevlere, ilgili Cumhurbaşkanı yardımcısı, bakan veya atamaya yetkili amirler tarafından atama yapılır. Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakan bu yetkisini alt kademedeki yöneticilere devredebilir.” denilerek, Anayasanın 104’üncü maddesi gereği Cumhurbaşkanınca atanması gereken üst kademe kamu yöneticilerinin 3 sayılı Kararnameye ekli (I) ve (II) sayılı cetvellerde gösterileceği ifade edilmiştir.

Daire Başkanı unvanı ise, 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine ekli cetvellerdeki kadro, pozisyon ve görevler arasında yer almamaktadır. Dolayısıyla Kurum bünyesindeki Daire Başkanlığı kadrosu, ataması Cumhurbaşkanı kararı veya onayı ile gerçekleşecek üst kademe kamu yöneticisi olarak belirlenmediğinden, bu kadrodan yapılacak görevden alma veya görevin sona ermesi işlemleri de 375 sayılı KHK’nın Ek 35’inci maddesi dokuzuncu fıkrası kapsamında değerlendirilemez.

Bu durumda; işlemin yapıldığı esnada yürürlüğü devam eden 703 sayılı KHK’nın Geçici Madde 1’in dördüncü fıkrası gereği, kamu kurum ve kuruluşlarda üst kademe kamu yöneticisi olmayan yönetici kadro veya pozisyonlarında 09.07.2018 tarihi itibariyle görev yapanlardan görevden alınanlara veya görev süreleri dolanlara 375 sayılı KHK’nın (mülga) 18’inci maddesinin uygulanması gerekmektedir.

Buna göre; ... tarihinde Daire Başkanlığı görevine atanan ve 703 sayılı KHK’nın yürürlüğe girdiği 09.07.2018 tarihinde de yöneticilik görevi devam eden …’ın ... tarihinde görevinden alınarak mali hizmetler uzmanı kadrosuna atanması sebebiyle hakkında 375 sayılı KHK’nın (mülga) Ek 18’inci maddesinde öngörülen işlemlerin tesis edilmesinde hukuken bir sakınca yoktur.

Bu itibarla; yukarıda yapılan açıklamalar uyarınca … Kurumda Daire Başkanı iken ... tarihinde görevinden alınarak mali hizmetler uzmanı kadrosuna atanan …’a 703 sayılı KHK’nın geçici 1’inci maddesinin dördüncü fıkrası gereği 375 sayılı KHK’nın (mülga) Ek 18’inci maddesi uygulanarak sona eren yöneticilik görevine ait ödeme unsurları esas alınarak ödeme yapılmasında mevzuata aykırılık bulunmadığı ve yapılan işlemle kamu zararına sebebiyet verilmediği anlaşıldığından, sorumluların konuyla ilgili temyiz itirazları kabul edilerek; 10 sayılı İlamın 1’inci maddesi ile verilen … TL’lik tazmin hükmünün KALDIRILMASINA, oy birliğiyle,

6085 sayılı Kanunun 57’nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren on beş gün içerisinde Sayıştay’da karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 05.04.2023 tarih ve 54709 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.