Sayıştay 6. Dairesi 47528 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Yargılama Usulleri

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2018

• Daire: 6

• Dosya No: 47528

• Tutanak No: 50919

• Tutanak Tarihi: 19.01.2022

• Konu: Sorumluluk ve Yargılama Usulleri ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Dairesince duruşma talebi karşılanmadan hüküm verilmesi.

1. 110 sayılı İlamın 2. Maddesiyle, ...Otomotiv Makine İml. İth. ve İhr. yüklenimindeki “... 1 Etap Troleybüs Projesi Mal Alımı” işinde bazı iş kalemlerinin süre uzatımları sonucu oluşan yeni teslim tarihlerinin hatalı olarak belirlenmesi ve teslimdeki gecikme süreleri için sözleşmede öngörülen gecikme cezasının uygulanmaması sonucu oluşan kamu zararı tutarı … TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Usul Yönünden

Sorumlular tarafından gönderilen temyiz dilekçesinde; …, … ve …'ın yapılan savunmada duruşmaya katılma talebi olmasına rağmen, duruşmaya çağrılmadan Sayıştay 6. Dairesi tarafından tazmin hükmü verildiğini belirtmiştir.

Rapor dosyası ve eklerinin incelenmesinde; söz konusu ilamda …’ın duruşma talep ettiği, adresi tespit edilemediğinden duruşma tebligatı yapılamadığının belirtilmesine rağmen … ve …'ın duruşma taleplerinin yer almadığı görülmüştür.

Anayasanın “Hak arama hürriyeti” başlıklı 36. maddesinde;

“ (Değişik: 3.10.2001-4709/14 md.) Herkes, meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir.

Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz.” denilmekte,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Hukuki dinlenilme hakkı” başlıklı 27. maddesinde;

“MADDE 27- (1) Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler.

(2) Bu hak;

a) Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını,

b) Açıklama ve ispat hakkını,

c) Mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini,

içerir.” denilmektedir.

Sayıştay Dairelerinin Çalışma Usul ve Esasları’nın “Çağrı Ve Duruşma Talebi” başlıklı 10. maddesinin ilgili 4. ve 6. bendinde ise;

"(4) Yargılamaya esas raporlar hakkında sorumlular duruşma talebinde bulunabilirler. Sorumlular bu taleplerini denetçi sorguları üzerine düzenleyecekleri savunmalarında belirtirler.

(6) Çağrı veya duruşma talebi üzerine davet; elektronik posta veya telefonla teyit edilmek şartıyla faks veya gerektiğinde resmi yazı ile yapılır. Çağrı veya davette, ilgililerden belirlenen gün ve saatte toplantı veya yargılamada hazır bulunması istenir." denilmektedir.

Anayasa’nın 36. maddesine göre herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. Adil yargılanma hakkı, hak arama özgürlüğünün uzantısı niteliğindedir.

Ayrıca 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 27. maddesi uyarınca taraflar dinlenmeden, iddia ve savunmalarını beyan etmeleri için davet edilmeden hüküm kurulması, savunma hakkının kısıtlanması niteliğinde olduğundan adil yargılanma hakkı ve hukuki dinlenilme hakkına aykırıdır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre duruşma talebinde bulunan sorumluya duruşma hakkı tanınması gerekmektedir.

Bu itibarla, 110 sayılı İlamın 2. Maddesiyle verilen tazmin hükmünün usul yönünden BOZULARAK yeniden hüküm tesisini teminen dosyanın dairesine TEVDİİNE (Üye … ve Üye …’ün aşağıda yazılı oy gerekçelerine karşı) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 19.01.2022 tarih ve 50919 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi

Üye … ve Üye …’ün karşı oy gerekçeleri:

Sorumlular tarafından gönderilen temyiz dilekçesinde; …, … ve …'ın yapılan savunmada duruşmaya katılma talebi olmasına rağmen, duruşmaya çağrılmadan Sayıştay 6. Dairesi tarafından tazmin hükmü verildiğini belirtmişlerse de sözkonusu kişilerin temyiz başvurularında da duruşma talep edebilecekken etmemeleri göz önünde bulundurulduğunda, 110 sayılı İlamın 2. Maddesiyle verilen tazmin hükmünün usul yönünden bozulmaması gerekir.

Esas yönünden

07.08.2020 tarihli 5 nolu ara hakediş raporunda" yukarıda bahsi geçen kamu zararlarının yüklenici firmadan mahsup edildiği ifade edilmişse de; belgeler arasında yapılan tahsilatın Belediyenin banka hesabına girdiğine ve karşılığının da gelir hesaplarına kaydedildiğine dair muhasebe işlem fişi yer almadığından, söz konusu tutarın belediye hesaplarına kaydedilip, kaydedilmediği anlaşılamamıştır. İlam hükmünün esasına karşı herhangi bir itiraz da söz konusu değildir.

Bu itibarla, 110 sayılı İlamın 2. maddesiyle verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE karar verilmesi gerekir.

Konu: Dairesince duruşma talebi karşılanmadan hüküm verilmesi.

2. 110 sayılı İlamın 7. maddesiyle ... Otomotiv Makine İml. İth. Ve İhr. Yüklenimindeki “... 1 Etap Troleybüs Projesi Mal Alımı İşi”nde;

A) İşe ait İdari Şartname'nin 47'nci maddesi ve Teknik Şartname'nin 1.12'mci maddesi ile belirlenip "yapı denetim görevlisinin ihtiyaçları" adı altında yüklenici firmadan istenen 4 adet şoförlü aracın şoförsüz olarak idareye teslim edilmesi sonucu oluşan kamu zararı tutarı … TL.nin,

B) Kazı yapılması sonucu çıkan hafriyat toprağının Belediye sorumluluğunda olmadığının Çevre Koruma Müdürlüğüne bildirilmemesi neticesinde yüklenici tarafından ödenmesi gereken hafriyat bedellerinin ödenmemesi sonucu oluşan kamu zararı tutarı … TL’nin.

C) Alt yapı kazı çalışmaları için yüklenici firma tarafından ödenmesi gereken ruhsat harcı ve keşif bedellerinin ödenmemesi sonucu oluşan kamu zararı tutarı … TL’nin..

D) Yüklenici firmanın alt yüklenici firma ile imzaladığı sözleşmede damga vergisi ödenmesinin aranmaması sonucu oluşan kamu zararı tutarı … TL’nin,

Tazminine hükmedilmiştir.

Temyiz talebinde bulunanların dilekçesi, Başsavcılığın mütalaası işbu İlamın/Tutanağın 1. Maddesinde belirtildiği gibidir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Usul Yönünden

Sorumlular tarafından gönderilen temyiz dilekçesinde; …, … ve …'ın yapılan savunmada duruşmaya katılma talebi olmasına rağmen, duruşmaya çağrılmadan Sayıştay 6. Dairesi tarafından tazmin hükmü verildiğini belirtmiştir.

Rapor dosyası ve eklerinin incelenmesinde; söz konusu ilamda …’ın duruşma talep ettiği belirtilmesine rağmen … ve …'ın duruşma taleplerinin yer almadığı görülmüştür.

Anayasanın “Hak arama hürriyeti” başlıklı 36. maddesinde;

“ (Değişik: 3.10.2001-4709/14 md.) Herkes, meşrû vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde davacı veya davalı olarak iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir.

Hiçbir mahkeme, görev ve yetkisi içindeki davaya bakmaktan kaçınamaz.” denilmekte,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Hukuki dinlenilme hakkı” başlıklı 27. maddesinde;

“MADDE 27- (1) Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler.

(2) Bu hak;

a) Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını,

b) Açıklama ve ispat hakkını,

c) Mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini,

içerir.” denilmektedir.

Sayıştay Dairelerinin Çalışma Usul ve Esasları’nın “Çağrı Ve Duruşma Talebi” başlıklı 10. maddesinin ilgili 4. ve 6. bendinde ise;

"(4) Yargılamaya esas raporlar hakkında sorumlular duruşma talebinde bulunabilirler. Sorumlular bu taleplerini denetçi sorguları üzerine düzenleyecekleri savunmalarında belirtirler.

(6) Çağrı veya duruşma talebi üzerine davet; elektronik posta veya telefonla teyit edilmek şartıyla faks veya gerektiğinde resmi yazı ile yapılır. Çağrı veya davette, ilgililerden belirlenen gün ve saatte toplantı veya yargılamada hazır bulunması istenir." denilmektedir.

Anayasa’nın 36. maddesine göre herkes, meşru vasıta ve yollardan faydalanmak suretiyle yargı mercileri önünde iddia ve savunma ile adil yargılanma hakkına sahiptir. Adil yargılanma hakkı, hak arama özgürlüğünün uzantısı niteliğindedir.

Ayrıca 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 27. maddesi uyarınca taraflar dinlenmeden, iddia ve savunmalarını beyan etmeleri için davet edilmeden hüküm kurulması, savunma hakkının kısıtlanması niteliğinde olduğundan adil yargılanma hakkı ve hukuki dinlenilme hakkına aykırıdır.

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümlerine göre duruşma talebinde bulunan sorumluya duruşma hakkı tanınması gerekmektedir.

Bu itibarla, 110 sayılı İlamın 7. Maddesiyle verilen tazmin hükmünün usul yönünden BOZULARAK yeniden hüküm tesisini teminen dosyanın dairesine TEVDİİNE (Üye … ve Üye …’ün aşağıda yazılı oy gerekçelerine karşı) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 19.01.2022 tarih ve 50919 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi

Üye … ve Üye …’ün karşı oy gerekçeleri:

Sorumlular tarafından gönderilen temyiz dilekçesinde; …, … ve …'ın yapılan savunmada duruşmaya katılma talebi olmasına rağmen, duruşmaya çağrılmadan Sayıştay 6. Dairesi tarafından tazmin hükmü verildiğini belirtmişlerse de sözkonusu kişilerin temyiz başvurularında da duruşma talep edebilecekken etmemeleri göz önünde bulundurulduğunda, 110 sayılı İlamın 2. Maddesiyle verilen tazmin hükmünün usul yönünden bozulmaması gerekir.

Esas yönünden

07.08.2020 tarihli 5 nolu ara hakediş raporunda" yukarıda bahsi geçen kamu zararlarının yüklenici firmadan mahsup edildiği ifade edilmişse de; belgeler arasında yapılan tahsilatın Belediyenin banka hesabına girdiğine ve karşılığının da gelir hesaplarına kaydedildiğine dair muhasebe işlem fişi yer almadığından, söz konusu tutarın belediye hesaplarına kaydedilip, kaydedilmediği anlaşılamamıştır. İlam hükmünün esasına karşı herhangi bir itiraz da söz konusu değildir.

Bu itibarla, 110 sayılı İlamın 2. maddesiyle verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE karar verilmesi gerekir.