Sayıştay 6. Dairesi 47048 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2017

• Daire: 6

• Dosya No: 47048

• Tutanak No: 53605

• Tutanak Tarihi: 01.02.2023

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Sosyal Denge;

248 sayılı Ek İlamın 1. maddesiyle; … Belediye Başkanlığı ile … Sendikası (…) arasında imzalanan ve 01.01.2016 tarihinden itibaren geçerli olan toplu iş sözleşmesi ile Özel Kalem Müdürlüğünde çalışan Sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 2. maddesiyle; Yazı İşleri Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 3. maddesiyle; İnsan Kaynakları ve Eğitim Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 4. maddesiyle; Hukuk İşleri Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 5. maddesiyle; Mali Hizmetler Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 6. maddesiyle; İmar ve Şehircilik Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 7. maddesiyle; Fen İşleri Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 8. maddesiyle; Sağlık İşleri Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 9. maddesiyle; Sağlık İşleri Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 10. maddesiyle; Veteriner İşleri Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 11. maddesiyle; Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 12. maddesiyle; Zabıta Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 13. maddesiyle; Ruhsat ve Denetim Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 14. maddesiyle; İşletme ve İştirakler Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 15. maddesiyle; Destek Hizmetleri Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Aynı İlamın 16. maddesiyle; Sosyal Yardım İşleri Müdürlüğünde çalışan sendika üyesi personele mevzuatın öngördüğü tutardan fazla sosyal denge tazminatı ödendiği gerekçesiyle … TL’nin,

Tazminine ilişkin hükümler tesis edilmiş, bu hükümlere karşı yapılan temyiz itirazı üzerine ise Temyiz Kurulunun 10.02.2021 tarihli ve 48952 tutanak (32965 ilam) sayılı Kararında (1., 2., 3., 4., 5., 6., 7., 8., 9., 10., 11., 12., 13., 14., 15. ve 16. maddeleri) özetle; “Belediye ile sendika arasında imzalanan sosyal denge sözleşmesi ile Belediyede çalışan memurlara Kanunla belirlenen sınırlara uyulmaksızın sosyal denge tazminatı ödenmesinin kamu zararına sebebiyet verdiği” belirtilerek verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE karar verilmiştir.

Sorumlu, bu defa söz konusu Temyiz Kurulu Kararının ilgili maddelerinin karar düzeltilmesi kanun yolu ile incelenerek kaldırılmasını talep etmişse de; 26.11.2022 tarihli ve 32025 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 7421 sayılı Vergi Usul Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunun 10 uncu maddesinde:

“25/6/2001 tarihli ve 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

“GEÇİCİ MADDE 16- Konusu suç teşkil etmemek kaydıyla; bu maddenin yürürlük tarihine kadar bu Kanun veya 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 15 inci maddesi hükümlerine aykırı olarak sosyal denge tazminatı ödediği tespit edilen il özel idareleri, belediyeler, büyükşehir belediyeleri ve bağlı kuruluşları ile bunların üyesi olduğu mahalli idare birliklerinin yetkili veya görevli olan sorumluları hakkında yapılan bu ödemeler nedeniyle idari veya mali yargılama ve takibat yapılamaz; başlamış olanlar işlemden kaldırılır.”

Hükmü yer almaktadır.

Bu hüküm karşısında (…) … Belediyesi 2017 yılı hesabı ile ilgili olarak Sayıştay 6. Dairesince çıkarılan 248 sayılı Ek İlamın 1., 2., 3., 4., 5., 6., 7., 8., 9., 10., 11., 12., 13., 14., 15. ve 16. maddelerinde yer alan tazmin hükümlerinin tasdikine ilişkin 10.02.2021 tarihli ve 48952 tutanak (32965 ilam) sayılı Temyiz Kurulu Kararının, 7421 sayılı Kanunun 10 uncu maddesi kapsamında bulunduğu anlaşılan 1., 2., 3., 4., 5., 6., 7., 8., 9., 10., 11., 12., 13., 14., 15. ve 16. maddeleri hakkında mali yargılama ve takibat yapılamayacağından ve başlamış olanlar işlemden kaldırılacağından; karar düzeltme konusu dosyanın ilgili maddelerinin İŞLEMDEN KALDIRILMASINA, (…. Daire Başkanı … ile Üye …’in aşağıda yazılı azınlık görüşlerine karşı) oy çokluğuyla,

Karar verildiği 01.02.2023 tarih ve 53605 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.

Karşı oy gerekçesi/Azınlık görüşü

…. Daire Başkanı … ile Üye …:

4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununun “Mahalli idarelerde sözleşme imzalanması” başlıklı 32 nci maddesinde:

“27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 15 inci maddesi hükümleri çerçevesinde sosyal denge tazminatının ödenmesine belediyelerde belediye başkanının teklifi üzerine belediye meclisince, il özel idaresinde valinin teklifi üzerine il genel meclisince karar verilmesi halinde, sözleşme döneminde verilecek sosyal denge tazminatı tutarını belirlemek üzere ilgili mahalli idarede en çok üyeye sahip sendikanın genel başkanı veya sendika yönetim kurulu tarafından yetkilendirilecek bir temsilcisi ile belediyelerde belediye başkanı, il özel idaresinde vali arasında toplu sözleşme sürecinin tamamlanmasını izleyen üç ay içerisinde sözleşme yapılabilir. …”

Denilmektedir.

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 15 inci maddesinde ise:

“Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile il özel idarelerinin kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlilerine sosyal denge tazminatı ödenebilir. Sosyal denge tazminatının ödenebilecek aylık tutarı, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununa göre yapılan toplu sözleşmede belirlenen tavan tutarı geçmemek üzere ilgili belediye ve il özel idaresi ile ilgili belediye ve il özel idaresinde en çok üyeye sahip kamu görevlileri sendikası arasında anılan Kanunda öngörülen hükümler çerçevesinde yapılabilecek sözleşmeyle belirlenir.”

Hükmü bulunmaktadır.

4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununun 28 inci maddesine göre toplu sözleşmelerle; kamu görevlilerinin mali ve sosyal haklarını düzenleyen mevcut mevzuat hükümleri dikkate alınarak kamu görevlilerine uygulanacak katsayı ve göstergeler, aylık ve ücretler, her türlü zam ve tazminatlar, ek ödeme, toplu sözleşme ikramiyesi, fazla çalışma ücreti, harcırah, ikramiye, doğum, ölüm ve aile yardımı ödenekleri, cenaze giderleri, yiyecek ve giyecek yardımları ve diğer mali ve sosyal hakları ile ilgili düzenleme yapılmasına izin verilmişken, sosyal denge sözleşmesine ilişkin 32 nci madde düzenlemesi 28 inci madde de sayılan unsurlar da dahil olmak üzere herhangi bir mali ve sosyal hak ile ilgili düzenleme yapılmasına veya tutar belirleme yetkisi vermemekte olup yalnızca; belirlenmiş olan tavan tutarı (2016 ve 2017 yıllarını kapsayan 3. Dönem Toplu Sözleşme’de ödenebilecek sosyal denge tazminatının aylık tavan tutarı en yüksek Devlet memuru aylığının ek gösterge dâhil % 100’ü olarak belirlenmiştir) aşmamak kaydıyla ödenebilecek tazminatın aylık tutarının, görev yapılan birim ve iş hacmi, görevin önem ve güçlüğü, görev yerinin özelliği, çalışma süresi, kadro veya görev unvanı ile derecesi gibi kriterlere göre farklı olarak belirlenebilmesine imkan sağlanmıştır.

Bu düzenlemeler karşısında; sosyal denge sözleşmeleriyle, özellikle usul ve esasları ve miktarı başka bir mevzuatla düzenlenmiş olan; yiyecek yardımı, ulaşım yardımı, çocuk yardımı, doğum ve ölüm yardımı, harcırah ödemesi, emekli ikramiyesi vb. konularda yapılacak ödemelerle ilgili düzenlemelere yer verilemez, buna ilişkin meri mevzuatta belirlenmiş olan usul ve esaslarda değişikliğe gidilemez, ilgili mevzuatında belirlenmiş olan tutardan daha fazla bir ödeme yapılmasına ilişkin düzenleme yapılamaz.

Karar düzeltmeye konu olan 248 sayılı Ek İlamın ilgili maddelerinde Belediye ile yetkili sendika arasında imzalanan sosyal denge sözleşmesinde Belediye personeline yapılan sosyal denge ödemelerinin tavan tutarı aşan kısmının yanı sıra ilgili mevzuatında düzenlenmiş olandan daha yüksek miktarda ulaşım yardımı, ölüm yardımı ve (engelli) çocuk yardımı ödenmesi suretiyle oluşan kamu zararının da tazminine hükmedilmiştir.

Açıklanan nedenlerle, sosyal denge sözleşmesi dayanak gösterilerek 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve ilgili diğer mevzuat gereğince yapılması gereken ulaşım, ölüm ve çocuk yardımlarından daha yüksek tutarda ödenmiş olan ulaşım, ölüm ve çocuk yardımları tutarları ayrıştırılarak hüküm tesisi edilmesi gerekmektedir.