Sayıştay 6. Dairesi 43376 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler İhale Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2015

• Daire: 6

• Dosya No: 43376

• Tutanak No: 46495

• Tutanak Tarihi: 26.06.2019

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: İhalenin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım işi yerine, götürü bedelli hizmet alımı şeklinde yapılması sonucu kamu zararına neden olunması.

3. 245 sayılı ilamın 9 uncu maddesi ile; 30.12.2014 tarihinde ihalesi yapılan … Turizm Seyehat Tan. Org. Yay. A.Ş. yüklenimindeki ... TL sözleşme bedelli “Yemekhane İçin Personel Alım İşi”nde ihalenin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım işi yerine götürü bedelli hizmet alımı şeklinde yapılması sonucu kamu zararına neden olunduğu gerekçesi ile … TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Sorumlu … (Gerçekleştirme Görevlisi) tarafından 245 sayılı ilamın 9 uncu maddesine ilişkin olarak verilen temyiz dilekçesinde özetle;

Hizmet alımı ihalelerinin uygulama yönetmeliğinin "Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet" başlıklı 10 uncu maddesinde;

1. Personel çalışmasına dayalı ihalelerde, personel maliyeti, tarım dışında ve 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş brüt asgari ücret tutan ile bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı toplamından az olmamak üzere bulunan maliyetler dikkate alınarak hesaplanır.

2. İhale konusu işte çalışacak personele işe ilişkin yemek, yol gibi maliyetlerin teklif fiyatına dahil edilmesinin öngörüldüğü hallerde, yukarda yapılan hesaplamalara; bu maliyetlerin brüt tutarları da eklenir. Ayrıca personele nakdi olarak ödenmesi öngörülen yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ile söz konu yemek ve yol bedellerinin bir ayda kaç gün üzerinden verileceği idari şartnamede gösterilir.

3. Yaklaşık maliyetin hesabında ilgili mevzuat uyarınca belirlenmiş kısa vadeli sigorta kolları prim oranı dikkate alınır ve bu oran idari şartnamede belirtilir.

4. Personele asgari ücretin üzerinden ödeme yapılmasının öngörülmesi halinde, bu ücretin brüt asgari ücretin en az yüzde (%) kaç fazlası olacağı idarece belirlenerek, bu oran üzerinden yaklaşık maliyet hesaplanır. Ve söz konusu oran idari şartnamede açıkça gösterilir.

5. Personel çalışmasına dayalı hizmet atımlarında ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görünmeyen iş kalemleri bulunması halinde, bu kalemlerin kapsamındaki işler dahil, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla işçi sayısı yerine yaptırılacak işi oluşturan iş kalemi ve kalemleri üzerinden teklif alınabilir.

Hükmü yer almakta olup söz konusu hükümde personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde birim fiyat ihaleye çıkılması gerektiğine veya götüre bedel ihaleye çıkılamayacağına dair bir düzenleme bulunmadığını,

Danıştay 13. Dairesinin 14.05.2014 tarih ve 2014/1093 E.-2014/1885 K. sayılı kararında; "Kamu ihale kurumu tarafından internet sitesinde yayınlanan işçilik hesaplama modülünün ilgililerin faydalanmasına yönelik bilgilendirme amaçlı olduğu, anılan hesaplama aracının bağlayıcı niteliğinin bulunmadığı ve manuel yapılan hesaplama ile doğru sonuca ulaşılması halinde, modülün değil, manuel olarak bulunan doğru sonucun esas alınması gerektiği" denilerek KİK modülü kullanılmasının zorunlu olmadığının hükme bağlandığını,

Diğer taraftan anılan tebliğin 78/1 maddesinde; "Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirtildiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir" açıklamasının yer aldığını,

Personel çalışmasına dayalı olan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında; haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi ve teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderlerine yer verilmesi gerektiğini,

Ancak anılan tebliğ gereği teklif fiyata dahil edilmesi gereken tüm unsurların (örneğin personel sayısı işçilik ücreti, yemek, yol, malzeme vb. diğer giderler) işin idari şartnamesinin ilgili maddelerinde gösterilmediğini,

Bu durumda, başta yaklaşık maliyet tespiti olma üzere, ihale sürecindeki tüm iş ve işlemler birim fiyatlı ihale prosedürüne göre değil götürü bedel ihale prosedürüne göre gerçekleştirildiğini ve isteklilerin bu şartlar çerçevesinde ihaleye teklif verdiklerini, bu konu ile ilgili gerek idareye gerekse kamu ihale kurumuna herhangi bir şikayet ya da itiraz başvurusunda bulunulmadığının anlaşılmadığını belirtmiştir.

Sorumlular adına temyiz başvurusunda bulunan Av. … dilekçede özetle;

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği "Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet" başlıklı 10'uncu maddesine göre işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde birim fiyat ihaleye çıkılması veya götürü bedelle ihaleye çıkılamayacağına ilişkin düzenleme bulunmamaktadır.

Danıştay 13. Dairesinin 14.05.2014 tarih ve 2014/1093 E.-2014/1885 K. sayılı kararında; "Kamu ihale kurumu tarafından internet sitesinde yayınlanan işçilik hesaplama modülünün ilgililerin faydalanmasına yönelik bilgilendirme amaçlı olduğu, anılan hesaplama aracının bağlayıcı niteliğinin bulunmadığı ve manuel yapılan hesaplama ile doğru sonuca ulaşılması halinde, modülün değil, manuel olarak bulunan doğru sonucun esas alınması gerektiği" denilerek KİK modülü kullanılmasının zorunlu olmadığının hükme bağlandığını, Denetçi sorgusundaki fazla ödeme hesabının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu,

Ayrıca sorguda tespit edilen kamu zararı hesabında müteahhit karı bulunmadığını dolayısıyla kamu zararı tutarının olması gerekenden fazla hesaplandığını,

4734 sayılı Kanunun "Temel İlkeler" başlıklı 5 inci maddesi hükmü doğrultusunda işlem yapıldığından ve olayda kamu zararı bulunmadığından, müvekkilleri … ve … hakkında verilmiş olan … TL'lik tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Başsavcılık mütalaasında;

“İlamın 9 uncu maddesiyle ilgili olarak;

Dairesince, İdarece Yemekhane İçin Personel Alım İşinde, personel çalıştırmaya dayalı hizmet alım işi olarak değerlendirilip yaklaşık maliyet belirlenmesi gerekirken, götürü bedel hizmet alımı şeklinde yaklaşık maliyet belirlenerek ihale edilmesi sonucu kamu zararına sebebiyet verildiği gerekçesiyle sorumlulardan tazminine hükmedildiği görülmektedir.

Sorumlular savunmasında, başta yaklaşık maliyet tespiti olmak üzere yapılan ihalenin ilgili mevzuat hükümlerine göre yapıldığını, ihale sürecindeki tüm iş ve işlemlerin, götürü bedel ihale prosedürüne göre gerçekleştirildiğini, ayrıca işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı şeklinde yapılması halinde kuruma maliyetinin daha yüksek olacağını ve bu nedenle kamu zararı oluşmadığını, belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Sorumluların ileri sürdükleri hususlar, karar aşamasında değerlendirilmiş olup kararın gerekçelerini karşılamaktan uzaktır.

Buna göre; adı geçenlerin temyiz talebinin ret edilerek, Daire Kararının korunmasına karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.” denilmiştir.

Duruşma talep eden sorumlular ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

30.12.2014 tarihinde ihalesi yapılan … Turizm Seyehat Tan. Org. Yay. A.Ş. yüklenimindeki ... TL sözleşme bedelli “Yemekhane İçin Personel Alım İşi”nde yaklaşık maliyet araştırmasının;

… Turizm Seyehat Tan. Org. Yay. A.Ş.,

… Dizayn Stüdyo Tanıtım ve

… Ticaretten götürü bedelle teklif alınarak yapıldığı,

Yapılacak ihaleye yine bu üç firmanın davet edildiği, bu firmalardan … Turizm Seyehat Tan. Org. Yay. A.Ş. ve … Ticaretin teklif verdiği ve başkaca teklif veren firmanın olmadığı, pazarlık usulü gereği teklifi açılan isteklilerden son tekliflerinin istendiği ve ihalenin ... TL teklif veren …Turizm Seyehat Tan. Org. Yay. A.Ş. üzerinde kaldığı ve ihale yetkilisinin bu yöndeki ihale kararını onayladığı anlaşılmıştır.

4734 sayılı Kamu İhale Kanununun 5 inci maddesinin 4 üncü paragrafına göre; 4734 sayılı Kanuna göre yapılacak ihalelerde açık ihale usulü ve belli istekliler arasında ihale usulü temel ihale usulleri olup diğer ihale usulleri Kanunda belirtilen özel hallerde kullanılabilmektedir. Kanunun “Açık ihale usulü” başlığını taşıyan 19 uncu maddesine göre açık ihale usulü, bütün isteklilerin teklif verebildiği temel ihale usulü olup aleniyeti, şeffaflığı, rekabeti, katılımcılığı sağlamaya en müsait ihale yöntemi olarak bilinmektedir.

Pazarlık usulü ile ihale ise aynı Kanunun 21 inci maddesinde düzenlenmiştir. Ancak bazı durumlarda pazarlık suretiyle ihale yapılması mümkün olup bu haller kanunda sınırlı sayıda sayılmıştır. Kanun metninde pazarlık usulünün; “kanunda belirtilen hallerde kullanılabileceği” açıkça zikredildiğinden idarelerin hangi hallerde pazarlık usulüne başvurabilecekleri bağlı yetki kuralları çerçevesinde belirlenmiştir.

4734 sayılı Kanunda pazarlık usulü ile yapılabilecek haller şu şekilde sayılmaktadır:

a) Açık ihale usulü veya belli istekliler arasında ihale usulü ile yapılan ihale sonucunda teklif çıkmaması,

b) Doğal afetler, salgın hastalıklar, can veya mal kaybı tehlikesi gibi ani ve beklenmeyen veya idare tarafından önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması üzerine ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olması,

c) Savunma ve güvenlikle ilgili özel durumların ortaya çıkması üzerine ihalenin ivedi olarak yapılmasının zorunlu olması.

d) İhalenin, araştırma ve geliştirme sürecine ihtiyaç gösteren ve seri üretime konu olmayan nitelikte olması.

e) İhale konusu mal veya hizmet alımları ile yapım işlerinin özgün nitelikte ve karmaşık olması nedeniyle teknik ve malî özelliklerinin gerekli olan netlikte belirlenememesi.

f) 2014 yılı itibariyle idarelerin yaklaşık maliyeti 157.923 Türk Lirasına kadar olan mamul mal, malzeme veya hizmet alımları.

4734 sayılı Kanun kapsamındaki idarelerce yapılacak ihalelerde öncelikle açık ihale usulünün esas alınması, diğer ihale usullerinin Kanunda belirtilen özel hallerde kullanılması gerektiği esas olup, İdarelerin, ihaleyi pazarlık usulü ile yapabilmesi yani, 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin uygulanabilmesi için, ani ve beklenmeyen veya idare tarafından önceden öngörülemeyen olayların ortaya çıkması ve bu nedenlerle ihalenin ivedi olarak yapılması zorunluluğunun doğması, şartlarının bir arada ve birbirine bağlı olarak gerçekleşmesi zorunludur.

Süreklilik arz eden mal ve hizmet alımları ile ilgili “esas ihale usullerinin tamamlanamaması” hususunun “önceden öngörülemeyen sebep” olarak kabul edilmesi pek mümkün olmayıp, idarelerin, ihale usulüne bağlı olarak şikâyete konu olsun veya olmasın asgari/azami ihale sürecini tespit edebilmeleri, önceden öngörebilmeleri ve ona göre ihtiyaçlarına yönelik programlama yapıp ihale sürecini başlatmaları mümkündür ve gereklidir.

Bu itibarla, “Yemekhane İçin Personel Alım İşi”nin açık ihale ile yapılması yerine, yaklaşık maliyet eşiğinde kalmak suretiyle 4734 sayılı Kanunun 21 inci maddesi (f) bendine istinaden pazarlık usulüyle hizmet alımı yapılması, söz konusu alımın yukarıda bahsedilen diğer hiçbir koşulun gerçekleşmemiş olması dolayısıyla hukuka uygun değildir.

Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10 uncu maddesinin beşinci bendinde;

“Personel çalışmasına dayalı hizmet alımlarında ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görünmeyen iş kalemleri bulunması halinde, bu kalemlerin kapsamındaki işler dahil, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla işçi sayısı yerine yaptırılacak işi oluşturan iş kalemi ve kalemleri üzerinden teklif alınabilir.” hükmüne yer verilmiştir.

Kamu İhale Genel Tebliğinin;

“Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında teklif fiyata dahil olacak giderler” başlıklı 78 inci maddesinde;

“78.1. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ihale konusu işte çalıştırılacak personel sayısının ihale dokümanında belirlendiği, bu personelin çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı ve yaklaşık maliyetinin en az % 70’lik kısmının asgari işçilik maliyeti ile varsa ayni yemek ve yol giderleri dahil işçilik giderinden oluştuğu hizmetlerdir.

…

78.3. Personel çalıştırılmasına dayalı olmayan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirtilmesi halinde teklif fiyata dahil giderler arasında işçilik giderine yer verilmesi gerekmektedir.

…

78.5. Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinin birim fiyat teklif alınmak suretiyle gerçekleştirilmesi ve ihale üzerinde bırakılan istekli ile birim fiyat sözleşme imzalanması zorunludur.

…”,

79.3.3 maddesinde;

“...

Kurumca hazırlanan “İşçilik Hesaplama Modülü”ne (www.ihale.gov.tr) adresinden ulaşılabilecek olup, personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı ihalelerinde tekliflerin değerlendirilmesi bağlamında sözleşme ve genel giderler dâhil asgari işçilik maliyeti hesabında işçilik hesaplama modülünün kullanılması zorunludur.

...” denilmiştir.

Anılan işin Teknik Şartnamesinde, çalıştırılacak olan işçilerin yemek hazırlama, servis ve genel mutfak işlerini yapacağı belirtilmiştir. Yapılacak bu işlerde yükleniciden işçi temininden başka bir şey istenmemiş, kullanılacak malzeme de idarece temin edilmiştir.

Nitekim söz konusu işe ilişkin SGK bildirgelerinden işçilere asgari ücret ödendiği tespit edildiğinden söz konusu işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı işinden ibaret olduğu açıktır.

Burj Turizm Seyehat Tan. Org. Yay. A.Ş. yüklenimindeki “Yemekhane İçin Personel Alım İşi”nin; personel çalıştırmaya dayalı hizmet alım işi olarak değerlendirilip yaklaşık maliyet belirlenmesi gerekirken, götürü bedel hizmet alımı şeklinde yaklaşık maliyet belirlenerek ihale edilmesi sonucu kamu zararına neden olunmuştur.

Temyiz dilekçesinde; Hizmet Alımı İhaleleri Uygulama Yönetmeliği “Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10 uncu maddesine göre işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı şeklinde yapılmasının kanuna aykırı olmadığı, Kamu İhale Kurumu tarafından internet sitesinde yayımlanan işçilik hesaplama modülünün ilgililerin faydalanmasına yönelik bilgilendirme amaçlı olduğu, anılan hesaplama aracının bağlayıcılık niteliğinin bulunmadığı ve manuel yapılan hesaplama ile doğru sonuca ulaşılması halinde modülün değil, manuel olarak bulunan sonucun esas alınması gerektiğinin Danıştay kararında belirtildiği ve bu modüle göre kamu zararı hesaplamanın mümkün olmadığı ayrıca işin personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımı şeklinde yapılması halinde daha fazla işçi çalıştırılması gerektiği, bu durumun kuruma maliyetinin daha yüksek olacağı, bu nedenle kamu zararı bulunmadığı ve kamu zararı tablosuna müteahhit karının eklenmediği belirtilmişse de;

Kamu zararı tablosundaki günlük ücrete, Kamu İhale Kurumu İnternet Sitesindeki İşçilik Hesaplama Modülüne göre 2014 yılının ikinci yarısındaki asgari ücrete … Genel Müdürlüğünün personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde yaklaşık maliyetin belirlenmesinde uygulanan yemek ve yol yardımı ve % 20’lik müteahhit karı eklenmesi suretiyle kamu zararı tutarının … TL olduğu görülmüş ve ilamda da zaten bu miktara tazmin hükmü verilmiştir.

Bu nedenle 245 sayılı ilamın 9 uncu maddesi ile … TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

(Üye …’nın aşağıda yazılı azınlık görüşüne karşı) oy çokluğu ile,

KARŞI OY GEREKÇESİ

(Üye …:

“Götürü bedel teklif almak suretiyle ihalesi yapılan ...-TL sözleşme bedelli “Yemekhane İçin Personel Alım İşi” nde ihaleye personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım işi yerine götürü bedelli hizmet alımı şeklinde çıkılarak kamu zararına sebebiyet verildiği, Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin 10 uncu maddesinde personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyetin nasıl hesaplanacağı düzenlendiği, bu yönteme göre yaklaşık maliyetin hesaplanması ile ilgili Kamu İhale Kurumunun internet sitesindeki modülün kullanılmasının zorunlu tutulduğu gerekçesiyle karar verilmiştir.

Ancak Hizmet Alım İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin “Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde yaklaşık maliyet” başlıklı 10 uncu maddesinde;

“(1) Personel çalıştırılmasına dayalı ihalelerde, personel maliyeti, tarım dışında ve 16 yaşından büyük işçiler için belirlenmiş brüt asgari ücret tutarı ile bu tutar üzerinden hesaplanan işveren payı toplamından az olmamak üzere bulunan maliyetler dikkate alınarak hesaplanır.

(2) İhale konusu işte çalışacak personele ilişkin yemek, yol gibi maliyetlerin teklif fiyatına dahil edilmesinin öngörüldüğü hallerde, yukarıda yapılan hesaplamalara; bu maliyetlerin brüt tutarları da eklenir. Ayrıca personele nakdi olarak ödenmesi öngörülen yemek ve yol bedelinin günlük brüt tutarları ile söz konusu yemek ve yol bedellerinin bir ayda kaç gün üzerinden verileceği idari şartnamede gösterilir.

(3) Yaklaşık maliyetin hesabında ilgili mevzuatı uyarınca belirlenmiş kısa vadeli sigorta kolları prim oranı dikkate alınır ve bu oran idari şartnamede belirtilir.

(4) Personele asgari ücretin üzerinde ödeme yapılmasının öngörülmesi halinde, bu ücretin brüt asgari ücretin en az yüzde (%) kaç fazlası olacağı idarece belirlenerek, bu oran üzerinden yaklaşık maliyet hesaplanır ve söz konusu oran idari şartnamede açıkça gösterilir.

(5) Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımlarında, ihale konusu işin niteliği dikkate alınarak işçi sayısı üzerinden teklif alınması idarece uygun görülmeyen iş kalemleri bulunması halinde, bu kalemlerin kapsamındaki işler dahil, ihale konusu işin yerine getirilmesi için çalıştırılacak asgari personel sayısının ihale dokümanında belirtilmesi kaydıyla, işçi sayısı yerine, yaptırılacak işi oluşturan iş kalemi veya kalemleri üzerinden teklif alınabilir.”

Hükmü yer almakta olup söz konusu hükümde personel çalıştırmasına dayalı hizmet alım ihalelerinde birim fiyat ihaleye çıkılması gerektiğine veya götürü bedel ihaleye çıkılamayacağına dair bir düzenleme bulunmamaktadır.

Diğer taraftan anılan Tebliğin 78/1. Maddesinde; “Personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alımları; ağırlıklı olarak personel çalıştırılmasına dayanan, çalıştırılacak personel sayısının belirlendiği ve haftalık çalışma saatlerinin tamamının idare için kullanıldığı hizmetlerdir.” açıklaması yer almıştır.

Personel çalıştırılmasına dayalı olan bir hizmet alımına ilişkin ihale dokümanında; haftalık çalışma saatlerinin tamamını idarede geçirecek personel sayısının belirlenmesi ve teklif fiyata dâhil giderler arasında işçilik giderlerine yer verilmesi gerekmektedir.

Ancak, anılan tebliğ gereği teklif fiyata dâhil edilmesi gereken tüm unsurların (örneğin personel sayısı, işçilik ücreti, yemek, yol, malzeme vb. diğer giderler) işin idari şartnamesinin ilgili maddelerinde gösterilmemiştir.

Bu durumda, başta yaklaşık maliyet tespiti olmak üzere, ihale sürecindeki tüm iş ve işlemler birim fiyatlı ihale prosedürüne göre değil, götürü bedel ihale prosedürüne göre gerçekleştirilmiş ve istekliler bu şartlar çerçevesinde ihaleye teklif vermişlerdir.

Öte yandan kamu zararı hesabında, götürü bedel tutarına alternatif ödenmesi gereken bedel olarak hesaplamada esas alınan personel sayısı, gerçekçi bir tespite dayanmayıp, sırf yüklenicinin bu iş dolayısıyla SGK’ya yaptığı işçi bildirimine dayandırılmaktadır. Yani SGK’ya bildirilen işçi sayısı kadar işçinin çalıştırılması yeterlidir gibi bir kabul ile hesaplama yapılmıştır ki böyle farazi bir kamu zararı hesabına katılmak hukuken mümkün değildir. Bu nedenle ilam maddesi ile verilen tazmin hükmünün kaldırılması gerekir.”)