Sayıştay 6. Dairesi 42139 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2009

• Daire: 6

• Dosya No: 42139

• Tutanak No: 43854

• Tutanak Tarihi: 13.12.2017

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Konu: Kullanım hakkı Belediyeye süreli olarak devredilen ve süre dolmadan sahibinin taahhüdünden vazgeçmesi üzerine iade edilen gayrimenkul için yapılan tadilat ve onarım bedeli.

2. 1283-1625 sayılı Ek İlamın 2’nci maddesinde, ... adlı kişinin işyerinin kullanım hakkını bedelsiz olarak belirli süre ile ... Belediyesine hibe ve devir ettiği, belediye tarafından gayrimenkule kira bedelinin birkaç katı tadilat ve yenileme gideri yapıldığı, daha sonra söz konusu gayrimenkulün kullanımından vazgeçilerek işyeri sahibine iade edildiği, bu suretle işyeri sahibine menfaat sağlandığı gerekçesiyle kamu zararı ….-TL’nin; bedelsiz devir süresinin kısaltılmasına ilişkin 05.03.2009 tarih ve 16 no’lu meclis kararını imzalayan Meclis Başkanı ve Meclis Üyelerinden tazminine hükmolunmuştur.

İlamda sorumlu tutulan 05.03.2009 tarih ve 16 sayılı Belediye Meclis Kararını alan Belediye Meclis Üyelerinden …, …., …. ile … ortak dilekçelerinde; Meclis gündeminin kendilerine tebliğ edilmediğini, gündemin tebliğine dair “Teslim Tutanağı”nda yer alan imzaların kendilerine ait olmadığını, tebliğ edildiği kabul edilse dahi her olay yerine gidip inceleme görev ve yetkileri bulunmadığını, Belediye personelince kendilerine verilen bilgiye itibar edildiğini belirterek Belediye Meclis Üyelerinin sorumluluğunun bulunmadığını,

Meclis Üyesi …. adına Avukat …. dilekçesinde, belediye meclisinin kendine verilen görevi yasal çerçevede yerine getirmiş olup tahsis aldıktan sonra belediye idaresinin yapacağı harcamalara “ harcama yapın veya yapmayın “ gibi bir müdahalesinin söz konusu olamayacağını, ancak meclise bilgi verilirse bu konuların mecliste tartışılıp karara bağlanacağını, Kaldı ki Meclisin bilgisi dışında yapılan bu tadilatlar nedeniyle gayrimenkul sahiplerinin sebepsiz zenginleştiğini, bu sebeple belediyenin gayrimenkul sahiplerine sebepsiz zenginleşme hükümlerine dayanarak ve dava açarak yaptığı masrafları geri isteme hakkı olduğunu,

Diğer Meclis üyeleri ise ortak mahiyetteki savunmalarında, Meclis üyeleri olarak belediyenin hiçbir tasarrufunda söz sahibi olmadıklarını, yasama görevi yanında yürüme görevlerinin bulunmadığını, yürütmenin başının belediye başkanı olduğunu, söz konusu taşınmazda internet hizmeti verilebilmesi için gerekli teknolojik donanımın (bilgisayar vs.) Türk Telekom tarafından bedelsiz olarak karşılandığını, belediye tarafından da internet kafe ortamına uygun olarak dekorasyon yapıldığını, Belediyenin buraları bir yıla yakın kullandığını, insanların yapılan harcamalar neticesinde verilen hizmetten faydalandıklarını,

Meclis Üyesi ….. ilave olarak, ilamda verilen kararda ısrar edilmesi halinde, tüm meclis üyelerinin bir araya gelmesi mümkün olmadığından kişi hissesine düşen miktarın borç olarak çıkarılması gerektiğini belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Meclis Üyesi ….. ise ikinci dilekçesinde, esasa ilişkin itirazlarının yanı sıra, kabul anlamına gelmemekle birlikte tazmini istenen bedelin zamanaşımına uğradığı itirazında bulunmuştur.

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ.

Rapor dosyası ve eki belgelerin incelenmesinde;

... sakinlerinden ...’nun 01.04.2008 tarihli dilekçe ile dükkanının kullanım hakkını 01.04.2010 tarihine kadar bedelsiz olarak Belediyeye devretmek istediğini bildirmesi üzerine, Belediye Meclisinin 04.04.2008 tarih ve 27 sayılı kararı ile bu talebi kabul ettiği ve adı geçen kişi ile Belediye arasında bu dükkânın belediyece kullanımına ilişkin protokol düzenlendiği,

Bu protokol uyarınca söz konusu işyeri için Belediyece 17.898,54-TL bakım onarım harcaması yapıldığı, yapılan harcamaların; duvar örülmesi, sıvanması, boyanması, kapı, pencere takılması, elektrik tesisat işleri, boya işleri gibi gayrimenkule değer katan ve boşaltılırken geri alınması mümkün olmayan imalat ve malzemeler olduğu,

Ancak söz konusu yer için Belediyece bu harcamalar yapıldıktan sonra ... tarafından 20.02.2009 tarihli yeni bir dilekçe ile ekonomik krizden dolayı işsiz kalan oğluna iş kuracağı gerekçeleri ileri sürülerek hibeden vazgeçtiğinin bildirilmesi üzerine, Belediye Meclisince ilgilinin başvurusunu kabul edilerek, 05.03.2009 tarihli ve 16 sayılı karar ile ilgili taşınmazın protokolde öngörülen bedelsiz devir süresinden önce 30.06.2009 tarihinde sahibine iadesine karar verildiği,

Öte yandan ... ... Belediyesi 2008 yılı hesabının yerinde incelenmesi sonucunda düzenlenen sorguda, 10.06.2009 tarihinde söz konusu yerde yapılan fiili ve fiziki incelemede, işyerinin hali hazırda Belediye tarafından boşaltılmış olduğu, işyeri sahibi tarafından internet kafe olarak kullanılmakta olduğunun görüldüğü, Belediye tarafından yaptırılan tadilatın iki yıllık kullanım için yapılmış olmasına karşın, işyerinin iki yıllık kullanımı yerine on dört-on beş ay civarında kullanılarak sahibine iade edilmesi sonucu kamu zararına sebep olunduğu belirtilerek, bu husus anılan hesaba ait yargı raporuna konu edilmiş ve bu hesabın yargılanması sonucunda düzenlenen 26.11.2010 tarih ve 447 sayılı İlamda da konu hakkında tazmin karar verilmiştir.

Sorumlular tarafından bu İlam hükmüne karşı temyiz başvurusunda bulunulması üzerine, Sayıştay Temyiz Kurulu 09.12.2014 tarih ve 39767 tutanak no.lu karar ile söz konusu tazmin hükmünü sorumluluk ve hesap yılı yönüyle bozarak dosyayı Daireye göndermiştir.

Dairesince dosya ile ilgili olarak yapılan görüşme sonucunda düzenlenen 18.11.2015 tarih ve 1882 sayılı Ek İlamda, Temyiz Kurulunun anılan kararına uyulmuş ve olayda bedelsiz devir süresini kısaltarak kamunun zarara uğramasına sebebiyet veren 05.03.2009 tarih ve 16 sayılı Meclis kararını imzalayan Belediye Meclis Üyelerinin sorumlu tutulması gerektiği sonucuna varılmış, 2008 yılı kapsamında konu hakkında ilişilecek husus bulunmadığına, ancak olaya konu dükkanların bedelsiz devir süresinin kısaltılarak kamunun zarara uğratılmasına sebebiyet veren 02.03.2009 tarihli ve 12 sayılı meclis kararı ile 05.03.2009 tarihli ve 16 sayılı meclis kararına imza atan Belediye Meclis üyelerinin konuya ilişkin savunmalarının alınarak sonucun ek raporla intikalinin temini için 2009 yılı hesabını inceleyen Denetçisine muhtıra verilmesine karar verilmiştir.

2009 yılına ilişkin düzenlenen Ek Rapor üzerine, 1283-1625 sayılı Ek İlamın 2’nci maddesiyle de, ... tarafından kullanım hakkı ... Belediyesine süreli olarak devredilen ve süre dolmadan sahibinin taahhüdünden vazgeçmesi üzerine iade edilen gayrimenkul için yapılan tadilat ve onarım bedelinden oluşan …..-TL’ye ilişkin olarak, 28.10.2012 tarih ve 1283 sayılı İlamın sonuç kısmında yer alan ‘‘…mâadasının ...beraatına…’’ hükmü kapsamında verilen beraat hükmünün kaldırılmasına ve kamu zararı ……-TL’nin 05.03.2009 tarih ve 16 no’lu meclis kararını imzalayan Belediye Başkanı (Meclis Başkanı) ve Meclis Üyelerinden tazminine hükmolunmuştur.

Bu defa, Belediye Meclis Üyelerinden …., …., ….. ile …. adlarına vekilleri tarafından verilen temyiz dilekçesinde, 02.03.2009 tarihli ve 12 sayılı Meclis gündeminin kendilerine tebliğ edilmediği, gündemin tebliğine dair “Teslim Tutanağı”nda yer alan imzaların kendilerine ait olmadığı belirtilerek, buna ilişkin belge fotokopisi gönderilmiş ise de; bu belgeye dayanılarak imzanın kendilerine ait olmadığı hususunu tespit etmek mümkün değildir. Kaldı ki tazmin hükmüne gerekçe teşkil eden belge, Meclisçe alınan karar olup adı geçen Meclis Üyelerinin kararda bulunmadıklarına ilişkin bir itirazları da yoktur. Dolayısıyla ilgililerin sorumluluğa ilişkin itirazlarının geçerli bir dayanağı bulunmamaktadır.

Konunun esasına ilişkin incelemede; gerek ...’nun, dükkânının kullanım hakkını belirli bir süreye kadar belediyeye devredilmesini teklif eden 01.04.2008 tarihli dilekçesinde ve Belediye ile ... arasında imzalanan 01.04.2008 tarihli protokolde devredilen taşınmazın 01.04.2010 tarihinden önce mülk sahibine geri iade edilebileceğine ilişkin herhangi bir düzenlemenin bulunmadığı görülmektedir.

... Belediyesi 2008 yılı yargı raporunda denetçi tarafından 10.06.2009 tarihinde işyerinde yapılan fiili denetimde yapılan harcamaların duvar örülmesi, sıvanması, boyanması, kapı, pencere takılması, elektrik tesisat işleri, boya işleri gibi gayrimenkule değer katan ve boşaltılırken geri alınması mümkün olmayan imalatlar olduğunun görüldüğü belirtilmekte olup, gayrimenkule değer katan kalıcı nitelikteki bu tadilatların işyeri sahibine kazanç sağladığı açıktır. Belediye tarafından, bu işyerleri hibe süresinden daha kısa süreli kullanılıp tadilatı yapılmış olarak sahiplerine iade edilmiş, böylece belediye zarara uğratılıp işyeri sahiplerine menfaat sağlanmıştır. Belediye Meclis Üyelerinin, bedelsiz devir süresinin kısaltılarak kamunun zarara uğratılmasına sebebiyet vermeleri nedeniyle sorumlulukları sözkonusudur.

Meclis Üyesi ….., tazmini istenen bedelin zamanaşımına uğradığını iddia etmekte ise de; 6085 sayılı Kanun'un Geçici 3. maddesi kapsamında yürürlüğünü sürdüren 832 sayılı Kanun'un değişik 61. maddesi hükmü uyarınca Dairesince düzenlenen 1283 sayılı asıl İlamın sonuç kısmında yer alan ‘‘…mâadasının ...beraatına…’’ hükmü kapsamında verilen beraat hükmünün, Kanun’un 74’ncü maddesinin (ç) bendi uyarınca yargılamanın iadesini gerektiren nedenlerin var olduğu anlaşılarak yargılamanın iadesine karar verildikten sonra 1625 sayılı Ek İlam ile verilen hüküm için zamanaşımı süresinin aşıldığı şeklindeki savunmanın kabulü mümkün değildir.

Bu nedenlerle, sorumluların iddialarının reddi ile 1283-1625 sayılı Ek İlamın 2’nci maddesi ile …..-TL’nin tazminine dair hükmün TASDİKİNE,

Karar verildiği 13.12.2017 tarih ve 43854 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.