Sayıştay 6. Dairesi 415 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 6

• Karar Tarihi: 10.01.2017

• Karar No: 415

• İlam No: 195

• Madde No: 5

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Asilde aranan şartları taşımamasına rağmen ………….’ın vekalet ettiği kadroya ilişkin özel hizmet tazminatı ve ek ödemeden faydalandırılması

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda:

………. Belediyesi 3’üncü dereceli Bilgisayar İşletmeni kadrosunda bulunan ………… isimli personelin ………. tarihinden beri Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü görevini tedviren yürütmekte iken ………….. tarihinde aynı göreve asilde aranan şartları taşımadığı halde vekaleten atanması ve vekalet ettiği kadroya ilişkin özel hizmet tazminatı ve ek ödemede bulunulması suretiyle kamu zararına neden olunduğu anlaşılmıştır.

657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun vekâlet görevi ve aylık verilmesini düzenleyen 86’ncı maddesinde;

Memurların kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılmaları halinde yerlerine kurum içinden veya diğer kurumlardan veya açıktan vekil atanabilir. Bir görevin memurlar eliyle vekaleten yürütülmesi halinde aylıksız vekalet asıldır. Ancak, ilkokul öğretmenliği (Yaz tatili hariç), tabiplik, diş tabipliği, eczacılık, köy ve beldelerdeki ebelik ve hemşirelik, mühendis ve mimarlık, veterinerlik, vaizlik, Kur'an Kursu öğreticiliği, imam- hatiplik ve müezzin-kayyımlığa ait boş kadrolara Maliye Bakanlığının izni (mahalli idarelerde izin şartı aranmaz) ile, açıktan vekil atanabilir. Aynı kurumdan birinci fıkrada sayılan ayrılmalar dolayısıyla atanan vekil memurlara vekalet görevinin 3 aydan fazla devam eden süresi için, kurum dışından veya açıktan atananlara kurum içinden ilkokul öğretmenliğine atanan öğretmenler ile veznedarlık görevine atananlarla göreve başladıkları tarihten itibaren vekalet aylığı ödenir. Bu Kanuna tabi kurumlarda çalışan veteriner hekim veya hayvan sağlık memurları, veteriner hekim veya hayvan sağlık memuru bulunmayan belediyelerin veterinerlik veya hayvan sağlık memurluğu hizmetlerini ifa etmek üzere bu hizmetlerle ilgili kadrolara vekalet aylığı verilmek suretiyle atanabilirler. Yukarıda sayılan haller dışında, boş kadrolara ait görevler lüzum görüldüğü takdirde memurlara ücretsiz olarak vekaleten gördürülebilir...”

Aynı Kanun’un “Vekalet, ikinci görev aylık ve ücretleri ile diğer ödemeler” başlıklı 175’inci maddesinin 2’nci fıkrasında;

“… Ancak, kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için, vekilin asilde aranan şartları taşıması zorunludur...”

hükümleri yer almaktadır.

657 sayılı Kanun’un “Zam ve Tazminatlar” başlıklı 152’nci maddesi uyarınca yürürlüğe konulan ve 05.05.2006 tarih ve 26159 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli Kararın 9’uncu maddesinde aynen;

“(1) 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi uyarınca;

a) 1) Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekalet ettirenlere;

aa) Vekaletin, 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine binaen yapılması ve bu hususun onayda belirtilmiş olması,

...

cc)Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları,

kaydıyla; vekalet ettikleri kadro veya görevler için bu Karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark; 657 sayılı Kanunun 175 nci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve vekalet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir.

(2) aa) Esas ve usule ilişkin olarak yukarıda belirtilen şartları bir arada taşımayanlara,

.....vekalet nedeniyle öngörülen zam ve tazminatlar ödenmez.”

denilmektedir.

30.06.1989 tarih ve 20211 sayılı mükerrer Resmi Gazete’de yayımlanan 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname’nin Ek 9’uncu maddesinin beşinci fıkrasında;

“Birinci fıkra kapsamına giren personelden; kurumlarınca bir kadroya kurum içinden veya kurum dışından vekalet ettirilenlere, vekaletin 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine istinaden yapılmış ve bu hususun onayda belirtilmiş olması, vekalet görevinin Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadrolar için ilgili bakan, diğer kadrolar için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, vekalet eden personelin asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadrolar için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) taşıması kaydıyla vekalet ettikleri kadro için öngörülen ek ödemenin asli kadroları için öngörülen ek ödemeden fazla olması halinde, aradaki fark, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve bu görev fiilen yapıldığı sürece ödenir. Ancak, mehil müddeti, yıllık izin, mazeret izni, hastalık ve refakat izni, geçici görev, vekalet, görevden uzaklaştırma, hizmet içi eğitim, seminer ve kurs nedenleriyle görevlerinden ayrılanlara vekalet edenlere bu şekilde ödeme yapılmaz.”

denilmektedir.

Zam ve tazminat ödemelerine ilişkin 10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesi ve ek ödemeye ilişkin 375 sayılı KHK hükümleri vekalet nedeniyle bahsi geçen ödemelerin yapılabilmesi için vekilin asilde aranan tüm şartları taşıması gerektiğini öngörmektedir.

Öte yandan, Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik’in 5’inci maddesinin 1’inci fıkrasının (a) bendinin (1) alt numaralı bendinde müdür ve şube müdürü kadroları görevde yükselmeye tabi kadrolar arasında sayılmaktadır.

Anılan Yönetmelik’in 7’nci maddesinde ise;

“(1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.

a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için;

1. 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,

2. Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,

3. Ekli (1) sayılı listede sayılan ve teknik öğrenim gerektiren müdürlüklere atanabilmek için; yükseköğretim kurumlarının, kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olmak,

4. Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak,”

”

düzenlemesi yer almaktadır.

Anılan Yönetmelik hükümlerine göre, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 68’inci maddesinin (B) fıkrasında öngörülen şartları taşıma ve yüksekokul mezunu olmak müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için yeterli değildir. Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü anılan Yönetmelik’e ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler arasında 15’inci sırada yer aldığından, bu müdürlüğe vekaleten atanabilmesi için ilgilinin iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olması gerekmektedir. Oysa, …………… sayılan bu kadrolarda bulunmamış, 3’üncü Dereceli Bilgisayar İşletmeni kadrosunda bulunmaktadır. Bu nedenle Kültür ve Sosyal İşler Müdürlüğü kadrosu için görevde yükselme sınavına girme dolayısıyla bu kadroya atanma hakkına sahip değildir.

Diğer yandan, İlgilinin 03.09.2015 tarihli atama onayında da atamanın 657 sayılı Kanun’un 86’ncı maddesine göre yapıldığı açıkça belirtilmiştir. Bu nedenle, Sorumluların İlgilinin 657 sayılı Kanun’un 68’inci maddesinin (B) fıkrasında öngörülen şartları taşıdığı yönündeki savunmalarının kabülü mümkün değildir.

99 seri No’lu Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği’nde;

“1. Bir görevin vekaleten yürütülmesi halinde görevin gerekleri ve nitelikleri değişmeyeceğinden bu görevi vekaleten yürütecek olanların asil memurda aranan şartlara sahip olmaları gerekmektedir. Bu sebeple;

a) 1-4 üncü dereceli kadrolara vekalet edeceklerin 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinde belirtilen şartları haiz olmaları,

b)…..

, gerekmektedir.

2. Asilde aranan şartlara sahip vekil memur bulunamadığı takdirde, hizmetin aksamadan yürütülebilmesi bakımından herhangi bir şekilde boşalmış veya boş bulunan bir görevin öncelikle varsa yardımcıları yoksa asilde aranan şartlara en yakın personel tarafından tedviren gördürülmesi mümkün görülmektedir.

3 - 657 sayılı Kanunun vekalet ücreti ödenmesine ilişkin 175 inci maddesine göre, tedvir dolayısıyla herhangi bir ödeme yapılması mümkün bulunmamaktadır. Devlet memurlarının atamaya yetkili amirin izni olmaksızın mahkemelerde bilirkişi olarak görev yapmaları ve takdir olunan bilirkişi ücretlerini almaları mümkündür. Tabip kadrosunda görev yapan bir memura aynı kurumdaki başka bir tabip kadrosunun ikinci görev olarak gördürülmesi; aynı kurumda, aynı unvanda ve aynı nitelikte iki kadronun ikinci göreve konu edilmesi sonucunu doğuracağı için ikinci görev ve ikinci görev aylığı verilemez”

denilmektedir.

Anılan Genel Tebliği’nin sadece 1’inci maddesinin dikkate alınıp, Tebliğin 2 ve 3’üncü maddelerinde asilde aranan şartlara sahip personel bulunmadığı takdirde hizmetin aksatılmaması için tedviren görevlendirmeyi ve bu tedviren görevlendirme için herhangi bir ödeme yapılamayacağı hususunun göz ardı edilmesi, isabetli bir hukuki yorum değildir.

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerine göre, ………. Belediyesi 3’üncü dereceli Bilgisayar İşletmeni kadrosunda bulunan …………..’ın gerekli şartları taşımaması sebebiyle görevde yükselme ve unvan değişikliği sınavına girmeye hakkı olamayacağından, bir başka ifadeyle; asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkını elde etmemiş olmasından dolayı ilgili müdürlük kadrosunu vekâlet yoluyla işgal edip, kadronun sağladığı zam ve tazminatlardan yararlanması yasal olarak mümkün değildir.

Anılan gerekçelerle; ………….’ın asilde aranan şartları taşımamasına rağmen vekalet ettiği kadroya ilişkin özel hizmet tazminatı ve ek ödemeden faydalandırılması suretiyle neden olunan kamu zararı tutarı ……………. TL’nin;

…………. TL’sinin mevzuata aykırı atama işlemini …………..’ya

…………. TL’sinin mevzuata aykırı atama işlemini …………..’ya

müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 53’üncü maddesi gereğince hüküm tarihinden itibaren işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,