Sayıştay 6. Dairesi 41075 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2014

• Daire: 6

• Dosya No: 41075

• Tutanak No: 42498

• Tutanak Tarihi: 21.12.2016

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Kadroları Teknik Hizmetler Sınıfında bulunmayan personele Teknik Hizmetler Sınıfı için öngörülen ek özel hizmet tazminatının ödenmesi

103 sayılı ilamın 1. maddesiyle; Kadroları Teknik Hizmetler Sınıfında bulunmayan personele Teknik Hizmetler Sınıfı için öngörülen ek özel hizmet tazminatının ödenmesi nedeniyle … TL’nin tazmine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Harcama Yetkilisi … göndermiş olduğu temyiz dilekçesinde özetle;

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun “Zam ve Tazminatlar” başlıklı 152 nci maddesinin “II. Tazminatlar” kısmının “A.Özel Hizmet Tazminatı” bölümünün (c) bendinin birinci sırasında, Yüksek Mühendis, Yüksek Mimar, Mühendis, Mimar ve Şehir Plancısı kariyerlerini haiz olup (Bunlardan Müdür ve daha üst merkez ve taşra birim yöneticileri dahil) 1-4 üncü derecelerden aylık alan ve kurumlarınca belirlenen büyük yatırım projelerinde fiilen çalışanlara bu projelerde çalıştıkları sürece ayrıca % 30'una kadar, ilgili kurumların belirtilen kariyerleri haiz toplam personel sayısının % 10'unu geçmemek üzere, Bakanlar Kurulunca belirlenecek esas, ölçü ve nispetler dahilinde ilave özel hizmet tazminatının ödeneceği açıkça hüküm altına alındığını,

Söz konusu hükümde yer alan müdür ve daha üst merkez ve taşra birim yöneticileri dahil ibaresi ile açıkça vurgulanmak istenenin, söz konusu personelin teknik hizmetler sınıfında olmasalar dahi söz konusu tazminatın ödeneceğinin açıkça vurgulanması olduğunu, zira müdür ve daha üst merkez ve taşra birim yöneticileri zaten genel idari hizmetler sınıfında görev yaptığını,

657 sayılı Kanunun 152 nci maddesi gereğince 2006 yılında ne miktarda zam ve tazminat verileceğinin belirlenmesine ilişkin olarak yürürlüğe konulan 05.05.2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararına ekli II sayılı Cetvelin (E ) Teknik Hizmetler Bölümünün 5 inci maddesinde; "Yüksek mühendis, yüksek mimar, mühendis, mimar ve şehir plancısı kariyerlerini haiz olup, 1-4 üncü derecelerden aylık alanlardan, kurumlarınca belirlenen ve ödeneği bulunan faaliyet halindeki büyük yatırım projelerinde fiilen çalışanlara, ilgili Bakan, Rektör, Vali ve Belediye başkanından adlarına onay alınmak ve kadroları vize ettirilmek şartıyla, projelerde çalıştıkları sürece aşağıda gösterilen özel hizmet tazminatı oranlan ek olarak ödenebilir.

a) Bölge Müdürü (Belediyeler hariç), Daire Başkanı ve daha üst idari görevlerde bulunanlara… 30

b) Diğerlerine….....20

Ancak, bu hükme göre ilave ödemeden yararlanacakların toplam sayısı, kurum kadrolarında söz konusu kariyerlere sahip olarak fiilen görev yapan toplam personel sayısının %10f unu geçemez (hesaplamalarda küsurlar tama iblağ edilir). Bu tazminat mehil müddeti, her türlü izin, büyük yatırım projeleriyle ilgili olmayan geçici görev, görevden uzaklaştırma, tutuklanma, gözaltına alınma, hizmet içi eğitim, kurs ve seminer gibi nedenlerle hizmete ara verenlere, ara verdikleri günler için ödenmez. " hükmüne yer verildiğini,

İlgili mevzuatın kül halinde incelendiğinde normlar hiyerarşisine göre söz konusu tazminatın dayanağı olan 657 sayılı devlet memurları kanunun 152. maddesinde tazminata hak kazanan kadrolardan müdür ve daha üst merkez ve taşra yöneticilerinin teknik hizmetler sınıfında olması şartının bulunmadığı açıkça görüldüğünü,

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun "Zam ve Tazminatlar" başlıklı 152 nci maddesinde de açıkça ifade edildiği anlaşılacağı üzere; Yüksek Mühendis, Yüksek Mimar, Mühendis, Mimar ve Şehir Plancısı gibî bölümlerden mezun olmuş, Müdür ve daha üst merkez ve taşra birim yöneticilerine verilebileceği kanunda açıkça ifade edilmektedir. Müdür veya daha üst birim yöneticilerinin sayılan teknik kariyerlere haiz olmalarının yeterli olduğunu,

Dosya kapsamında sunulan Maliye Bakanlığı Bütçe ve Mali Kontrol Müdürlüğünün, İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğüne vermiş olduğu görüşte; … Belediyesi’nde İmar İşleri Müdürlüğü ve Fen işleri Müdürlüğü kadrolarında bulunan ve mühendis, mimar kariyerlerine haiz olup yasal mevzuatta sayılan şartları sağlayan personele Ek özel hizmet tazminatının ödenmesinin mümkün olduğunun bildirildiğini,

Sayıştay Başkanlığı’nın 21.06.2004 tarih ve 27215 sayılı Temyiz Kurulu Kararı ile Genel İdari Hizmet sınıfında olan Genel Sekreter Yardımcısı ve Fen İşleri Daire Başkanı'na Ek özel hizmet tazminatının ödenmesinin yasaya aykırı bir husus olmadığına karar verildiğini,

Belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık karşılamasında özetle; genel idare hizmetleri sınıfındaki İmar ve Şehircilik Müdürü, Yapı Kontrol Müdürü ve Özel Kalem Müdürü kadrolarına atanan kişilere teknik hizmetler sınıfı için ödenmesi öngörülen ek özel hizmet tazminatının ödenmesinin, mevzuata uygun olmadığı ve sorumlunun temyiz talebinin ret edilerek Daire kararının korunması gerektiği ifade edilmiştir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun “Zam ve Tazminatlar” başlıklı 152. maddesinin II/A/c bendinde aynen:

“c) Teknik Hizmetler Sınıfına dahil kadrolarda görev yapanlardan;

1. Dört yıl ve daha fazla süreli yüksek öğrenim veren okul mezunları için % 168'ine,

Yüksek Mühendis, Yüksek Mimar, Mühendis, Mimar ve Şehir Plancısı kariyerlerini haiz olup (Bunlardan Müdür ve daha üst merkez ve taşra birim yöneticileri dahil) 1-4 üncü derecelerden aylık alan ve kurumlarınca belirlenen büyük yatırım projelerinde fiilen çalışanlara bu projelerde çalıştıkları sürece ayrıca % 30'una,

Ancak, bu hükme göre ilave ödeme yapılacak toplam personel sayısı, ilgili kurumun belirtilen kariyerleri haiz toplam personel sayısının % 10'unu geçemez. (Hesaplamalarda küsurlar tama iblağ edilir.)

2. Dört yıldan aşağı yükseköğrenim veren okul mezunları için % 100 üne,

3. Lise dengi mesleki öğrenim veren okul mezunları için % 72 sine,

Ancak, Teknik Hizmetler Sınıfına ait kadrolarda görevli olup da, bu görevleri ile ilgili olmayan bir üst öğrenimi bitirenler için önceki öğrenim durumlarına ait tazminat oranları esas alınır.

Teknik Hizmetler Sınıfına dahil kadrolarda bulunan personelden kalkınmada öncelikli yörelere sürekli görevle atananlara, bu yörelerde fiilen çalıştıkları sürece ayrıca 35 puana kadar ilave yapılabilir.

Teknik Hizmetler Sınıfına dahil kadrolarda bulunan personelden açık çalışma mahallerinde fiilen çalışanlara, bulundukları kadrolar esas alınmak suretiyle, çalışılan her gün için belirlenecek oranlarda ve üçer aylık dönemler itibarıyla toplamı 60 puanı aşmayacak şekilde, dönem sonlarında ödenmek üzere ek özel hizmet tazminatı verilebilir.”

denilmekte olup maddenin “III- Ortak Hükümler” kısmında da aynen

“III- Ortak Hükümler:

Bu zam ve tazminatların hangi işi yapanlara ve hangi görevlerde bulunanlara ödeneceği, miktarları, ödeme usul ve esasları ilgili kurumların yazılı isteği ve Devlet Personel Başkanlığının görüşü üzerine Maliye Bakanlığınca bütün kurumları kapsayacak şekilde ve 154 üncü madde uyarınca katsayının Bakanlar Kurulunca değiştirilmesi durumu hariç yılda bir defa olmak üzere hazırlanır ve Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulur…”

denilmektedir.

Söz konusu 152. madde uyarınca çıkarılan 2006/10344 Karar Sayılı “Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar”a (Yan Ödeme Kararnamesi) ekli II Sayılı Cetvelde, kadro sınıfı, kadro unvanı ve kadro derecesine göre memurların alabilecekleri özel hizmet tazminat oranları belirlenmiştir. Teknik Hizmetler Sınıfında yer alan memurlar, söz konusu II Sayılı Cetvelin ‘‘(E) Teknik Hizmetler’’ kısmında yer almaktadırlar. Büyük proje tazminatı olarak da ifade edilen söz konusu ek tazminat Kararnamede şu şekilde düzenlenmiştir.

“(E)

TEKNİK HİZMETLER

Kadroları teknik hizmetler sınıfında bulunan

ve fiilen görev yapanlardan

…..

“5- Yüksek mühendis, yüksek mimar, mühendis, mimar ve şehir plancısı kariyerlerini haiz olup, 1-4 üncü derecelerden aylık alanlardan, kurumlarınca belirlenen ve ödeneği bulunan faaliyet halindeki büyük yatırım projelerinde fiilen çalışanlara, ilgili Bakan, Rektör, Vali ve Belediye başkanından adlarına onay alınmak ve kontrol edilen ve onaylanan cetvellerde ödeme yapılacak unvanlar ve sayıları gösterilmek şartıyla, projelerde çalıştıkları sürece aşağıda gösterilen özel hizmet tazminatı oranları ek olarak ödenebilir.

a) Bölge Müdürü (Belediyeler hariç), Daire Başkanı ve daha üst idari görevlerde bulunanlara ........: 30

b) Diğerlerine.............: 20

Ancak, bu hükme göre ilave ödemeden yararlanacakların toplam sayısı, kurum kadrolarında söz konusu kariyerlere sahip olarak fiilen görev yapan toplam personel sayısının %10’ unu geçemez (hesaplamalarda küsurlar tama iblağ edilir).

Bu tazminat mehil müddeti, her türlü izin, büyük yatırım projeleriyle ilgili olmayan geçici görev, görevden uzaklaştırma, tutuklanma, gözaltına alınma, hizmet içi eğitim, kurs ve seminer gibi nedenlerle hizmete ara verenlere, ara verdikleri günler için ödenmez.”

Diğer taraftan söz konusu zam ve tazminatların uygulanmasına ilişkin olarak Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan “159 Seri No’lu Devlet Memurları Kanunu Genel Tebliği”nin “B-II Sayılı Cetvele İlişkin Açıklamalar” bölümünün 5. Sırasında ise;

“Karara ekli II sayılı Cetvelin (E) Teknik Hizmetler Bölümünün 5 inci sırasında; bazı personele belirli şartlara bağlı olarak %20 ve %30 oranında ek özel hizmet tazminatı ödenebileceği öngörülmüştür. Bu ödemenin yapılmasında aşağıdaki esaslar uygulanacaktır:

a) Bu ödeme, Yüksek Mühendis, Yüksek Mimar, Mühendis, Mimar ve Şehir Plancısı kariyerlerine sahip olup, l, 2, 3 ve 4 üncü derecelerden aylık alanlara yapılabilecektir.

b) Bu ödemenin oranı, söz konusu kariyerleri haiz olanlardan; Bölge Müdürü (belediyeler hariç), Daire Başkanı ve daha üst idari görevlerde bulunanlar için %30'u, diğerleri için %20'yi geçmemek üzere kurumlarınca tespit edilecektir.

c) Ödeme, kurumlarınca belirlenen ve ödeneği bulunan faaliyet halindeki büyük yatırım projelerinde fiilen çalışanlara ilgili Bakan, Rektör, Vali ve Belediye Başkanından adlarına onay alınmak şartıyla yapılabilecektir.

d) Bu ödemeden yararlanacakların toplam sayısı, kurum kadrolarında söz konusu kariyerlere sahip olarak fiilen görev yapan toplam personel sayısının %l0'unu geçmeyecektir. Fiilen görev yapan personel sayısı 1/1/2005 tarihi itibarıyla tespit edilecek ve vize cetvellerinde ödeme yapılacak unvanlar ve sayıları gösterilecektir. Yıl içinde söz konusu personel sayısındaki artış ve eksilişler dikkate alınmayacak, diğer bir ifadeyle yıl içinde ödeme yapılacak personel sayısı vize edilen sayıyı geçmeyecektir.

e) Gerek Kanunda, gerekse Bakanlar Kurulu Kararında herhangi bir ölçü öngörülmediğinden, hangi projelerin "büyük yatırım projesi" sayılacağı kurumlarca belirlenecektir.

f) Bu tazminat, mehil müddeti, her türlü izin, büyük yatırım projeleriyle ilgili olmayan geçici görev, görevden uzaklaştırma, tutuklanma, gözaltına alınma, hizmet içi eğitim, kurs ve seminer gibi nedenlerle hizmete ara verenlere, ara verdikleri günler için ödenmeyecektir.

Ancak, büyük yatırım projelerinde görev alan personelin bu projelerle ilgili olarak geçici görevlendirilmeleri ve görevlendirme onaylarında bu projeler kapsamında görevlendirildiklerinin belirtilmesi halinde, ilgili personelin büyük yatırım projelerinde fiilen çalışmamaları ve dolayısıyla büyük yatırım projelerine ilişkin hizmete ara vermeleri söz konusu olmayacağından, bu şekilde yürütülecek geçici görevler süresince de anılan ek özel hizmet tazminatının ödenmesine devam edilecektir.”

açıklamasına yer verilmiştir.

Dairenin tazmin kararının gerekçesinde “Teknik Hizmetler Sınıfı için düzenlenen ek özel hizmet tazminatının alınabilmesi için yüksek mühendis, yüksek mimar, mühendis, mimar ve şehir plancısı kariyerlerine haiz olup 1-4 üncü derecelerden aylık almak, büyük yatırım projelerinde fiilen çalışmak, Belediye Başkanından adlarına onay alınmak, onaylanan cetvellerde ödeme yapılacak unvanlar arasında gösterilmek tek başına yeterli değildir. Öncelikle işgal edilen kadronun Teknik Hizmetler Sınıfında olması gerekmektedir. Sadece kadroları Teknik Hizmetler Sınıfında olan ve sayılan şartları taşıyanlar ek özel hizmet tazminatını alabileceklerdir. Bahse konu olayda ise, İmar ve Şehircilik Müdürlüğü, Yapı Kontrol Müdürlüğü ve Özel Kalem Müdürlüğüne müdür olarak atanan, dolayısıyla Teknik Hizmetler Sınıfı yerine Genel İdare Hizmetler Sınıfında bir kadro işgal eden kişilere, Teknik Hizmetler Sınıfı için ödenmesi öngörülen ek özel hizmet tazminatı ödendiği ve toplam ... TL kamu zararına sebep olunduğu görülmüştür.” denilmektedir.

Yukarıda yer alan mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde büyük projelerde görev alma karşılığında verilmekte olan ek özel hizmet tazminatının ödenmesi için; Yüksek Mühendis, Yüksek Mimar, Mühendis, Mimar ve Şehir Plancısı kariyerlerine sahip olma, l.-4. derecelerden aylık alma, kurumlarınca belirlenen ve ödeneği bulunan faaliyet halindeki büyük yatırım projelerinde fiilen çalışma ve ilgili Bakan, Rektör, Vali ve Belediye Başkanından adlarına onay alınma şartlarının birlikte gerçekleşmesi gerekmektedir.

Sayılan şartlar arasında Yüksek mühendis, yüksek mimar, mühendis, mimar ve şehir plancısı kadrolarında çalışmak değil, bu görevlere ilişkin kariyerlere haiz olmak, yani söz konusu mesleklere ait eğitim-öğretimini tamamlamak yeterli kabul edilmiştir. Bunun dışında söz konusu kadrolarda bilfiil çalışmak şartı ne 657 sayılı Kanun’da, ne 2006/10344 Karar Sayılı Bakanlar Kurulu Kararında ve ne de 159 Seri No’lu Genel Tebliğ’de yer almamaktadır.

Tereddüdün 2006/10344 Karar Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı’nın “(E) Teknik Hizmetler” bölümünün hemen altında “Kadroları teknik hizmetler sınıfında bulunan ve fiilen görev yapanlardan” ibaresinden kaynakladığı anlaşılmaktadır. Yani bu ibarenin “(E) Teknik Hizmetler” bölümünün tamamına uygulanması düşüncesi söz konusu tazmin kararının dayanağını oluşturmaktadır. Uyuşmazlık konusu 5 numaralı fıkranın (a) alt bendinde sayılan ve kendilerine ek özel hizmet tazminatı ödenmesi öngörülen personel “Bölge Müdürü (Belediyeler hariç), Daire Başkanı ve daha üst idari görevlerde bulunanlara” şeklinde ifade edilmiştir. Söz konusu Bölge Müdürü, Daire Başkanı ve daha üst idari görevlerin genel idare hizmetleri sınıfında olduğunda kuşku bulunmamaktadır. Dolayısıyla her ne kadar (E) işaretli cetvelin başlangıcında “Kadroları teknik hizmetler sınıfında bulunan ve fiilen görev yapanlar” şartı yer almış olsa da, bunun bir genel kuralı ifade ettiği; büyük proje tazminatı alabileceklerin sayıldığı 5’inci maddede sayılan genel idare hizmetleri sınıfına dahil unvanların, bu genel kuralın bir istisnasını teşkil ettiği anlaşılmaktadır. Şayet “Kadroları teknik hizmetler sınıfında bulunan ve fiilen görev yapanlardan” ibaresi bölümün tümünü kapsayacak şekilde uygulanmak durumunda kalacak olursa bu takdirde 5 numaralı fıkranın (a) alt bendinde sayılan görevlerde bulunan hiç kimse anılan ödemeye hiçbir şekilde hak kazanamayacaktır.

Kaldı ki, 657 sayılı Kanun’un “İdari görevlere atanma” başlıklı 69.maddesinde de;

“Kurumlar, Eğitim ve Öğretim, Sağlık ve Yardımcı Sağlık ve Teknik Hizmetler Sınıflarına dahil memurlardan, kariyerlerinden yararlanmak istediklerini 2 - 4 üncü dereceler arasındaki idari görevlere ait olup kazanılmış hak derecelerinin iki altındaki derecelerden tesbit ve ihdas edilmiş kadrolara atayabilirler.

Bu suretle atanan memurların aylıkları kazanılmış hak dereceleri üzerinden ödenir. Ancak kazanılmış aylık dereceleri ve kariyer hizmet sınıfları için tesbit edilen ek gösterge, zam ve tazminatlar ile atandıkları görevlerin ek gösterge, zam ve tazminatlarının farklı olması halinde fazla olanı ödenir.”

denilmek suretiyle, teknik hizmetler sınıfında olup da müdür ve üstü görevlere atananlara, kazanılmış aylık dereceleri ve kariyer hizmet sınıfları için tespit edilen ek gösterge, zam ve tazminatlar ile atandıkları görevlerin ek gösterge, zam ve tazminatlarının farklı olması halinde fazla olanın ödenmesi ve büyük proje tazminatından yararlanabilmelerinin yolu açılmıştır.

Bu itibarla, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesinin 7’nci fıkrası uyarınca yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen 103 sayılı İlamın 1. maddesi ile verilen tazmin hükmünün BOZULARAK DAİREYE GÖNDERİLMESİNE; Oyçokluğuyla

(Üye ...’ın “Teknik Hizmetler Sınıfı için düzenlenen ek özel hizmet tazminatının alınabilmesi için yüksek mühendis, yüksek mimar, mühendis, mimar ve şehir plancısı kariyerlerine haiz olup 1-4 üncü derecelerden aylık almak, büyük yatırım projelerinde fiilen çalışmak, Belediye Başkanından adlarına onay alınmak, onaylanan cetvellerde ödeme yapılacak unvanlar arasında gösterilmek şartlarının ayrı ayrı kontrol edilerek bir karara varılması gerekirken, sadece Teknik Hizmetler Sınıfında yer alan bir kadroda çalışılıp çalışılmadığının değerlendirilmesi suretiyle hüküm tesis edilmesi” şeklindeki farklı bozma gerekçesiyle.

Temyiz Kurulu ve .. Daire Başkanı ...’in “Teknik Hizmetler Sınıfı için düzenlenen ek özel hizmet tazminatının alınabilmesi için yüksek mühendis, yüksek mimar, mühendis, mimar ve şehir plancısı kariyerlerine haiz olup 1-4 üncü derecelerden aylık almak, büyük yatırım projelerinde fiilen çalışmak, Belediye Başkanından adlarına onay alınmak, onaylanan cetvellerde ödeme yapılacak unvanlar arasında gösterilmek tek başına yeterli değildir. Öncelikle işgal edilen kadronun Teknik Hizmetler Sınıfında olması gerekmektedir. Sadece kadroları Teknik Hizmetler Sınıfında olan ve sayılan şartları taşıyanlar ek özel hizmet tazminatını alabileceklerdir. Bahse konu olayda ise, İmar ve Şehircilik Müdürlüğü, Yapı Kontrol Müdürlüğü ve Özel Kalem Müdürlüğüne müdür olarak atanan, dolayısıyla Teknik Hizmetler Sınıfı yerine Genel İdare Hizmetler Sınıfında bir kadro işgal eden kişilere, Teknik Hizmetler Sınıfı için ödenmesi öngörülen ek özel hizmet tazminatı ödenmesi mümkün değildir.” şeklindeki ayrışık görüşlerine karşı)

Karar verildiği 21.12.2016 tarih ve 42498 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.