Sayıştay 6. Dairesi 39524 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2012

• Daire: 6

• Dosya No: 39524

• Tutanak No: 40972

• Tutanak Tarihi: 27.10.2015

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Belediyede görevli personele servis hizmeti desteği olarak ödenen otobüs kartı yardımları hakkında.

206 sayılı ilamın 7 nci maddesiyle; ……….. Belediyesi’nde görevli personele servis hizmeti desteği olarak ödenen otobüs kartı yardımlarında personele hafta sonu tatil günleri içinde otobüs kartı ödemesi yapılması sonucu ………… TL tutarında kamu zararına neden olunduğu gerekçesiyle tazmin hükmü verilmiştir.

Temyiz dilekçesinde özetle:

“……….. Belediye Meclisi’nce alınan 01.03.2010 tarih ve 172 sayılı kararla: Belediyemiz bünyesinde 657 sayılı kanuna tabi olarak görev yapan ( zabıta ve makam aracı tahsisliler hariç ) ve toplu taşım araçlarından ücretsiz faydalanmayan memurlara aylık 120 kontur ( binişlik ) toplu taşıma manyetik kart verilmesinin Karara bağlandığı ve söz konusu kararın 5216 sayılı Yasa’nın 14’üncü maddesi uyarınca yürürlüğe girmesi bakımından 04/03/2010 tarih ve 1460 sayılı yazı ile Kaymakamlık Makamı’na gönderildiği,

5393 sayılı Yasa’nın 17’inci maddesinde, “Belediye meclisi, belediyenin karar organıdır…” hükmü ve aynı Yasa’nın 60’ıncı maddesi 1-b bendinde “Belediyenin personeline ve seçilmiş organlarının üyelerine ödenen maaş, ücret, ödenek, huzur hakkı, yolluklar, hizmete ilişkin eğitim harcamaları ile diğer giderler”in belediyenin giderleri arasında sayıldığı,

Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmetleri Yönetmeliği’nin Personel Servis Hizmetinin İhdası Ve Personel Servis Araçlarının Kiralanması başlıklı 5’inci maddesinde; “Trafiğin sıkışık bulunduğu şehir merkezlerinde işletilen muayyen tarifeli taşıtların, çalışan personelin zamanında işbaşında bulunmalarını temin edecek nitelik ve yeterlilikte bulunmadığı hallerde, kamu kurum ve kuruluşlarının yetkili organlarının, personelini işbaşına götürüp getirmek amacıyla kiralama yoluyla veya kendi öz mal taşıtlarıyla personel servis hizmeti ihdas ve işletmesine lüzum görmesi ve bu kurumların gördükleri hizmetlerin daimi ve muntazam şekilde görülen hizmetlerden olması zorunludur.

Kamu kurum ve kuruluşları, kiralama yoluyla veya kendi öz mal taşıtlarıyla personel servis hizmeti ihdas ve işletebilmeleri için, aşağıda belirtilen bilgi ve belgelerle Bakanlığa başvurarak izin almak zorundadır.

a) (Değişik: 2005/8625 – 15.3.2005 / m.2) Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personelin taşınması hizmetinin, öncelikle belediyelere ait toplu taşıma araçları ve belediyelerce toplu taşıma yapılması konusunda ruhsat, uygunluk ve güzergah izni verilen gerçek ve tüzel kişilere ait, belediyelerce belirlenen fiyat tarifelerine göre taşıma yapan halk otobüsü, minibüs ve benzeri araçlardan yararlanılarak yerine getirilmesi esastır. Bu hizmet gerek zaman tarifeleri gerekse sahip oldukları kapasiteler bakımından belediyelerce yerine getirilemeyecek ise bu hususu ve gerekçesini belirten ve servis ihdas etmek isteyen kamu kurum ve kuruluşunca ilgili belediyenin taşımacılık konusunda görevli/yetkili biriminden temin edilecek yazı,” Yine aynı Yönetmeliğin 11’inci Madde 2’nci fıkrasında da;“ Kamu kurum ve kuruluşları gerektiğinde yangın, tabii afet, asayiş ile ilgili toplumsal olaylar gibi olağanüstü durumlar ile alarm, tatbikat, eğitim, kurs, hasta sevki, yerli ve yabancı konukların gezilerinde bu servis araçlarını, sözleşmede belirtilen ücreti mukabilinde kullanabilir.” hükümlerinin yer aldığı,

Yukarıda yazılı mevzuat hükümleri ve belgelerin incelenmesinden de anlaşılacağı üzere söz konusu ödemelerde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı, Söz konusu ödeme personele 1 aylık dönem içerisinde 22 günlük çalışma karşılığı olarak verildiği, normal veya iş yoğunluğu sebebiyle kimi zaman cumartesi ve / veya Pazar günleri işyerine gelmesi halinde kullanabilmesi bakımından verildiği, nitekim yukarıda metnine yer verildiği üzere Kamu Kurum Ve Kuruluşları Personel Servis Hizmetleri Yönetmeliği’nin 11’inci maddesi 2’nci fıkrası hükmü uyarınca da iş yoğunluğu sebebiyle mesai günleri dışında yapılan çalışmalar sebebiyle işyerine gitmek zorunda kalan personele otobüs kartı yardımı yapılmasında herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı,

Yoğun trafik akışının olduğu ve hızla büyüyen ve ikamet tercihlerinin şehir dışına yöneldiği günümüz ………..’sında idare bünyesinde çalışan personelin birçoğu şehir merkezi’ne yakın bir konumda olan ……….. Belediyesi’ne birden çok ulaşım aracı kullanarak, yani aktarmalı olarak geldiği, bu durumun verilen kontür sayısının mesai saatleri dışında kullanılmasına pek de imkân bırakmadığı, Görev alanı itibariyle çeşitli kamu kurum ve kuruluşlar nezdinde yürütülen iş ve işlemler sebebiyle, tahsisli araç sayısının yetersiz kaldığı durumlarda personelin verilen otobüs kartlarını kullandığı, ifade ederek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedir.

Sayıştay Başsavcılığının karşılamasında:

“Büyükşehirin yoğun trafiği ulaşımı güçleştiren temel etmen olup ulaşımı zorlaştığı gibi geciktirdiği de bir gerçektir. Toplu ulaşım vasıtaları henüz yeni yeni vücut bulmaya başlamıştır ve kamu yönetimi arayışlar içindedir. Nitekim; belediye meclisi, 2003-2010 döneminde ulaşıma çözüm bakımından 90 olan biniş sayısını 120'ye çıkartarak bu yöndeki anlayışını ve uygulamasını devam ettire gelmektedir. Bu nedenle sorumlu talebinin kabulü ile tazmin hükmün kaldırılmasını uygun olacağı düşünülmektedir.” Denilmiştir.

Rapor dosyası ve eki belgelerin incelenmesi sonucunda:

………… Belediye Meclisi’nce alınan 01.03.2010 tarih ve 172 sayılı kararla; Belediye bünyesinde 657 sayılı Kanuna tabi olarak görev yapan ve toplu taşım araçlarından ücretsiz faydalanmayan memurlara aylık 120 kontür toplu taşıma manyetik kart verilmesinin karara bağlandığı ve söz konusu kararın 5216 sayılı Yasa’nın 14’üncü maddesi uyarınca 04/03/2010 tarih ve 1460 sayılı yazı ile Kaymakamlık Makamı’na gönderilerek yürürlüğe girmiştir.

5393 sayılı Yasa’nın 17’inci maddesinde, “Belediye meclisi, belediyenin karar organıdır…” hükmü ve aynı Yasa’nın 60’ıncı maddesi 1-b bendinde “Belediyenin personeline ve seçilmiş organlarının üyelerine ödenen maaş, ücret, ödenek, huzur hakkı, yolluklar, hizmete ilişkin eğitim harcamaları ile diğer giderler”in belediyenin giderleri arasında sayılmıştır.

Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmetleri Yönetmeliği’nin Personel Servis Hizmetinin İhdası Ve Personel Servis Araçlarının Kiralanması başlıklı 5’inci maddesinde;

“Trafiğin sıkışık bulunduğu şehir merkezlerinde işletilen muayyen tarifeli taşıtların, çalışan personelin zamanında işbaşında bulunmalarını temin edecek nitelik ve yeterlilikte bulunmadığı hallerde, kamu kurum ve kuruluşlarının yetkili organlarının, personelini işbaşına götürüp getirmek amacıyla kiralama yoluyla veya kendi öz mal taşıtlarıyla personel servis hizmeti ihdas ve işletmesine lüzum görmesi ve bu kurumların gördükleri hizmetlerin daimi ve muntazam şekilde görülen hizmetlerden olması zorunludur.

Kamu kurum ve kuruluşları, kiralama yoluyla veya kendi öz mal taşıtlarıyla personel servis hizmeti ihdas ve işletebilmeleri için, aşağıda belirtilen bilgi ve belgelerle Bakanlığa başvurarak izin almak zorundadır.

a) (Değişik: 2005/8625 – 15.3.2005 / m.2) Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personelin taşınması hizmetinin, öncelikle belediyelere ait toplu taşıma araçları ve belediyelerce toplu taşıma yapılması konusunda ruhsat, uygunluk ve güzergah izni verilen gerçek ve tüzel kişilere ait, belediyelerce belirlenen fiyat tarifelerine göre taşıma yapan halk otobüsü, minibüs ve benzeri araçlardan yararlanılarak yerine getirilmesi esastır. Bu hizmet gerek zaman tarifeleri gerekse sahip oldukları kapasiteler bakımından belediyelerce yerine getirilemeyecek ise bu hususu ve gerekçesini belirten ve servis ihdas etmek isteyen kamu kurum ve kuruluşunca ilgili belediyenin taşımacılık konusunda görevli/yetkili biriminden temin edilecek yazı,”

Yine aynı Yönetmeliğin 11’inci Madde 2’nci fıkrasında da; “ Kamu kurum ve kuruluşları gerektiğinde yangın, tabii afet, asayiş ile ilgili toplumsal olaylar gibi olağanüstü durumlar ile alarm, tatbikat, eğitim, kurs, hasta sevki, yerli ve yabancı konukların gezilerinde bu servis araçlarını, sözleşmede belirtilen ücreti mukabilinde kullanabilir.” hükümlerinin yer aldığı,

Kamu Kurum Ve Kuruluşları Personel Servis Hizmetleri Yönetmeliği’nin 11’inci maddesi 2’nci fıkrası hükmü uyarınca da iş yoğunluğu sebebiyle mesai günleri dışında yapılan çalışmalar sebebiyle işyerine gitmek zorunda kalan personele otobüs kartı yardımı yapılmasında herhangi bir hukuka aykırılık bulunmamaktadır.

Yoğun trafik akışının olduğu ve hızla büyüyen ve ikamet tercihlerinin şehir dışına yöneldiği günümüz şehirlerinde idare bünyesinde çalışan personelin birçoğu şehir merkezine yakın bir konumda olan işyerine birden çok ulaşım aracı kullanarak, yani aktarmalı olarak geldiği, bu durumun da göz önünde bulundurularak kontür sayısının tespit edildiği anlaşılmıştır.

Yukarıda zikredilen mevzuat hükümleri değerlendirildiğinde çalışanlara otobüs kartı yardımında bulunabileceği bunun kamu zararı oluşturup oluşturmadığının otobüs kartı yerine servis hizmeti şeklinde ihale yapılsaydı maliyetlerin ne tutarda değişeceği mukayese edilerek bulunabileceği, hafta sonu çalışan personele veya hafta içi başka yerlerde görevlendirilenlere daha fazla bilet verilebileceği, yasal mevzuatta açıkça kaç bilet verileceğine ilişkin bir hüküm olmadığı bu konunun idarenin takdir yetkisi kapsamında değerlendirilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Bu itibarla, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca, yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen 206 sayılı ilamın 7 nci maddesiyle verilen tazmin hükmünün BOZULARAK DAİRESİNE TEVDİİNE (……………………….ün ……….. Belediyesi’nde görevli personele servis hizmeti desteği olarak ödenen otobüs kartı yardımlarında personele hafta sonu tatil günleri içinde otobüs kartı ödemesi yapıldığı anlaşılmıştır.

Kamu Kurum ve Kuruluşları Personel Servis Hizmet Yönetmeliği’nin Personel Servis Hizmetinin İhdası Ve Personel Servis Araçlarının Kiralanması başlıklı 5’inci maddesinde:

“Trafiğin sıkışık bulunduğu şehir merkezlerinde işletilen muayyen tarifeli taşıtların, çalışan personelin zamanında işbaşında bulunmalarını temin edecek nitelik ve yeterlilikte bulunmadığı hallerde, kamu kurum ve kuruluşlarının yetkili organlarının, personelini işbaşına götürüp getirmek amacıyla kiralama yoluyla veya kendi öz mal taşıtlarıyla personel servis hizmeti ihdas ve işletmesine lüzum görmesi ve bu kurumların gördükleri hizmetlerin daimi ve muntazam şekilde görülen hizmetlerden olması zorunludur. Kamu kurum ve kuruluşları, kiralama yoluyla veya kendi öz mal taşıtlarıyla personel servis hizmeti ihdas ve işletebilmeleri için, aşağıda belirtilen bilgi ve belgelerle Bakanlığa başvurarak izin almak zorundadır.

(Değişik: 15/3/2005 – 2005/8625 K.) Kamu kurum ve kuruluşlarında çalışan personelin taşınması hizmetinin, öncelikle belediyelere ait toplu taşıma araçları ve belediyelerce toplu taşıma yapılması konusunda ruhsat, uygunluk ve güzergah izni verilen gerçek ve tüzel kişilere ait, belediyelerce belirlenen fîyat tarifelerine göre taşıma yapan halk otobüsü, minibüs ve benzeri araçlardan yararlanılarak yerine getirilmesi esastır. Bu hizmet gerek zaman tarifeleri gerekse sahip oldukları kapasiteler bakımından belediyelerce yerine getirilemeyecek ise bu hususu ve gerekçesini belirten ve servis ihdas etmek isteyen kamu kurum ve kuruluşunca ilgili belediyenin taşımacılık konusunda görevli/yetkili biriminden temin edilecek yazı” hükmü yer almaktadır.

Servis hizmet desteği ile amaçlananın personelin işe gidip gelmesini sağlamak olduğu yukarıdaki yönetmelikte açıkça belirtilmiştir. Ancak düzenli olarak hafta sonu tatil günleri için personele otobüs kartı ödemesinin yapıldığı görülmüştür.

Hafta sonu günleri için otobüs kartı desteği yaptıkları, gerek ödeme emri belgesi ve eklerinden gerekse meclis kararında günde 4 binişlik olmak üzere 120 binişlik kart verildiği belirtilmiştir. Buradan yapılan hesap ile 120/4= 30 iş günü üzerinden otobüs kartı ödemesinin yapıldığı anlaşılmaktadır.

Kamu Kurum Ve Kuruluşları Personel Servis Hizmetleri Yönetmeliği’nin 5’inci maddesinde açıkça belirtildiği gibi, söz konusu otobüs kartı yardımı, kurumlarda çalışan personelin işe gidiş gelişini sağlamak üzere yapılmaktadır. Her durumda işe gidilse de, gidilmese de verilecek bir yardım değildir. Yine sorumlunun dilekçesinde, Mali Hizmetler Biriminde çalışanların bütçe döneminde, diğer birimlerde çalışanların ise bazı dönemlerde hafta sonunda da işe gelip gidildiği belirtmiştir. Ancak, bu yardım her durumda ödenmesi gereken bir yardım şekli olmadığından, kişiler eğer hafta sonu işe gelmişler ise işe gelişlerinin puantajları tutularak, bunun karşılığı olarak yardımlarını almalıdırlar. Ancak herhangi bir hafta sonu gününde işe gelindiğini gösterir bir puantaj ya da belge rapor dosyası ve eklerinde bulunmamaktadır.

Bu itibarla; .. Daire tarafından 206 sayılı ilamın 7 inci maddesiyle verilen tazmin hükmünün TASDİKİ gerekir yönündeki ayrışık görüşlerine,

Üyeler ……………..’ın ortada belediye meclis kararı bulunduğundan meclis üyelerinin de sorumluluğa katılması gerektiği ve kamu zararı hesabı yapılırken bir gidiş bir dönüş biletinin ödenebileceği işe gidiş gelişin esas alınması gerektiği dolayısıyla 120 gün değil 22x2=44 günün üzerinden hesaplamanın yapılması gerektiği gerekçeleriyle dairece verilen tazmin kararının bozularak daireye gönderilmesi gerektiği yönündeki ayrışık görüşlerine karşı) oyçokluğuyla,

27.10.2015 tarihinde karar verildi.