Sayıştay 6. Dairesi 39317 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2011

• Daire: 6

• Dosya No: 39317

• Tutanak No: 40643

• Tutanak Tarihi: 16.06.2015

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

1. 128 sayılı İlam’ın 25. maddesi ile İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne ait gelirlerden takipli alacakların izlendiği 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında yer alan yangın sigorta vergisine ilişkin 2006 yılında tahakkuk etmiş alacakların 2011 yılı sonu itibariyle tahsil edilmeyerek zamanaşımına uğratılması nedeniyle 467,29 TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Sorumlu, 128 sayılı İlam’ın 25. maddesiyle tazmin hükmolunan 467,29 TL’nin (22,62 TL ve 86,57 TL olmak üzere toplam) 109,19 TL’sinin 08.11.2012 ve 14.01.2013 tarihli makbuzlarla tahsil edildiğini bildirilmekte ise de, hüküm tarihinden önce yapılmış olan söz konusu tahsilat temyiz konusu olmayıp Yargılamanın İadesi ile ilgili bulunduğundan bu hususta Kurulumuzca Yapılacak İşlem Olmadığına ve gereğinin ifasını teminen dosyanın ilgili Sayıştay Dairesine TEVDİİNE, Oybirliğiyle,

2. 128 sayılı İlam’ın 28. maddesi ile İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne ait gelirlerden takipli alacakların izlendiği 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında yer alan idari para cezalarına ilişkin 2008 yılında tahakkuk etmiş alacakların 2011 yılı sonu itibariyle tahsil edilmeyerek zamanaşımına uğratılması nedeniyle 42.715,00 TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Sorumlu dilekçesinde özetle; Yükümlülerden A.N.M. Turizm İşletmeleri’nden 500,00 TL, Yayla Day. Tük. Mal. Likitgaz San. Ltd. Şti.’den 1.500,00 TL, Gezin Kundura’dan 400,00 TL, Askı Tur. San. Tic. Ltd. Şti’nin hissedarı Mevlüt Yılmaz’dan hissesi oranında haciz yoluyla 350,00 TL, Bahri Seymen İnş. Nak. Org. Tur. San. Ltd. Şti.’den 1.000,00 TL olmak üzere toplam 3.750,00 TL’nin hüküm tarihi olan 18.04.2013’den önce,

İzmir Başak FM Radyo’dan 715,00 TL’si tazmin tutarıyla ilgili olmak üzere 1.500,00 TL, Krallar Tekstil Ltd. Şti.’den 1.500,00 TL, A.N.M. Turizm İşletmeleri’nden 1.000,00 TL, Yonja İnternet Hiz. Teks. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti’den haciz yoluyla bankadan 396,75 TL, Gezin Kundura’dan 1.100,00 TL, İrfan Akıncı Rest Gıda Düğ. Sal. Tur. Tek. San. Tic. Ltd. Şti’den 4.300,00 TL, Pogi Gıda Med. Tur. Ltd. Şti. – Katre Bar’dan 500,00 TL, Bordo Yeşil Kalan Bar Cafe Gıda Org. Ltd. Şti.’den 52,06 TL, Bahri Seymen İnş. Nak. Org. Tur. San. Ltd. Şti.’den 2.000,00 TL, İbrahim Ecer’den 1.000,00 TL, olmak üzere hüküm tarihinden sonra toplam 14.063,81 TL’nin tahsil edildiğini,

Mehmet Mustafa Tamkan’a ilişkin olarak; Anayasanın 38. maddesinin 7. fıkrasında yer alan “ceza sorumluluğu şahsidir.” ve 442 no.lu Tahsilat Genel Tebliğinin 8. maddesinde yer alan “ölüm halinde idari para cezaları terkin edilir.” hükümlerine istinaden vergi yükümlüsü 27/07/2008 tarihinde vefat ettiğinden tazmin hükmolunan idari para cezasının 23/10/2013 tarihinde terkin edildiğini,

Yonja İnternet Hiz. Teks. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti’ye ilişkin olarak; bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve 396,75 TL’nin tahsil edilerek tahsil işlemlerine devam edildiğini,

Askı Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’ye ilişkin olarak; 2.000,00 TL tutarındaki ödeme emri 10/04/2008 tarihinde, 1.500,00 TL tutarındaki ödeme emri 13/06/2008 tarihinde tebliğ edilmiş olup haciz işlemi için adrese gidildiğinde iş yerinin kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, adres bilgisi ve şirket ortaklarının tespiti için Karşıyaka Vergi Dairesi ile İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'na yazı yazıldığını, İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'nun cevap yazısına istinaden şirket adresine gidildiğini, ancak adreste başka bir firmanın bulunduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, yapılan araştırma sonucu şirket temsilcisi Erdoğan Kılıç'a ulaşılarak 15/03/2012 tarihinde haciz işlemlerine başlanılacağı son kez tebliğ edildiğini, şirket hissedarları adına bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlenmiş olup; şirket hissedarı Mevlüt Yılmaz'dan hissesi oranında 350,00 TL’nin 14/08/2012 tarihinde tahsil edilerek tahsil işlemlerine devam edildiğini,

Bordo Yeşil Kalan Bar Cafe Gıda Org. Ltd. Şti.’ye ilişkin olarak; 14/05/2008 tarihinde ödeme emri tebliğ edilmiş olup; 2010 yılı idari para cezalarının tebliği için tekrar gidildiğinde iş yerinin kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, adres bilgisi ve şirket ortaklarının tespiti için Konak Vergi Dairesi ile İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'na yazı yazıldığını, Ticaret Sicil Memurluğundan gelen yazıya istinaden hissedar Deniz Ateş'in adresinde Merican Ateş'e 13/04/2012 tarihinde, kardeşi Tolga Ateş'e 15/07/2013 tarihinde haciz işlemlerine başlanılacağı son kez tebliğ edildiğini, şirket hissedarları adına bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlenmiş olup hissedar Özgür Bal'ın banka hesabında bulunan 52,06 TL 14/05/2014 tarihinde tahsil edilerek tahsil işlemlerine devam edildiğini,

Bahri Seymen İnş. Nak. Org. Tur. San. Ltd. Şti.’ye ilişkin olarak; 23/05/2008 tarihinde ödeme emri tebliğ edilmiş olup; haciz işlemi için adrese gidildiğinde adreste olmadığı muhtar kaydı ile tespit edildiğini, vergi numarası bilgisi mevcut olmadığından adres bilgisi ve şirket ortaklarının tespiti için İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'na yazı yazıldığını, yapılan araştırmalar sonucu şirket hissedarı Sami Seymen'e haciz işlemlerine başlanılacağı son kez tebliğ edildiğini, şirket adına bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü ve Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz şerhi işlenmiş olup 05/03/2013 tarihinde 1.000,00 TL, 20/12/2013 tarihinde 2.000,00 TL tahsil edilerek tahsil işlemlerine devam edildiğini,

Fegapen PVC Alüm. Doğ. İnş. Dek. Ltd. Şti.’ye ilişkin olarak; 24/05/2008 tarihinde Encümen Kararı tebliğ edilmiş olup; ödeme emri için gidildiğinde adı geçen işyerinin boş ve kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, vergi numarası bilgisi mevcut olmadığından adres bilgisi ve şirket ortaklarının tespiti için İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'na yazı yazıldığını, İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'ndan gelen yazıda söz konusu şirket kaydına rastlanılmadığı bildirildiğini,

Lipsly Giy. Mesut Başak’a ilişkin olarak; 12/03/2008 tarihinde tahakkuk fişi ile Encümen Kararının İzzet Başak'a tebliğ edildiğini, ödeme emrinin tebliğine gidildiğinde işyerinin kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, yapılan araştırmalar sonucu 12/09/2012 tarihinde ödeme emrinin Mesut Başak'ın annesi Huriye Başak'a tebliğ edildiğini; bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

Minolta Yunus Sepet’e ilişkin olarak; 28/02/2008 tarihinde ödeme emri tebliğ edilmiş olup; haciz işlemi için gidildiğinde adı geçen işyerinin kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, KPS sorgulama sisteminde en son adresi tespit edilerek bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

Kardelen Çorba Pide Kebap Salonu Özcan Ermen’e ilişkin olarak; 19/03/2008 tarihinde ödeme emrinin imzadan imtina edilmesi üzerine iki memur personel imzası ile masasına bırakıldığını, haciz işlemleri için adrese gidildiğinde işyerinin kapalı ve boş olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, adres tespiti için İzmir Esnaf Ve Sanatkarlar Odaları Birliğine ve İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'na yazı yazılıp bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

Mi-Mer Köpek Eğitim Mrk. İşl. Ayşegül Irvana’ya ilişkin olarak; 10/04/2008 tarihinde ödeme emri tebliğ edilmiş olup haciz işlemi için gidildiğinde adı geçen işyerinin kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, adres tespiti için İzmir Esnaf Ve Sanatkarlar Odaları Birliğine ve İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'na yazı yazılıp bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

Rıza Kurtyılmaz’a ilişkin olarak; 10/04/2008 tarihinde ödeme emri, 10/02/2012 tarihinde de haciz işlemlerine başlanılacağı son kez tebliğ edilmiş olup bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

Gani Özel Eğitim Yay. İnş. Tur. San. Tic. Ltd. Şti.’ye ilişkin olarak; ödeme emirlerinin 19/03/2008 ve 16/05/2008 tarihlerinde imzadan imtina edilerek iki memur personel imzası ile masasına bırakıldığını, haciz işlemi için gidildiğinde adı geçen işyerinin kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, adres tespiti ve şirket ortaklarının tespiti için Konak Kurumlar Vergi Dairesi ile İzmir Ticaret Memurluğu'na yazı yazılıp bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

Makro Özel Eğit. Hiz. Yay. San. Tic. Ltd. Şti.’ye ilişkin olarak; 19/03/2008 tarihinde ödeme emri, 20/04/2012 tarihinde de haciz işlemlerine başlanılacağı son kez tebliğ edilmiş olup bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

Samba İnş. Tur. Tic. A.Ş.’ye ilişkin olarak; 19/03/2008 tarihinde ödeme emri tebliğ edilmiş olup haciz işlemi için gidildiğinde adı geçen işyerinin kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, adres bilgisi ve şirket ortaklarının tespiti için Bakırköy Vergi Dairesi ile İstanbul Ticaret Sicil Memurluğu'na yazı yazıldığını, şirket merkezi İstanbul ili sınırları içerisinde olduğundan 6183 sayılı Kanunun 5. maddesi gereği tahsil edilmek üzere Büyükçekmece Belediye Başkanlığı'na yazıldığını, Büyükçekmece Belediye Başkanlığı'ndan gelen yazıda söz konusu adresin Beylikdüzü Belediyesi sınırları içerisinde olduğunu ve bu sebepten dolayı yazının adı geçen belediye gönderildiğinin bildirildiğini, Beylikdüzü Belediye Başkanlığı yazısı ekinde bulunan tutanaktan şirketin adreste olmadığının anlaşıldığını, İstanbul Ticaret Sicil Memurluğu'nun yazısında bildirilen şirket kurucuları adına bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

Ekin Müh. Isıt. Soğ. San. Ltd. Şti.’ye ilişkin olarak; 09/10/2008 tarihinde ödeme emri tebliğ edilmiş olup haciz işlemi İçin 20/04/2009 tarihinde işyeri adresine gidildiğinde adresten taşındığı apartman yönetimi kaydı ile tespit edildiğini, yapılan araştırma sonucu şirket temsilcisi Turgay Tosunoğlu'nun eşi Berrin Tosunoğlu'ndan adreste bulunmadığı yoklama fişleri ile tespit edildiğini, adres bilgisi ve şirket ortaklarının tespiti için Çiğli Vergi Dairesi ile İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'na yazı yazıldığını, İzmir Ticaret Sicil Memurluğu'ndan bildirilen adrese gidilerek muhtar kaydı ile adreste bulunmadığı tespit edildiğini, şirket hissedarları adına banka, tapu ve trafiğe haciz şerhi işlenerek tahsili için takibin devam ettiğini,

Hadi Yavuz Samancı’ya ilişkin olarak; 19/03/2008 tarihinde 2 adet ödeme emri tebliğ edilmiş olup; haciz işlemi için adrese gidildiğinde iş yerinin kapalı olduğunun yoklama fişleri ile tespit edildiğini, adres bilgisi için Konak İlçe Nüfus ve Vatandaşlık Müdürlüğüne yazılıp gelen cevap yazısında Bakırköy/İstanbul adresinde bulunduğunun bildirildiğini, şahsın adres merkezi İstanbul ili sınırları içerisinde olduğundan 6183 sayılı Kanunun 5. maddesi gereği tahsil edilmek üzere Bakırköy Belediye Başkanlığı'na yazıldığını, Bakırköy Belediyesinden gelen yazılarda şahsın adreste bulunamaması nedeniyle evrakların taraflarına iade edildiğinin bildirildiğini, şahıs adına bankalar, Tapu ve İl Emniyet Müdürlüğü Trafik Tescil Şube Müdürlüğü'ne haciz konulması için haciz şerhi işlendiğini ve tahsil için takibin devam ettiğini,

5216 sayılı ve 5018 sayılı Kanunların getirdiği sorumluluklarla iş yükünün artmasından dolayı yeni bir oluşum içerisine girildiğini, yeni bağlanan belediyelere hizmet götürebilmek için mevcut personellerin dış birimlerde görevlendirildiğini, merkezde kalan personel sayısının azalmasının iş yükünü artırdığını, belediye gelirlerinin tebliğ, tahakkuk, takip ve tahsilat işlemlerini mevzuat ve usulüne uygun bir şekilde yapabilecek yeterli uzman personel istihdamı adına son yıllarda yeni personellerin Gelir Müdürlüğü kadrosuna katılmasına karşın 2010-2012 yıllarında gerekli niteliği haiz yeterli uzman personel ve altyapıya sahip olunmaması nedeniyle Gelir Müdürlüğü personelinin Yerel Yönetim Gelirleri, Gelirlerin Tahsilinde Takip ve Tahsil Yöntemleri ile Uyuşmazlık Usul ve Esaslarını içeren eğitimlere gönderildiğini, 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun ve 213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile ilgili kurum içi eğitim hizmetlerinin alındığını,

Alınan eğitimler sonucunda 213 sayılı Vergi Usul Kanununda yer alan ve mevzuat bilgi eksikliği nedeni ile daha önceki yıllarda hiç uygulanmayan ilanen tebliğ uygulaması ile birçok kamu alacağının zamanaşımının önlendiğini, yasal süreler içerisinde ödenmemiş olan idare alacaklarının tahsil ve takibini sağlamak için 11/02/2013 tarihli meclis kararı ile İcra ve Takip Şube Müdürlüğünün kurulduğunu,

Personel ve mevzuat bilgisi eksikliği nedeniyle sorguya konu olan kamu alacakları ile ilgili daha sonraki yıllarda tüm eksiklerin çalışılarak ve eksiklikler hızla giderilerek tahsili imkansız hale gelen kamu alacakları da dahil tahsil edilmeye başlandığını,

5018 sayılı Kanunun 71. maddesinde belirtilen kasıt, kusur veya ihmal, zarar, illiyet bağı gibi unsurların bir arada bulunmaması nedeniyle bu hükümler ve açıklamalar uyarınca bir kamu zararının bulunmadığını belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık karşılamasında; “28. Maddeye İlişkin Olarak: Tahsilat bildirilmektedir. Toplam tutarın sorumlu uhdesinden kaldırılması ile takibatlar yeterli bulunduğundan bu konulardaki talebin kabulü uygun olur.” şeklinde görüş bildirmiştir.

Zamanaşımına ilişkin yer alan düzenlemelerden tarh zamanaşımı, düzeltme zamanaşımı ve ceza kesme zamanaşımı süreleri 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nda, tahsil zamanaşımı ise 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun’da düzenlenmiştir.

Tahsil zamanaşımı 6183 sayılı Kanunun 102. maddesinde 5 yıl olarak düzenlenmişse de anılan maddede "Para cezalarına ait hususi kanunlarındaki zamanaşımı hükümleri mahfuzdur.” denilmiştir. 5326 sayılı Kabahatler Kanununun 20 ve 21. maddesinde özel olarak düzenlendiğinden, idari para cezalarının yerine getirme zamanaşımı süreleri için 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümleri esas alınması gerekmektedir.

5326 sayılı Kabahatler Kanununun 21. maddesinde;

“(1) Yerine getirme zamanaşımının dolması halinde idarî para cezasına veya mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin karar artık yerine getirilemez.

(2) Yerine getirme zamanaşımı süresi;

(…)

d) Onbin Türk Lirasından az idarî para cezasına karar verilmesi halinde üç,

Yıldır.

(…)

(4) (Değişik: 23/7/2010-6009/37 md.) Zamanaşımı süresi, kararın kesinleşmesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren işlemeye başlar.

(5) Kanun hükmü gereği olarak idarî yaptırımın yerine getirilmesine başlanamaması veya yerine getirilememesi halinde zamanaşımı işlemez.” hükmü yer almaktadır.

Aynı Kanunun 17. maddesine göre mahalli idareler tarafından verilen idari para cezaları, ilgili kanunlarında aksine hüküm bulunmadığı takdirde, Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre kendileri tarafından tahsil olunur.

5326 sayılı Kanunda idari para cezalarının ödeme süresine ilişkin herhangi bir hükme yer verilmemiştir. 6183 sayılı Kanunun 37. maddesinin iki ve üçüncü fıkrasında "Hususi kanunlarında ödeme zamanı tesbit edilmemiş amme alacakları Maliye Vekaletince belirtilecek usule göre yapılacak tebliğden itibaren bir ay içinde ödenir.”, “Bu ödeme müddetinin son günü amme alacağının vadesi günüdür." denilmesi nedeniyle 5326 sayılı Kanuna göre verilen para cezasının ödeme süresi bir ay olduğundan, bu bir ayın son günü idari cezanın vade günüdür. Bu süre içerisinde cezanın yatırılmaması halinde 6183 sayılı Kanunun 55. maddesine göre belediyece bu kişiye ödeme emri gönderilecek; bu emir gönderilmeden belediye tarafından cebri icra işlemlerine başlanamayacaktır.

Anılan vade tarihinin rastladığı takvim yılını takip edecek olan takvim yılının başı zamanaşımı süresinin başlangıcı olarak esas alınacaktır. (5326 s. K. Md. 21/4) Buna göre verilen para cezası tutarı dikkate alınarak 21. maddede belirtilen süreler işletilecektir. İlam hükmüne konu para cezalarının tümü 10.000 TL’den az olduğundan tahsil zamanaşımı 3 yıldır.

Buna karşın 12.05.2007 tarihli ve 26520 sayılı Resmî Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 442 seri no.lu Tahsilat Genel Tebliği'nin “İdari para cezalarının tahsil zamanaşımı” başlıklı V. bölümünde;

“Kabahatler Kanunu kapsamındaki idari para cezalarının tahsil zamanaşımı süresi, Kanunun 21 inci maddesine göre tespit edilecektir.

Ancak, 6183 sayılı Kanunun 103 ve 104 üncü maddelerinde düzenlenen tahsil zamanaşımını kesen haller ile tahsil zamanaşımının işlememesi halleri ayrıca dikkate alınacaktır.

5326 sayılı Kanunun 21 inci maddesinin (5) numaralı fıkrasında yer alan “Kanun hükmü gereği olarak idarî yaptırımın yerine getirilmesine başlanamaması veya yerine getirilememesi halinde zamanaşımı işlemez.” hükmü, idari para cezalarının kesinleşme sürecinde geçen sürenin zamanaşımını durduran bir neden olarak düzenlendiğinden, bu hükmün de tahsil zamanaşımının işlemeyeceği haller olarak dikkate alınması gerektiği tabiidir.” denildiğinden anılan Tebliğ ve 5326 sayılı Kanunun 17 ve 21. maddesinin yukarıda yer verilen hükümleri gereği;

İdari para cezalarının kesinleşme sürecinde geçen süre zamanaşımını durduran bir neden olarak düzenlendiğinden, bu hükmün tahsil zamanaşımının işlemeyeceği haller olarak dikkate alınması, 6183 sayılı Kanunun 103. maddesinde düzenlenen tahsil zamanaşımını kesen haller 5326 sayılı Kanuna göre verilen idari para cezalarının zamanaşımını kesen haller olarak dikkate alınması gerekmektedir.

6183 sayılı Kanunun 103. maddesinde tahsil zamanaşımının kesilmesi;

“Aşağıdaki hallerde tahsil zamanaşımı kesilir:

1. Ödeme,

2. Haciz tatbikı,

3. Cebren tahsil ve takip muameleleri sonucunda yapılan her çeşit tahsilat,

4. Ödeme emri tebliği,

5. Mal bildirimi, mal edinme ve mal artmalarının bildirilmesi,

6. Yukardaki 5 sırada gösterilen muamelelerden herhangi birinin kefile veya yabancı şahıs ve kurumlar mümessillerine tatbikı veya bunlar tarafından yapılması,

7. İhtilaflı amme alacaklarında kaza mercilerince bozma kararı verilmesi,

8. Amme alacağının teminata bağlanması,

9. Kaza mercilerince icranın tehirine karar verilmesi,

10. İki amme idaresi arasında mevcut bir borç için alacaklı amme idaresi tarafından borçlu amme idaresine borcun ödenmesi için yazı ile müracaat edilmesi.

11. (Ek: 25/12/2003-5035/5 md.) Amme alacağının özel kanunlara göre ödenmek üzere müracaatta bulunulması ve/veya ödeme planına bağlanması.

Kesilmenin rasladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren zamanaşımı yeniden işlemeye başlar. Zamanaşımının bir bozma karariyle kesilmesi halinde zamanaşımı başlangıcı yeni vade gününün rasladığı; amme alacağının teminata bağlanması veya icranın kaza mercilerince durdurulması hallerinde zamanaşımı başlangıcı teminatın kalktığı ve durma süresinin sona erdiği tarihin rasladığı; takvim yılını takip eden takvim yılının ilk günüdür.” şeklinde düzenlenmiştir.

Anılan hüküm gereği zamanaşımının kesilmesi halinde daha önce işlemiş olan süre ortadan kalkacağından, kesilmenin rasladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından üç yıl sonra idarî para cezasına ilişkin karar yerine getirilemeyecektir.

Yine 6183 sayılı Kanunun “Ödeme emrine itiraz” başlıklı 58. maddesinde; “Kendisine ödeme emri tebliğ olunan şahıs, böyle bir borcu olmadığı veya kısmen ödediği veya zamanaşımına uğradığı hakkında tebliğ tarihinden itibaren 7 gün içinde alacaklı tahsil dairesine ait itiraz işlerine bakan vergi itiraz komisyonu nezdinde itirazda bulunabilir.” hükmü yer aldığından 7 gün içinde anılan itirazı yapmaması, yani 2576 sayılı Kanunun 13. maddesine göre yetkili vergi mahkemesine dava açmaması halinde zaman aşımına uğramış borcunu ödemek zorunda kalacaktır.

6183 sayılı Kanunun “Borçlunun ölümü” başlıklı 7. maddesinde; “Borçlunun ölümü halinde, mirası reddetmemiş mirasçılar hakkında da bu kanun hükümleri tatbik edilir. (…)” denilmesine karşın 442 no.lu Tahsilat Genel Tebliğinin “Ölüm Halinde İdari Para Cezaları Hakkında Yapılacak İşlemler” başlıklı VIII. maddesinde;

“Bilindiği gibi, 6183 sayılı Kanunda adli ve idari para cezalarının amme borçlusunun ölümü halinde terkin edilip edilmeyeceği hususunda herhangi bir düzenleme bulunmamaktadır.

Ancak, 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın

38 inci maddesinin yedinci fıkrasında “Ceza sorumluluğu şahsidir.” hükmü yer almaktadır.

(…)

İdari para cezalarının düzenlendiği özel kanunlarda, cezaya muhatap olan kişilerin ölümü halinde idari para cezalarının mirası reddetmemiş mirasçılarından takip edilip edilmeyeceği yönünde ayrıca bir hüküm bulunmaması koşuluyla, Anayasanın 38 inci maddesinde yer verilen “Cezaların Şahsiliği” ilkesi gereğince, bu idari para cezalarının tahsilinden vazgeçilmesi icap etmektedir.” hükmüne yer verilmiştir.

Rapor dosyası ve ekli belgelerin incelenmesi neticesinde;

Tazmin hükmolunan 42.715,00 TL’nin tamamına ilişkin açıklamalarda bulunulduğu,

Ödeme emri tebliği, ödeme ve haciz tatbikinin zamanaşımını kesen bir hal olarak düzenlendiği; buna karşın İlama konu takiplerde bu hallerden ödeme ve haciz tatbikinin zamanaşımı süresinin dolmasından sonra gerçekleştiği, idari para cezalarına ilişkin tüm ödeme emirleri 2008 yılı içerisinde tebliğ edildiğinden bu tebligatların 2011 yılı sonu itibariyle zamanaşımını kesen bir hal kapsamında bulunmadığı,

A.N.M. Turizm İşletmeleri’nden 500,00 TL, Yayla Day. Tük. Mal. Likitgaz San. Ltd. Şti.’den 1.500,00 TL, Gezin Kundura’dan 400,00 TL, Askı Tur. San. Tic. Ltd. Şti’nin hissedarı Mevlüt Yılmaz’dan hissesi oranında haciz yoluyla 350,00 TL, Bahri Seymen İnş. Nak. Org. Tur. San. Ltd. Şti.’den 1.000,00 TL olmak üzere toplam 3.750,00 TL’nin hüküm tarihinden önce,

İzmir Başak FM Radyo’dan 715,00 TL’si tazmin tutarıyla ilgili olmak üzere 1.500,00 TL, Krallar Tekstil Ltd. Şti.’den 1.500,00 TL, A.N.M. Turizm İşletmeleri’nden 1.000,00 TL, Yonja İnternet Hiz. Teks. San. ve Dış Tic. Ltd. Şti’den haciz yoluyla bankadan 396,75 TL, Gezin Kundura’dan 1.100,00 TL, İrfan Akıncı Rest Gıda Düğ. Sal. Tur. Tek. San. Tic. Ltd. Şti’den 4.300,00 TL, Pogi Gıda Med. Tur. Ltd. Şti. – Katre Bar’dan 500,00 TL, Bordo Yeşil Kalan Bar Cafe Gıda Org. Ltd. Şti.’den 52,06 TL, Bahri Seymen İnş. Nak. Org. Tur. San. Ltd. Şti.’den 2.000,00 TL, İbrahim Ecer’den 1.000,00 TL, olmak üzere toplam 14.063,81 TL’nin hüküm tarihinden sonra tahsil edildiği,

Mehmet Mustafa Tamkan’ın vefatı nedeniyle 1.500,00 TL tutarındaki idari para cezasının terkin edildiği,

Lipsly Giy. Mesut Başak adına kesilen idari para cezasına ilişkin ödeme emri belgesinin 12/09/2012 tarihinde tebliğ edildiği; ilgili tarafından 6183 sayılı Kanunun 58. maddesi uyarınca süresi içerisinde alacağın zamanaşımına uğradığı yönünde itirazda bulunup bulunmadığının, dolayısıyla zamanaşımına uğrayıp uğramadığının, yükümlünün şahsına yapılmayan bu tebligatın 7201 sayılı Tebligat Kanununa uygun olarak yapılıp yapılmadığının ekli bilgi ve belgelerden anlaşılamadığı, diğer cezalar ile cezaların ödenmeyen kısımlarına ilişkin olarak yapılan takibat süreçlerine ilişkin bilgi verildiği görülmüştür.

Bu itibarla, sorumlu, 128 sayılı İlamın 28. maddesi ile tazmin hükmolunan 42.715,00 TL’nin 14.063,81 TL’sinin tahsil edildiğini bildirmekte ise de, hüküm tarihinden sonra yapılan bu tahsilat İlam hükmünün infazı mahiyetinde olduğundan Kurulumuzca Yapılacak İşlem Olmadığına,

Ayrıca, sorumlu tarafından bildirilen hüküm tarihinden önce yapılan 3.750,00 TL’lik tahsilat ile vefat nedeniyle terkin edilen tutarlara ve tebligata ilişkin belgelerin ibrazı nedeniyle 128 sayılı İlamın 28. maddesi ile 42.715,00 TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün BOZULARAK, anılan hususlar göz önüne alınmak suretiyle yeniden hüküm tesisini teminen dosyanın ilgili Sayıştay Dairesine TEVDİİNE, Oybirliğiyle,

3. 128 sayılı İlam’ın 29. maddesi ile İzmir Büyükşehir Belediyesi'ne ait gelirlerden takipli alacakların izlendiği 121 Gelirlerden Takipli Alacaklar Hesabında yer alan Elektrik Tüketim Bedeline ilişkin 2006 yılında tahakkuk etmiş alacakların 2011 yılı sonu itibariyle tahsil edilmeyerek zamanaşımına uğratılması nedeniyle 4.133,20 TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Sorumlu dilekçesinde özetle; belediyenin gelir kalemleri arasında yer alan elektrik tüketim bedelinin, mülkiyeti belediyeye ait gayrimenkullerin sözleşme karşılığı kiraya verilmesi karşılığında ya da belediyeye ait trafolardan elektrik kullanan işyeri sahipleri adına tahakkuk ettirilen bir gelir kalemi olduğunu, İlam’a konu edilen alacakların 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun'a göre değerlendirilip zamanaşımının 5 yıl olarak hesaplandığını, ancak, söz konusu alacakların 6183 sayılı Kanuna tabi olmayıp akitten doğan bir alacak olduğundan ilgili alacağın takip ve icra işlemlerinin 818 sayılı Borçlar Kanununa tabi olduğunu, bu nedenle zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğunu,

İlama konu olan Kültür Bakanlığı Resim Heykel Müzesi'ne ait 2006 yılı elektrik tüketim bedelleri ile ilgili yazışmaların devam ettiği bildirilmesine karşın tazmin hükmü verildiğini,

Sayıştay Başkanlığı 6. Dairesinin aynı konu ile ilgili olarak 2010 mali yılı denetimine ait 2010/153 sayılı İlamının 19. maddesinde de;

“Kültür Bakanlığı Resim Heykel Müzesi'ne ait tahakkuk ettirilen elektrik tüketim bedeli alacağına ilişkin olarak, İzmir Büyükşehir Belediyesi ile Kültür Bakanlığı arasında düzenlenen 21/04/2001 tarihli protokole istinaden kurulan söz konusu Resim Heykel Müzesinin elektrik giderlerinin nasıl karşılanacağı hususunda anılan protokolde açık hüküm bulunmadığı görülmüş ise de, 5393 sayılı Belediye Kanununun "Belediyenin görev ve sorumlulukları" başlıklı 14. maddesinde kültür ve sanat hizmetleri de sayıldığı ve 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun "Büyükşehir ve ilçe Belediyelerinin görev ve sorumlulukları" başlıklı 7. maddesinde Büyükşehir Belediyelerinin görevleri arasında her türlü sosyal ve kültürel hizmetleri yürütmek, geliştirmek ve bu amaçla sosyal tesisleri kurmak, işletmek veya işlettirmek, bu hizmetleri yürütürken Üniversiteler, Yüksek Okullar, Meslek Liseleri, Kamu Kuruluşları ve Sivil Toplum Örgütleri ile işbirliği yapmak da sayıldığından Kültür ve Turizm Bakanlığı ile İzmir Büyükşehir Belediyesi arasında düzenlenen bir protokole istinaden kurulan söz konusu Resim Heykel Müzesinin elektrik giderlerinin belediye bütçesinden ödenmesinin kamu zararı oluşturmayacağının anlaşıldığı (…)” tespitiyle bu açıklamalar neticesinde Kültür Bakanlığı Resim Heykel Müzesi adına tahakkuk ettirilen elektrik tüketim bedeline ilişkin söz konusu tutarın belediye bütçesinden ödenmesinde, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7. maddesi uyarınca hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından ilişilecek husus bulunmadığına karar verildiğini,

Tazmin konusunda ilişilecek husus bulunmadığına dair verilen karardaki Resim Heykel Müzesi'ne ait elektrik giderlerinin devamı olan ve hali hazırda zamanaşımı süresi dolmayan bir alacak olduğunu belirterek bu nedenle tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

Başsavcılık karşılamasında; “29. Maddeye İlişkin Olarak: Verilen bilgiler yeterli bulunduğundan tazmin hükmünün sorumlu uhdesinden kaldırılması uygun görülmektedir.” şeklinde görüş bildirmiştir.

Rapor dosyası ve ekli belgelerin incelenmesi neticesinde;

İlamda 6183 sayılı Kanunun 1 ve 2. maddesi gereği amme alacağı kapsamında bulunduğu iddia edilen elektrik tüketim bedelinin vadesinin rastladığı takvim yılını takip eden takvim yılı başından itibaren 5 yıl içinde tahsil edilmemesi nedeniyle aynı Kanunun 102. maddesine göre zamanaşımına uğradığı belirtilerek tahsilat işleminin gerçekleştirileceği bildirilmesine rağmen henüz herhangi bir tahsilat bildirilmediğinden tazmin hükmolunduğu,

Dilekçede 6183 sayılı Kanunun 1. maddesinde idarelerin akitten, haksız fiil ve haksız iktisaptan doğan alacakları dışında bu Kanunun tatbik olunacağının hükmolunduğu, ancak anılan gelirin mülkiyeti belediyelerine ait gayrimenkullerin sözleşme karşılığı kiraya verilmesi karşılığında tahakkuk ettirilen bir gelir kalemi olduğu ve akitten doğan söz konusu alacağın takip ve icra işlemlerinin 818 sayılı Borçlar Kanunu ve 6098 sayılı Borçlar Kanunu’na tabi olduğundan zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğu ve 2010 yılına ilişkin 153 sayılı İlam’da anılan konunun devamı niteliğinde bulunan Kültür Bakanlığı Resim Heykel Müzesi adına tahakkuk ettirilen elektrik tüketim bedeline ilişkin söz konusu tutarın belediye bütçesinden ödenmesinde, 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun 7. maddesi uyarınca hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşıldığından ilişilecek husus bulunmadığına karar verildiğinin belirtildiği görülmüştür.

Kültür Bakanlığı Resim Heykel Müzesi adına tahakkuk ettirilen 4.133,20 TL elektrik tüketim bedeli alacağına ilişkin olarak 5393 sayılı Belediye Kanunu'nun "Belediyenin görev ve sorumlulukları" başlıklı 14. maddesinde kültür ve sanat hizmetleri sayılmış olup 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun "Büyükşehir ve ilçe belediyelerinin görev ve sorumlulukları" başlıklı 7. maddesinin birinci fıkrasının (v) bendinde büyükşehir belediyelerinin görevleri arasında her türlü sosyal ve kültürel hizmetleri yürütmek, geliştirmek ve bu amaçla sosyal tesisler kurmak, işletmek veya işlettirmek, bu hizmetleri yürütürken üniversiteler, yüksek okullar, meslek liseleri, kamu kuruluşları ve sivil toplum örgütleri ile işbirliği yapmak da sayıldığından Kültür ve Turizm Bakanlığı ile İzmir Büyükşehir Belediyesi arasında düzenlenen bir protokole istinaden kurulan söz konusu Resim Heykel Müzesinin elektrik giderlerinin belediye bütçesinden ödenmesinde mevzuata aykırılık bulunmamaktadır.

Bu itibarla, 128 sayılı İlam’ın 29. maddesi ile 4.133,20 TL’ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA, Oybirliğiyle,

16.06.2015 tarihinde karar verildi.