Sayıştay 6. Dairesi 39038 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler İhale Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2010

• Daire: 6

• Dosya No: 39038

• Tutanak No: 41675

• Tutanak Tarihi: 23.03.2016

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Ayıplı Bina Kiralanıp Kira Bedelinin Ödenmesi

147 sayılı İlam’ın 8. maddesinin A) bendiyle; … Holding’e ait hizmet binasının, … Büyükşehir Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığı tarafından Kültür Merkezi olarak kullanılmak üzere … Turizm ve Org. Ltd. Şti.’nden 5 yıllığına aylık … TL+KDV’ye kiralanması öncesinde binanın ayıplı olduğuna ilişkin ön inceleme raporu ile birlikte önemli şüphe ve emareler olmasına rağmen, bahse konu binanın kiralanması, daha sonra da belediye tarafından kira sözleşmesinin feshi için adli süreç başlatılması ve hala atıl durumda duran bu bina için kira ödendiği gerekçesiyle … TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Sorumlu, temyiz dilekçesinde özetle;

1. Öncelikle söz konusu binanın 4734 sayılı Kanun 22/e maddesi ve kamu idarelerinin taşınmaz kiralamalarına ilişkin kanun, tebliğ ve genelge hükümlerine uygun olarak kiralandığını, belirtilen mevzuatta kiralanacak gayrimenkuller için oturuma elverişli olduğuna dair araştırma yapılmasına dair düzenleme bulunmadığını (ki olması gerektiğini), idarece mevzuatın öngördüğü tüm işlemlerin eksiksiz ve usulüne uygun olarak yapılmış olup sorguda ve ilamda aykırı bir husus belirtilmediğini, mevzuatın öngördüğü kiralamaya ilişkin rayiçlerin tespit edilmesinin … Ticaret ve Sanayi Odasından istenildiğini, odadan konuya ilişkin alınan 02/11/2010 tarih ve B19-9033 sayılı bilirkişi raporunun, ilamda belirtildiği gibi sadece binanın kira bedeline ilişkin olmayıp, binanın yeri, ulaşımı, çevre özellikleri, imar durumu ve gayrimenkulün tanımı bilgilerini içermesinin yanı sıra, bakım, yenileme ve dekorasyon yapılarak kullanılabilir hale gelebileceği bilgisini içerdiğini, binanın belediyeye çok yakın olması, şehrin merkezi bir yerinde 800 kişilik sinema salonu bulunması, büyüklüğü vb. nedenlerle tercih edildiğini, kiralama esnasında binanın elektrikleri kapalı olduğu için bodrumdaki gizli ve esaslı ayıplarının idarece görülmediğini, …'nun raporunda da bu hususun yer aldığını,

2. İdarenin, binanın ayıplı olduğundan sözleşme yapıldıktan ve ilk ay kirası ödendikten sonra haberi olduğunu, ilamda tazmin gerekçesi olarak, “Fen İşleri Daire Başkanlığına yazılan 01/11/2010 tarihli yazı ve binada güçlendirme olmadan oturulamayacağına dair … Mühendislik tarafından yapılan ön incelemeye ait 17/01/2010 tarihli rapor var iken sözleşme ve ödemenin bu tarihten sonra yapılması hasebiyle önemli şüphe ve emarelere rağmen kiralama yapıldığı” saptamasının gösterildiğini, ancak bu durumun gerçeği yansıtmadığını;

A) Fen İşleri Daire Başkanlığının tadilat hakkındaki yazısında 01/11/2010 olarak görünen tarihin aslında 01/12/2010 olduğunu, kiralamayla aynı gün tadilat hakkında yazılan yazıya sehven 01/11/2010 tarihi yazılmış olup, bu hususun belediyenin kullanmış olduğu merkezi otomasyon sistemi kayıtlarında net olarak görünmekte olduğunu, sorguya cevap olarak sunduğu bu belgenin Dairede dikkate alınmamış olup, aynı hususun ayrıca …'a verilen vekalet onayından da anlaşılabileceğini, müdür vekili sıfatı ile imzaladığı yazıda 01/10/2010 tarihinde müdür vekili değil; 22/11/2010 tarihinde vekil olarak görevlendirildiğini, yazının tarihinin 01/12/2010 olduğunu, aksi takdirde …'un söz konusu yazıyı paraflamasının mümkün olmadığını,

B) … Mühendislik firmasının Ön Teknik Raporu tarihinin ıslak imzalı olarak 17/01/2010 olarak görünmekte ise de esasen 17/01/2011 tarihli olduğunu, yine maalesef sehven 17.01.2010 olarak yazılan tarihin sorgu anında raporu düzenleyen firmaya düzelttirildiğini ancak bu hususun sorgu ve Dairede dikkate alınmadığını, Sayıştay tarafından konu hakkında İçişleri Bakanlığına yapılan suç duyurusu sonucunda konu hakkında bilgisine başvurulan … Mühendislik firmasından raporu düzenleyen …’un ifadesinde; rapora yıl değişmesi nedeniyle yanlışlıkla 17/01/2010 tarihini yazdığını; yani raporu 17/01/2011 tarihinde düzenlediğini beyan ettiğini,

3. Binanın ayıplı olduğunun anlaşılması üzerine başkaca kira ödemesi yapılmadığı gibi belediyenin menfaatlerinin korunması için tüm önlemlerin alındığını, binanın ayıplı olduğunun sözlü ve yazılı uyarılarla idarece anlaşılmasına müteakip,

• Kira sözleşmesinde; "Kira bedelleri her ayın 10'una kadar kiralayanın hesabına eksiksiz olarak yatırılacaktır." denmesine rağmen ödeme yapılmadığını,

• Fen İşleri Daire Başkanlığı’nın 13/01/2011 tarihli ön incelemesi ve … Mühendislik Firması’nın 17/01/2011 tarihli Ön Teknik Raporu alındığı anda kira kontratı fesih ihbarının karşı tarafa bildirilerek mahkeme sürecinin başlatıldığını,

• Açılan davanın … 6. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 18/02/2013 karar tarihi 2012/936 esas no ve 2013/185 karar numarası ile idare lehine sonuçlandığını, icra işlemlerinin başladığını,

Sonuç olarak, söz konusu binanın, tüm kanun, tebliğ ve genelgelere uygun olarak kiralandığını, yukarıda arz edilen sebeplerden dolayı kiralama öncesi binanın ayıplı olduğunun kesinlikle bilinmemesi nedeniyle bilgilerinin olduğu andan itibaren kira ödemesi yapılmadığını, kira sözleşmesinin feshedilmesi için gerekli işlemlerin başlatıldığını ve gerekli dava ikmal edilerek idare lehine sonuçlanan dava sonucu icra takibine başlanılması dikkate alınarak, olayda hiçbir kasıt, kusur ve ihmallerinin bulunmadığını belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Aynı ilam maddesi ile ilgili olarak Gerçekleştirme Görevlisi sıfatıyla temyiz talep eden ve buna ilişkin 39039 sayılı dosyası kendi gündem sırasında görüşülen … temyiz dilekçesinde özetle; 4734 sayılı Kanun’un 22/e bendi ve Kamu İdarelerinin Taşınmaz Kiralamalarına İlişkin Genelge ve Kamu İhale Genel Tebliğinde yer alan hükümlerin ilamda hiç dikkate alınmadığını ve idarenin yaptığı işlemlerin doğru olarak saptanmadığını veya hatalı nitelendirildiğini, ilam gerekçelerinde Gerçekleştirme Görevlisi-İdari ve Mali İşler Şube Müdür Vekili olduğu dönemde Daire Başkanlığı tarafından kiralanan … Holding'e ait hizmet binasının, kiralama öncesinde ayıplı olduğunun bilindiği ve buna rağmen kiralama işlemi yapılarak kamu zararı oluşturulduğunun bildirildiğini, fakat kiralama öncesinde ilgili binanın ayıplı olduğunun kesinlikle bilinmediğini, bununla ilgili olarak aşağıda; kirama öncesi ve sonrası yapılan işlemler, kamu idarelerinin taşınmaz kiralamalarına ilişkin kanun, tebliğ vb. bilgi ve belgeler ve Daire Başkanlığının bu konuda yaptığı yazışmaların maddeler halinde sunulduğunu,

1. ) Kültür ve Sosyal İşler Dairesi Başkanlığı olarak belediyenin mevcut bina, tesis, yer vb. sıkıntıları nedeniyle, özellikle … (… Sanat ve Meslek Eğitimi Kursları), çocuk kültür merkezleri ve spor merkezleri olarak kullanabilmek amacıyla ihtiyaç teşkil eden yerlerde ve kullanıma uygun kapasitede bina kiralamak durumunda olduklarını, kiraladıkları binalar için standart olarak; derslik, sanat atölyesi vb. olarak tadilatlarını yapabilmek amacıyla vakit kaybetmeden Fen İşleri Daire Başkanlığına proje ve yaklaşık maliyet çıkartılması için yazı yazdıklarını, Fen İşlerinden gelen yaklaşık maliyet ve proje ile kendi bünyelerinde bulunan atölyeye ve projeye göre gerekli tadilat boya vb. faaliyetleri yaptırarak söz konusu binaları halkın kullanımına açmakta olduklarını,

2. ) Söz konusu binanın;

• Belediyeye çok yakın olması, şehrin merkezi bir yerinde 800 kişilik sinema salonu, binanın büyüklüğü vb. nedenlerle kiralandığını,

• … raporunda alınan … TL’lik rayiç bedele rağmen … Holdingle aylık … TL’ye kiralamak üzere anlaşıldığını,

• Kiralama esnasında binanın elektrikleri kapalı olduğu için bodrumdaki gizli ve esaslı ayıplar görülmediğini, …'nun raporunda da binanın tüm yönlerinin uzman kişilerce irdelendiğini de görerek, söz konusu binanın kiralandığını,

• İlgili … raporunda makine ve tesisatları bölümünde binada elektrik olmadığından bahsedildiğini,

• Bina içindeki kafeterya olabilecek üç dört alanın varlığı ve kiralama yolu ile belediyeye gelir getirecek olması, sinema salonun gelir getirecek olması, matbaa makinelerinin işletilmesi yolu ile kültürel etkinliklerinin duyurulmasının sağlanacak olması gibi nedenlerle ödenecek aylık … TL'nin neredeyse tamamının gelir olarak belediyeye yansıyacağının düşünülmesi nedeniyle söz konusu binanın kiralandığını,

3. ) Bu kapsamda söz konusu binanın, 4734 sayılı Kanun 22/e maddesi ve kamu idarelerinin taşınmaz kiralamalarına ilişkin kanun, tebliğ ve genelge hükümlerine uygun olarak kiralandığını, ilgili kanun maddelerinin dilekçe ekinde sunulduğunu, ilgili Kamu İhale Genel Tebliğinde; "… alım veya kiralamaya ihtiyaç duyulmasına ilişkin gerekçenin belirtilmesi, alınması veya kiralanması düşünülen taşınmazın yeri ve sahip olması gereken özelliklerin belirlenmesi, alım veya kiralamaya ilişkin rayiçlerin tespit edilmesi, bu konudaki bilgilerin alıma veya kiralamaya ilişkin onay belgesine eklenmesi, ayrıca tabi olunan mevzuatının öngördüğü diğer zorunlulukların da yerine getirilmesi gerekmektedir." denilmekte olduğunu, yukarıda yapılması gerekli işlemlerin 03/11/2010 tarih ve 1156. 3405 sayı numaralı Başkanlık Oluru (ve … Ticaret ve Sanayi Odası"’nın 02/11/2010 tarih ve B19. 9033 sayı numaralı yazısı ile gerçekleştirildiğini,

4. ) İlam gerekçelerinde; "… Ticaret ve Sanayi Odası (…) tarafından gönderilen 02/11/2010 tarih ve B19. 9033 sayılı yazı sadece binanın kira bedeline ilişkin olup, binanın mevcut durumuyla kullanılıp kullanılamayacağına dair bilgi içermemektedir." denildiğini, ancak ilgili … yazısında konusunda uzman kişilerin yaptığı raporun sadece kira bedeli değil binanın yeri, ulaşımı, çevre özellikleri, imar durumu ve gayrimenkulün tanımı bilgilerini içerdiğini ve bu kısımda bakım, yenileme ve dekorasyon yapılarak kullanılır hale gelebileceğinin bildirildiğini,

5. ) İlam gerekçelerinde "… Mühendislik tarafından yapılan ön incelemeye ait raporun asıl nüshasında yer alan tarih 17/01/2010 olup" denildiğini, ilgili yazının doğrusunun 17/01/2011 tarihi olduğunu, bu tarihin Fen İşleri Daire Başkanlığı'nın ön inceleme tarihi olan 13/01/2011 ile aynı zamanlara denk gelmekte olduğunu, ayrıca idarenin, kiralamadan yaklaşık 11 ay önce böyle bir rapor elinde olsa, bilerek ve isteyerek bu binayı kiralayıp iki ay sonra kira kontratı fesih ihbarı yazısını karşı tarafa bildirmek, sonrasında mahkeme sürecini başlatmak yerine bu yazıyı görmezden gelerek 5 yıl boyunca bu binada kalmayı tercih edeceğini, sonuç olarak … Mühendislik firmasının sehven hata yaptığının anlaşıldığını ve gerek görülürse firma yetkililerinden bilgi ve belge alınabileceğini,

6. ) İlam gerekçelerinde; "Fen İşleri Daire Başkanlığı'na yazılan ön inceleme talepli ıslak imzalı yazıda da tarih 01/11/2010 tarihidir." denildiğini, ancak söz konusu yazının konusunun "ön inceleme talepli" olmayıp “tadilat hakkında” olduğunu, ayrıca ilgili yazının tarihinin 01/11/2010 değil; 01/12/2010 olduğunu, yapılmış olan sehven hatayı, şahsına çıkan sorguya cevaben yazdığı dilekçede otomasyon sisteminde 01/12/2010 tarihli olduğunu ve ekte sunduğu evrakla kanıtladığını; ancak ilamda bunun dikkate alınmadığını, bu nedenle söz konusu iddiayı tevsik etmek amacıyla 01/11/2011 tarihinde Müdür Vekili olmadığına ve bu yazıya paraf atamayacağına dair vekalet yazısı ile beraber farklı kanıtların da dilekçe ekinde sunulduğunu,

7. ) Aynı zamanda “kamu zararı” oluşturmamak adına;

• 01/12/2010 tarihli kira sözleşmesine istinaden yaptıkları ödeme işleminde Akdin Başlangıç Tarihi kısmını 05/12/2010 yaparak 4 gün daha az kira ödemesi yapıldığını,

• Boya, badana vb. tadilat işlerine başlanması ile beraber sözlü olarak aldıkları uyarılar üzerine, kira sözleşmesinde; "Kira bedelleri her ayın 10'una kadar kiralayanın hesabına eksiksiz olarak yatırılacaktır." denmesine rağmen kesinlikle ödeme yapılmadığını,

• Fen İşleri Daire Başkanlığının 13/01/2011 tarihli Ön İncelemesi ve … Mühendislik firmasının 17/01/2011 tarihli Ön Teknik Raporunu aldıkları anda kira kontratı fesih ihbarının karşı tarafa bildirildiğini,

• Sonrasında mahkeme sürecinin başlatıldığını,

8. ) Belediye 1. Hukuk Müşavirliğinden, 13/01/2011 ve 17/01/2011 tarihlerinde alınan ön inceleme raporları nedeniyle 18/01/2011 tarih ve 104. 203 sayı numaralı yazıyla görüşlerinin sorulduğunu, 24/01/2011 tarih ve 045. 139 sayı numaralı yazıyla görüşlerinin alındığını, mahkeme sürecinin … Turizm ve Org. Ltd. Şti.'ye 28/01/2011 tarihinde kira kontratı fesih ihbarının bildirilmesi sonrasında başladığını, bu süreçte de 7. Asliye Hukuk Mahkemesi bilirkişi raporunda binanın kullanılabilirlik seviyesinin ortaya çıkabilmesi için performans analizi yaptırılması gerektiğinin söylendiğini, … 6. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 18/02/2013 karar tarihi ve 2012/936 E. ve 2013/185 K. numarası ile sonuçlanarak icra işlemlerinin başladığını,

9. ) Söz konusu ilamda; "Öte yandan kiralama öncesi ayıplı olduğuna ilişkin ön inceleme raporu ile birlikte önemli şüphe ve emareler olmasına rağmen kiralama yapılması ve bu suretle kamu zararına neden olunması hususunda gerekli incelemenin ve gerekirse sorumluları hakkında soruşturmanın yapılmasının temini amacıyla İÇİŞLERİ BAKANLIĞI'NA YAZILMASINA" denildiğini ve buna istinaden … Valiliği kanalıyla ilgili işlemlerin soruşturulduğunu, … Valiliğine yazdığı bilgi talepli dilekçe neticesinde şahsıma araştırma raporu verildiğini, ilgili raporda da; "Fen İşleri kaydının 02/12/2010 olduğu, … yazısının ise 17/01/2011 tarihli olduğu anlaşılmıştır. Sonuç olarak ÖN İNCELEME YAPILMASINA GEREK OLMADIĞI KANAATİNE VARILMIŞTIR." denildiğini

Belirterek tazmin hükmünün ortadan kaldırılmasını istemiştir.

Başsavcılık karşılamasında özetle; temyiz dilekçesinde; söz konusu binanın, tüm kanun, tebliğ ve genelgelere uygun olarak kiralandığı, binanın ayıplı olduğunun kesinlikle bilinmemesi nedeniyle bilgileri olduğu andan itibaren kira ödemesinin yapılmadığı, kira sözleşmesinin feshedilmesi için gerekli işlemlerin başlatıldığı ve gerekli davanın açıldığı, davanın lehlerine sonuçlandığı ve icra işlemlerinin başlatıldığı, hiçbir kasıt, kusur ve ihmallerinin bulunmadığı, bu nedenle tazmin hükmünün kaldırılmasının talep edildiği ifade edildikten sonra söz konusu … Holding hizmet binasının, 01.11.2010 tarihi kira başlangıcı olmak üzere, hissedarları …, …, …, …, …, …, … tarafından … Turizm ve Org. Ltd. Şti.'ne … TL'ye kiraya verildiği, … Büyükşehir Belediye Başkanlığı Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığı tarafından Kültür ve Gençlik Merkezi olarak kullanılmak amacıyla 01.12.2010 tarihinde yapılan sözleşmeyle 5 yıl süre ile aylık kira bedeli … TL+ KDV olmak üzere … Turizm ve Org. Ltd. Şti'den kiralandığı, Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığınca Fen İşleri Daire Başkanlığına yazılan 01.11.2010 tarih ve 3237 sayılı yazı ile … Holding hizmet binasının Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığınca Kültür Merkezi olarak kiralanacağı, binanın tadilat işlemleri yönünden değerlendirilip, proje ve yaklaşık maliyetinin çıkarılarak ivedi olarak iletilmesinin istenildiği, Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığınca Başkanlık Makamına sunulan 03.11.2010 tarihli Olurda ise; Büyükşehir Kültür Merkezi kurulması için … Holding hizmet binasının kiralanmasının, binanın "Büyükşehir Kültür Merkezi" olarak kullanılmasının, binanın onarım ve tadilat giderlerinin Belediye'nin 2010 yılı bütçesinden ödenmesinin talep edildiği, kiralanan binaya yönelik, kiralama tarihinden önceki bir döneme rastlayan 17.01.2010 tarihli … Mühendislik ve 17.01.2011 tarihli Fen İşleri Daire Başkanlığı tarafından düzenlenen ön inceleme raporlarında binanın belirlenen amaç doğrultusunda kullanılmasının mümkün görünmediğinin, güçlendirme çalışmalarına ihtiyaç duyabileceğinin ve ayrıntılı teknik incelemelerin yapılması gerektiğinin belirtildiğini, temyiz dilekçesinde; bahse konu kiralama işlemi öncesinde … Ticaret ve Sanayi Odasının 02.11.2010 tarih ve B19-9033 sayılı yazısı ile, Oda tarafından düzenlenen bilirkişi raporunda binanın mevkii, kullanış maksadı ve hali hazır durumu göz önüne alındığında, tüm tefrişatı ile birlikte aylık kira değerinin yaklaşık … TL/ay olabileceğinin bildirildiğinin belirtildiği; buna karşılık … Ticaret ve Sanayi Odasına gönderilen 02.11.2010 tarih ve B19-9033 sayılı yazının sadece binanın kira bedeline ilişkin olup, binanın mevcut durumu ile kullanılıp kullanılamayacağına dair bilgi içermediği, ayrıca … Holding hizmet binasının … Turizm ve Org. Ltd. Şti.'ne … TL'ye kiraya verildiğinin, yaklaşık bir ay sonra da 01.12.2010 tarihinde yapılan sözleşme ile de … Büyükşehir Belediye Başkanlığı Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığı tarafından Kültür ve Gençlik Merkezi olarak kullanılmak amacıyla 5 yıl süre ile aylık kira bedeli … TL+KDV olmak üzere Firmadan kiralandığının anlaşıldığı; burada firma tarafından yeni kiralanan bir yerin tekrar % 100 artışla belediye tarafından kiralanmasının, kamu kaynağının verimli kullanılmadığını göstermekte olduğu, ayrıca … Ticaret ve Sanayi Odasına yaptırılan çalışmanın ise sadece kira artışını kamufle etmeye yönelik olduğunun düşünüldüğü, Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığınca Fen İşleri Daire Başkanlığına yazılan 01.11.2010 tarihli ve … Mühendislik tarafından düzenlenen 17.01.2010 tarihli raporun tarihlerinin hatalı yazıldığının belirtildiği; bu hatalar doğru olarak kabul edilse bile kiralanacak binanın kültür merkezi olarak kullanılıp kullanılamayacağı tespitinin kira sözleşmesi yapılmadan önce Belediyenin Fen İşleri Daire Başkanlığınca veya Mimar ve Mühendis Odasınca incelendikten sonra karar verilmesinin kamu kaynağının verimli kullanılması açısından önemli olduğunun düşünüldüğü, bunlar yapılmadan binaya çıplak gözle dahi bakıldığında görülecek çatlaklara rağmen kiralanmasının kamu zararına neden olunması anlamına geldiği, basiretli yöneticinin yapması gerekenin; konuyu her yönüyle araştırıp gerekli incelemeleri yaptıktan sonra karar vermek olduğu belirtilerek temyiz dilekçesinde ileri sürülen hususlar, tazmin hükmünün kaldırılmasını gerektirecek nitelikte olmadığından, talebin reddedilerek Daire kararının onanmasının uygun olacağı mütalaa edilmiştir.

Sorumlu, Başsavcılık karşılamasına yanıt olarak gönderdiği ikinci temyiz dilekçesinde özetle;

1. Öncelikle, söz konusu binanın iki şirket arasında yapılan kiralama tutarı kira işlemleri anında idarece bilinmediği gibi, bilinmiş olsa dahi ortakları aynı/akraba olan iki şirket arasındaki kira tutarının rayice esas kabul edilmesinin sağlıklı olmayacağını, çeşitli yasalarla bu tür konularda görüş alınması öngörülen rayiç bedelin tespiti amacıyla belediyenin hiçbir etki ve denetiminde olmayan … Ticaret ve Sanayi Odasına yaptırılan çalışmanın Sayıştay Başsavcılığınca sadece kira artışını kamufle etmeye yönelik olarak değerlendirilmesine tarafından hayretle karşılanmanın ötesinde verilecek yanıt bulunamadığını,

2. Sayıştay Başsavcılığı’nın “kiralanacak binanın kültür merkezi olarak kullanılıp kullanılmayacağının tespitinin kira sözleşmesi yapılmadan önce Fen İşleri Daire Başkanlığınca veya mimar mühendis odasınca incelendikten sonra karar verilmesinin kamu kaynağının verimli kullanılması açısından önemli olduğu” görüşünün son derece doğru olmakla birlikte bu konuda yasal zorunluluk ve düzenleme bulunmadığını, belediyece (ilgili daire başkanlığınca) birçok gayrimenkul kiralaması yapıldığını ve hiçbirinde böyle bir sorun yaşanmadığını, tahmin edilemeyecek bir durum oluştuğunu, mevzuatla belirlenmemiş bir işlemin yapılmamış olmasının sorumluluk doğurmaması gerektiğini, savunmalarında detayları açıklanan; binanın ayıplı olduğunun anlaşılması üzerine başkaca kira ödemesi yapılmadığı gibi belediyenin menfaatlerinin korunması için tüm önlemleri almış olmalarının bu konuda hüsnüniyetlerini gösterdiğini, … Ticaret ve Sanayi Odasından istenilen ve konuya ilişkin alınan 02/11/2010 tarih ve B19-9033 sayılı bilirkişi raporunun, ilamda belirtildiği gibi sadece binanın kira bedeline ilişkin olmayıp, binanın yeri, ulaşımı, çevre özellikleri, imar durumu ve gayrimenkulün tanımı bilgilerini içermesinin yanı sıra, bakım, yenileme ve dekorasyon yapılarak kullanılabilir hale gelebileceği bilgisini içermekte olduğunu, binanın belediyeye çok yakın olması, şehrin merkezi bir yerinde 800 kişilik sinema salonu bulunması, büyüklüğü vb. nedenlerle tercih edildiğini, kiralama esnasında binanın elektrikleri kapalı olduğu için bodrumdaki gizli ve esaslı ayıpların İdarece görülmediğini, …'nun raporunda da bu hususun yer aldığını, açıklanan gerekçelerle binanın kullanıma elverişli olmadığının kiralama öncesi kesinlikle bilinmediğini, Sayıştay Başsavcılığı’nın “binanın çıplak gözle dahi bakıldığında görülecek çatlaklara rağmen kiralandığı” tespitine nasıl ulaştığının anlaşılamadığını, ayrıca Fen İşleri Dairesi Başkanlığı teknik elemanlarının dahi inceleme yaparak binanın kullanımı ile ilgili kesin rapor veremediği bir konuda taraflarınca çıplak gözle binanın kullanılamayacağı kanaatine varmalarının mümkün olmadığını, sonuç olarak, Başsavcılığın, sorguda ve ilamda yer almayan ve gerçeklerle uyuşmayan (yeni) gerekçelerle kamu zararına kanaat getirmesinin yasaya ve usule uygun düşmediğini

Belirttikten sonra ilk dilekçesinde ifade ettiği hususları tekrar etmek suretiyle tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Aynı ilam maddesi ile ilgili olarak Gerçekleştirme Görevlisi sıfatıyla temyiz talep eden ve buna ilişkin 39039 sayılı dosyası kendi gündem sırasında görüşülen …, Başsavcılık karşılamasına yanıt olarak verdiği (iki defa düzenlenen) ikinci temyiz dilekçelerinde ilk dilekçesinden farklı olarak özetle;

1. Temyiz dilekçesinde; "… Ticaret ve Sanayi Odası tarafından konusunda uzman kişilerin yaptığı raporun sadece kira bedeli değil binanın yeri, ulaşımı, çevre özellikleri, imar durumu ve gayrimenkulün tanımı bilgilerini içerdiği ve bu kısımda bakım, yenileme ve dekorasyon yapılarak kullanılır hale gelebileceği bildirilmiştir. " diyerek savunmasını yaptığını, ancak Başsavcılık mütalaasında bunun dikkate alınmadığını,

2. Öncelikle, TSK'da 7 yıl Uzman Çavuş olarak görev yaptıktan sonra 15 Ekim 2009 tarihinde … Büyükşehir Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığında memur olarak göreve başladığını, bundan bir yıl sonra 22/11/2010 tarihinde İdari ve Mali İşler Şube Müdürünün izin alması ve müteakiben Askerlik görevi nedeni ile İdari ve Mali İşler Şube Müdürü Vekili (Gerçekleştirme Görevlisi) olarak şahsına görev verildiğini, yaklaşık 1,5 ay sonra 11 Ocak 2011 tarihinde ihaleler konusunda kendisini yetersiz hissettiği için ve tüm kanunlara uygun olduğunu bildiği halde, … binasının 2011 yılı için tekrar kiralama evrakları yapılması gerektiği için, sadece hislerine güvenerek ve alacağı tepkiyi de göze alarak istifa kararı aldığını, daha sonraki yıllarda da hiçbir şekilde görev almadığını, buna ilaveten, söz konusu yerin tadilatla kullanılabileceğini kendisinin de o dönemde düşündüğünü ve değeri konusunda o çevrenin kiralarını düşünerek … TL edebileceği kanısında olduğunu; ancak 11 Ocak 2011 tarihinde gelen icra kararı ve 2011 yılı satın alma işleminin … TL olmasının kendisini korkuttuğunu bu nedenle istifa kararı aldığını, söz konusu binanın kiralama işlemlerinin son aşamasında 22/11/2010 tarihinde Gerçekleştirme Görevlisi (İdari ve Mali İşler Şube Müdürü Vekili) olarak görevlendirildiğini, görevlendirilmesi öncesinde, üst yönetimdekilerin ve … Ticaret ve Sanayi Odası Mimar ve Mühendislerinin binayı görüp tüm yönleri ile değerlendirdiklerini, üst yönetimdekilerin temyiz dilekçesinde de belirtilen nedenlerle binayı kiralama kararı aldıklarını ve gerekli yazışmaları (… ile yapılan yazışmalar, Başkanlık makamı oluru vb. ) yaptıklarını, ancak, mütalaada söylenen … Holding hizmet binasının … Turizm ve Org. Ltd. Şti. 'ne … TL'ye kiraya verildiğini bilmediğini (bu durumun ödeme emri belgelerinde de olmadığını), ayrıca o tarihte Gerçekleştirme Görevlisi olmadığını, ilk ay kira bedelini ödemeye müteakip öğrendiğini, … Turizm ve Org. Ltd. Şti. sahiplerinin yine … ailesinden olduğunu öğrenerek, aile içi bir durum veya idarenin … TL ve üstü ödemelerde vergi borcu yoktur yazısı olmadan ödeme yapmadığını bildiği için vergi borcu olmayan … Turizm ve Org. Ltd. Şti. 'ye küçük bir fiyat ile kiralandığını anladığını, kira kontratında yapılan tadilat ve onarımlardan dolayı 3 (üç) yıl kira alınmayacaktır denildiğini; buradan da söz konusu kontratın formalite olarak yapıldığını anladığını, buna ilaveten idarenin sıfır binada kiralasa, bina içinde ve dış cephede kullanıma uygun olarak tadilat yapmakta olduğunu (bunu da temyiz dilekçesinde belirttiğini), ayrıca, aynı zamanda istifa ettiği tarih olan 11/01/2011 tarihinde … 7. İcra Müdürlüğünden, … ailesinin icra takibine başladığı ve bundan sonraki kira bedellerini icra müdürlüğü dosyasına yatırmaları gerektiğiyle ilgili ihtar ve tebligat aldıklarını, bu nedenle … ailesinin, neden …Turizm ve Org. Ltd. Şti. üzerinden kiraladığını teyit etmiş olduğunu,

3. … Ticaret ve Sanayi Odası raporunun mütalaada söylendiği gibi "sadece kira artışını kamufle etmeye yönelik" değil Kamu İhale Genel Tebliğinde yazdığı için (Kamu İhale Genel Tebliği 22. maddesi 6. 1. 1 bendinde "alım veya kiralamaya ihtiyaç duyulmasına ilişkin gerekçenin belirtilmesi, alınması veya kiralanması düşünülen taşınmazın yeri ve sahip olması gereken özelliklerin belirlenmesi, alım veya kiralamaya ilişkin rayiçlerin tespit edilmesi, bu konudaki bilgilerin alıma veya kiralamaya ilişkin onay belgesine eklenmesi, ayrıca tabi olunan mevzuatının öngördüğü diğer zorunlulukların da yerine getirilmesi gerekmektedir. " denilmektedir. ) alındığını, idarenin yapmış olduğu bütün kiralamalarda standart olarak, bu raporun …’dan alınmakta olduğunu, buna örnek olarak idarenin yaptığı son kiralama evraklarının sunulduğunu, eğer gerek görülürse idare tarafından yapılan bütün kiralama işlemlerinin incelenebileceğini,

4. Mütalaada; "İdarenin Fen İşleri ve … Mühendislik Firması ile yaptığı yazışmalardaki tarih hataları kabul edilse bile" denildiğini, bu hataların temyiz dilekçesi ve eklerinde sunmuş olduğu evraklarda kesin olarak kanıtlandığını, ayrıca İçişleri Bakanlığı soruşturmasında da kesin olarak ön inceleme yapılmasına gerek olmadığı kanaatine varıldığını, yine söz konusu mütalaada; "… kiralanacak binanın kültür merkezi olarak kullanılıp kullanılamayacağı tespitinin kira sözleşmesi yapılmadan önce belediyenin Fen İşleri Daire Başkanlığı veya Mimar ve Mühendis Odasınca incelendikten sonra karar verilmesinin kamu kaynağının verimli kullanılması açısından önemli olduğu düşünülmektedir…" denildiğini, öncelikle hiçbir kanun, yönetmelik ve tebliğde bu hususa yer verilmediğini, idarenin kanunda ne yazıyor ise ona uygun olarak kiralama kararı aldığını, ayrıca … raporunun da İLGİ kısmındaki yazışmalara dikkat edilirse, Kültür Daire Başkanlığı tarafından değil; Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı ve Emlak Şube Müdürlüğü tarafından, 20/10/2010 ve 22/10/2010 tarihlerinde … ile söz konusu kiralama işlemleri için yazışmalar yapıldığının görülebileceğini, … tarafından görevlendirilen Bilirkişi Yüksek Mimar …, Bilirkişi Elektrik Mühendisi …, Bilirkişi Makine Mühendisi …, Bilirkişi Emlakçı …'un da aralarında bulunduğu bir komisyonun binayı gezerek tüm detaylarıyla inceleyerek Bilirkişi Raporunu hazırladıklarını ve tüm yazışmalar yapıldıktan sonra, Destek Hizmetleri Daire Başkanlığı Emlak Şube Müdürlüğü, Fen İşleri Daire Başkanlığı dahil tüm üst yöneticilerin olurları ve bilgileri dahilinde kiralama kararı alındığını, buna ilaveten, Genel Sekreterden Daire Başkanları ve Emlak Şube Müdürlüğüne kadar tüm üst yönetimin bilgileri ve olurları varken ilamın sadece ödeme emri evraklarını yaptığı için şahsına çıkartılmasını Kurulumuzun takdirine bıraktığını,

5. Söz konusu mütalaadaki tüm suçlamaların şahsının gerçekleştirme görevlisi olmadan önce yapılan işlemleri ile ilgili olduğunu, 5018 sayılı Kanun’un 31’inci maddesi gereği gerçekleştirme görevlilerinin harcama talimatı üzerine gerekli belgelerin hazırlanması görevini yürüttüklerini, 31.12.2005 tarihli ve 26040 sayılı 3. mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esasların 12’nci ve 13'üncü maddelerinde ödeme emri belgesi düzenleme görevinin, ön mali kontrol kapsamında ele alınmakta ve "kontrol edilmiş ve uygun görülmüştür" şerhi çerçevesinde değerlendirilmekte olduğunu, aynı esaslarda belirtildiği üzere, harcama yetkilileri, yardımcıları veya hiyerarşik olarak kendisine en yakın üst kademe yöneticileri arasından bir veya daha fazla sayıda gerçekleştirme görevlisinin ödeme emri belgesi düzenlemekle görevlendireceğini, ödeme emri belgesini düzenlemekle görevlendirilen gerçekleştirme görevlilerinin de, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde ön mali kontrol yapacaklarının ifade edildiğini, bu kapsamda Gerçekleştirme Görevlisi olarak görevlendirildiği dönemde ne harcama yetkilisi yardımcısı olduğunu; ne de hiyerarşik olarak kendisine en yakın üst kademe yöneticisi olduğunu; sadece 1 (bir) yıllık memur olduğunu, ona rağmen tüm kanun ve esaslara uygun olarak işlem yaptığını, gerçekleştirme görevlisi olarak 22/11/2010 tarihinde vekaleten görevlendirildikten sonra sadece kiralama için bir aylık ödeme emri evraklarını hazırladığını, 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetim Kanununda, harcama talimatı sorumluluğu ve yetkisinin harcama yetkilisine verildiğini, harcama talimatı üzerine gerçekleştirme görevlisi olarak sorumluluğunun, ödeme emri (harcama belgesi) için gerekli belgelerin hazırlanması olduğunu, harcama talimatı (kiralama kararı) harcama yetkilisi tarafından yapılacağından gerçekleştirme görevlisi olarak söz konusu ödeme emrindeki imzadan dolayı sorumlu olmasının söz konusu olamayacağını, bu nedenle, karar makamı olmadığı için kiralama kararı yönünde hiçbir inisiyatif ve sorumluluğu bulunmadığını belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını istedikten sonra tekrar gönderdiği başka bir dilekçede özetle;

6. Binanın sıva ve duvarlarından çatlaklığından, binanın ana gövdesinin sağlam olmadığı ve tehlike arz edeceğinin bilinebileceği şeklinde aleyhe yorum yapılarak sorumluluğa gidilmesinin düşünülemeyeceğini, zira ülkemizdeki deprem gerçeği karşısında, mühendislik çalışması ile depreme dayanıklı binaların tespit edilmekte olduğunu, iddia edildiği gibi çatlaklardan binaların çürüklüğü ve dayanıksızlığı bilinebilse, büyük miktarda kamu harcamaları ile beton kalitesi analizleri yapılması, binanın sıvalarının kaldırılarak kolan ve kirişler ortaya çıkarılarak inceleme yapılması hiç gerekmeden, tüm bu çalışmaların, gözle muayeneyle sonuçlandırılabileceğini, örnek olarak arz edilen bu durumun, akla ve bilime aykırı olduğunu, bu nedenle, çıplak gözle binanın çürük olduğunu anlaşıldığı halde sözleşme yapıldığı kabulüne dayalı iddianın kabul edilemeyeceğini,

7. Yine kira bedeline ilişkin … Ticaret ve Sanayi Odasına yazı yazılarak araştırma yapılması, dahi yeterli bulunmayıp; bu durumun kira artışını kamufle etmeye yönelik olduğu şeklinde yorum yapılmak suretiyle sorumluluğa gidilmesinin istenildiğini; buna karşılık, … Ticaret ve Sanayi Odası ülkemizin seçkin odalarından ve kurumsal kimliğe sahip olduğunu, … Ticaret ve Sanayi Odası’nın kurum kimliğini yere serecek şekilde kişileri ve kurumları yanıltmaya dönük belge tanzim edeceği iddia edilemeyecekken, aksi kabulle … Ticaret ve Sanayi Odasının kira tespiti yönündeki yazısıyla usulsüzlüğün gizlendiğinden bahisle sorumluluğa gidilmesinin düşünülemeyeceğini,

8. Gerekli teknik incelemelere dayalı olarak kiralanan yerin sağlamlık açısından tehlike arz ettiğinin ortaya çıkması sonucunda; derhal sözleşmenin feshedilip, sözleşme ilişkisinin sürdürülme amacında olunmadığı ortaya konulup, peşinat olarak ödenen miktarın tahsilatı için hukuki yollara girişilmesi karşısında, usulsüz davranıldığının iddia edilemeyeceğini

Belirterek tazmin hükmünün kaldırılması gerektiğini arz etmiştir.

Başsavcılık ikinci karşılamasında özetle; dilekçede adı geçen tarafından ileri sürülen hususların önceki mütalaada belirtilen görüşlerin değiştirilmesini sağlayacak bir mahiyet taşımadığı anlaşıldığından, yargılamanın söz konusu mütalaaya göre karara bağlanmasının uygun olacağı mütalaa edilmiştir.

Duruşma talep eden sorumlu … ve aynı ilam maddesindeki diğer sorumlu … ile Sayıştay Başsavcı Vekilinin sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

İlamda tazmin hükmü, “… Holding’e ait hizmet binasının, … Büyükşehir Belediyesi Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığı tarafından Kültür Merkezi olarak kullanılmak üzere … Turizm ve Org. Ltd. Şti.’nden 5 yıllığına aylık … TL+KDV’ye kiralanması öncesinde, binanın ayıplı olduğuna ilişkin önemli şüphe ve emareler olmasına rağmen, bahse konu binanın kiralandığı ve hala atıl durumda duran bu bina için kira ödendiği” şeklindeki yargılamaya esas raporda yer alan denetçi düşüncesi üzerine ihdas edilmiştir.

Öncelikli olarak, ilamda binanın ayıplı olduğuna ilişkin önemli olarak görülen bu şüphe ve emareler, Fen İşleri Daire Başkanlığına yazılan 01/11/2010 tarihli (olduğu belirtilen) yazı ve binada güçlendirme olmadan oturulamayacağına dair … Mühendislik tarafından yapılan ön incelemeye ait 17/01/2010 tarihli (olduğu belirtilen) rapora dayandırılmış; kiralamadan önce bu raporlar mevcut iken kiralama yapılmış olmasının kamu zararına sebebiyet verdiği ifade edilmiştir.

Ancak, ilamda kendilerine sorumluluk yüklenen ilgililerin dilekçeleri ekinde gönderilen belgelerden de açıkça görüleceği üzere, Sayıştay ilamında aynı konu hakkında tazmin hükmünün yanı sıra “İÇİŞLERİ BAKANLIĞI'NA YAZILMASINA" kararı da verilmiş ve bu karara istinaden … Valiliği kanalıyla ilgili işlemler soruşturulmuş, … Valiliğine yazdığı bilgi talepli dilekçe neticesinde sorumlulara araştırma raporu verilmiş, ilgili raporda da; "Fen İşleri kaydının 02/12/2010 olduğu, … yazısının ise 17/01/2011 tarihli olduğu anlaşılmıştır. Sonuç olarak ÖN İNCELEME YAPILMASINA GEREK OLMADIĞI KANAATİNE VARILMIŞTIR." denilerek idarenin sözleşmeden önce binanın ayıplı olduğundan haberi olmadığı; diğer bir ifadeyle, idarenin, binanın ayıplı olduğundan sözleşme yapıldıktan ve ilk ay kirası ödendikten sonra haberi olduğu hususu tamamıyla açıklığa kavuşturulmuştur.

Diğer taraftan, ilgili Kamu İhale Genel Tebliği’nde; "… alım veya kiralamaya ihtiyaç duyulmasına ilişkin gerekçenin belirtilmesi, alınması veya kiralanması düşünülen taşınmazın yeri ve sahip olması gereken özelliklerin belirlenmesi, alım veya kiralamaya ilişkin rayiçlerin tespit edilmesi, bu konudaki bilgilerin alıma veya kiralamaya ilişkin onay belgesine eklenmesi, ayrıca tabi olunan mevzuatının öngördüğü diğer zorunlulukların da yerine getirilmesi gerekmektedir." denilmekte olup, tebliğin emrettiği bu hususlar, 03/11/2010 tarih ve 1156-3405 sayı numaralı Başkanlık Oluru ve … Ticaret ve Sanayi Odası’nın bilirkişi raporu içeren 02/11/2010 tarih ve B19-9033 sayı numaralı yazısı (ilamda bu yazının sadece binanın kira bedeline ilişkin olup, binanın mevcut durumuyla kullanılıp kullanılamayacağına dair bilgi içermediği ifade edilmekte ise de, konusunda uzman kişilerin yaptığı raporun sadece kira bedeli değil; binanın yeri, ulaşımı, çevre özellikleri, imar durumu ve gayrimenkulün tanımı bilgilerini içerdiği ve bu kısımda bakım, yenileme ve dekorasyon yapılarak kullanılır hale gelebileceğinin bildirildiği de dikkate alınmak suretiyle) vasıtasıyla gerçekleştirilerek 4734 sayılı Kanun’un 22/e maddesi gereğince söz konusu kiralama işlemi yapıldığından yasal mevzuata uygunluk açısından da bir sorun görünmemektedir.

Kaldı ki, Fen İşleri Daire Başkanlığının 13/01/2011 tarihli Ön İncelemesi ve … Mühendislik firmasının 17/01/2011 tarihli Ön Teknik Raporu alındıktan sonra kira kontratı fesih ihbarının karşı tarafa bildirildiği, sonrasında mahkeme sürecinin başlatıldığı; daha açık bir şekilde, Büyükşehir Belediyesi 1. Hukuk Müşavirliğinden, 13/01/2011 ve 17/01/2011 tarihlerinde alınan ön inceleme raporları nedeniyle 18/01/2011 tarih ve 104-203 sayı numaralı yazıyla görüşlerinin sorulduğu, 24/01/2011 tarih ve 045-139 sayı numaralı yazıyla görüşlerinin alındığı, mahkeme sürecinin … Turizm ve Org. Ltd. Şti.'ye 28/01/2011 tarihinde kira kontratı fesih ihbarının bildirilmesi sonrasında başladığı, bu süreçte de 7. Asliye Hukuk Mahkemesi bilirkişi raporunda binanın kullanılabilirlik seviyesinin ortaya çıkabilmesi için performans analizi yaptırılması gerektiğinin söylendiği ve sürecin, … 6. Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 18/02/2013 karar tarihi ve 2012/936 E. ve 2013/185 K. numarası ile idare lehine sonuçlanarak icra işlemlerinin başlatıldığı göz önüne alındığında idarenin üzerine düşen görevi yerine getirdiği açıkça gözükmektedir.

Bu itibarla, tazmin hükmüne konu olayda ilamda sorumluluk yüklenen ilgililere kusur atfedilemeyeceğinden yapılan uygulamanın kamu zararına sebebiyet vermediği değerlendirilmektedir.

Tüm bu açıklamalar çerçevesinde, 6085 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 55’inci maddesinin 7’nci fıkrası uyarınca 147 sayılı ilamın 8-A maddesi ile verilen tazmin hükmünün BOZULMASINA ve yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen yeniden hüküm tesisi için dosyanın hükmü veren DAİREYE GÖNDERİLMESİNE;

(Üyeler …, …, …, …, … ve …’ın; “Söz konusu … Holding hizmet binası, 01.11.2010 tarihi kira başlangıcı olmak üzere, hissedarları …, …, …, …, .., …, Mete … tarafından … Turizm ve Org. Ltd. Şti.'ne … TL'ye kiraya verilmiştir. Yaklaşık bir ay sonra ise, 01.12.2010 tarihinde yapılan sözleşme ile de … Büyükşehir Belediye Başkanlığı Kültür ve Sosyal İşler Daire Başkanlığı tarafından, Kültür ve Gençlik Merkezi olarak kullanılmak amacıyla 5 yıl süre ile aylık kira bedeli … TL+KDV olmak üzere firmadan kiralanmıştır. Burada firma tarafından yeni kiralanan bir yerin tekrar % 100 artışla büyükşehir belediyesi tarafından kiralanması, kamu kaynağının verimli kullanılmasına ilişkin 5018 sayılı Kanun hükümleriyle tamamen ters düşmektedir.

Bunun yanı sıra, 01.11.2010 tarihli ve … Mühendislik tarafından düzenlenen 17.01.2010 tarihli raporun tarihlerinin hatalı yazıldığı kabul edilse bile kiralanacak binanın kültür merkezi olarak kullanılıp kullanılamayacağı tespitinin kira sözleşmesi yapılmadan önce Belediyenin Fen İşleri Daire Başkanlığınca veya Mimar Ve Mühendis Odasınca incelendikten sonra karar verilmesinin kamu kaynağının verimli kullanılması açısında önemli olduğu düşülmektedir. Bunlar yapılmadan ayıplarına rağmen söz konusu binanın kiralanması kamu zararına neden olunması anlamına gelmektedir.

Bu itibarla, konunun esası yönünden tazmin hükmünün mevzuata uygun olduğu değerlendirilmekle birlikte sorumluluk yönünden aşağıda belirtilen ayrışık görüş gerekçeleri doğrultusunda yeniden bir değerlendirme yapılmasını teminen tazmin hükmünün bozularak Dairesine gönderilmesi gerekir.” ve,

Üye R. DOĞAN’ın; “Sorumluluk yönünden konu irdelenecek olursa; tazmin hükmünde gerçekleştirme görevlisi olarak sorumlu tutulan ilgili, 5018 sayılı Kanun’un 31’inci maddesi gereği gerçekleştirme görevlilerinin harcama talimatı üzerine gerekli belgelerin hazırlanması görevini yürüttüklerini, 31.12.2005 tarihli ve 26040 sayılı 3. mükerrer Resmi Gazete'de yayımlanan İç Kontrol ve Ön Mali Kontrole İlişkin Usul ve Esasların 12’nci ve 13'üncü maddelerinde ödeme emri belgesi düzenleme görevinin, ön mali kontrol kapsamında ele alınmakta ve "kontrol edilmiş ve uygun görülmüştür" şerhi çerçevesinde değerlendirilmekte olduğunu, aynı esaslarda belirtildiği üzere, harcama yetkilileri, yardımcıları veya hiyerarşik olarak kendisine en yakın üst kademe yöneticileri arasından bir veya daha fazla sayıda gerçekleştirme görevlisinin ödeme emri belgesi düzenlemekle görevlendireceğini, ödeme emri belgesini düzenlemekle görevlendirilen gerçekleştirme görevlilerinin de, ödeme emri belgesi ve eki belgeler üzerinde ön mali kontrol yapacaklarının ifade edildiğini, bu kapsamda Gerçekleştirme Görevlisi olarak görevlendirildiği dönemde ne harcama yetkilisi yardımcısı olduğunu; ne de hiyerarşik olarak kendisine en yakın üst kademe yöneticisi olduğunu; sadece 1 (bir) yıllık memur olduğunu, ona rağmen tüm kanun ve esaslara uygun olarak işlem yaptığını, gerçekleştirme görevlisi olarak 22/11/2010 tarihinde vekaleten görevlendirildikten sonra sadece kiralama için bir aylık ödeme emri evraklarını hazırladığını, 5018 Sayılı Kamu Mali Yönetim Kanununda, harcama talimatı sorumluluğu ve yetkisinin harcama yetkilisine verildiğini, harcama talimatı üzerine gerçekleştirme görevlisi olarak sorumluluğunun, ödeme emri (harcama belgesi) için gerekli belgelerin hazırlanması olduğunu, harcama talimatı (kiralama kararı) harcama yetkilisi tarafından yapılacağından gerçekleştirme görevlisi olarak söz konusu ödeme emrindeki imzadan dolayı sorumlu olmasının söz konusu olamayacağını, bu nedenle, karar makamı olmadığı için kiralama kararı yönünde hiçbir inisiyatif ve sorumluluğu bulunmadığını belirterek sorumluluk yönünden de itirazda bulunmaktadır.

5018 sayılı Kanuna göre mali sorumluluğun oluşabilmesi için;

• Kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem, eylem bulunmalıdır.

• Ortada bir kamu zararı olmalıdır.

• Mevzuata aykırı karar, işlem ve eylemle zarar arasında bir illiyet olmalıdır.

Ayrıca, kamu zararı ile ilgili olarak verilen Sayıştay Genel Kurulu’nun 14.6.2007 tarih 5189/1 sayılı Kararında sorumluluk hukuku bakımından kamu görevlileri için 5018 sayılı Kanundan önce kusursuz sorumluluk (objektif) ilkesinin geçerli olduğu, 5018 sayılı kanunla bu ilkeden vazgeçilip kusur sorumluluğu (sübjektif) ilkesinin benimsendiği, işlemlerin tek başına mevzuata aykırı olmasının, bu işlemleri yapan kamu görevlilerinin sorumlu tutulmaları için yeterli olmadığı belirtilmiştir. Başka bir ifadeyle, eskiden bir işlemin mevzuata aykırı olması tazmin hükmü vermek için yeterli iken, 5018 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra, mevzuata aykırılığın yanı sıra kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinin varlığının da ispatlanmasının gerekli olacağı ifade edilmiştir.

Bu bağlamda, görevi harcama talimatı üzerine ödeme emri (harcama belgesi) için gerekli belgelerin hazırlanmasından ibaret olan gerçekleştirme görevlisinin söz konusu olayda bir kusurundan söz etmek mümkün değildir.

Öte yandan, tazmin hükmüne konu kiralama bir "OLUR" vasıtasıyla gerçekleştiğinden, bir başka deyişle mevzuata işlemle zarar arasındaki illiyet bağı söz konusu bu Olura dayandığından Olurda imzası olan kişilerin de sorumlu tutulması gerekmektedir.

Dolayısıyla, bu açıklamalar karşısında sorumluluk hususlarının yeniden değerlendirilmesini teminen tazmin hükmünün bozularak Dairesine gönderilmesi gerekir.” şeklindeki ayrışık görüşlerine karşı) 6085 sayılı Kanunun 26’ncı maddesi hükmü gereğince Başkanın bulunduğu taraf üstün tutulmak suretiyle,

Karar verildiği 23.03.2016 tarih ve 41675 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.