Sayıştay 6. Dairesi 38869 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler İş Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2011

• Daire: 6

• Dosya No: 38869

• Tutanak No: 41470

• Tutanak Tarihi: 16.02.2016

• Konu: İş Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Toplu İş Sözleşmesine istinaden yapılan sorumluluk zammı ödemelerinde hata yapılması

1. 95 sayılı ilamın 4 üncü maddesinde, Belediyede çalışan kimi personele Toplu İş Sözleşmesinin 66 ncı maddesine istinaden yapılan sorumluluk zammı ödemelerinde hata yapılması nedeniyle … TL. ye tazmin hükmolunmuştur.

Sorumlular dilekçelerinde, mevzuatta eğitim düzeyi yüksek olan personelin eğitim düzeyi düşük olan Personelden daha yüksek maaş almasının çalışma hukukunda adaleti sağlayan temel ilke olduğunu, Toplu İş Sözleşmesinin Sorumluluk Bölümünde 1.Grup'un C fıkrasında 2 Yıllık Yüksek okul mezunları, Harcama yetkilerince tespit edilen harcama birimlerinin taşınır kontrol yetkilileri, harcama yetkilerinin görevlendirdiği gerçekleştirme görevlileri, ödemelere bir fiil imza atanların sorumlulukları … TL denildiğini, …. ın Müdürlüğünde çıkan ödemelerde imzası bulunduğunu ve İşçi ve Memur maaşlarını ve özlük hakları işlemlerini yaptığını, ilamda konu edilen kişilerin Yüksek Okul mezunu olup 2.Grup'un A fıkrasındaki lise mezunları grubundan sorumluluk almalarının belirtildiğini, çalışma hukukundaki adaletin sağlanması için bu konunun Temiz kurulunda görüşülerek konunun bozulması ve kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Sayıştay Başsavcılığı; “Temyiz dilekçesinde; 4 yıllık fakülte mezunlarına Toplu İş Sözleşmesinin 66'ncı Maddesinin D fıkrasının l inci grup B bendi uyarınca sorumluluk zammı ödenmesi gerektiği, D fıkrasının 2"nci grup A bendi uyarınca ise lise ve dengi okul mezunlarına yönelik sorumluluk zammının belirlendiği, bu nedenle ilamın bozulmasına karar verilmesi talep edilmektedir.

Toplu İş Sözleşmesinin 66'ncı Maddesinin D fıkrasının l inci grup B bendinde, 4 yıllık ve üzeri fakülte mezunlarına sorumluluk zammı ödenmesi öngörülmüş, son bölümünde ise, bu guruptan sorumluluk alacak işçilerin mutlak surette kendi meslek dallarında çalışıyor olması gerektiği belirtilmiştir.

Aynı Sözleşmenin 66'ncı Maddesinin D fıkrasının 2'nci grup A bendinde ise, genelde teknik lise, lise ve dengi okul mezunlarına sorumluluk zammı ödenmesine ilişkin çalışma alanları sayılmıştır.

Rapora baktığımızda, öncelikle Tolu İş Sözleşmesinin 66'ncı Maddesinin D fıkrasının l' inci grup B bendinden sorumluluk zammı ödenebilmesi için işçilerin mutlak surette kendi meslek dallarında çalışıyor olması gerektiği belirtilmektedir. İşçilerin bitirdikleri okullara bakıldığında, biri Siyasal Bilgiler fakültesi, Biri İktisat Fakültesi, biri Kamu Yönetimi Bölümü mezunudur. Bunların meslek dalı büroda çalışmaktır. Bunun dışında çalışma alanının ne olduğu anlaşılamamıştır. Belki matematik ve almanca öğretmenlerinde durum anlaşılabilir.

Ancak Toplu İş Sözleşmesinin 66'ncı Maddesinin D fıkrasında, "Aşağıda belirtilen meslek guruplarının dışındaki meslekler için en yakın guruba ait ücretin ödemesi yapılır." Denilmektedir. Bu nedenle işçilerin tamamının 4 yıllık fakülte mezunu olmaları ve en yakın gurubunda Sözleşmesinin 66'ncı Maddesinin D fıkrasının 1 inci grup B bendi olduğu düşünülmektedir. Bu nedenle kamu zararının, yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı kaldırılmasının uygun olacağı” şeklinde görüş belirtmiştir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

Toplu İş Sözleşmesi’nin “Sorumluluk Zammı” başlıklı 66’ncı maddesinde;

“……

B- İş bu Toplu İş Sözleşmesinin yürürlük tarihinden itibaren işçilere her ay için aşağıdaki gruplandırmaya göre iş güçlüğü zammı ödenir. Halen iş yerinde çalışanlardan 4857 sayılı iş yasasına bağlı olarak görev yapmakta olan işçilerin fiilen çalışmalarına göre gruplandırmaları aşağıda gösterilmiştir.

C- Çeşitli sebeplerle bir üs gruba atanan veya görevlendirilen işçilere atandıkları veya görevlendirildikleri takdirde o grubun ücreti ödenir.

D- Aşağıda belirtilen meslek gruplarının dışındaki meslekler için en yakın gruba ait ücretin ödemesi yapılır.

1. Grup

A) Başkanlık Özel Kalem Müdürlüğü çalışanlarına, Başkanlık Sekretaryası (sekreteri, odacısı, koruması), Başkan ve Başkan yardımcısı Şoförü, Koruma görevini yapan personele aylık brüt olarak Sorumluluk: … TL (… Lirası)

B) 4 yıllık ve üzeri fakülte mezunları (Doktor, Veteriner, Mühendis, Mimar, Şehir Plancısı vb. akademik unvanlı personel.) Sorumluluk: … TL (… Türk Lirası)

C) 2 yıllık Yüksekokul mezunları, Harcama yetkililerince tespit edilen harcama birimlerinin taşınır kontrol görevlileri, harcama yetkililerinin görevlendirdiği gerçekleştirme görevlileri, ödemelere bil fiil imza atanlar Sorumluluk: … TL (… Türk Lirası)

Bu gruptan sorumluluk alacak işçilerin mutlak suretle kendi meslek dallarında çalışıyor olması şarttır.

2. Grup:

A) Büro işçileri, Teknik lise, Lise ve dengi okul mezunları, Ekip Başları, Formenler, Şoförler tır, treyler, tanker, damperli kamyon, vidanjör, arasöz, otobüs, kasalı kamyon şoförleri, atölye işçileri (motor ustası, torna tesviye, kaynakçı, akücü, makasçı, kaportacı, lastikçi, marangoz), inşaat ustaları, Dozer, greyder, beko kepçe operatörleri ve makine yağcıları, asfalt ve kazı makinaları, kanal işçisi, asfalt işçisi, su arıza ve kesme bağlama işçisi, temizlik işçisi, operatör, konkasör, sinek mücadele işçisi ve şoförü, elektrik işçisi, itfaiye işçisi (er, onbaşı, çavuş, baş çavuş) ve şoförleri (Baş şoför), taş ocağı işçileri, Park bahçe işçisi, zabıta, danışma bekçileri ve garaj bekçiliği, çaycılar ve odacı görevi yapan işçilere, - … TL (… Türk Lirası)

B) Su depo bekçileri, mezarlık bekçileri, Atölye bekçileri, gümrük bekçileri hal bekçileri görevi yapan ve benzeri görevi yapan diğer işçiler.- … TL (… Türk Lirası) Atama ve yer değişimi nedeniyle gruplar arasında geçiş yapacak personel için sendikanın onayı alınır” denilmektedir.

Toplu İş Sözleşmesinin 66 ncı Maddesinin D fıkrasında, "Aşağıda belirtilen meslek guruplarının dışındaki meslekler için en yakın guruba ait ücretin ödemesi yapılır" denildikten sonra işçiler fiilen çalışmalarına göre 1. ve 2. Grup şeklinde sınıflandırılmış; bu sınıflandırmada, 1 inci grupta B bendinde, 4 yıllık ve üzeri fakülte mezunlarına sorumluluk zammı ödenmesi öngörülmüş, son bölümünde ise, bu guruptan sorumluluk alacak işçilerin mutlak surette kendi meslek dallarında çalışıyor olması gerektiği belirtilmiştir.

Bu gruplandırmada, büro işçisi, 2 nci grup A bendinde sayılmakla birlikte; bu bölümde genelde teknik lise, lise ve dengi okul mezunlarına sorumluluk zammı ödenmesine ilişkin çalışma alanları sayılmıştır. İlama konu işçilerin tamamının 4 yıllık fakülte mezunu olmaları nedeniyle lise mezunlarının yer aldığı 2.Grup (A) bendine girmedikleri ve Sözleşmenin 66 ncı Maddesinin D fıkrasına göre kendilerine en yakın gurubun da, 1 inci grup (B) bendi olduğu değerlendirilmektedir.

Buna göre, ilama konu işçilere yapılan sorumluluk zammı ödemelerinde yanlışlık bulunmadığından; sorumluların iddialarının kabulü ile 95 sayılı ilamın 4 üncü maddesi ile ….. TL. ye verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA (Üye …. ’in “Söz konusu kişilere mezkur madde D fıkrası 2’nci grup A bendi uyarınca … TL ödeme yapılması gerekirdi. Çünkü söz konusu madde uyarınca 1’inci grup üzerinden sorumluluk zammı ödenebilmesi için bu kişilerin kendi meslek dallarında çalışıyor olmaları ve 2’nci grup B bendi uyarınca ödeme yapılabilmesi için de sayılan istisnai görevleri yapmaları gerekmektedir.

Öte yandan bir kişinin mesleğiyle ilgili olarak arızi bir işi yapması veya bir kişinin yaptığı işin genişletilerek her durumda kendi meslek dalında çalıştığının düşünülmesi mümkün görülmemektedir. Bu kişilerin kendi meslek dallarında çalıştığının ifade edilebilmesi için bu kişilerin Almanca öğretmenliği/matematik öğretmenliği yapmaları gerekmektedir. Oysa bu kişiler ... Belediyesinde fiilen büro işçisi olarak görev yapmaktadır. Kaldı ki Belediyede Almanca veya matematik öğretmenliği görevlerinin yapılabileceği bir pozisyon da bulunmamaktadır. Bu nedenle tazmin hükmünün tasdiki gerekir” şeklindeki ayrışık görüşlerine karşı),

Oyçokluğuyla,

Karar verildiği 16.02.2016 tarih ve 41470 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.