Sayıştay 6. Dairesi 37408 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 6

• Dosya No: 37408

• Tutanak No: 39323

• Tutanak Tarihi: 01.07.2014

• Konu:

KARAR

TEMYİZ KURULU KARARI

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

1132 sayılı ilamın 2’nci maddesinde, 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olarak çalışan personele yapılan ikramiye ödemesine ilişkin hesaba, bu Kanununda yer alan aylık tanımı dışında kalan özlük haklarının da dahil edildiği gerekçesiyle toplam 352.993,58 TL.’ye tazmin hükmolunmuştur.

Dilekçiler dilekçelerinde, İkramiye ödemesinin "aylık" kavramına göre değil, kanun metninde geçen "maaş" kavramına göre yapıldığını, , 2560 sayılı İSKİ Kanunu'nun Genel Kurulun Görevleri başlıklı 6. maddesinin (d) bendinde yer alan,"...yılda iki maaşı geçmemek üzere verilecek ikramiyelerin miktar ve zamanını belirlemek",hükmü ile, kanun koyucunun, İSKİ Genel Kuruluna "maaş" kavramını mevzuat çerçevesinde belirleme yetkisi tanıdığını, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 77, 79, 80, 146, 147 ve 164 üncü madde hükümlerinde aylığın her ay bir aylık emeğin karşılığı olarak memura yapılan ödemelerin tümü kastedilerek ifade edilmek istendiğini, benzer şekilde 5434 sayılı Emekli Sandığı Kanunu’nun 13 ve 14 üncü maddelerinde aylık olarak emekliye ödenen toplam meblağın esas alındığını, 657 sayılı Kanun’un 155 inci maddesi hükmündeki gibi aylığın dar yorumlanması durumunda aynı Kanun’un 124 ve 125 inci, 5434 sayılı Kanun’un 23, 80, 91 inci, 5510 sayılı Kanun’un 68 ve Geçici 4 üncü, 6245 sayılı Kanun’un 7 inci, İcra İflas Kanunu’nun 83 üncü, 2802 sayılı Kanun’un 102 inci ve 832 sayılı Kanun’un 91 inci maddelerinin uygulanmasının mümkün bulunmadığını, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 61 ve 94 üncü maddelerine göre memurun her ay düzenli ve sürekli olarak aldığı tüm meblağın aylık olarak kabul edilmesi gerektiğini, dolayısıyla çok kalemli olarak 44 yıl önceki tek kalemli maaşı karşılayan bu günkü maaştan bir veya birkaç kalemin geri alınmasının 657 sayılı Kanun’un 18 inci maddesindeki “kanunlarda yazılı haller dışında devlet memurunun memurluğuna son verilemez, aylık ve başka hakları elinden alınamaz.” hükmüne aykırı olacağını, 6085 sayılı yeni Sayıştay Kanununun mali haklarla ilgili, Sayıştay mensuplarının hakları başlıklı 63. maddesinde. 2802 sayılı Hakim ve Savcılar Kanununa tabi personelin özlük haklarına atıf yapılarak aylık ödemede, her ay ödenen bütün ödemelerin dahil olduğu kabul edildiğini ve "aylık" kavramının 657 sayılı DMK. Madde 147 deki "avlık" tanımına uygun olarak bütün ödemeleri kapsadığı benimsendiğini, Tüm bu kanun maddelerinden ve açıklamalardan anlaşılacağı gibi, aylık kavramından bahsedildiğinde, bu kavramın, 657 sayılı kanunun 147 maddesindeki gibi memurun her ay kadrosuna bağlı düzenli ve sürekli olarak aldığı tüm meblağı ifade ettiğinin açıklıkla anlaşıldığını, Yasaların uygulamasına yönelik ve açıklayıcı olan yargı kararlarında da bu konuya ilişkin emsal hükümler bulunduğunu, Sayıştay Temyiz Kurulu'nun 25673 K. sayılı, 14.05.2002 tarihli kararında taban ve kıdem aylığının da aylığın birer unsuru olduğu kesin olarak karara bağlandığını,

MESKİ Genel Kurulunun kabul ettiği İkramiye Yönetmeliğinde; "Memurların maaş bordrolarına yansıyan (eş ve çocuk yardımı hariç ) tüm ödemelerden oluştuğu” şeklinde tanımlandığını, ayrıca 6009 sayılı "Gelir Vergisi Kanunu İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun"un Geçici 8. maddesini de gerekçe göstererek tazmin hükmünün kaldırılmasını istemişlerdir.

Sayıştay Başsavcılığı “Aylık kavram ve kapsamı 657 sayılı Kanunun yaklaşık 47 yıllık uygulama sürecinde değişiklikler geçirmiştir. Aşınan aylık unsurunun yerine yeni ve ek unsurlar ilave edilmiştir. Uygulamada kamu görevlilerine genel olarak temel maaş, zam ve tazminatlar ile sosyal yardımlar adıyla üç başlık altında ödeme yapılmaktadır. Analitik bütçe sınıflandırmasında da temel maaş unsurları “ Bir kadroya dayalı olarak istihdam edilenlere ilgili mevzuatına göre yapılan aylık, ek gösterge, kıdem aylığı ve taban aylığı ödemeleri, … “ olarak tanımlanmıştır. İkramiye ödenmesini düzenleyen 2560 sayılı Kanunda ifade edilen maaştan kasıt aylık tutarıdır. Dolayısıyla ikramiye ödemesine esas matrah gösterge, ek gösterge, taban ve kıdem aylığından oluşmakta olup, tazminat niteliğindeki makam ve görev tazminatı ile sosyal yardım niteliğindeki aile yardımını kapsamamaktadır.

Tazmin hükmolunan ödemenin 1.8.2011 tarih ve 6009 sayılı Kanun kapsamına girmediği değerlendirilmektedir. Ancak, ilgilinin dilekçesinde de belirttiği üzere Sayıştay Temyiz Kurulunun 14.05.2002 tarih ve 25673 sayılı Kararı ile son olarak Temyiz Kurulunun ASKİ Genel Müdürlüğünün 2006 yılı hesabına ilişkin 14.02.2012 tarih ve 34381 nolu Karar Tutanağı da maaş kavramına kıdem aylığı ve taban aylığı unsurlarının dahil edilmesi gerektiği yönüyle sorumluların itirazlarını destekler mahiyettedir.

Bu nedenle, yapılan açıklamalar ve zikredilen Temyiz Kurulu kararları çerçevesinde, Daire Kararının bozulmasına, ve yeniden hüküm tesis edilmek üzere dosyanın Dairesine tevdiine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir. “ şeklinde görüş belirtmiştir.

Dilekçi Başsavcılık görüşü üzerine cevaben ikinci yazısında “Başsavcılık Makamı'nın ifade ettiği Sayıştay Temyiz Kuruluna ait 14/05/2002 tarih ve 25673 sayılı Karan ve yine Temyiz Kurulunun ASKİ Genel Müdürlüğü'nün 2006 yılı hesabına ilişkin 14/02/2012 tarih ve 34381 nolu kararı da sorumluluğumuzu ortadan kaldırır nitelikte olduğundan söz konusu kararlara aynen katılmış bulunmaktayız.

Ancak daha önceki Temyiz talebi dilekçemizde de yapılan açıklamalar doğrultusunda ve 01/08/2011 tarih ve 6009 sayılı Kanunun ilgili hükmünün yargılamaya konu edilen ikramiyeler içinde uygulanması gerektiği kanaatinde olduğumuz için tazmin hükmünün kaldırılmasıyla birlikte beraatımızı arz ederiz.” Demişlerdir.

Sayıştay Başsavcılığı ikinci karşılama yazısında; “İlgi yazınız ekinde gönderilen ikinci temyiz dilekçesi incelenmiş olup; adı geçenler tarafından ileri sürülen hususların 18.09.2012 tarih ve 11931-19142 sayılı yazımızda belirttiğimiz görüşlerimizin değiştirilmesini sağlayacak bir mahiyet taşımadığı anlaşıldığından, yargılamanın söz konusu mütalâamıza göre karara bağlanmasının uygun olacağı düşünülmektedir.” Şeklinde görüş belirtmiştir.

2560 sayılı İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü Kuruluş ve Görevleri Hakkında Kanunun ek 5. maddesine göre bu kanun diğer büyükşehir belediyeleri hakkında da uygulanmaktadır. Kanunun 1. maddesinin son fıkrasıyla İSKİ personeli 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi tutulmuştur. Kanunun 6. maddesinin d bendinde yılda iki maaşı geçmemek üzere verilecek ikramiyelerin miktar ve zamanını belirleme görevi Genel Kurul’a verilmiştir.

657 sayılı Kanunun “Memurlara Ödenecek Aylık Tutarları” başlıklı 155. maddesinde, “Bu kanunun 36 ncı maddesinde yer alan sınıflara ait gösterge tablosundaki rakamların, genel bütçe kanununda o yıl için tespit edilen katsayı ile çarpılması sonunda bulunacak miktar, sınıfların derece ve kademelerindeki memurların aylık tutarlarını gösterir.”,

“Göstergeler” başlıklı 43. maddesinin B bendinde; “Ek Gösterge: Bu Kanuna tabi kurumların kadrolarında bulunan personelin aylıkları; hizmet sınıfları, görev türleri ve aylık alınan dereceler dikkate alınarak bu kanuna ekli I ve II sayılı cetvellerde gösterilen ek gösterge rakamlarının eklenmesi suretiyle hesaplanır.” ,

Hükümlerine yer verilmek suretiyle “Aylık” kavramı, her derece için tespit edilen göstergeler ile görevin niteliğine göre belirlenen ek göstergeler toplamının Bütçe Kanununda saptanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunan tutar olarak tanımlanmıştır.

Danıştay 1. Dairesinin 06.05.1999 tarih ve 1999/81 Karar No.lu Kararında da, 657 sayılı Kanunun 155 ve 43/(B) maddesine atıf yapılarak aylık tanımının, 657 sayılı Kanunda her derece için tespit edilen göstergeler ile varsa görevin niteliğine göre belirlenen ek göstergeler toplamının kanunlar gereği saptanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunan tutarı ifade ettiği, aylık tanımının diğer ödeme unsurlarını da kısmen ya da tamamen kapsayacak şekilde ancak yeni bir yasal düzenlemeyle değiştirilebileceği, böyle bir düzenleme yapılmadıkça 657 sayılı Kanunda yer alan aylık tanımının diğer ödeme unsurlarını da kapsayacak şekilde yorum yoluyla değiştirilmesinin mümkün olmayacağı, yılda iki maaşı geçmeyen ikramiye uygulamasına ilişkin tutarın hesaplanmasında, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda tanımı yapılan aylık tutarın dışında kalan diğer ödeme unsurlarının dikkate alınmasına hukuken olanak bulunmadığı görüşüne varılmıştır.

Diğer taraftan, 375 sayılı Devlet Memurları Ve Diğer Kamu Görevlilerine Memuriyet Taban Aylığı ve Kıdem Aylığı İle Ek Tazminat Ödenmesi Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 1. maddesinde “Bu göstergeler 657 sayılı Kanun ve diğer personel kanunlarına ve kanun hükmünde kararnamelere göre her ne ad altında olursa olsun ödenmekte olan zam, tazminat, ödenek, ücret ve benzeri ödemelerin hesabında dikkate alınmaz.” Denilmektedir. Düzenlemede her ne kadar “ikramiye” ifadesine yer verilmese de, “her ne ad altında olursa olsun” ile “ve benzeri ödemeler” ibarelerinden, kapsamın sadece sayılan ödeme türleriyle sınırlı olmadığı, “ikramiye” hesabına da taban ve kıdem aylığının dahil edilmeyeceği açıkça anlaşılmaktadır.

6009 sayılı Kanunun geçici 8. maddesi ve 6289 sayılı Kanunun geçici 14. maddesi memur temsilcileriyle akdedilen sözleşme veya tasarrufu kapsamakta olup, ilama konu tazmin hükmü bu kapsamda yapılan bir ödemeye dayanmadığından dilekçilerin bu yöndeki iddiaları yerinde görülmemiştir.

Bu itibarla dilekçi iddialarının reddiyle 1132 sayılı ilamın 2. maddesiyle toplam 352.993,58 TL.’ye verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 01.07.2014 tarih ve 39323 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.