Sayıştay 6. Dairesi 35944 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2008

• Daire: 6

• Dosya No: 35944

• Tutanak No: 37831

• Tutanak Tarihi: 05.11.2013

• Konu:

KARAR

Duruşma talep eden dilekçiye duruşma gününe ilişkin tebligat yapılmasına rağmen duruşmada hazır bulunmadığı, kanuni vekil göndermediği, duruşmada hazır bulunmama sebeplerini kabule şayan bir belge ile tevsik etmediği,duruşmada hazır bulunan Sayıştay Savcısının Savcılık karşılamasında belirtilen hususlara paralel mutaalasının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

1424 sayılı ilamın 1.maddesi ile, Burdur İl Özel İdaresi Genel Sekreteri İbrahim ŞİMŞEK’e sadece Maliye Bakanlığı personeline ödenmesi gereken ek ödemenin verilmesi ve ayrıca makam tazminatının da 3000 gösterge rakamı yerine 9000 gösterge rakamı üzerinden ödenmesi nedeniyle 12.814,99 YTL.ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle; ilam hükmünün, 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu'nun 36.maddesinin dördüncü fıkrası ile 6009 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçici 8. maddesi hükmüne aykırı olduğunu,

Genel Sekreterin mali ve sosyal haklarının 5302 Sayılı İl Özel İdaresi Kanununun 36. maddesi ile atıfta bulunmak suretiyle düzenlendiğini,

Kanunun 36. maddesi hükmü İl Özel İdaresi genel sekreterinin mali ve sosyal haklarını başka bir kurum memuruna atfen düzenlerken; Genel idare hizmetleri sınıfında olma, Bakanlık genel müdürü veya müstakil daire başkanı olma, ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanma, olmak üzere üç temel şart dışında başka bir şart aranmadığını,

5302 sayılı kanunun 36. maddesinde bakanlık isminin açıkça belirtilmemesi, il özel idarelerinin hiçbir bakanlığın taşra teşkilatı olmaması ve idari ve mali özerkliğe sahip kamu tüzel kişiliği olup merkezi yönetimden ayrı bir yerel yönetim birimi olması sebebiyle, burada hangi Bakanlığın emsal alınacağı konusunda genel idare hizmetleri sınıfından genel müdür ve müstakil daire başkanı istihdam eden bakanlıklar içerisinden, personeline en yüksek mali ve sosyal hakları veren Maliye Bakanlığının emsal alındığını, Çünkü personel hukukunun temel ilkelerinden birisinin "lehte olanın uygulanması" kuralı olduğunu,

İl özel idaresinin sözkonusu ödemelerin, 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu'nun Ek 13. maddesi ile bu madde hükmü uyarınca Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan, Maliye Bakanlığı Personeline Yapılacak Ek Ödemeye İlişkin Usul ve Esasları esas alarak değil, 5302 sayılı Kanunun 36. maddesindeki atıf dolayısıyla, söz konusu bakanlıktaki müstakil daire başkanına "ilgili mevzuat" gereğince yapılan ödemeleri kıyasen emsal almak suretiyle yapıldığını,

Yani ödemenin dayanağının 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu'nun Ek 13. maddesi ile bu madde hükmü uyarınca Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan, Maliye Bakanlığı Personeline Ek Ödemeye İlişkin Usul ve Esaslar değil 5302 sayılı Kanun olduğunu,

İl özel idaresi genel sekreterlerinin mağduriyetlerinin önüne geçilmesi amacıyla 01.08.2010 tarih ve 27659 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 6009 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile bazı Kanun ve kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un geçici 8. maddesi hükmünün getirildiğini,

2 Kasım 2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 661 sayılı Avrupa Birliği Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Hükmünde Kararname ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin 62. maddesi ile;

"Büyükşehir belediyesi bulunan illerde genel sekreter kadrosuna atananlar, genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık genel müdürleri, genel sekreter yardımcısı kadrosuna atananlar bakanlık bağımsız daire başkanları, 1. hukuk müşaviri ve daire başkanı kadrosuna atananlar ise bakanlık daire başkanları için ilgili mevzuatında öngörülen ek gösterge, makam, görev ve temsil tazminatları ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 152 nci maddesi uyarınca ödenen zam ve tazminatlardan aynen yararlanırlar; diğer illerde ise genel sekreter kadrosuna atananlar genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık bağımsız daire başkanları, genel sekreter yardımcısı kadrosuna atananlar ise genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık daire başkanları için ilgili mevzuatında öngörülen ek gösterge, makam, görev ve temsil tazminatları ile 657 sayılı Devlet memurları Kanununun 152 nci maddesi uyarınca ödenen zam ve tazminatlardan aynı usul ve esaslar dahilinde yararlanırlar." hükmünün getirildiğini, yine 2 Kasım 2011 tarihli Resmi Gazetede yayımlanan 666 sayılı Kamu Görevlilerinin Mali Haklarının Düzenlenmesi Amacıyla Bazı Kanun ve kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin 1. maddesi ile (1) sayılı cetvelde yer alan büyük şehir olmayan illerdeki genel sekreterlere % 190 oranında ek ödeme yapılacağı hükmünün yer aldığını,

Dolayısıyla kanun koyucunun, 5302 sayılı kanunun 36. maddesi ile genel sekreterlere bu ödemenin yapılmasını lafzen ve ruhen kastettiğini,

Açıklanan sebeplerle Burdur İl özel İdaresi Genel Sekreterine mali ve sosyal haklar açısından en yüksek hakka sahip Maliye Bakanlığı müstakil daire başkanına "ilgili mevzuatında" (213 Sayılı Vergi Usul Kanunu'nun Ek 13 üncü maddesi ile bu madde hükmü uyarınca Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan, Maliye bakanlığı Personeline Yapılacak Ek Ödemeye İlişkin Usul ve Esaslar) emsal alınmak suretiyle % 190 ek ödeme ve makam tazminatının 9000 gösterge rakamı üzerinden ödenmesi sonucunda oluşan 1.857,66 TL ile Toplam 12.814,99 TL. ye verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Savcılık; “Anılan ödemenin kimlere ve ne oranlarda yapılacağı konusunda yapılmış bulunan düzenlemeler bulunmaktadır. Bu düzenlemelere açıkça aykırı olarak yapılan ödemelerin, 6009 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un Geçici 8 inci maddesi kapsamına da girmediği değerlendirildiğinden, temyiz talebinin reddedilerek, yasa ve yönteme uygun düzelenmiş Daire Kararının tasdikine karar verilmesinin uygun olacağı düşünülmektedir.” şeklinde görüş bildirmiştir.

A) 5302 sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun “Norm Kadro ve Personel İstihdamı” başlıklı 36. maddesinde;

“…

Genel Sekreterlik kadrosuna atananlar, Büyükşehir belediyesi bulunan illerde genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık genel müdürü, diğer illerde ise genel idare hizmetleri sınıfına dahil müstakil daire başkanı için ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanırlar; bunlar valinin teklifi ve İçişleri Bakanlığının onayı ile atanır.

…” denilmiştir.

Söz konusu hüküm ile İl Özel İdaresi Genel Sekreterlik kadrosuna atananların özlük haklarının belirlenmesinde Büyükşehir belediyesi bulunan illerde genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık genel müdürü, diğer illerde ise genel idare hizmetleri sınıfına dahil müstakil daire başkanı için ilgili mevzuatında tanınan özlük hakları esas alınmış olup burada münhasıran bir bakanlığa atıf yapılmaması nedeniyle tüm bakanlıkların genel idare hizmetleri sınıfına dahil genel müdür ve daire başkanlarına tanınan özlük haklarına ilişkin ortak hükümlerin esas alınması gerekmektedir.

Rapor dosyası ve eki belgelerin incelenmesinde; Burdur İl Özel İdaresi Genel Sekreteri İbrahim ŞİMŞEK’e bakanlıkların genel idare hizmetleri sınıfına dahil müstakil daire başkanları için öngörülen haklara ek olarak, yalnızca Maliye Bakanlığı personelinin yararlanabileceği 213 sayılı Vergi Usul Kanununun Ek 13. maddesi uyarınca yapılan ek ödemenin verildiği görülmüştür.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu'nun Ek 13. maddesinin 4. fıkrasında;

“4.Maliye Bakanı:

a) (Mülga : 5/7/1991 - KHK - 433/16md.; Yeniden düzenleme: 19/8/1991 - KHK - 449/3 md. Değişik : 20/3/1997 - KHK - 570/12 md.)Maliye Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarının merkez ve taşra teşkilatında çalışan memurlar ile sözleşmeli personele (bağlı kuruluşların kadro karşılığı sözleşmeli personeli hariç)en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) % 200'ünü geçmemek üzere ek ödeme yaptırmaya,

b) Maliye Bakanlığı ile Gelir İdaresi Başkanlığı merkez ve taşra teşkilatında çalışan (sözleşmeli olarak istihdam edilenler dahil) personele, normal mesai gün ve saatleri dahilinde, daire dışında yapılan çalışmalarda, aylık toplam 100 saati geçmemek üzere, dışarıda geçirilen her bir saat için, karşılığı genel bütçeden ödenen fazla mesai ücreti esas alınmak suretiyle, bu ücretin üç katını aşmayacak şekilde ödeme yaptırmaya;

…, yetkilidir.” hükmüne yer verilmiştir.

Bu hükümlerden de anlaşılacağı üzere Vergi Usul Kanununun Ek 13. maddesi yalnızca Maliye Bakanlığı personelinin yararlanabileceği bir ek ödeme öngören özel bir kanun hükmü olup genel idare hizmetleri sınıfına dahil bütün genel müdürler ile müstakil daire başkanları için uygulanma imkanı bulunmayan söz konusu düzenlemenin İl Özel İdaresi Genel Sekreteri için uygulanması mümkün bulunmamaktadır.

5302 sayılı Kanunun 36. maddesinde belirtilen “ilgili mevzuat” ve “haklar” ibarelerinden; üstlenilen görevin özelliği ve hizmet gereği gibi farklı nedenlerle ödemeler öngören mevzuat hükümleri değil, görev yaptığı kurum ne olursa olsun, “genel idare hizmetleri sınıfına dâhil bakanlık genel müdürleri,” ve “genel idare hizmetleri sınıfına dâhil bakanlık müstakil daire başkanları” için istisnasız aynı miktar ve oranda mali hakların (aylık, ek gösterge, taban aylığı, kıdem aylığı, iş güçlüğü zammı, temininde güçlük zammı, makam tazminatı, özel hizmet tazminatı, görev tazminatı, denge tazminatı) ödenmesini düzenleyen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 4505 sayılı Temsil Tazminatı Ödenmesi Hakkında Kanun ile 375 ve 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler olarak anlaşılması gerekmektedir.

Bunun dışında hizmetin gereği ve özelliği gibi nedenlerle, Bakanlıklara göre farklılık arz eden ve bir kısmında hiç ödenmeyen; ek ödeme, fon, ikramiye, teşvik ikramiyesi, döner sermaye ve katkı payı gibi ödemeleri öngören özel nitelikteki mevzuatı, 5302 sayılı Kanunun 36. maddesindeki “ilgili mevzuat” ve “haklar” kapsamında yorumlayıp, il özel idare genel sekreterlerine de kıyasen uygulamanın yasal dayanağı bulunmamaktadır.

Dilekçi, tazmin hükmünün 6009 sayılı Kanunla getirilen af kapsamında değerlendirilerek, tazmin hükmünün kaldırılmasını istemekte ise de; 6009 sayılı Kanunun geçici 8. maddesinde, memur temsilcileri ile toplu iş sözleşmesi akdederek veya başka bir tasarrufta bulunarak belediye, büyükşehir belediyesi ve il özel idaresinde çalışan kamu personeline her ne ad altında olursa olsun ek ödemede bulunmaları nedeniyle kamu görevlileri haklarında idari veya mali yargılama ve takibat yapılamayacağı hükmü, herhangi bir mevzuatla öngörülmemiş olan, toplu sözleşme ile ya da idari bir tasarrufla mahalli idarelerin bütün personeli için çalışanların koşullarını iyileştirici nitelikte genel olarak bütün çalışanlar için yapılan ek ödemelerle ilgili olup, İl Özel İdaresi Genel Sekreterine, 5302 sayılı Kanun hükümlerine aykırı olarak ödenen ek ödemeyi, bu kanun kapsamında değerlendirmek mümkün değildir.

Ayrıca 2 Kasım 2011 tarih ve 28103 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 661 sayılı Avrupa Birliği Bakanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Hükmünde Kararname ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin 62. maddesi ile ile getirilen hükmün yürürlük tarihi KHK.nin yayımlandığı tarih olduğundan ilam konusu yılı etkilememektedir.

Bu itibarla, Mersin İl Özel İdaresi Genel Sekreteri İbrahim ŞİMŞEK’e Maliye Bakanlığı personeline verilmekte olan ek ödeneğin verilmesi (10.957,33 YTL.) mevzuata uygun değildir.

B) 5302 Sayılı İl Özel İdaresi Kanunu’nun 36. maddesi uyarınca İl Özel İdaresi Genel Sekreterlik kadrosuna atananların özlük haklarının belirlenmesinde Büyükşehir belediyesi bulunan illerde genel idare hizmetleri sınıfına dahil bakanlık genel müdürü, diğer illerde ise genel idare hizmetleri sınıfına dahil müstakil daire başkanı için ilgili mevzuatında tanınan özlük hakları esas alınacaktır.

657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun Ek 26. maddesinde ise;

“a) Bu Kanuna ekli IV sayılı cetvelde unvanları yazılı görevlerde bulunanlara hizalarında gösterilen gösterge rakamlarının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunan miktarda makam tazminatı ödenir. Makam tazminatı damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz ve ödemelerde aylıklara ilişkin hükümler uygulanır. Bu tazminattan yararlananlara ayrıca yüksek hakimlik tazminatı ödenmez. ...” denilmekte olup “Bakanlık ve Müsteşarlık Müstakil Daire Başkanları” söz konusu IV Sayılı Makam Tazminatı Cetvelinin beşinci sırasının “c” alt bendinde sayılmakta ve bunlar için hizalarında gösterilen 3.000 gösterge rakamı üzerinden makam tazminatı ödeneceği belirtilmektedir.

Açıklanan mevzuat hükümlerine göre Büyükşehir belediyesi bulunmayan illerde İl Özel İdaresi Genel Sekreterine ödenecek makam tazminatının hesabında müstakil daire başkanı için öngörülmüş olan 3.000 gösterge rakamının esas alınması gerekmektedir.

Buna karşın Burdur İl Özel İdaresi Genel Sekreteri İbrahim Şimşek’e ödenen makam tazminatının 3.000 gösterge rakamı yerine 9.000 gösterge rakamı esas alınarak ödenmiştir.

Sonuç olarak, (A) ve (B) şıklarında belirtilen gerekçelerle, 1424 sayılı ilamın 1.maddesi ile, Burdur İl Özel İdaresi Genel Sekreteri İbrahim ŞİMŞEK’e yalnızca Maliye Bakanlığı personeli için öngörülen ek ödemenin ödenmesi ve makam tazminatının da 3000 gösterge rakamı yerine 9000 gösterge rakamı üzerinden ödenmesi nedeniyle toplam (10.957,33 + 1.857,66 =) 12.814,99 YTL.ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 05.11.2013 tarih ve 37831 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.