Sayıştay 6. Dairesi 293 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 6

• Karar Tarihi: 19.01.2016

• Karar No: 293

• İlam No: 103

• Madde No: 2

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2014

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

ODA ÜYELİK AİDATI

........... Ziraat Odası Başkanlığı'na oda üyelik aidatı olarak ……… TL yersiz ödeme yapıldığı iddia edilmekte ise de;

6964 Sayılı Ziraat Odaları ve Ziraat Odaları Birliği Kanunu’nun madde 1/A’da

“Çiftçilik : Bu Kanunun uygulanması bakımından ekim, dikim, bakım, üretme, yetiştirme ve ıslah yoluyla yahut doğrudan doğruya istifade etmek suretiyle bitki, orman, hayvan ve su ürünleri elde edilmesini, bu ürünlerin yetiştiricileri tarafından işlenip değerlendirilmesini , muhafaza ve pazarlanmasını , Çiftçi: Çiftçilik faaliyetlerini mal sahibi, kiracı, yarıcı veya ortakçı olarak devamlı veya en az bir ekim veya yetiştirme devresi yapanları ifade eder” denilmektedir.

Kanun’un 4’üncü maddesinde “asli üyelerin çiftçilikle iştigal eden gerçek ve tüzel kişiler ile tüzel kişiliğe sahip olmasa da Devlete, katma ve özel bütçeli dairelere ve bu dairelere bağlı döner sermayeli kuruluşlara, belediyelere ve kamu iktisadi teşebbüslerine ait işletme ve kuruluşlardır” denilmektedir.

Yine Ziraat Odaları ve Ziraat Odaları Birliği Nizamnamesi 2’nci maddesi ikinci fıkrasında “Kurumlar, zirai faaliyete başladıkları tarihten itibaren bir ay zarfında asli azalık beyannamelerini mıntıkası içinde bulundukları odaya verirler. Aksi halde bunlar, Kanunun 35. maddesi gereğince odalar tarafından re’sen kaydedilirler.” ve 30’uncu maddesinde “…. Kurumlar çiftçiliğe tahsis edilmiş sermayesi ve bu husustaki gelirleri ne olursa olsun birinci derecede çiftçi sayılırlar….” denilmektedir.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 60’ıncı maddesinde;

“Belediyenin giderleri şunlardır:

a) Belediye binaları, tesisleri ile araç ve malzemelerinin temini, yapımı, bakımı ve onarımı için yapılan giderler.

b) Belediyenin personeline ve seçilmiş organlarının üyelerine ödenen maaş, ücret, ödenek, huzur hakkı, yolluklar,

hizmete ilişkin eğitim harcamaları ile diğer giderler.

c) Her türlü alt yapı, yapım, onarım ve bakım giderleri.

d) Vergi, resim, harç, katılma payı, hizmet karşılığı alınacak ücretler ve diğer gelirlerin takip ve tahsili için yapılacak

giderler.

e) Belediye zabıta ve itfaiye hizmetleri ile diğer görev ve hizmetlerin yürütülmesi için yapılacak giderler.

f) Belediyenin kuruluşuna katıldığı şirket, kuruluş ve katıldığı birliklerle ilgili ortaklık payı ve üyelik aidatı giderleri.

g) Mezarlıkların tesisi, korunması ve bakımına ilişkin giderler.

h) Faiz, borçlanmaya ilişkin diğer ödemeler ile sigorta giderleri.

i) Dar gelirli, yoksul, muhtaç ve kimsesizler ile engellilere yapılacak sosyal hizmet ve yardımlar. (1)

j) Dava takip ve icra giderleri.

k) Temsil, tören, ağırlama ve tanıtım giderleri.

l) Avukatlık, danışmanlık ve denetim hizmetleri karşılığı yapılacak ödemeler.

m) Yurt içi ve yurt dışı kamu ve özel kesim ile sivil toplum örgütleriyle birlikte yapılan ortak hizmetler ve proje

giderleri.

n) Sosyo-kültürel, sanatsal ve bilimsel etkinlikler için yapılan giderler.

o) Belediye hizmetleriyle ilgili olarak yapılan kamuoyu yoklaması ve araştırması giderleri.

p) Kanunla verilen görevler ve hizmetlerin yürütülmesi için yapılan diğer giderler.

r) Şartlı bağışlarla ilgili yapılacak harcamalar.

s) İmar düzenleme giderleri.

t) Her türlü proje giderleri.”

Kanun’un 71’inci maddesinde;

“Belediye, özel gelir ve gideri bulunan hizmetlerini İçişleri Bakanlığının izniyle bütçe içinde işletme kurarak yapabilir.” denilmektedir.

Mezkur mevzuat ve sorumlularca yapılan açıklamalardan, ........... Belediye Başkanlığının resen Ziraat Odasına üye olarak kaydedildiği, asli üye olarak, hiçbir çiftçilik geliri bulunmasa dahi ilgili mevzuat gereğince aidat ödeme yükümlülüğü bulunduğu, bu yönde mahkeme kararlarının da var olduğu anlaşılmıştır.

Ayrıca ........... Belediyesi’nin Park ve Bahçeler Müdürlüğü fidanlığı içerisinde zaman zaman süs bitkisi ve çiçek üretimi yapıldığı ve muhafaza edildiği, yapılan yasal düzenlemelerle il sınırının belediye sınırı haline gelmesi ile mahalle statüsüne kavuşan bazı köylerde Belediyenin tarım arazileri sahibi olduğu, bu nedenle ........... Belediyesi’nin çiftçilik faaliyeti yürütmekte olduğunun kabul edilmesi gerektiği, Belediyenin yürüttüğü çiftçilik faaliyetinin ise Gelir Vergisi Kanunu’nun 52’inci maddesinde tanımlanan “zirai kazanç” tanımına girmekte olduğu, bu nedenle çiftçi sayılan ve ziraat odasının asli üyesi olan Belediyenin, oda aidatı ödemesinde yasal ddüzenlemelere herhangi bir aykırılık bulunmadığı anlaşılmıştır.

Ayrıca Ziraat Odasının doğal üyesi sayılan Belediye ile Ziraat Odasının, beldenin kalkınması ve belde halkının refah seviyesinin yükseltilmesi için birlikte ve işbirliği içinde çalışma zorunluluğunun bulunduğu da açıktır.

Bu itibarla … ........... Ziraat Odası Başkanlığı'na oda üyelik aidatı olarak ……… TL ödenmesi yasal düzenlemelere uygun olduğundan konu hakkında ilişilecek husus bulunmadığına,

(Üye ……… ve Üye ………..; “5393 sayılı Belediye Kanunu'nda, Belediye belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak üzere kurulan ve karar organı seçmenler tarafından seçilerek oluşturulan, idarî ve malî özerkliğe sahip kamu tüzel kişisi olarak tanımlanmıştır.

Kanun’un 14’üncü maddesinde, Belediyenin görevleri sıralanırken mahalli müsterek olmak şartıyla ağaçlandırma, park ve yeşil alanlar yapmak belediye görevleri arasında sayılmıştır.

Bu çerçevede belediyelerin Kanun gereği zorunlu olarak yapması gereken ağaçlandırma ve yeşil alan faaliyetlerinin çiftçilik faaliyeti kapsamında değerlendirilmesi, zirai faaliyet yürüttüğü ve zirai kazanç elde ettiğinin kabul edilmesi mümkün değildir. Bunun için belediyelerin müstakilen ve münhasıran çiftçilikle uğraşmak üzere, bütçe içi veya bütçe dışı ayrı bir işletme kurmuş olmaları gerekmektedir.

Belediyelerin çiftçilikle uğraşamayacağı söylenemez, ancak sadece tarım arazisi sahibi olmaları ya da park, bahçe, yeşil alan ve ağaçlandırma faaliyetleri ile uğraşmaları, Belediyelerin çiftçi veya zirai kazanç sahibi olmalarına yetmeyecektir. Bu yönüyle belediyeler sadece ayrı işletme kurarak çiftçilikle uğraştıklarında ziraat odasının asli ve doğal üyesi sayılabilirler ve ancak bu halde oda aidatı ödeyebilirler. Bu şartlar oluşmadan ödenen oda aidatı kamu zararı oluşturacaktır.

Bahse konu olayda 2013 yılı ziraat odası aidatı olarak ödenen …… TL' nin sorumlularca tazmini yönünde karar verilmesi uygun olur.”yönündeki ayrışık görüşlerine karşı,) karar verildi.