Sayıştay 5. Dairesi 526 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 5

• Karar Tarihi: 21.06.2022

• Karar No: 526

• İlam No: 347

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2017

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Tadilat gideri

…. tarih ve …. sayılı ilamın …. inci maddesinde, …. Belediyesince …. ihale kayıt numaralı “…. Yılı … Belediyesi Bakım Onarım ve Yapım İşi” kapsamında; …. …. parselde yer alan, mülkiyeti ….Cemiyetine ait bulunan ve söz konusu taşınmazı kullanmakta olan …. Vakfına ait …. Koleji olarak işletilen özel okul binasına mevzuat hükümlerine aykırı olarak çeşitli imalatlar yapılması sonucu oluşan kamu zararı tutarı ile ilgili olarak; söz konusu iş Belediye Meclis kararı ve Başkanlık tarafından imzalanan protokol ile gerçekleştirildiğinden Meclis kararını onaylayan belediye meclis üyeleri ile vakıf ile yapılan protokolü imzalayan Belediye Başkanının savunmasının alınıp sorumluluğa dahil edilerek ek rapor düzenlenmesi için …. TL’ye ilişkin 2 adet ödeme emri belgesinin hüküm dışı bırakılmasına karar verilmişti.

Meclis kararını onaylayan belediye meclis üyeleri ile vakıf ile yapılan protokolü imzalayan Belediye Başkanının savunmaları alınması sonucunda Uzman Denetçi …. tarafından …. tarihli ek rapor düzenlenmiş ve …. tarihinde yapılan yargılama neticesinde …. karar sayılı tutanak ile hüküm altına alınan …. tarih ve …. numaralı ilam ile …. sayılı İlamın … inci maddesiyle verilen hüküm dışı kararı kaldırılarak …. TL kamu zararının sorumlularına müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmişti.

Bu defa; Diğer Sorumlu (…) ….’in tazmin hükmü ile ilgili temyiz talebinde bulunması sonucunda Sayıştay Temyiz Kurulunun …. tarih ve …. tutanak sayılı kararında; Dilekçilerce ilgili ilam hükmüne ilişkin esas ve sorumluluk yönünden itiraz edilmekle birlikte, dilekçi …. tarafından sunulan dilekçe ve Rapor dosyası ve ekleri incelendiğinde; sorumlu …. tarafınca … tarih ve … sayılı savunma yazısında duruşma talep edildiğinin anlaşıldığını, ilgili yargılamanın kişinin gıyabında yapılmak suretiyle hüküm tanzim edildiğini, Anayasanın “Hak arama hürriyeti” başlıklı 36’ncı maddesi, Sayıştay Dairelerinin Çalışma Usul ve Esasları’nın “Çağrı ve duruşma talebi” başlıklı 10’uncu maddesinin ilgili 4’üncü ve 6’ncı bendleri ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 27’nci maddesinde yer alan mevzuat hükümlerine göre duruşma talebinde bulunan sorumlulara duruşma hakkı tanınması gerektiği nedeniyle tazmin hükmünün usul yönünden bozularak Dairemize tevdiine karar verilmiştir.

Diğer yandan, Diğer Sorumlular (…) …, (….) ….., (…) …, (…) …, ve (….) …. tarafından verilen temyiz dilekçeleri üzerine sırasıyla Sayıştay Temyiz Kurulunun …. tarih ve …, …, …, …. ve …. sayılı tutanak sayılı kararlarında ise … tarih ve …. tutanak sayılı karar ile bozma kararı verildiğinden yapılacak işlem olmadığına, ancak aynı mahiyette olduğundan dosyaların birleştirilerek Dairemize tevdi edilmesine karar verilmiştir.

Bu itibarla, Temyiz Kurulunun bozma kararı üzerine … sayılı ilamın …’inci maddesinin, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesinin (7) nci fıkrası hükmü gereğince yeniden görüşülmesine karar verildi.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun “Diğer kuruluşlarla ilişkiler” başlıklı 75’inci maddesinde; belediyelerin, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda kamu yararına çalışan dernekler, Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınmış vakıflar ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebileceği, diğer dernek ve vakıflar ile mahallin en büyük mülki idare amirinin izninin alınması kaydı ile ortak hizmet projesi gerçekleştirilebileceği hüküm altına alınmıştır.

Sorgu konusu edilen yapım işlerinin Belediye tarafından gerçekleştirilmesi ile ilgili olarak, …. tarih ve …. sayılı meclis kararından; …. …. parselde yapılan okul inşaatının çatı katına öğrencilerin istifadesi için konferans ve spor salonu yapılması planlandığı ve bu konu ile ilgili Belediyeden destek verilmesinin ….. Cemiyeti tarafından talep edildiği, Mülkiyeti ….Cemiyetine ait ….. Mahallesi …. Sokak No:…. …./…..adresli …. …. parselde yapılan okul inşaatının çatısının Belediye tarafından yapılmasını veya yaptırılmasını teminen Belediye ile …. Cemiyeti arasında ortak hizmet protokolü yapılması hususunun ilgili komisyonlarca uygun görüldüğü, söz konusu talebin karşılanması hususunda komisyonlardan gelen raporun aynen kabulüne katılanların oybirliği ile karar verildiği, mezkûr Cemiyet ile ortak hizmet projesi protokolü imzalandığı görülmüştür.

Sorumlular tarafından yapılan savunmalarda; ….Cemiyetinin Bakanlar Kurulunun ….. tarihli kararıyla “umumi menfaatlere yarar cemiyetlerden sayılmasına” karar verildiği ve söz konusu Bakanlar Kurulu kararının …. tarih ve ….sayılı Resmi Gazete’de yayımlandığı, 5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 15’inci maddesinde, belde sakinlerinin mahallî müşterek nitelikteki ihtiyaçlarını karşılamak amacıyla her türlü faaliyet ve girişimde bulunmanın belediyenin yetkileri ve imtiyazları arasında sayıldığı, aynı Kanunun diğer kuruluşlarla ilişkileri düzenleyen 75’inci maddesinin (c) bendinde kamu yararına çalışan dernekler ile ortak hizmet projeleri gerçekleştirebileceğinin hüküm altına alındığı, …. Belediye Meclisi’nin …. tarih ve … nolu kararında özetle kamu yararına faaliyet gösteren bir dernek olan olan …. Cemiyeti ile ortak hizmet projesi yapılması ve bu kapsamda bahsi geçen cemiyete ait …. Mahallesi … sokak No:… ….. adresinde ve ….. ….parselde yapılan okul inşaatının çatı katının öğrencilerin istifadesi için yapılması hususunda alınan karara iştirak edilmiş olmasının hukuka aykırı olmadığı, ortak hizmet projesi ifadesinin konuyla ilgili tüm belgelerde geçmekte olduğu, söz konusu belgelerin içeriğinden de belediye meclisinin onayı ile yapılan işlemin belediye alanı içindeki tüm vatandaşların yararlanması amacına yönelik olarak kamuya yararlı bir dernekle gerçekleştirilen bir hizmet projesi olduğuna şüphe bulunmadığı, Belediye meclisi tarafından alınan karara istinaden gerçekleştirilen ortak hizmet projesinin, özel okul imalatı olarak nitelendirilmesinin, gerek hizmete ilişkin belgeler gerekse yapılan uygulamalar kapsamında mümkün bulunmadığı, malikin taşınmaz malı üzerindeki tasarruf yetkisini kullanmış olması yani taşınmazını kiralaması veya kullandırması dolayısıyla ortaya çıkan özel hukuk ilişkisi dolayısıyla, bununla hiç ilgisi olmayan bir idari işlemin hukuka uygunluğunun sorgulanmasının izahtan vareste olduğu, bu bakımdan …… Cemiyetine ait taşınmazın kiralanmasının, sorgulama konusu yapılan ortak hizmet projesi ile bir ilgisi bulunmadığı, ifade edilmiştir.

Rapor dosyası ve eki belgeler, bunun yanı sıra …. Cemiyeti ile yapılan protokoller incelendiğinde;

5393 sayılı Belediye Kanununun 75 inci maddesine göre, belediye meclisinin kararı üzerine yapacağı anlaşmaya uygun olarak görev ve sorumluluk alanlarına giren konularda kamu yararına çalışan derneklerle ortak hizmet projelerinin gerçekleştirilebileceği belirtilmiştir.

Mülkiyeti ….Cemiyetine ait parselde yapılan okul inşaatının çatısının Belediye tarafından yapılmasını teminen Belediye ile …. Cemiyeti arasında ortak hizmet protokolü yapılması hususunun ilgili komisyonlarca uygun görüldüğü, söz konusu talebin karşılanması hususunda komisyonlardan gelen raporun aynen kabulüne oybirliği ile karar verildiği ve mezkûr Cemiyet ile ortak hizmet projesi protokolünün imzalandığı anlaşılmıştır.

İşin gerçekleştirilmesine ilişkin olarak söz konusu belediye meclis kararına ekli protokol ve ek protokolde, tarafların hak ve yükümlülükleri belirtilmiş olup, genel olarak belediyenin yükümlülüğünün “çatı katı, konferans salonu ve spor salonu olarak yapılması olarak belirlendiği, mevcut protokole ek olarak düzenlenen …. tarihli protokole göre, belediye tesisleri haftada bir gün bakımda olduğundan belediyeden hizmet alan öğrencilerin yüzme eğitiminin cemiyete ait okulun yüzme havuzunda verdirileceği, Cemiyetin okul bünyesinde bulunan konferans salonunun ….-…. yılı eğitim öğretim sezonu boyunca belediyenin ihtiyacı olduğu zamanlarda etkinlikler için kullandırılacağı, Cemiyete ait ülke genelinde bulunan üniversite öğrenci yurtlarına başvurularda, ilçede ikamet eden öğrencilerden üniversiteyi kazananlara imkanlar nispetinde öncelik hakkı verileceği hüküm altına alınmıştır.

5393 sayılı Belediye Kanunu’nun 14 ve 15’inci maddeleriyle hüküm altına alınan “belde sakinlerinin mahalli müşterek nitelikteki ihtiyaçlarının karşılanması” ve “ kültür ve sanat, turizm ve tanıtım, gençlik ve spora” yönelik hizmetlerin yapılması noktasında; Belediye meclis kararıyla, öğrencilerin istifadesi için okul inşaatı çatısına konferans ve spor salonu yapılması için ortak hizmet projesi gerçekleştirildiği ve ek protokolde yer alan belediye tarafından kullanılacak imkanlar dikkate alındığında, öğrenci ve gençlere yönelik eğitim, spor ve barınma hizmetlerinin belediyenin görev ve sorumlulukları arasında bulunduğu değerlendirilmiştir.

Diğer yandan, Denetçi Raporunda, özel okul binasına çeşitli imalatların yapılması hususunun sıkça vurgulandığı görülmüştür. Ancak meclis kararı incelendiğinde, …. Cemiyeti ile ortak hizmet projesi yapılması kararının okulun henüz inşaat aşamasında iken alındığı görülmüş olup, sorumlular tarafından sunulan bilgi ve belgelerden özel okul için kiraya verme işleminin belediye tarafından imalatlar gerçekleştirildikten sonra yapıldığı anlaşılmıştır. Ayrıca, belediye tarafından imalat yapılan arsa tapuda kayıtlı olup …. Cemiyeti adına tescillidir. Bu bağlamda …. Cemiyetinin taşınmaz malın maliki olarak söz konusu taşınmaz üzerindeki tasarruf hakkının engellenmesi de mümkün değildir. Ayrıca gayrimenkulün daha sonra üçüncü kişiler tarafından kiralanmış olması, protokollerde belirtilen yükümlülüklerin Dernek tarafından yerine getirilmesine engel teşkil etmemektedir. Zira, gerek ….’deki bahse konu okulun bünyesinde bulunan yurt binasından, gerekse de …. ilçesinde ikamet eden ancak öğretim dolayısıyla başka yerlerde bulunan öğrencilerin söz konusu cemiyetin yurtlarından yararlandığı, dosya kapsamında sunulan belgelerden anlaşılmıştır.

Sonuç olarak; …. Belediyesi …. Cemiyeti arasında imzalanan ortak hizmet projesi kapsamında, mülkiyeti …. Cemiyetine ait olan okul binasına çatı katı, konferans salonu ve spor salonu yapılmasıyla ilgili olarak, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri, yapılan açıklamalar ve sorumluların göndermiş oldukları bilgi ve belgeler dikkate alındığında, gerçekleştirilen imalatlara ilişkin yapılan ödemelerin mevzuata uygun olduğu görülmüştür.

Bu itibarla; …. tarih ve …. sayılı ilamın … inci maddesinde, …. Belediyesince …. ihale kayıt numaralı “… Yılı …. Belediyesi Bakım Onarım ve Yapım İşi” kapsamında; …. …. parselde yer alan, mülkiyeti …. Cemiyetine ait bulunan ve söz konusu taşınmazı kullanmakta olan …. Vakfına ait …Koleji olarak işletilen özel okul binasına çeşitli imalatlar yapılması hususunda kamu zararı oluşmayan ….. TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına;

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.