Sayıştay 5. Dairesi 479 Kararı - Yüksek Öğretim Kurumları Personel Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 5

• Karar Tarihi: 12.10.2021

• Karar No: 479

• İlam No: 138

• Madde No: 4

• Kamu İdaresi Türü: Yüksek Öğretim Kurumları

• Hesap Yılı: 2019

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Ek ödeme

…. Üniversitesi …… Yüksekokulu’nda görevli olup Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (d) bendine göre ek ödeme alan öğretim üyesi ……’e ayrıca 666 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile düzenlenen ek ödemenin de yapılması sonucu …… TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak;

06/11/1981 tarih ve 17506 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun “Döner sermaye” başlıklı 58 inci maddesinin (c) ve (d) bendinde;

“c)Tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinin hesabında toplanan döner sermaye gelirleri bakiyesinden, bu yerlerde;

1. Gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (28/3/1983 tarihli ve 2809 sayılı Kanunun geçici 3 üncü maddesinin beşinci fıkrası uyarınca ödenen tazminat dahil, makam, temsil ve görev tazminatı ile yabancı dil tazminatı hariç) toplamından oluşan ek ödeme matrahının yüzde 800’ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 500’ünü; bu yerlerde görevli olmakla birlikte gelire katkısı olmayan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine yüzde 600’ünü, araştırma görevlilerine ise yüzde 300’ünü,

2. Diğer öğretim elemanlarına ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (...) (2) ile aynı Kanunun 4 üncü maddesinin (B) bendine göre sözleşmeli olarak çalışan personele ek ödeme matrahının; uzman tabipler için yüzde 600 ‘ünü, hastaneler başmüdürü ve eczacılar için yüzde 250’sini, başhemşireler için yüzde 200’ünü, diğer öğretim elemanları ile diğer personel için yüzde 150’sini, işin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, enfeksiyon, özel bakım gerektiren ruh sağlığı, organ ve doku nakli, acil servis ve benzeri sağlık hizmetlerinde çalışan personel için yüzde 200’ünü geçmeyecek şekilde aylık ek ödeme yapılır.

…

d) Ziraat ve veteriner fakülteleri, sivil havacılık yüksekokulu ve bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumlan ile sürekli eğitim merkezleri, açık öğretim hizmeti veren yükseköğretim kurumlan ile düzenli döner sermaye geliri olan yükseköğretim kurumlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemeler hakkında da (c) fıkrası hükümleri uygulanır. ”, denilmektedir.

(i) bendinin üçüncü fıkrasında ise;

“Üniversitelerin (c) ve (f) fıkraları kapsamındaki personeline bu madde uyarınca her ay yapılacak ek ödemenin net tutan, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesi uyarınca kadro ve görev unvanı veya pozisyon unvanı itibarıyla belirlenmiş olan ek ödemenin net tutarından az olamaz. Bu kapsamda ek ödemeden yararlanan personele, ayrıca 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 9 uncu maddesi uyarınca ödeme yapılmaz.” hükmü yer almaktadır.

30/06/1989 tarih ve 20211 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye, 02/11/2011 tarih ve 28103 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 666 sayılı KHK ile eklenen ek 9 uncu maddenin birinci fıkrasında;

“Aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile 2914 sayılı Yükseköğretim Personel Kanununa göre almakta olan personele, 399 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye ekli (II) sayılı Cetvele dahil pozisyonlarda istihdam edilen sözleşmeli personele, subay, sözleşmeli subay, astsubay, sözleşmeli astsubay, sözleşmeli subay ve astsubay adayları ile uzman jandarma ve uzman erbaşlara, mali haklar kapsamında yapılan her türlü ödemeler dahil almakta oldukları toplam ödeme tutarı dikkate alınmak suretiyle aynı veya benzer kadro ve görevlerde bulunan personel arasındaki ücret dengesini sağlamak amacıyla, en yüksek Devlet memuru aylığına (ek gösterge dahil), ekli (1) sayılı Cetvelde yer alan kadro ve görev unvanlarına karşılık gelen oranların uygulanması suretiyle hesaplanan tutarda ek ödeme yapılır.

Ek ödemeye hak kazanılmasında ve bu ödemenin yapılmasında aylıklara ilişkin hükümler uygulanır. Bu maddeye göre yapılacak ek ödeme damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz ve ilgili mevzuatı uyarınca ödenmekte olan zam, tazminat, ödenek, döner sermaye ödemesi, ikramiye, ücret ve her ne ad altında olursa olsun yapılan benzeri ödemelerin hesabında dikkate alınmaz.

Birinci fıkra kapsamına giren personelden; 4/1/1961 tarihli ve 209 sayılı Kanunun 5 inci maddesinin ikinci fıkrası, 4/11/1981 tarihli ve 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) ve (f) fıkraları ve 14/4/1982 tarihli ve 2659 sayılı Kanunun 30 uncu maddesi kapsamında döner sermayeden ek ödeme yapılan personele, 27/7/1967 tarihli ve 926 sayılı Kanunun ek 17 nci maddesinin (Ç) fıkrası uyarınca sağlık hizmetleri tazminatı ödenen personele, 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Kanunun 221 inci maddesi, 16/5/2006 tarihli ve 5502 sayılı Kanunun 28 inci maddesinin sekizinci fıkrası ve 663 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin 28 inci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca ödeme yapılan personele, sözkonusu mevzuat hükümlerine göre ödeme yapılmaya devam olunur ve bunlara bu maddeye göre ayrıca ek ödeme yapılmaz. Bu fıkra kapsamındaki idarelerin döner sermaye saymanlık hizmetlerini yürüten personele bu fıkrada yer alan mevzuat uyarınca döner sermaye gelirlerinden herhangi bir ad altında ödeme yapılmaz.”

…

hükmü yer almaktadır.

Sorumlular göndermiş oldukları ortak mahiyetteki savunma metninde özetle; Boğaziçi Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (d) fıkrasına göre ek ödeme alan personele ayrıca 666 sayılı KHK kapsamında ek ödeme yapılmasının ilgili mevzuat hükümlerine uygun olduğunu, bu durumu yasaklayan açık bir düzenleme bulunmadığından, kanunda yer alan diğer istisnaların geniş yorumlanarak bu duruma da uygulanamayacağını, ilgili maddenin (d) fıkrasında (c) fıkrasına yapılan atıfın sadece döner sermaye katkı payına ilişkin ödeme matrahının belirlenmesi ile sınırlı olarak yorumlanması gerektiğini ve dolayısıyla herhangi bir kamu zararına sebebiyet verilmediğini ifade etmişlerdir.

İlgili mevzuat hükümlerinde özetle, 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (c) bendine göre tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde gelir getiren görevlerde çalışan öğretim üyesi ve öğretim görevlilerine belirtilen oranlarda döner sermaye kaynaklarından ek ödeme yapılacağı ifade edilmiştir. Aynı maddenin (d) bendinde ise ziraat ve veteriner fakülteleri, sivil havacılık yüksekokulu ve bünyesinde atölye veya laboratuvar bulunan yükseköğretim kurumları ile sürekli eğitim merkezleri, açık öğretim hizmeti veren yükseköğretim kurumları ile düzenli döner sermaye geliri olan yükseköğretim kuramlarında üretilen mal ve hizmetlerden elde edilen döner sermaye gelirlerine katkısı bulunan öğretim elemanlarına yapılacak ek ödemeler hakkında da (c) fıkrası hükümleri uygulanacağı belirtilmiştir.

Mezkur Kanununun 58 inci maddesinin (g) fıkrasına 6009 sayılı yasanın 52 inci maddesiyle eklenen paragraf için düzenlenen 52 inci maddenin gerekçesinde ise,

“2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesi uyarınca tıp ve diş hekimliği fakülteleri ile sağlık uygulama ve araştırma merkezlerinde görev yapan personel ile rektör, rektör yardımcısı, genel sekreter gibi yöneticiler hariç olmak üzere, döner sermayeden yapılan ek ödemelerin 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 3’üncü maddesinin (666 sayılı KHK ile bu cümle ek 9 uncu olarak değiştirilmiştir.) üçüncü fıkrasının uygulanmasında dikkate alınmaması suretiyle, düzenli döner sermaye geliri olmayan öğretim elemanlarının döner sermaye faaliyetlerine katılmalarının teşvik edilmesini teminen söz konusu kanunda değişiklik öngören bir düzenlemenin yeni 52 inci madde olarak metne eklenmesi suretiyle” denilmektedir.

Denetçi sorgusunda her ne kadar; 2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 58 inci maddesinin (d) fıkrasında söz konusu fıkra kapsamında yer alan birimlerde görev yapan öğretim üyelerinin ek ödemelerinin (c) fıkrasına göre ödeneceği, dolayısıyla (c) bendi hükümlerine tabi olan (d) bendi kapsamında yer alan personel için de KHK hükmü geçerli olup özel bütçeden ayrıca ek ödeme yapılamayacağı ifade edilmiş olsa da, (i) fıkrasının son paragrafında yer alan; “Üniversitelerin (c) ve (f) fıkraları kapsamındaki personeline” ifadesiyle, sadece anılan fıkralarda sayılan personel ile sınırlı olarak düzenleme yapıldığı, (d) fıkrasında yer alan birimlerde görevli öğretim üyelerine ödenecek döner sermaye gelirlerinin azami oranların belirlenmesi yönü ile (c) fıkrasına atıf yapıldığı anlaşılmaktadır.

Dolayısıyla, 58 inci maddenin (c) ve (f) fıkralarında sayılan personel dışında kalan ve anılan maddenin diğer fıkralarında veya bendinde sayılan akademik personele, 375 sayılı KHK’nın Ek 9 uncu maddesi doğrultusunda da ek ödeme yapılmasını engelleyen bir düzenleme bulunmadığından hem 58 inci madde kapsamında ve hem de 375 sayılı KHK kapsamında “Ek Ödeme” yapılması anılan maddelere göre mümkündür.

Bu itibarla; …..Üniversitesi …… Yüksekokulu’nda görevli olup Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden 2547 sayılı Kanunun 58 inci maddesinin (d) bendine göre ek ödeme alan öğretim üyesi …..’e ayrıca 666 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile düzenlenen ek ödemenin de yapılması hususunda mevzuata uygun olduğu anlaşılan …… TL ile ilgili ilişilecek husus bulunmadığına;

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.