Sayıştay 5. Dairesi 455 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Yargılama Usulleri

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 5

• Karar Tarihi: 25.02.2021

• Karar No: 455

• İlam No: 89

• Madde No: 10

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2019

• Konu: Sorumluluk ve Yargılama Usulleri ile İlgili Kararlar

KARAR

Vekalet farkı

Büyükşehir Belediyesinde tekniker olarak çalışan ve ....... Şube Müdürlüğüne vekâlet eden .............’e vekalet nedeniyle yapılan fark ödemelerin mevzuata aykırı ödenmesi suretiyle .............................. TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 68 inci maddesinin B fıkrasında; kurumların 1 ve 2’nci dereceli kadrolar için en az 10 yıl, 3 ve 4’üncü dereceli kadrolar için en az 8 yıl hizmeti bulunan ve yükseköğrenim görenlerin atanabileceği ve aynı Kanunun Vekâlet Görevi ve Aylık Verilmesinin Şartları başlıklı 86 ncı maddesinde kimlere ne şekilde vekâlet verileceği, 175 inci maddesinde de vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için vekilin asilde aranan şartları taşımasının zorunlu olduğu belirtilmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 86 ncı maddesinde; memurların kanuni izin, geçici görev, disiplin cezası uygulaması veya görevden uzaklaştırma nedenleriyle işlerinden geçici olarak ayrılmaları halinde yerlerine kurum içinden veya diğer kurumlardan veya açıktan vekil atanabileceği ve sayılan haller dışında, boş kadrolara ait görevler lüzum görüldüğü takdirde memurlara ücretsiz olarak vekâleten gördürülebileceği,

22.03.2019 gün ve 30722 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 848 sayılı Cumhurbaşkanı Kararında; 17/4/2006 tarihli ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan “Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Karar” ve eki cetvellerin uygulanmasına 2019 yılında devam olunacağı,

17/04/2006 gün ve 2006/10344 sayılı Devlet Memurlarına Ödenecek Zam ve Tazminatlara İlişkin Kararın Vekalet başlıklı 9 uncu maddesinde; 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi uyarınca, Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekalet ettirilenlere; vekaletin, 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine binaen yapılması ve bu hususun onayda belirtilmiş olması ve asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları kaydıyla; vekalet ettikleri kadro veya görevler için bu karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki farkın, 657 sayılı Kanunun 175 inci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekalet görevine başlandığı tarihten itibaren ve vekalet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödeneceği, ancak esas ve usule ilişkin olarak belirtilen şartları bir arada taşımayanlara, mehil müddeti, yıllık izin, mazeret izni, hastalık izni, geçici görev, vekalet, görevden uzaklaştırma, tutuklanma, gözaltına alınma, hizmet içi eğitim, kurs veya seminer nedeniyle görevlerinden ayrılanlara vekalet edenlere, vekaletleri esnasında yıllık izin, mazeret izni, hastalık izni, vekalet görevine ilişkin olmayan geçici görev, görevden uzaklaştırma, tutuklanma, gözaltına alınma, hizmet içi eğitim, kurs, seminer ve benzeri nedenlerle vekalet görevine ara verenlere (ara verdikleri günler için) vekalet nedeniyle öngörülen zam ve tazminatlar ödenmeyeceği,

666 sayılı Kamu Görevlilerinin Mali Haklarının Düzenlenmesi Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname’nin 1 inci maddesiyle 27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye eklenen ek 9 uncu maddesinde; aylıklarını 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ile … en yüksek Devlet memuru aylığına (ek gösterge dahil), ekli (I) sayılı Cetvelde yer alan kadro ve görev unvanlarına karşılık gelen oranların uygulanması suretiyle hesaplanan tutarda ek ödeme yapılacağı, kurumlarınca bir kadroya kurum içinden veya kurum dışından vekalet ettirilenlere, vekaletin 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine istinaden yapılmış ve bu hususun onayda belirtilmiş olması, vekalet görevinin Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadrolar için ilgili bakan, diğer kadrolar için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, vekalet eden personelin asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadrolar için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) taşıması kaydıyla vekalet ettikleri kadro için öngörülen ek ödemenin asli kadroları için öngörülen ek ödemeden fazla olması halinde, aradaki farkın vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve bu görevin fiilen yapıldığı sürece ödeneceği, ancak mehil müddeti, yıllık izin, mazeret izni, hastalık ve refakat izni, geçici görev, vekalet, görevden uzaklaştırma, hizmet içi eğitim, seminer ve kurs nedenleriyle görevlerinden ayrılanlara vekalet edenlere bu şekilde ödeme yapılmayacağı,

belirtilmiştir.

04.07.2009 gün ve 27278 sayılı Resmi gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğinin 7 inci maddesinde;

“(1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.

a) Müdür ve şube müdürü kadrosuna atanabilmek için;

1. 657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşımak,

2. Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olmak,

3. Ekli (1) sayılı listede sayılan ve teknik öğrenim gerektiren müdürlüklere atanabilmek için; yükseköğretim kurumlarının, kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olmak,

4. Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak,”

düzenlemesi yapılmıştır.

Bilgi İşlem Daire Başkanlığının altında yer alan Coğrafi Bilgi Sistemler Şube Müdürlüğü Yönetmelik eki Ek 1 Teknik Öğrenim Gerektiren Müdürlükler arasında yer almaktadır. Kişinin teknik şube müdürlüğüne atanabilmesi için yükseköğretim kurumlarının kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olması gerekir. Aynı durum vekâleten yapılan atamalar içinde geçerlidir.

Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin incelenmesi sonucunda; söz konusu personelin ..............Meslek Yüksekokulu Makine programcılığı bölümü mezun olduğu okulun 2 yıllık olması ve yönetmelikteki “kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olması” şartı dikkate alındığında bu şartın sağlanmadığı açıktır.

Diğer taraftan Bilgi İşlem Daire Başkanlığının altında yer alan Coğrafi Bilgi Sistemler Şube Müdürlüğünün gerek görevi ve gerekse de Yönetmelik eki müdürlüklerin yer aldığı listeye göre Ek 2 Diğer Müdürlükler arasında yer almamakla birlikte aldığı kabul edildiği takdirde de, kişinin şube müdürü kadrosuna atanabilmesi için 657/68-B ve Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 7 nci maddesindeki şartları sağlaması gerekecektir. Kişinin bu müdürlüğe atanabilmesi için “657 sayılı Kanunun 68 inci maddesinin (B) bendinde belirtilen atanma şartlarını taşıması, Fakülte veya en az dört yıllık yüksekokul mezunu olması, iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olması” gerekir. Bu kişinin iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmışlığı bulunmamaktadır.

Tekniker olarak görev yapan .................. 07.08.2015 günlü olur ile Coğrafi Bilgi Sistemler Şube Müdürlüğüne vekâleten görevlendirilmiştir. Şube müdürlüğü kadrosuna atanabilmek için 657/68-B ve Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin 7 nci maddesindeki şartların olması gerekir. Bu durum vekâleten yapılan atamalar içinde geçerlidir. Teknisyen olarak 22.05.1995 tarihinde açıktan teknisyen olarak atanan ...................., 25.09.1997 tarihinde naklen ........................ Büyükşehir Belediyesi memur kadrosuna, 01.03.1999 tarihinde teknisyenliğe, 15.11.2011 tarihinde unvan değişikliği sınavıyla tekniker kadrosuna atanmış ve halende aynı kadroda görev yapmaktadır. 04.08.2010 tarihine ....................... Meslek Yüksekokulu Makine programcılığı bölümünü, 05.06.2017 tarihinde Açık öğretim Fakültesi İktisat Fakültesi Kamu Yönetim Bölümünü (4 yıllık) bitirmiştir. .......................... kadronun görev alanı ile ilgili eğitim ve öğretimde bulunan en az dört yıllık bölümlerinden veya bu bölümlere denkliği kabul edilen yurtdışındaki yükseköğretim kurumlarının ilgili bölümlerinden mezun olma şartını sağlamadığından dolayı vekâleten görevlendirilmesi ve ....... Şube Müdürlüğüne ait kadronun farklarını alması mümkün değildir.

Bu kapsamda; ........ Şube Müdürlüğüne vekâleten görevlendirilen ..................................’e vekâlet fark ödemelerinin yapılmasında mevzuata uyarlığın bulunmadığı anlaşılmıştır.

Sorumluların savunmalarında; 1 Numaralı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkındaki Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile belediyelerin Çevre ve Şehircilik Bakanlığına Yerel Yönetimler Genel Müdürlüğü bağlandığını, Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği 02.07.2020 tarihinde Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe girdiğini, 10.07.2018-02.07.2020 tarihleri arasından geçen süre içerisinde yönetmelik yayımlanmadığı için bir üst norm olan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine tabi olunması gerektiğini, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin 8 inci maddesi gereği şartların taşındığını, şube müdürlüklerine vekâlet eden personellere vekâlet ücretinin ödenebileceği görüşünün hâsıl olduğunu ifade etmişler ise de;

Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğinin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde (Değişik:RG-31/5/2018-30437); “Bu Yönetmelik, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı teşkilatında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi olarak görev yapan personelden 5 inci maddede belirtilen kadrolara görevde yükselme ve unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsar.” denildiği için belediyeler bu yönetmelik kapsamında değildir.

Belediyeleri tabi olacağı ilk yönetmelik 02.02.2000 gün ve 23952 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan İl Özel İdareleri, Belediyeler ve İl Özel İdareleri ve Belediyelerin Kurdukları Birlik, Müessese ve İşletmeler ile Bunlara Bağlı Döner Sermayeli Kuruluşlardaki Memurların Görevde Yükselme Esaslarına Dair Yönetmeliktir. Daha sonra 04.07.2009 gün ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik yürürlüğe girmiştir. Bu yönetmeliğin 23 üncü maddesi ile 02.02.2000 gün ve 23952 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan İl Özel İdareleri, Belediyeler ve İl Özel İdareleri ve Belediyelerin Kurdukları Birlik, Müessese ve İşletmeler ile Bunlara Bağlı Döner Sermayeli Kuruluşlardaki Memurların Görevde Yükselme Esaslarına Dair Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır. 02.07.2020 gün ve 31173 sayılı Resmi Gazetede Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. 22.07.2020 gün ve 31193 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin Yürürlükten Kaldırılmasına Dair Yönetmelik’in 1 inci maddesi ile 04.07.2009 tarih ve 27278 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik yürürlükten kaldırılmıştır.

Yukarıda belirtilen üç yönetmeliğin kapsamında belediyeler bulunmaktadır. Rapora esas 04.07.2009 gün ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin “Kapsam” başlıklı 2 nci maddesinde, “(1) Bu Yönetmelik, il özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruluşları ile bunların kurdukları birlik, müessese, işletme ve bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olarak görev yapan (Değişik ibare:RG-7/5/2014-28993) devlet memurlarından, 5 inci maddede sayılan kadrolara görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsar.” düzenlemesi bulunmaktadır.

Yukarıda yer alan yönetmelik hükümlerinden belediyelerde görevli memurların 04.07.2009 gün ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik hükümlerine tabi olduğu, Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine tabi olmadığı anlaşılmaktadır. Bu açıklamalara göre savunmada belirtilen görüşlere katılmanın mümkün olmadığı açıktır.

Savunmada, 10.07.2018-02.07.2020 tarihleri arasından geçen süre içerisinde yönetmelik yayımlanmadığı için bir üst norm olan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine tabi olunması gerektiği ifadesinin geçerliliği bulunmamaktadır. 04.07.2009 gün ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik 02.07.2020 gün ve 31173 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan (22.07.2020 gün ve 31193 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yönetmeliğin kaldırılmasına ilişkin Yönetmelik hükmüne kadar) Belediye ve Bağlı Kuruluşları ile Mahalli İdare Birlikleri Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğe kadar yürürlüktedir. Dolayısıyla 10.07.2018-02.07.2020 tarihleri arasından geçen süre içerisinde yönetmelik yayımlanmadığı için bir üst norm olan Çevre ve Şehircilik Bakanlığı Personeli Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliğine göre işlem yapıldığının kabulü mümkün değildir. Diğer bir ifadeyle, 10.07.2018-02.07.2020 tarihleri arasında 04.07.2009 gün ve 27278 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik yürürlükte olduğundan savunmalara itibar edilmemiştir.

Neticeten, ....... Şube Müdürlüğü Yönetmelik eki Ek 1 Teknik Öğrenim Gerektiren Müdürlükler arasında sayıldığından dolayı, 04.08.2010 tarihine .................Meslek Yüksekokulu Makine programcılığı bölümünü ve 05.06.2017 tarihinde Açık öğretim Fakültesi İktisat Fakültesi Kamu Yönetim Bölümünü (4 yıllık) bitiren .................’in bitirdiği okulun her hangi bir teknik dört yıllık okul olmaması nedeniyle şartı sağlamadığı anlaşılmaktadır.

Bu itibarla, Büyükşehir Belediyesinde tekniker olarak çalışan ve Coğrafi Bilgi Sistemler Şube Müdürlüğüne vekâlet eden ......................’e vekalet nedeniyle yapılan fark ödemelerin mevzuata aykırı ödenmesi sonucu oluşan .............................. TL kamu zararının;

..........................TL’sinin Harcama Yetkilisi ............. ile Gerçekleştirme Görevlisi .............’a,

.................TL’sinin Harcama Yetkilisi ............. ile Gerçekleştirme Görevlisi ................’e,

..............TL’sinin Harcama Yetkilisi ........... ile Gerçekleştirme Görevlisi .................’ya,

Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle,

karar verildi.