Sayıştay 5. Dairesi 45341 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2017

• Daire: 5

• Dosya No: 45341

• Tutanak No: 47854

• Tutanak Tarihi: 01.07.2020

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Konu: Sosyal İşler Müdürlüğüne vekâlet eden kişiye asaleten atanmada gerekli şartları taşımadığı halde ek ödeme ve özel hizmet tazminatı farkı ödenmesi.

Sayıştay 5. Dairesince 154 sayılı İlamın 9’uncu maddesinde; Sosyal İşler Müdürlüğüne vekâlet eden ...'ya asaleten atanmada gerekli şartları taşımadığı halde ek ödeme ve özel hizmet tazminatı farkı ödenmesi nedeniyle ... TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

TEMYİZ DİLEKÇESİ

İlamda Harcama Yetkilisi sıfatıyla sorumlu tutulan ... ve Gerçekleştirme Görevlisi sıfatıyla sorumlu tutulan ... tarafından verilen ortak mahiyetteki temyiz dilekçesinde özetle;

Sayıştay İlamına konu edilen personelin; 657 sayılı Kanunun 68/B maddesinde belirtilen tüm şartları taşıdığı için aynı Kanunun 86 ncı maddesi kapsamında Belediye Başkanı tarafından vekâleten atandığını,

Fiilen müdürlük görevini yürüten ve görevin sorumluluğuna katlanmanın bir sonucu olarak personele vekâlet ödemesi yapıldığını,

5393 sayılı Belediye Kanununun 84 üncü maddesinde 14.7.1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda bu Kanun hükümlerine aykırılık bulunması durumunda bu Kanun hükümlerinin uygulanacağının hüküm altına alındığını,

Mahalli İdareler Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin Kapsam başlıklı 2. Maddesinde “MADDE 2 - (1) Bu Yönetmelik, il özel idareleri, belediyeler ve bu idarelerin bağlı kuruluşları ile bunların kurdukları birlik, müessese, işletme ve bunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlarda, 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerine tabi olarak görev yapan (Değişik ibare:RG-7/5/2014-28993) devlet memurlarından, 5 inci maddede sayılan kadrolara görevde yükselme veya unvan değişikliği suretiyle atanacakları kapsar.” denildiğini,

Mahalli İdareler Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelikte geçen, “……. son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrolarında geçirmiş olmak...." şartı görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklar için aranmakta olduğunu,

Sayıştay İlamında tazmin hükmü verilmesine dayanak olarak gösterilen Mahalli İdareler Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin kapsamında kadroya yapılacak atamalar için bu yönetmelik hükümlerinin geçerli olduğunun belirtildiğini, Oysa 657 sayılı Kanunun 68/B maddesinde belirtilen tüm şartları taşıdığı için aynı Kanunun 86 ncı maddesine göre yapılan görevlendirmeler kadro hakkı tanımadığını,

5018 sayılı Kamu Mali Kontrol Kanunim 71. maddesinde “Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

a) İş, mal veya hizmet karşılığı olarak belirlenen tutardan fazla ödeme yapılması,

b) Mal alınmadan, iş veya hizmet yaptırılmadan ödeme yapılması,

c) Transfer niteliğindeki giderlerde, fazla veya yersiz ödemede bulunulması,

d) İş, mal veya hizmetin rayiç bedelinden daha yüksek fiyatla alınması veya yaptırılması,

e) İdare gelirlerinin tarh, tahakkuk veya tahsil işlemlerinin mevzuata uygun bir şekilde yapılmaması,

f) (Mülga: 22/12/2005-5436/10 md.)

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

Esas alınır.”denildiğini,

Fiilen müdürlük görevi yerine getirildiğinden kamu kaynağında bir artışa engel olma ya da eksiltme; alınmamış hizmet gibi bir durum söz konusu olmadığını,

İlgili personelin sınava girmek için müracaat etmiş olması halinde bu yönetmelik hükümlerine göre değerlendirilmesinin doğru olacağını, nihayetinde vekâleten görev yapan personele de, vekâlet ettiği için sınava girme hakkı da tanınmadığını, fiili görev yapma sonucu ödenen vekâlet ücretinin Mahalli İdareler Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmelik hükümleri çerçevesinde değerlendirilerek kamu zararı sonucuna varılmasının isabetli olmadığını, böyle bir değerlendirme yapılabilmesi için Belediye Başkanına yetki verilen 657 sayılı Kanun çerçevesinde yapılan görevlendirmelerin; fiilen görev yapan personele kadro talep etme ve sınava girme hakkını vermesi gerektiğini,

Yukarıda belirtilen mevzuat hükümleri gereği, söz konusu personelin vekaleten görev yapan bir personel olup, vekaleten görev yapma şartlarının 657 sayılı Kanunun 68/B maddesinde sayıldığını, sınava katılma koşullarının, sınava katılabileceklerin özelliklerinin.... vs. düzenlendiği ve bunun sonunda kadro elde edilmesini sağlayan Yönetmelik hükümlerine göre konunun değerlendirilmemesi gerektiğini belirterek,

tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

BAŞSAVCILIK MÜTALAASI

İlamda Harcama Yetkilisi sıfatıyla sorumlu tutulan ... ve Gerçekleştirme Görevlisi sıfatıyla sorumlu tutulan ... tarafından verilen ortak mahiyetteki temyiz dilekçesine ilişkin Başsavcılık mütalaasında;

“... ... Belediyesi 2017 yılı hesabının 5 inci Dairece yargılanması sonucunda düzenlenen 24.04.2019 tarih ve 154 no.lu ilamın 9 uncu maddesinde yer alan tazmin hükmünü Harcama Yetkilisi sıfatıyla temyiz eden ...'ın ve Gerçekleştirme Görevlisi sıfatıyla temyiz eden ...'in ilgi yazı ekinde gönderilen temyiz dilekçesi incelendi.

İlamın 9 uncu maddesinde özetle; Sosyal İşler Müdürlüğüne vekâlet eden ...'ya vekâlet şartlarını taşımadığı halde mevzuata aykırı olarak vekâlet ödemesi yapılması suretiyle oluşan ... TL kamu zararının, ilamda adı geçen harcama yetkililerine ve gerçekleştirme görevlilerine müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereğince işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine, karar verilmiştir.

Temyiz dilekçesinde özetle; Sayıştay İlamına konu edilen personel; 657 sayılı Kanunun 68/B maddesinde tüm şartları taşıdığı için aynı Kanunun 86 ncı maddesi kapsamında Belediye Başkanı tarafından vekâleten atandığı, fiilen müdürlük görevini yürüten ve görevin sorumluluğuna katlanmanın bir sonucu olarak personele vekâlet ödemesinin yapıldığı, Sayıştay İlamında tazmin hükmü verilmesine dayanak olarak gösterilen Mahalli İdareler Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğinin kapsamında kadroya yapılacak atamalar için bu yönetmelik hükümlerinin geçerli olduğu belirtilmektedir. Oysa 657 sayılı Kanunun 68/B maddesinde belirtilen tüm şartları taşıdığı için aynı Kanunun 86 ncı maddesine göre yapılan görevlendirmeler için kadro hakkı tanımamakta olduğu, fiilen müdürlük görevi yerine getirildiğinden kamu kaynağında bir artışa engel olma ya da eksiltme, alınmamış hizmet gibi bir durumun söz konusu olmadığı, ifade edilerek tazmin hükmünün kaldırılması talep edilmektedir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 175 inci maddesinde; “ Ancak, kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için, vekilin asilde aranan şartları taşıması zorunludur." hükmü yer almaktadır.

2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 9 uncu maddesinde;

MADDE 9 - (1) 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi uyarınca;

a) 1) Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet ettirilenlere; ?

cc) Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları, kaydıyla; vekalet ettikleri kadro veya görevler için bu Karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark; 657 sayılı Kanunun 175 inci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve vekalet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir."

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 9 uncu maddesi; "(Ek: 11/10/2011-KHK-666/1 Md.) ? Birinci fıkra kapsamına giren personelden; kurumlarınca bir kadroya kurum içinden veya kurum dışından vekalet ettirilenlere, vekaletin 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine istinaden yapılmış ve bu hususun onayda belirtilmiş olması, vekalet görevinin Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadrolar için ilgili bakan, diğer kadrolar için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, vekalet eden personelin asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadrolar için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) taşıması kaydıyla vekalet ettikleri kadro için öngörülen ek ödemenin asli kadroları için öngörülen ek ödemeden fazla olması halinde, aradaki fark, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve bu görev fiilen yapıldığı sürece ödenir."

Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğinin "Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar" başlıklı 7 nci maddesi; "(1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır.

4. Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak,"

şeklindedir.

...'nın hizmet belgesinden, personelin açıktan 26.10.1994 tarihinde ... Belediyesine Sağlık Memuru olarak atandığı halen ... Belediyesinde Sağlık Teknikeri olarak görevine devam ettiği anlaşılmaktadır. Sosyal İşler Müdürlüğü, Mahalli İdareler Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler arasındadır. Dolayısıyla da bu müdürlüğe atanmanın şartlarından biri “iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak” tır. Ancak ilgili kişinin hizmet belgesinden söz konusu şartları taşıyan bir görevde çalışmadığı görülmektedir.

Belediyede Müdürlük kadrolarına vekâlet eden personele, vekâlet ettikleri kadrolara ilişkin öngörülen vekâlet aylığı ancak bu kadrolara asaleten atanacaklar için aranan tüm şartları taşımaları halinde yapılabileceği, yukarıda yer verilen mevzuat hükümleri çerçevesinde, Sosyal İşler Müdürlüğüne vekâlet eden ...'ya vekâlet şartlarını taşımadığı halde mevzuata aykırı olarak vekâlet ödemesi yapılmasının mümkün olmadığı, bu nedenle yapılan ödemenin 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesi hükmü gereği kamu zararını oluşturduğu değerlendirilmektedir.

Bu itibarla, talebin reddedilerek Daire kararının onaylanmasına karar verilmesinin yerinde olacağı düşülmektedir.” denilmektedir.

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

Sosyal İşler Müdürlüğüne vekâlet eden ...'ya asaleten atanmada gerekli şartları taşımadığı halde ek ödeme ve özel hizmet tazminatı farkı ödenmesinde mevzuata aykırılık bulunmaktadır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 175 inci maddesinde “…Ancak, kurum içinden veya diğer kurumlardan vekâlet edenlere vekâlet aylığı ödenebilmesi için, vekilin asilde aranan şartları taşıması zorunludur.” hükmü yer almaktadır.

17.4.2006 tarih ve 2006/10344 sayılı Bakanlar Kurulu Kararının 9 uncu maddesinde; “MADDE 9 - (1) 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesi uyarınca; a) 1) Kurumlarınca bir göreve kurum içinden veya diğer kurumlardan vekalet ettirilenlere; … cc) Vekillerin, genel ve ilgili özel mevzuatı uyarınca asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadro veya görevler için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) bir arada taşımaları, kaydıyla; vekalet ettikleri kadro veya görevler için bu Karar uyarınca öngörülen zam ve tazminatların toplam net tutarının, asli kadro veya görevleri karşılığında fiilen aldıkları zam ve tazminatların toplam net tutarından fazla olması halinde, aradaki fark; 657 sayılı Kanunun 175 inci maddesindeki oranlar dikkate alınmaksızın, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve vekalet görevinin fiilen yapıldığı sürece ödenir.” denilmektedir.

375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Ek 9 uncu maddesinde ise; “(Ek: 11/10/2011-KHK-666/1 md.) … Birinci fıkra kapsamına giren personelden; kurumlarınca bir kadroya kurum içinden veya kurum dışından vekalet ettirilenlere, vekaletin 657 sayılı Kanunun 86 ncı maddesine istinaden yapılmış ve bu hususun onayda belirtilmiş olması, vekalet görevinin Bakanlar Kurulu kararı veya müşterek karar ile atama yapılması gereken kadrolar için ilgili bakan, diğer kadrolar için asili atamaya yetkili amir tarafından verilmesi, vekalet eden personelin asaleten atanmada aranan tüm şartları (asaleten atanmada sınav şartı aranılan kadrolar için bu sınavlara girebilme hakkının elde edilmiş olması dahil) taşıması kaydıyla vekalet ettikleri kadro için öngörülen ek ödemenin asli kadroları için öngörülen ek ödemeden fazla olması halinde, aradaki fark, vekalet görevine başlanıldığı tarihten itibaren ve bu görev fiilen yapıldığı sürece ödenir.” hükmü yer almaktadır.

Mahalli İdareler Personelinin Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Esaslarına Dair Yönetmeliğin “Görevde yükselme sınavına tabi olarak atanacaklarda aranacak özel şartlar” başlıklı 7 nci maddesi; “(1) 5 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan unvanlara görevde yükselme suretiyle yapılacak atamalarda aşağıdaki özel şartlar aranır. … 4) Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler için son müracaat tarihi itibariyle iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak,” şeklindedir.

Anılan hükümler uyarınca, Belediyede Müdürlük kadrolarına vekâlet eden personele, vekâlet ettikleri kadrolara ilişkin öngörülen vekâlet aylığı, vekâlet ettikleri kadrolara ilişkin öngörülen özel hizmet tazminatı ve ek ödeme tutarları ile kendilerine fiilen ödenen özel hizmet tazminatı ve ek ödeme tutarları arasındaki farkın ödenebilmesi için, bu kadrolara asaleten atanacaklar için aranan tüm şartları taşımaları gerekmektedir.

...'nın hizmet belgesinden, personelin açıktan 26.10.1994 tarihinde ... Belediyesine Sağlık Memuru olarak atandığı halen ... Belediyesinde Sağlık Teknikeri olarak görevine devam ettiği anlaşılmaktadır. Sosyal İşler Müdürlüğü, Mahalli İdareler Görevde Yükselme ve Unvan Değişikliği Yönetmeliği Ekli (2) sayılı listede sayılan müdürlükler arasındadır. Dolayısıyla da bu müdürlüğe atanmanın şartlarından biri “iki yılı uzman, sivil savunma uzmanı, şef, ayniyat saymanı, kontrol memuru, eğitmen veya muhasebeci kadrosunda çalışmış olmak” tır. Ancak ilgili kişinin hizmet belgesinden söz konusu şartları taşıyan bir görevde çalışmadığı görülmektedir.

Vekâlet aylığının ödenebilmesi için vekilin asilde aranan tüm şartları sağlaması gerektiğinden, ilgili kişiye yapılan vekâlet ödemeleri yukarıda anılan mevzuat hükümlerine aykırıdır.

Dolayısıyla Sosyal İşler Müdürlüğüne vekâlet eden ...'ya, asaleten atanmada gerekli şartları taşımadığı halde ek ödeme ve özel hizmet tazminatı farkı ödenmesi kamu zararı niteliğindedir.

Bu itibarla 154 sayılı İlamın 9’uncu maddesiyle verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE, oybirliğiyle,

6085 sayılı Kanunun 57 nci maddesi gereği bu Kararın yazılı bildirim tarihinden itibaren onbeş gün içerisinde Sayıştay’da karar düzeltilmesi yolu açık olmak üzere,

Karar verildiği 01.07.2020 tarih ve 47854 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.