Sayıştay 5. Dairesi 44844 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Yılı: 2015

• Daire: 5

• Dosya No: 44844

• Tutanak No: 47010

• Tutanak Tarihi: 04.12.2019

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Konu: Fiber Optik Kablo Döşenmesi ve 25 Yıl Kullanım Hakkı İzni.

207 sayılı İlamın 4. Maddesinin A ve B bendi ile, tazminine hükmolunan toplam ...TL’ye ilişkin olarak, 28.03.2018 tarih ve 44256 sayılı Temyiz Kurulu Kararının A bendi ile,

“…Kamu zararının, şirketin İdareye başvurduğu 2015 yılındaki güncellenmiş birim fiyat, geçici kabul tutanağındaki metrajlar ile 11 yıllık geçiş hakkı üzerinden ve %20 indirim uygulanmadan yeniden hesaplanması gerekmektedir.

Bu itibarla, 207 sayılı ilamın 4. maddesinin A bendiyle verilen tazmin hükmünün, yukarıda belirtilen hususlar doğrultusunda kamu zararının yeniden hesaplanmasını teminen BOZULARAK dairesine tevdiine,”

B bendi ile,

“… İlamda kamu zararı 11.01.2016-11.01.2030 tarihleri arasındaki dönem için ve %20 indirim yapılmış gibi hesaplanmıştır; ancak sorumlular tarafından yeniden yapılan hesaplamalarda görüldüğü üzere kullanım hakkı 2015 tarihinden sonra 11 yıla düşürülmüş ve peşin ödemedeki %20 indirimden vazgeçilmiştir.

Bu itibarla, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca, yukarıda belirtilen hususların tekrar değerlendirilmesini teminen 207 sayılı ilamın 4. maddesinin B bendiyle ...TL’ye verilen tazmin hükmünün Bozularak dosyanın ilgili Daireye Gönderilmesine,” karar verilmesi üzerine Dairesince düzenlenen 300 sayılı EK İlam ile,

...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti. arasında yapılan ve 6360 Sayılı Kanun uyarınca On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca ...Büyükşehir Belediyesi tarafından devralınan protokol çerçevesinde gerçekleştirilen “Yer Altı Kazısı Yapılarak Fiber Optik Kablo Döşenmesi ve 25 Yıl Kullanım Hakkı İzni Verilmesi” işinde,

A)27.12.2012 tarih ve 28510 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik uyarınca firmanın, Belediyeye 15 yıllık geçiş hakkı bedelini peşin olarak yatırmak istediğini beyan etmesi üzerine, belediyenin firmadan protokolün imzalandığı dönem itibariyle, protokol gereği tahsil etmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelini eksik tahsil etmesi ve bu bedeller üzerinden gecikme cezasının eksik hesaplanması neticesinde ...’ye,

B) Firmanın 11 yıllık peşin ödeme işleminde güncellenmiş birim fiyatlar yerine sözleşme tarihindeki birim fiyatın esas alınarak ödeme yapılması neticesinde ...TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

İlamda diğer sorumlu sıfatıyla sorumlu tutulan ..., ..., ..., ...ile ...’ın aynı mahiyetteki temyiz dilekçesinde özetle,

Mülga ...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekomünikasyon LTD.ŞTİ. arasında 11.01.2012 tarihinde yapılan protokole istinaden fiber optik altyapının geçici kabul tutanağında tespit edilen toplam uzunluğu 142.170 metre ve 11.01.2012 - 11.01.2027 yılları arasında 4+11=15 yıllık geçiş hakkı bedeli için 24.06.2015 tarihinde ... TL, 20.06.2016 tarihinde ise ...TL olmak üzere toplam ...TL tahsil edildiğini,

Ancak 07.01.2019 tarih ve 300-207 nolu Sayıştay Ek ilamı ile ... TL +...TL = ...TL eksik hesaplamadan dolayı kamu zararı çıkartıldığını,

Söz konusu kamu zararının giderilmesi için, hesaplama işlemlerinin aşağıdaki şekilde değiştirildiğini,

• 2012 yılı için … TL anapara +… TL Gecikme Faizi

• 2013 yılı için ... TL anapara +… TL Gecikme Faizi

• 2014 yılı için … TL anapara + … TL Gecikme Faizi

• 2015 yılı için … TL anapara + … TL Gecikme Faizi

Kısmi Toplam = ... TL

• 2016 yılı için … TL

• 2017 yılı için … TL

• 2018 yılı için … TL

• 2019 yılı için ... TL

• 2020 yılı için ... TL

• 2021 yılı için ... TL

• 2022 yılı için ... TL

• 2023 yılı için ... TL

olmak üzere toplam 8 yıllık geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x ...-TL = ...-TL ve 2012-2015 yıllarında yatırmaları gereken gecikme faiz ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Kat Sayıları oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsilatının yapıldığını ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti’nin talebi halinde iade işleminin yapılacağını, aksi takdirde 15.01.2024 tarihinde tahakkuk edecek miktardan mahsup edileceğine dair 15/03/2019 tarih ve 459626 sayılı yazının iadeli taahhütlü olarak gönderildiğini belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Başsavcılık mütalaasında;

“Dairenin 07.01.2019 tarih ve 300 no.lu ilamının 1 nci maddesinde;

“……

Temyiz Kurulunun bozma kararı üzerine 207 sayılı ilamın 4 üncü maddesinin, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin (7) nci fıkrası hükmü gereğince yeniden görüşülmesine karar verildi.

A) Özel idare ile firma arasında imzalanan protokolde, birim fiyatın 2012 yılı için metrekare başına 35 kuruş olacağı, metrekare birim fiyat bedelinin (Türkiye istatistik Kurumunun her yıl yayınladığı Üretici Fiyatları Endeksi oranından aşağı olmamak üzere) her yıl yayınlanan Bayındırlık Bakanlığı müteahhitlik katsayısı oranında güncelleneceği, her yıla ait ödemenin o yılın ocak ayının 15 inde yapılacağı, ödemelerin zamanında yapılmaması durumunda gecikilen her ay için 6183 sayılı Kanunda belirtilen gecikme faizi oranında faiz tahakkuk ettirilerek tahsil edileceği hükümlerinin yer aldığı anlaşılmaktadır. Yapılan incelemede, firmadan 2012, 2013, 2014 ve 2015 yılları için, metrekare birim fiyatı 2012 yılında geçerli olan aynı zamanda protokolde de yer alan 35 kuruşluk tutarın tahsil edildiği, halbuki protokol gereği yapılan bu tahsilatın Bayındırlık Bakanlığınca yayınlanan müteahhitlik katsayısına göre metrekare birim fiyatın yıllar itibariyle güncellenmesi suretiyle tahsil edilmesi gerektiği anlaşılmıştır.

Sorumluların savunmalarında belirttiği, protokolde yer alan “5 yılda bir güncelleme yapılacağı hususu” beş yılın sonunda, firma ile idarenin bir araya gelerek fiyat güncellemesi konusunda anlaşacaklarını ifade etmekte olup bu hükmün, protokolün metrekare birim fiyatının her yıl güncelleneceği hükmüne ve 2012 yılından 2015 yılına kadar güncellenen bedeller üzerinden firmadan tahsilat yapılacağı hususuna bir etkisi yoktur. Dolayısıyla Belediyenin firmadan 2012 yılı birim fiyatları üzerinden protokolde yer alan güncellemeler yapılmadan, 4 yıllık geçiş bedelini tahsil etmesi kamu zararı oluşturmakla birlikte Temyiz Kurulunun 44256 sayılı kararında yer alan; hesaplanan geçiş hakkı bedelinin 10.06.2016 tarihli geçici kabul tutanağına göre 142.170 metre üzerinden hesaplanması gerektiği hususuna göre kamu zararının yeniden hesaplanması icap etmektedir.

Sorumlulardan Genel Sekreter Yardımcısı ...’ın sorumluluk itirazı ile ilgili olarak; kendi imzasını taşıyan ve ... İletişim ve Telekomünikasyon A.Ş.’ye yazılan 22.06.2015 tarihli yazıda, firmanın Belediyeye yatırması gereken tutarın hesap edilerek firmaya tebliğ edildiği görülmüştür. Dolayısıyla ...’ın sorumluluk itirazı yerinde görülmemiştir.

Bu itibarla, ...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti. arasında yapılan ve 6360 Sayılı Kanun uyarınca On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca ...Büyükşehir Belediyesi tarafından devralınan protokol çerçevesinde gerçekleştirilen “Yer Altı Kazısı Yapılarak Fiber Optik Kablo Döşenmesi ve 25 Yıl Kullanım Hakkı İzni Verilmesi” işinde, 27.12.2012 tarih ve 28510 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik uyarınca firmanın, Belediyeye 15 yıllık geçiş hakkı bedelini peşin olarak yatırmak istediğini beyan etmesi üzerine, belediyenin firmadan protokolün imzalandığı dönem itibariyle, protokol gereği tahsil etmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelini eksik tahsil etmesi ve bu bedeller üzerinden gecikme cezasının eksik hesaplanması suretiyle oluşan ...TL kamu zararının; ...TL’si, 25.06.2016 tarih ve 3380130 no.lu banka dekontu ile tahsil edildiğinden, bu tutarla ilgili olarak ilişilecek husus kalmadığına, geriye kalan ... TL kamu zararının ... (Şube Müdürü), ... (Genel Sekreter Yardımcısı), ...(Şef), ... (Memur) ve ...’a (Emlak İstimlak Daire Bşk.), müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, anılan Kanunun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.

B) Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmeliğin Geçici 1 inci maddesinde; “Bu Yönetmelik kapsamında yer alan ve bu Yönetmeliğin yürürlük tarihinden önce sahip olunan geçiş hakları ve imzalanmış olan anlaşmalar, herhangi bir sebeple sona ermedikleri sürece aynı şartlarda uygulanmaya devam olunur” hükmü yer almaktadır.

Özel İdare ile yüklenici firma arasında imzalanan protokolün tarihi 11.01.2012’dir. Bununla birlikte, “Açıklamalar” bölümünde “2) Geçiş hakkı ücretlerinin beş yıllık kısmının peşin ödenmesi halinde yüzde on, on yıllık kısmının peşin ödenmesi halinde yüzde yirmi oranında indirim uygulanır” hükmünün yer aldığı mezkûr yönetmeliğin yayınlandığı tarih 27.12.2012’dir. Yönetmeliğin Geçici 1’inci maddesi uyarınca, İl Özel İdaresi ile yüklenici firma arasında imzalanan protokolün, Yönetmeliğin yayınlandığı tarihten önce olması sebebiyle, aynı şartlarda uygulanmasına devam edilmesi gerektiğinden, firmanın söz konusu % 20 lik indirimden yararlanma hakkı bulunmamaktadır.

Bununla birlikte sorumlularca, Ulaştırma, Denizcilik ve Haberleşme Bakanlığı’ndan alınan yazı ve Sayıştay sorgusundaki %20 indirim yapılamayacağına dair görüş de dikkate alarak uygulamadan vazgeçildiği; ilk dört yıl ödeme haricindeki indirim yapılması talep edilen 15 yıllık ödeme süresinin %20 oranında indirim uygulanmadan 11 yıl olarak hesaplandığı, ancak sorumlular tarafından yeniden yapılan hesaplamalarda görüldüğü üzere kullanım hakkının 2015 tarihinden sonra 11 yıla düşürülmüş ve peşin ödemedeki %20 indirimden vazgeçilmiş olduğu görülmüştür. Dolayısıyla Temyiz Kurulunun 28.03.2018 tarih ve 44256 tutanak sayılı kararı uyarınca kamu zararının 11 yıl üzerinden ve %20 indirim uygulanmaksızın yeniden hesaplanması icap etmektedir.

Sorumlulardan Genel Sekreter Yardımcısı ...’ın sorumluluk itirazı ile ilgili olarak; kendi imzasını taşıyan ve ... İletişim ve Telekomünikasyon A.Ş.’ye yazılan

22.06.2015 tarihli yazıda, firmanın Belediyeye yatırması gereken tutarın hesap edilerek firmaya tebliğ edildiği görülmüştür. Dolayısıyla ...’ın sorumluluk itirazı yerinde görülmemiştir.

Bu itibarla, Belediye tarafından ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti.’den tahsil edilmesi gereken ...TL kamu zararının; ... TL’si 24.06.2015 tarih ve F79267 no.lu tahsilat makbuzu ile tahsil edildiğinden, bu tutarla ilgili olarak ilişilecek husus kalmadığına, Geriye kalan ...TL kamu zararının ... (Şube Müdürü), ... (Genel Sekreter Yardımcısı), ...(Şef), ... (Memur) ve ...’a (Emlak İstimlak Daire Bşk.), müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, anılan Kanunun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.” denilmektedir.

Temyiz dilekçesinde;

“Mülga ...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekominikasyon LTD.ŞTİ. arasında 11.01.2012 tarihinde yapılan protokole istinaden fiber optik altyapının geçici kabul tutanağında tespit edilen toplam uzunluğu 142.170 metre ve 11.01.2012 - 11.01.2027 yılları arasında 4+11=15 yıllık geçiş hakkı bedeli için 24.06.2015 tarihinde ... TL, 20.06.2016 tarihinde ise ...TL olmak üzere toplam ...TL tahsil edilmiştir.

Ancak 07.01.2019 tarih ve 300-207 nolu Sayıştay Ek ilamı ile ... TL + ...TL = ...TL eksik hesaplamadan dolayı kamu zararı çıkartılmıştır.

Söz konusu kamu zararının giderilmesi için, hesaplama işlemlerimiz aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir;

2012 yılı için … TL anapara +… TL Gecikme Faizi

2013 yılı için … TL anapara +… TL Gecikme Faizi

2014 yılı için … TL anapara + … TL Gecikme Faizi

2015 yılı için ... TL anapara + … TL Gecikme Faizi

Kısmi Toplam = ... TL

2016 yılı için ... TL

2017 yılı için ... TL

2018 yılı için ... TL

2019 yılı için ... TL

• 2020 yılı için ... TL

• 2021 yılı için ... TL

• 2022 yılı için ... TL

• 2023 yılı için ... TL

olmak üzere toplam 8 yıllık geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x ...-TL = ...-TL ve 2012-2015 yıllarında yatırmaları gereken gecikme faiz ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Kat Sayışılan oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsilatı yapılmış ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekominikasyon LTD.ŞTÎ. talebi halinde iade işlemi yapılacaktır. Aksi takdirde 15.01.2024 tarihinde tahakkuk edecek miktardan mahsup edileceğine dair 15/03/2019 tarih ve 459626 sayılı yazımız iadeli taahhütlü gönderilmiştir.

SONUÇ: Arz ve izah edilen nedenlerle resen belirlenecek nedenlere binaen temyiz talebimizin kabulü ile temyize konu hükmün bozulmasına, adıma çıkarılan kamu zararlarının iptaline karar verilmesini arz ve talep ederim.” denilmektedir.

Daire ilamının 1 inci maddesi (A) bendinden; yapılan protokol gereği tahsil edilmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelinin eksik tahsil edilmesi ve bu bedeller üzerinden gecikme cezasının eksik hesaplanması nedeniyle oluşan kamu zararı tutarının ... TL olduğu,

Sorumluların savunmalarında yapmış oldukları hesaplamalardan da; ...TL gecikme faizi ve ...TL de eksik yatırılan tutar olmak üzere toplam hesaplanan tutarın; … TL olduğu, anlaşılmaktadır.

Ayrıca; 2012-2015 yıllarında yatırılması gereken gecikme faiz ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Kat Sayışılan oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsil edildiği ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekomünikasyon LTD.ŞTİ. talebi halinde iade edileceği belirtilmektedir.

Daire İlamının 1 inci maddesinin (B) bendinden; Temyiz Kurulunun 28.03.2018 tarih ve 44256 tutanak sayılı kararı uyarınca kamu zararının 11 yıl üzerinden ve %20 indirim uygulanmaksızın yeniden hesaplanması ve tahsil edilmesi gereken ...TL kamu zararının ... TL si tahsil edildiğinden, geriye kalan ...TL tutarındaki kamu zararının sorumlulardan tahsil edilmesi gerektiği, anlaşılmaktadır.

Sorumluların yapmış oldukları hesaplamalarda; 2016-2023 dönemine ilişkin olarak güncelleme işleminin yapıldığı ifade edilerek … TL üzerinden toplam 8 yıllık geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x … TL = …-TL nin hesaplandığı, toplamda 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsilatının yapıldığı belirtilmektedir.

İlamın 1 inci maddesinin (A) bendinde belirlenen kamu zararının tahsil edildiği görülmekte ise de, gerek ilamın (B) bendinde belirtilen kamu zararı tutarının tahsilinin yapılan hesaplamalar içerisinde yer alıp almadığı, gerekse sorumluların savunmalarında yer vermiş oldukları hesaplamaların ilgili mevzuata uygun bir şekilde yapılıp yapılmadığı hususunun ilgili denetçisi tarafından değerlendirilmesi gerektiği düşünülmektedir.

Bu itibarla, dosyanın Dairesine iadesine karar verilmesi uygun olur.

Arz olunur.” Denilmiştir.

Duruşma talebinde bulunan diğer sorumlular ... ve ... ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra,

Gereği Görüşüldü

300 sayılı EK İlam ile, ...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti. arasında yapılan ve 6360 sayılı Kanun uyarınca On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca ...Büyükşehir Belediyesi tarafından devralınan protokol çerçevesinde gerçekleştirilen “Yer Altı Kazısı Yapılarak Fiber Optik Kablo Döşenmesi ve 25 Yıl Kullanım Hakkı İzni Verilmesi” işinde,

A) 27.12.2012 tarih ve 28510 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik uyarınca firmanın, Belediyeye 15 yıllık geçiş hakkı bedelini peşin olarak yatırmak istediğini beyan etmesi üzerine, belediyenin firmadan protokolün imzalandığı dönem itibariyle, protokol gereği tahsil etmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelini eksik tahsil etmesi ve bu bedeller üzerinden gecikme cezasının eksik hesaplanması neticesinde ...’ye,

B) Firmanın 11 yıllık peşin ödeme işleminde güncellenmiş birim fiyatlar yerine sözleşme tarihindeki birim fiyatın esas alınarak ödeme yapılması neticesinde ...TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

28.03.2018 tarih ve 44256 sayılı Temyiz Kurulu Kararının A bendi ile, kamu zararının, şirketin İdareye başvurduğu 2015 yılındaki güncellenmiş birim fiyat, geçici kabul tutanağındaki metrajlar ile bedeli peşin ödenen 11 yıllık geçiş hakkı üzerinden ve %20 indirim uygulanmadan, B bendi ile kullanım hakkının 2015 tarihinden sonra 11 yıla düşürülerek ve peşin ödemedeki %20 indirim yapılmadan hesaplanması gerektiği belirtilmiş, EK İlamda da kamu zararı Temyiz Kurulu Kararı doğrultusunda hesaplanmıştır.

Bu defa sorumlular göndermiş oldukları temyiz dilekçesinde; 07.01.2019 tarih ve 300-207 nolu Sayıştay Ek ilamı ile A ve B bendi için toplam ... TL + ...TL = ...TL eksik hesaplamadan dolayı kamu zararı çıkartıldığını, söz konusu kamu zararının giderilmesi için, hesaplama işlemlerinin değiştirildiğini, bedeli peşin ödenen kullanım hakkı süresinin 11 yıldan 8 yıla düşürüldüğünü, dolayısıyla geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x ... TL = ...-TL ve 2012-2015 yıllarında firmanın yatırması gereken gecikme faizi ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Katsayıları oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli olan ...TL'nin tahsilatının yapıldığını ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti’nin talebi halinde iade işleminin yapılacağını, aksi takdirde 15.01.2024 tarihinde tahakkuk edecek miktardan mahsup edileceğine dair 15/03/2019 tarih ve 459626 sayılı yazının iadeli taahhütlü olarak adı geçen şirkete gönderildiğini belirtmişlerdir.

İdare tarafından, Ek ilam üzerine kamu zararını giderebilmek için yeniden yapılan hesaplamaları içeren belgelerin ibrazı ile İlamdaki kamu zararı hesabının değiştiği, 2016-2026 yıllarına ilişkin bedeli peşin ödenen 11 yıllık kullanım hakkı süresinin, 8 yıla düşürüldüğü görülmüştür. Muhatap Şirketin yeniden yapılan hesaplamaları, bedeli peşin ödenen kullanım hakkının 11 yıldan 8 yıla düşürülmesi ve güncellenmiş birim fiyatlar ile gecikme faizi ödemelerine ilişkin değişiklikleri kabul ettiğine ilişkin bir belge veya yeni bir protokol sunulmamış, sadece duruşma esnasında sorumlular tarafından muhatap şirketten fazla alınan ...TL’nin iade edilmesini talep ettiklerine dair 8/5/2019 tarihli cevabi yazı sunulmuştur. Her ne kadar bu iade talebi, İdare tarafından yeniden yapılan hesaplamaların muhatap Şirket tarafından zımnen kabul edildiği anlamına gelmekte ise de; şirketin bu yeni hesaplamaları kabul ettiğinin teyidi gerekmektedir. Bunun yanında söz konusu hesaplamaları içeren belgelerin ibrazıyla ilam hükmünün içeriği ve kamu zararının hesap şekli ve miktarı değişeceğinden, söz konusu belgelerin Dairesi tarafından incelenmesi ve yeniden hüküm tesis edilmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, 300 sayılı EK ilam ile verilen tazmin hükmüne ilişkin olarak ibraz edilen belgelerin incelenmesi temyiz konusu olmadığından bu hususta Kurulumuzca YAPILACAK İŞLEM OLMADIĞINA ve sözü edilen belgeler yargılamanın iadesini gerektiren nitelikte görüldüğü takdirde bu yolda işlem ifasını teminen dosyanın hükmü veren Daireye GÖNDERİLMESİNE, (Üyeler …, …, …, …, …, … ve …’ın aşağıda yazılı karşı oy gerekçelerine karşı) oyçokluğu ile,

04.12.2019 tarihinde karar verildi.

Karşı oy gerekçesi

Üye …’nün karşı oy gerekçesi

İlgili firmanın, Belediyeye 15 yıllık geçiş hakkı bedelini peşin olarak yatırmak istediğini beyan etmesi üzerine, belediyenin firmadan protokolün imzalandığı dönem itibariyle, protokol gereği tahsil etmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelini eksik tahsil ettiği ve % 20 lik indirim hakkına sahip olmadığı halde mevzuata aykırı olarak %20 lik indirim uygulandığı gerekçeleriyle verilmiş olan tazmin hükmü, 28.03.2018 tarih ve 44256 sayılı Temyiz Kurulu Kararıyla “Kamu zararının, şirketin İdareye başvurduğu 2015 yılındaki güncellenmiş birim fiyat, geçici kabul tutanağındaki metrajlar ile 11 yıllık geçiş hakkı üzerinden ve %20 indirim uygulanmadan yeniden hesaplanması gerekmek”tiği gerekçesiyle bozulmuştu. Bu defa daire Temyiz Kurulu kararına uyarak yeniden hesaplama sonucu bulunan tutar için tazmin hükmü vermiş, sorumlular, geçiş hakkının 8 yıla düşürüldüğünü, 8 yıllık geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x ...-TL = ...-TL ve 2012-2015 yıllarında yatırmaları gereken gecikme faiz ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Kat Sayıları oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsilatının yapıldığını ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekomünikasyon LTD.ŞTİ’nin talebi halinde iade işleminin yapılacağını, kısacası daire ilamının gereğinin yerine getirildiğini tahsilatın gerçekleştirildiğini ifade etmişlerdir. İbraz edilen belgelerden de durumun belirtildiği şekilde olduğu anlaşılmaktadır.

Sayıştay Temyiz Kurulu, yetkileri ve görevi itibariyle sadece bir bozma mahkemesi niteliğinde olmayıp duruşma da yaparak, ilk derece mahkemesi gibi mevcut belge ve kanıtları da değerlendirerek davanın esası hakkında da karar verebilme yetkisiyle donatılmış yüksek mahkeme niteliğindedir. Örneğin Yargıtay ilke olarak duruşma yapmamakta, ilk derece mahkemesi gibi kanıt değerlendirmesi yaparak davayı sonuçlandırmamakta, hükmü bozmakla yetinerek davayı neticelendirmeyi ilk derece mahkemesine bırakmaktadır. Oysa Sayıştay Temyiz Kurulu, Yargıtay’dan farklı olarak, hükmü bozma yanında, duruşma da yaparak eldeki belgeleri değerlendirerek davayı ilk derece mahkemesi konumundaki dairelere yollamadan sonuçlandırabilmekte, dairenin vermiş olduğu tazmin hükmünü kaldırarak sorumluların beraatına karar verebilmektedir. Elbette bir temyiz mahkemesinin, konunun değil, hükmün karara bağlandığı yer olduğu, konunun esasına girerek ilk derece mahkemesi gibi davayı sonuçlandırmasının uygun olup olmadığı ayrı bir tartışma konusu yapılabilir. Ancak mevcut yasal düzenleme buna imkan vermektedir. Bu nedenle savunma ve ibraz edilen belgelerden kamu zararının ortadan kalktığı anlaşılmasına karşın, sırf yeni durumu incelemenin dairenin görevi olduğu gerekçesiyle kararın bozulmasına karar vermek uygun olmaz. Dolayısıyla eğer tazmin hükmünün kaldırılması yönünde bir görüş varsa, öncelikle tazmin hükmünün kaldırılmasının oylanması uygun olur. Zira Anayasanın 141. maddesi gereği ‘Davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması, yargının görevidir’ bu nedenle, makul sürede yargılanma hakkı çerçevesinde, tazmin hükmünün tümüyle kaldırılma ihtimalinin bulunduğu bir durumda, Temyiz Kurulunun “kaldırma” yetkisi göz ardı edilerek kararın bozulmasına karar verip, kaldırma kararının geciktirilmesi, belirtilen ilkeye uygun olmaz. Bu nedenle tazmin hükmünün kaldırılması uygun olur.

Üye …’nun karşı oy gerekçesi

300 sayılı EK İlam ile, ...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti. arasında yapılan ve 6360 sayılı Kanun uyarınca On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca ...Büyükşehir Belediyesi tarafından devralınan protokol çerçevesinde gerçekleştirilen “Yer Altı Kazısı Yapılarak Fiber Optik Kablo Döşenmesi ve 25 Yıl Kullanım Hakkı İzni Verilmesi” işinde,

A) 27.12.2012 tarih ve 28510 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik uyarınca firmanın, Belediyeye 15 yıllık geçiş hakkı bedelini peşin olarak yatırmak istediğini beyan etmesi üzerine, belediyenin firmadan protokolün imzalandığı dönem itibariyle, protokol gereği tahsil etmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelini eksik tahsil etmesi ve bu bedeller üzerinden gecikme cezasının eksik hesaplanması neticesinde ...’ye,

B) Firmanın 11 yıllık peşin ödeme işleminde güncellenmiş birim fiyatlar yerine sözleşme tarihindeki birim fiyatın esas alınarak ödeme yapılması neticesinde ...TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

28.03.2018 tarih ve 44256 sayılı Temyiz Kurulu Kararının A bendi ile, kamu zararının, şirketin İdareye başvurduğu 2015 yılındaki güncellenmiş birim fiyat, geçici kabul tutanağındaki metrajlar ile 11 yıllık geçiş hakkı üzerinden ve %20 indirim uygulanmadan, B bendi ile kullanım hakkının 2015 tarihinden sonra 11 yıla düşürülerek ve peşin ödemedeki %20 indirim yapılmadan hesaplanması gerektiği belirtilmiş, EK İlamda da kamu zararı Temyiz Kurulu Kararı doğrultusunda hesaplanmıştır.

Bu defa sorumlular göndermiş oldukları temyiz dilekçesinde, 07.01.2019 tarih ve 300-207 nolu Sayıştay Ek ilamı ile A ve B bendi için toplam ... TL + ...TL = ...TL eksik hesaplamadan dolayı kamu zararı çıkartıldığını, söz konusu kamu zararının giderilmesi için, hesaplama işlemlerinin değiştirildiğini, kullanım hakkının 8 yıla düşürüldüğünü, geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x ... TL = ...-TL ve 2012-2015 yıllarında firmanın yatırması gereken gecikme faizi ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Katsayıları oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsilatının yapıldığını ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti’nin talebi halinde iade işleminin yapılacağını, aksi takdirde 15.01.2024 tarihinde tahakkuk edecek miktardan mahsup edileceğine dair 15/03/2019 tarih ve 459626 sayılı yazının iadeli taahhütlü olarak adı geçen şirkete gönderildiğini belirtmişlerdir.

İdare tarafından, Ek ilam üzerine kamu zararını giderebilmek için yeniden yapılan hesaplamalar ile, 2016-2026 yıllarına ilişkin peşin ödenen 11 yıllık kullanım hakkının, 8 yıla düşürüldüğü görülmüştür. Söz konusu hesaplamalar Temyiz Kurulu Kararı ve Ek İlamdaki hususlar doğrultusunda yapıldığından ortada kamu zararı kalmamıştır. Muhatap Şirketin yeniden yapılan hesaplamaları, peşin ödenen kullanım hakkının 11 yıldan 8 yıla düşürülmesi ve güncellenmiş birim fiyatlar ile gecikme faizi ödemelerine ilişkin değişiklikleri, zımnen kabul ettiğine ilişkin belge de duruşma esnasında sorumlular tarafından sunulmuştur. Bu itibarla 300 sayılı EK ilam ile verilen tazmin hükmünün kaldırılmasına karar verilmesi gerekir.

Üyeler …, … ile …’ın karşı oy gerekçesi

300 sayılı EK İlam ile, ...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti. arasında yapılan ve 6360 sayılı Kanun uyarınca On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca ...Büyükşehir Belediyesi tarafından devralınan protokol çerçevesinde gerçekleştirilen “Yer Altı Kazısı Yapılarak Fiber Optik Kablo Döşenmesi ve 25 Yıl Kullanım Hakkı İzni Verilmesi” işinde,

A) 27.12.2012 tarih ve 28510 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik uyarınca firmanın, Belediyeye 15 yıllık geçiş hakkı bedelini peşin olarak yatırmak istediğini beyan etmesi üzerine, belediyenin firmadan protokolün imzalandığı dönem itibariyle, protokol gereği tahsil etmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelini eksik tahsil etmesi ve bu bedeller üzerinden gecikme cezasının eksik hesaplanması neticesinde ...’ye,

B) Firmanın 11 yıllık peşin ödeme işleminde güncellenmiş birim fiyatlar yerine sözleşme tarihindeki birim fiyatın esas alınarak ödeme yapılması neticesinde ...TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

28.03.2018 tarih ve 44256 sayılı Temyiz Kurulu Kararının A bendiyle kamu zararının, şirketin İdareye başvurduğu 2015 yılındaki güncellenmiş birim fiyat, geçici kabul tutanağındaki metrajlar ile 11 yıllık geçiş hakkı üzerinden ve %20 indirim uygulanmadan, B bendiyle kullanım hakkının 2015 tarihinden sonra 11 yıla düşürülerek ve peşin ödemedeki %20 indirim yapılmadan hesaplanması gerektiği belirtilmiş, EK İlamda da kamu zararı Temyiz Kurulu Kararı doğrultusunda hesaplanmıştır.

Bu defa sorumlular göndermiş oldukları temyiz dilekçesinde, 07.01.2019 tarih ve 300-207 nolu Sayıştay Ek ilamı ile A ve B bendi için toplam ... TL + ...TL = ...TL eksik hesaplamadan dolayı kamu zararı çıkartıldığını, söz konusu kamu zararının giderilmesi için, hesaplama işlemlerinin değiştirildiğini, kullanım hakkının 8 yıla düşürüldüğünü, geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x ... TL = ...-TL ve 2012-2015 yıllarında firmanın yatırması gereken gecikme faizi ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Katsayıları oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsilatının yapıldığını ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti’nin talebi halinde iade işleminin yapılacağını, aksi takdirde 15.01.2024 tarihinde tahakkuk edecek miktardan mahsup edileceğine dair 15/03/2019 tarih ve 459626 sayılı yazının iadeli taahhütlü olarak adı geçen şirkete gönderildiğini belirtmişlerse de söz konusu belgeler ilam aşamasında sunulmadığından, ilam hükmüne etkisi bulunmamaktadır. Bu itibarla verilen tazmin hükmünün tasdikine karar verilmesi gerekir.

Üye …’ın karşı oy gerekçesi

300 sayılı EK İlam ile, ...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti. arasında yapılan ve 6360 sayılı Kanun uyarınca On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca ...Büyükşehir Belediyesi tarafından devralınan protokol çerçevesinde gerçekleştirilen “Yer Altı Kazısı Yapılarak Fiber Optik Kablo Döşenmesi ve 25 Yıl Kullanım Hakkı İzni Verilmesi” işinde,

A) 27.12.2012 tarih ve 28510 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik uyarınca firmanın, Belediyeye 15 yıllık geçiş hakkı bedelini peşin olarak yatırmak istediğini beyan etmesi üzerine, belediyenin firmadan protokolün imzalandığı dönem itibariyle, protokol gereği tahsil etmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelini eksik tahsil etmesi ve bu bedeller üzerinden gecikme cezasının eksik hesaplanması neticesinde ...’ye,

B) Firmanın 11 yıllık peşin ödeme işleminde güncellenmiş birim fiyatlar yerine sözleşme tarihindeki birim fiyatın esas alınarak ödeme yapılması neticesinde ...TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

28.03.2018 tarih ve 44256 sayılı Temyiz Kurulu Kararının A bendi ile, kamu zararının, şirketin İdareye başvurduğu 2015 yılındaki güncellenmiş birim fiyat, geçici kabul tutanağındaki metrajlar ile 11 yıllık geçiş hakkı üzerinden ve %20 indirim uygulanmadan, B bendi ile kullanım hakkının 2015 tarihinden sonra 11 yıla düşürülerek ve peşin ödemedeki %20 indirim yapılmadan hesaplanması gerektiği belirtilmiş, EK İlamda da kamu zararı Temyiz Kurulu Kararı doğrultusunda hesaplanmıştır.

Bu defa sorumlular göndermiş oldukları temyiz dilekçesinde, 07.01.2019 tarih ve 300-207 nolu Sayıştay Ek ilamı ile A ve B bendi için toplam ... TL + ...TL = ...TL eksik hesaplamadan dolayı kamu zararı çıkartıldığını, söz konusu kamu zararının giderilmesi için, hesaplama işlemlerinin değiştirildiğini, kullanım hakkının 8 yıla düşürüldüğünü, geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x ... TL = ...-TL ve 2012-2015 yıllarında firmanın yatırması gereken gecikme faizi ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Katsayıları oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsilatının yapıldığını ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti’nin talebi halinde iade işleminin yapılacağını, aksi takdirde 15.01.2024 tarihinde tahakkuk edecek miktardan mahsup edileceğine dair 15/03/2019 tarih ve 459626 sayılı yazının iadeli taahhütlü olarak adı geçen şirkete gönderildiğini belirtmişlerse de söz konusu belgeler ilam aşamasında sunulmadığından, ilam hükmüne etkisi bulunmamaktadır. Bu itibarla verilen tazmin hükmünün tasdikine, ancak sözü edilen belgeler yargılamanın iadesini gerektiren nitelikte görüldüğü takdirde bu yolda işlem ifasını teminen dosyanın hükmü veren Daireye gönderilmesine karar verilmesi gerekir.

Üye …’ün karşı oy gerekçesi

300 sayılı EK İlam ile, ...İl Özel İdaresi ile ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti. arasında yapılan ve 6360 sayılı Kanun uyarınca On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun uyarınca ...Büyükşehir Belediyesi tarafından devralınan protokol çerçevesinde gerçekleştirilen “Yer Altı Kazısı Yapılarak Fiber Optik Kablo Döşenmesi ve 25 Yıl Kullanım Hakkı İzni Verilmesi” işinde,

A) 27.12.2012 tarih ve 28510 sayılı Resmi Gazetede Yayınlanan Sabit ve Mobil Haberleşme Altyapısı veya Şebekelerinde Kullanılan Her Türlü Kablo ve Benzeri Gerecin Taşınmazlardan Geçirilmesine İlişkin Yönetmelik uyarınca firmanın, Belediyeye 15 yıllık geçiş hakkı bedelini peşin olarak yatırmak istediğini beyan etmesi üzerine, belediyenin firmadan protokolün imzalandığı dönem itibariyle, protokol gereği tahsil etmesi gereken dört yıllık geçiş hakkı bedelini eksik tahsil etmesi ve bu bedeller üzerinden gecikme cezasının eksik hesaplanması neticesinde ...’ye,

B) Firmanın 11 yıllık peşin ödeme işleminde güncellenmiş birim fiyatlar yerine sözleşme tarihindeki birim fiyatın esas alınarak ödeme yapılması neticesinde ...TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

28.03.2018 tarih ve 44256 sayılı Temyiz Kurulu Kararının A bendiyle kamu zararının, şirketin İdareye başvurduğu 2015 yılındaki güncellenmiş birim fiyat, geçici kabul tutanağındaki metrajlar ile 11 yıllık geçiş hakkı üzerinden ve %20 indirim uygulanmadan, B bendiyle kullanım hakkının 2015 tarihinden sonra 11 yıla düşürülerek ve peşin ödemedeki %20 indirim yapılmadan hesaplanması gerektiği belirtilmiş, EK İlamda da kamu zararı Temyiz Kurulu Kararı doğrultusunda hesaplanmıştır.

Bu defa sorumlular göndermiş oldukları temyiz dilekçesinde, 07.01.2019 tarih ve 300-207 nolu Sayıştay Ek ilamı ile A ve B bendi için toplam ... TL + ...TL = ...TL eksik hesaplamadan dolayı kamu zararı çıkartıldığını, söz konusu kamu zararının giderilmesi için, hesaplama işlemlerinin değiştirildiğini, kullanım hakkının 8 yıla düşürüldüğünü, geçiş hakkı bedeli olan 8 yıl x ... TL = ...-TL ve 2012-2015 yıllarında firmanın yatırması gereken gecikme faizi ve her yıl için yayınlanan Bayındırlık Bakanlığınca Müteahhitlik Belgesi ve İş Bitirme Belgelerinin Değerlendirme Katsayıları oranında güncellenerek ...-TL olmak üzere toplam 4 + 8 = 12 yıllık geçiş hakkı bedeli ...TL'nin tahsilatının yapıldığını ve geriye kalan ...TL'nin (...TL - ...TL) ... İletişim Telekomünikasyon Ltd. Şti’nin talebi halinde iade işleminin yapılacağını, aksi takdirde 15.01.2024 tarihinde tahakkuk edecek miktardan mahsup edileceğine dair 15/03/2019 tarih ve 459626 sayılı yazının iadeli taahhütlü olarak adı geçen şirkete gönderildiğini belirtmişlerdir.

İdare tarafından, Ek ilam üzerine kamu zararını giderebilmek için yeniden yapılan hesaplamalar ile, 2016-2026 yıllarına ilişkin peşin ödenen 11 yıllık kullanım hakkının, 8 yıla düşürüldüğü görülmüştür. Söz konusu hesaplamalar Temyiz Kurulu Kararı ve Ek İlamdaki hususlar doğrultusunda yapıldığından ortada kamu zararı kalmamışsa da; hüküm tarihinden (11.10.2018) sonra yapılan bu tahsilat ilam hükmünün infazı mahiyetinde olup Kurulumuzca yapılacak işlem bulunmadığına karar verilmesi gerekir.