Sayıştay 5. Dairesi 428 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Harcırah Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 5

• Karar Tarihi: 18.08.2020

• Karar No: 428

• İlam No: 155

• Madde No: 32

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2018

• Konu: Harcırah Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

……. Belediyesi Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğünde görevli personel tarafından, yurtiçi geçici görevin ifası sırasında şehir içinde kullanılan taksi ücretlerinin düzenlenen harcırah beyannamesinde gösterildiği ve söz konusu giderlerin belediye bütçesinden karşılanması sonucu ……. TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak;

6245 sayılı Harcırah Kanununun 14 üncü maddesinde yer alan;

“Aşağıda gösterilen memur ve hizmetlilere muvakkat vazife harcırahı olarak yol masrafı ile yevmiye verilir ve hamal (Cins ve adedi beyannamede gösterilmek suretiyle) bagaj ve ikametgah veya vazife mahalli ile istasyon, iskele veya durak arasındaki nakil vasıtası masrafları da ayrıca tediye olunur.” hükmünde, geçici görev ile memuriyet mahalli dışına görevlendirilenlere ikametgah veya vazife mahalli ile otogar, istasyon veya iskele arasındaki taksi ücretinin ödenebileceği düzenleme altına alınmıştır. Ancak, geçici görevin ifası sırasında şehir içinde kullanılan taksi ve benzeri nakil vasıtası ücretlerinin ödenmesine cevaz verilmemiştir.

Yapılan inceleme neticesinde, Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğünde görevli, Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdür V. …….’nun yıl içerisinde yerine getirdiği yurtiçi geçici görev ifaları sırasında, vazife mahalli veya ikametgâh ile otogar veya havalimanı arasındakiler hariç, şehir içinde kullandığı taksi ücretlerinin harcırah beyannamesinde gösterildiği ve söz konusu ücretlerin belediye bütçesinden ödendiği görülmüştür.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetim ve Kontrol Kanununun “Harcama talimatı ve sorumluluk” başlıklı 32 nci maddesinin ikinci fıkrasında;

“Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun, tüzük ve yönetmelikler ile diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.” hükmü,

Anılan Kanunun “Giderin gerçekleştirilmesi” başlıklı 33 üncü maddesinde;

“Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir. Giderlerin gerçekleştirilmesi; harcama yetkililerince belirlenen görevli tarafından düzenlenen ödeme emri belgesinin harcama yetkilisince imzalanması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle tamamlanır.

Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerini yürütürler.

…

Gerçekleştirme görevlileri, bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken iş ve işlemlerden sorumludurlar.” hükmü,

Aynı Kanunun “Kamu zararı” başlıklı 71inci maddesinde;

“Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır.

Kamu zararının belirlenmesinde;

…

g) Mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması,

esas alınır.” hükmü yer almaktadır.

Yukarıda aktarılan mevzuat hükümlerinden, mevzuatında öngörülmediği halde ödeme yapılması sonucu oluşan kamu zararından ödeme emri belgesini düzenleyen olarak gerçekleştirme görevlisi ile söz konusu belgeyi imzalayan ve onaylayan harcama yetkilisinin sorumluluğunun bulunduğu anlaşılmaktadır.

Harcama Yetkilisi (Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdür Vekili) ……. savunmasında; bir iki günlük yapılan bu ziyaretlerde, aynı günde birkaç basın-medya kuruluşuna önceden alınan randevular doğrultusunda ziyaretler yapma mecburiyetinden taksi ihtiyacı doğduğunu, …… gibi büyük şehirlerde aynı gün üst üste ziyaretler yapılmazsa üst üste birçok yolculuğun yapılmasının gerekeceğini, bunun da uçak masrafları açısından daha fazla ödenek gerektireceğini belirtilmiştir. Ayrıca Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Biriminin, Belediye çalışmalarının, etkinliklerinin halka duyurulması açısından son derece önem arz eden bir birim olduğunu, bu sebeple kendi menfaatleri için yapılmamış bu yolculuklardaki masrafların bu meyanda değerlendirilmesi gerektiğini ifade etmiştir.

Yukarıda da yer verilen 6245 sayılı Harcırah Kanununun 14 üncü maddesinde, geçici görevin ifası sırasında şehir içinde kullanılan taksi ve benzeri nakil vasıtası ücretlerinin ödenmesine cevaz verilmemiştir.

Yapılan inceleme neticesinde, Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdür V. …….’nun yıl içerisinde yerine getirdiği yurtiçi geçici görev ifaları sırasında, vazife mahalli veya ikametgâh ile otogar veya havalimanı arasındakiler hariç, şehir içinde kullandığı taksi ücretlerinin harcırah beyannamesinde gösterildiği ve söz konusu ücretlerin Belediye bütçesinden ödendiği görülmüştür.

Gerçekleştirme Görevlisi (VHKİ) ……. savunmasında; aynı zamanda Harcama Yetkilisi olan …….’nun yaptığı harcamaları görev addederek beyannamesinde gider olarak gösterdiğini, harcama yetkilisinin çektiği avansların mahsubunu gerçekleştirirken, 6245 sayılı Harcırah Kanununun 59 uncu maddesinin son paragrafında belirtilen “Harcırah itası ve avansların mahsubu muamelelerinde aksi sabit oluncaya kadar memurun beyanına itibar olunur.” ibaresi gereğince gerçekleştirme görevlisi olarak …….’nun beyanını esas alınarak sorumluluğunu yerine getirdiğini, çekilen avansın kullanma sorumluluğunun da avansı kullanacak kişinin yetki ve bilgisi dahilinde olduğunu belirtilmiştir.

Sorumlu …… her ne kadar avansı kullanan kişinin aynı zamanda ödemeyi onaylayan harcama yetkilisi olduğunu ve harcırah itası ve avansların mahsubu işlemlerinde aksi sabit oluncaya kadar memurun beyanına itibar edileceğini belirtmişse de, 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Giderin Gerçekleştirilmesi” başlıklı 33 üncü maddesinde gerçekleştirme görevlilerin sorumlulukları açık olarak belirtilmiştir. 6245 sayılı Kanuna aykırı bir şekilde verildiği sabit olan beyannameye dayanarak yapılan ödemeden, oluşturulan ödeme emri belgesinde imzası bulunan gerçekleştirme görevlisinin sorumluluğunun bulunduğu açıktır

Bu itibarla; …… Belediyesi Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdürlüğünde görevli personel tarafından, yurtiçi geçici görevin ifası sırasında şehir içinde kullanılan taksi ücretlerinin düzenlenen harcırah beyannamesinde gösterildiği ve söz konusu giderlerin belediye bütçesinden karşılanması sonucunda oluşan …… TL kamu zararının

• ……. TL’sinin Harcama Yetkilisi (Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdür Vekili) …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (Memur) …….’a

• ……. TL’sinin Harcama Yetkilisi (Basın Yayın ve Halkla İlişkiler Müdür Vekili) …… ile Gerçekleştirme Görevlisi (Memur) …….’a

müştereken ve müteselsilen,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine,

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.