Sayıştay 5. Dairesi 366 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler İhale Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 5

• Karar Tarihi: 05.03.2019

• Karar No: 366

• İlam No: 159

• Madde No: 3

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2017

• Konu: İhale Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

Gecikme cezası

…………….Belediyesi tarafından yüklenici …………‘ya yaptırılan “………….. Park” yapım işinde iş zamanında tamamlanmamasına rağmen gerekli gecikme cezasının kesilmemesi suretiyle …………… TL kamu zararına sebebiyet verildiği hususu ile ilgili olarak,

Yapım İşleri Genel Şartnamesinin “İş Programı” başlıklı 18 inci maddesinin (6) ncı fıkrasında; “Yüklenici idarece onaylanmış iş programına aynen uymak zorundadır. Ancak zorunlu hallerde idarenin uygun görüşü ile iş programında değişiklik yapılabilir” denilmekte olup, aynı Şartnamenin “İşin Süresi ve Sürenin Uzatılması” başlıklı 29 uncu maddesinde;

“İşin, sözleşmesinde belirlenen zamanda tamamlanıp geçici kabule hazır hale getirilmemesi durumunda, gecikilen her takvim günü için sözleşmesinde öngörülen günlük gecikme cezası uygulanır.

Sözleşmesinde belirtilen mücbir sebepler ve/veya idarenin sebep olduğu hallerden dolayı, işte sorumluluğu yükleniciye ait olmayan gecikmelerin meydana gelmesi halinde, durum idarece incelenerek işi engelleyici sebeplere ve yapılacak işin niteliğine göre işin bir kısmına veya tamamına ait süre uzatılır.

Yüklenicinin, sürenin uzatılmasını gerektiren hallerin meydana geldiği tarihi izleyen yirmi gün içinde, idareye yazılı olarak bildirimde bulunması ve yetkili merciler tarafından usulüne göre düzenlenmiş belgelerle mücbir sebebin meydana geldiğini tevsik etmesi zorunludur. Yüklenici bildiriminde, iş üzerinde gecikmeye yol açtığını düşündüğü sebeplerin ayrıntılarını, işin süresinin ne kadar uzatılması gerektiğini belirtecektir. Uzatılacak sürenin tespiti o anda mümkün değilse bunun da sebeplerini ayrıca belirtecek, durumun netlik kazanmasından sonra istediği süre uzatımını da ayrı bir yazı ile derhal bildirecektir. Ancak idarenin sebep olduğu süre uzatımını gerektiren gecikmelerde, yüklenicinin yirmi gün içinde yazılı bildirimde bulunma şartı aranmaz.

Zamanında yapılmayan yazılı bildirimler dikkate alınmaz ve yüklenici müracaat süresini geçirdikten sonra süre uzatımı talebinde bulunamaz. Mücbir sebeplerin devamı sırasında yapılacak bildirim, yirmi gün öncesinden geçerli olmak üzere dikkate alınabilir.

İşin tamamlanması için sözleşmesinde tespit edilen tarih veya süre haricinde başkaca kayıt bulunmayan işlerde, havanın fen noktasından çalışmaya uygun olmayan devresi ile resmi tatil günleri göz önünde tutularak iş bitim tarihi veya süresi belirlenmiş sayılacağından, yüklenici, çalışmadığı bu gibi günleri öne sürerek süre uzatılması isteğinde bulunamaz. Ancak süre uzatımlarında, yapılacak işin özelliğine göre çalışılamayacak günlerde dikkate alınarak verilecek süre belirlenir” hükümlerine yer verilmiştir.

Söz konusu hükümler uyarınca, yapım işinin gerçekleştirilmesi esnasında işin yapılmasına engel teşkil eden ve yükleniciden kaynaklanmayan bir durumun ortaya çıkması halinde, idare tarafından durumun tetkik edilmesi sonucu işi engelleyen sebepler ve işin niteliğine göre, yapım işinin bir kısmına veya tamamına ilişkin sürenin uzatılacağına imkan verilmiştir.

Dosya kapsamında bilgi ve belgelerin incelenmesi neticesinde; işin süresi sözleşmesinin 9 uncu maddesinde belirtildiği üzere işyeri teslim tarihinden itibaren 240 gün olduğu ve İşe Başlama Ve Yer Teslim Tutanağı ile 9 Aralık 2016 tarihinde çalışmaya başlanılması için yer tesliminin yapıldığı, işin sözleşmeye göre bitiş tarihinin 06.08.2017 olduğu, 04.08.2017 tarihli süre uzatım kararında ihale konusu işte inşaat sahasındaki alt yapı çalışmalarının devam etmesinden dolayı fiili olarak işe başlanılamadığından 15 gün süre uzatımı verildiği, 09.08.2017 tarihli ikinci süre uzatım kararı ile iş artışı sebebiyle 15 günlük süre uzatımı kararı alındığı, 13.01.2017 ve 02.10.2017 tarihli iş artışıyla sözleşme bedelinin 2.540.095,19 TL olduğu ve 13.11.2017 tarihli yapım işleri geçici kabul tutanağına göre işin 16.10.2017 tarihinde bitirildiği görülmüştür.

Diğer taraftan ……… tarih ve ………… yevmiye numaralı ödeme emri belgesiyle yüklenicinin hakedişinden …………… TL gecikme cezası kesildiği, bu cezanın, iki süre uzatım kararı sonucu sözleşmeye göre işin bitiş tarihine 30 gün eklenerek bulunan ve iş bitim tarihi olarak kabul edilen 04.09.2017 tarihine göre hesaplandığı yine ………. tarih ve ………. yevmiye numaralı ödeme emri belgesiyle yüklenicinin hakedişinden …………. TL, ………. tarih ve .………. yevmiye numaralı ödeme emri belgesiyle yüklenicinin hakedişinden ………TL gecikme cezası kesildiği, cezaların kesilmesinde günlük gecikme cezası tutarı bulunurken ilk sözleşme bedelinin dikkate alındığı anlaşılmıştır.

Yapım İşleri İhaleleri Uygulama Yönetmeliğinin Eki “Ek:7 Yapım İşlerine Ait Tip Sözleşme” metninin “Gecikme halinde uygulanacak cezalar ve sözleşmenin feshi” başlıklı 25’inci maddesinin 25.2’nci alt maddesinde; “Yüklenicinin sözleşmeye uygun olarak işi süresinde bitirmediği takdirde, gecikilen her gün için sözleşme bedelinin ………(rakam ve yazıyla) …….. oranında gecikme cezası uygulanır.” düzenlemesi yer almaktadır. Bu hüküm uyarınca gecikme durumunda gecikme cezasının hesaplanmasında sözleşme bedeli olarak ilk sözleşme bedelinin esas alınmasında bir engel bulunmamaktadır. Nitekim bu husus Kamu İhale Kurumunun ……….. tarih ve …………. Sayılı Kararında da belirtilmiştir.

Yine sorumluların savunmalarından ve işe ilişkin belgelerin tetkikinden ilk süre uzatım kararının inşaat sahasındaki alt yapı çalışmalarının devam etmesi nedeniyle verildiği, işin ihalesinde kafeterya ısıtma sisteminin ilk başta elektrikli olduğu işin devamı aşamasında Belediye ile yüklenici firma arasında yapılan görüşmeler neticesinde kafeterya için parka doğalgaz hattı çekilerek ısıtma ve mutfak kısımlarında doğalgaz sistemi kullanılmasına karar verildiği, bu sebeplerle kafeterya bina işi, istinat duvarları vb. hattın çekilmesinde sorun teşkil etmeyecek imalatların tamamlatılıp, peyzaj düzenlemesinde yürüyüş yolları ve yeşil alan işleri doğalgaz ana hattının kafeteryaya bağlanmasına müteakip başlatıldığı, …………… doğalgaz A.Ş. tarafından doğalgaz hattı projesi hazırlanması ve hattın montajının yapılması için geçen sürenin yükleniciye ek süre olarak verildiği, Ayrıca …………… Elektrik Dağıtım A.Ş. ………. firmasının parkın ihtiyacı olan elektrik enerjisini mevcut trafo üzerinden kapasite yetersizliği nedeniyle sağlayamadığı, yeni yatırım planı içerisinde ilave trafo yapılarak parkın elektrik ihtiyacının karşılanması gerektiğinden …………. firması tarafından planlanan yeni trafo temini ve montajı için geçen sürede sulama sistemi ve havuz sistemlerinin mekanik testleri gerçekleştirilemediği bu sebeple çim serim işlerinin yapılamadığı ve süre uzatımlarının bu sebeplerden kaynaklandığı hususları birlikte değerlendirildiğinde Belediye tarafından yüklenici firma lehine verilen süre uzatımı kararlarının Yapım İşleri Genel Şartnamesine uygun olarak verildiği ve verilen süre uzatımı ile belirlenen işin bitirilmesi tarihine uygun olarak yüklenici firmanın işi tamamladığı ve işin geçici kabulünün de …………… tarihinde yapıldığı anlaşılmıştır.

Bu itibarla, yüklenici ……………‘ya yaptırılan “……………. Park” yapım işinde gerçekleşen gecikmelerin yükleniciden kaynaklanmadığı, gecikme cezasının hesaplanmasında sözleşme bedeli ile ilgili olarak da ilk sözleşme bedelinin esas alınmasında yasal bir engel bulunmadığı anlaşıldığından kamu zararı oluşmayan …………….. TL ile ilgili olarak ilişilecek husus bulunmadığına,

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren aynı Kanunun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oybirliğiyle,

karar verildi.