Sayıştay 5. Dairesi 33701 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2007

• Daire: 5

• Dosya No: 33701

• Tutanak No: 34875

• Tutanak Tarihi: 24.04.2012

• Konu:

KARAR

Duruşma talep eden dilekçilerden Seyit ERŞEKER ve Mahmut ŞAPUL ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenilmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra, duruşma talep eden dilekçilerden Nevin ERDOĞAN’a duruşma günü bildirilmiş olmasına karşın duruşmaya katılmadığından Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 430. maddesi uyarınca gıyabında, gereği görüşüldü;

983 sayılı ilamın 24. maddesi ile Gaziantep Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreteri Mehmet AKDOĞAN’a, aldığı maaşa ilave olarak, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun Ek 13’üncü maddesi uyarınca Maliye Bakanlığındaki Genel Müdür için öngörülen %195 oranındaki ek ödemenin, 17.10.2005 tarihinden 31.12.2007 tarihine kadar olan dönemi kapsayan ve geçmişe dönük olarak hesaplanan bir şekilde verilmesi nedeniyle 18.605,26 YTL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçiler dilekçelerinde özetle;

01.08.2010 tarih ve 27659 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 6009 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un Geçici 8 nci maddesinde;

"GEÇİCİ MADDE 8- Konusu suç teşkil etmemek ve kesinleşmiş bir yargı kararına müstenit olmamak kaydıyla, bu Kanunun yayımı tarihine kadar, memur temsilcileri ile toplu iş sözleşmesi akdederek veya başka bir tasarrufta bulunarak belediye, Büyükşehir belediyesi ve il özel idaresinde çalışan kamu personeline her ne ad altında olursa olsun ek ödemede bulunmaları nedeniyle kamu görevlileri haklarında idarî veya malî yargılama ve takibat yapılamaz, başlatılanlar işlemden kaldırılır." hükmünün yer aldığını,

Kanunun yukarıdaki hükmü çerçevesinde ilam maddesini oluşturan ek ödemenin konusu kalmadığından işlemden kaldırılması gerektiğini,

Diğer taraftan Genel sekreterlerin özlük haklarıyla ilgili düzenlemenin 5216 sayılı Kanun’un 22'inci maddesinde yer aldığını,

Kanun’un 22'inci maddesinin, genel sekreterlerin mali ve sosyal haklarını tek tek saymayıp, "genel sekreterlik kadrosuna atananlar genel idari hizmetleri sınıfına dahil Bakanlık Genel Müdürü, diğer illerde ise Genel İdare Hizmetleri sınıfına dahil müstakil daire başkanı için ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanırlar" denildiğini, ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanılacağı belirtilmesine rağmen, bu hak kullanılırken baz alınacak genel müdür özlük haklarını ne 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu ne de diğer kanuni düzenlemelerde belirtilen hak kısıtlayıcı ifadelere atıfta bulunmadığını,

"İlgili mevzuat" ifadesinin genel bir ifade olup, bu ifadeden İçişleri Bakanlığı Genel Müdürü kastediliyor şeklinde anlaşılması gerekiyor olsa da İçişleri Bakanlığında müstakil genel müdür kadrosu bulunmadığını, üstelik Büyükşehir Belediyelerinin ne İçişleri Bakanlığı ne de diğer bakanlıkların taşra teşkilatı konumunda olmadığını,

Dolayısıyla "genel müdür" ve "ilgili mevzuat" terimlerinden hareketle hangi bakanlığın kastedildiğinin muğlâk bir ifade olduğunu, diğer bir anlayışla Maliye Bakanlığı genel müdürlerinin de bakanlık idari hizmetler genel müdürü olduğunu, çünkü 5216/22’de bakanlık genel müdürleri tabiri olduğunu, neticede bütün bakanlıklardaki idari hizmetlere bakanların genel müdürler olduğunu,

Yerel yönetimlerin yeniden yapılanma çerçevesinde büyük değişimlere uğradığını, hem faaliyet alanının genişletildiğini hem de sorumluluklarının arttırıldığını, kendisinden yapı olarak daha büyük ve karmaşık mevzuat yapısı içinde faaliyet göstermekte olduklarını, buradan Genel Sekreterlerin İdari Genel Müdürlerin aldığı her türlü özlük haklarını alabilir yorumu yapılabileceğini,

Son çıkan 5216 sayılı yasayla Büyükşehir sınırlarının genişletildiğini, yeni ilçe ve beldelerin sınırlara katıldığını, yeni Daire Başkanlıklarının kurulduğunu ve neticede Büyükşehir Belediyesinin, Bakanlık İdari Genel Müdürlüklerinden birkaç kat daha büyük hale geldiğini, 5216 sayılı yasa ile Genel sekreterlerin özlük haklarının da aynı şekilde olmasının mütalaa edildiğini, yukarıda izah edildiği gibi 5216 sayılı yasanın 22. maddesindeki Genel idari sınıfına ait Genel Müdür tabirinin yoruma açık olup Maliye Bakanlığı Genel Müdürlerini de kapsadığının düşünüldüğünü,

Yasanın "ilgili mevzuat" ibaresinin herhangi bir mevzuata işaret etmediğini, Dolayısıyla genel müdürlerin mevzuatta çok değişik kurumlarda ve bakanlıklarda farklılıklar gösteren özlük haklarından faydalandıklarını, Maliye Bakanlığı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı genel müdürlerinin burada sayılmayan diğer genel müdürlere göre 657 Sayılı Kanunda belirtilen zam ve tazminatların dışında çeşitli yasal düzenlemelerle "ek tazminat" almakta olup, 5216 Sayılı Kanunun genel sekreter için kullanmış olduğu "aynen yaralanma" ifadesinin "ek tazminat" uygulamasının yasal dayanağı olarak görüldüğünü,

2802 Sayılı Hakimler ve Savcılar Kanununun 102. maddesindeki "her türlü ödeme" ibaresine dayanılarak, hakim ve savcılara en yüksek devlet memuru aylığının (müsteşar) ödendiğini, "Her türlü ödeme" kavramına dayanılarak müsteşar maaşı ödenebiliyorsa, "aynen yararlanma" ifadesiyle de Maliye Bakanlığı genel müdürüne sağlanan ek tazminat uygulamasından yararlanılabileceğini düşündüklerini,

Kamuda son yıllarda yoğun bir şekilde "eşit işe eşit ücret" politikasının uygulanmaya çalışıldığının bilinen bir gerçek olduğunu, Büyükşehir Belediyesi genel sekreterine kanunun "genel müdür" maaşını tüm unsurlarıyla birlikte alması yönünde bir ifade kullandığını,

Konu kamu zararı açısından değerlendirilecek olursa, yasalarda açıkça belirtilmediği, işaret edilmediği takdirde emsal aylık ve tazminat uygulamalarının, kişinin lehinde olan oranları kullanması yönünde olacağının hukuka aykırılık teşkil etmeyeceği ve kamu zararı oluşturmayacağı görüşüyle Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreterine ek tazminat ödemesi yapıldığını belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını istemişlerdir.

Sayıştay Savcılığı “Dilekçede, ödenmenin yasalara ve usulüne uygun olduğu belirtilerek, 6009 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un Geçici 8 inci maddesi dayanak gösterilerek verilen tazmin hükmünün kaldırılması istenilmektedir.

6009 sayılı Kanun’un Geçici 8 inci maddesi ile getirilen düzenlemenin, tazmin konusu ödemeyi kapsamadığı değerlendirilmektedir.

Sözü edilen ödeme ile ilgili ileri sürülen gerekçeler, yukarıda izah edilen nedenlerle tazmin hükmünün kaldırılmasını gerektirecek mahiyette bulunmadığından, temyiz talebinin reddedilerek, yasa ve yönteme uygun düzenlenmiş Daire Kararının onanmasının uygun olacağı düşünülmektedir” şeklinde görüş bildirmiştir.

5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 22. maddesinde;

“PERSONEL İSTİHDAMI

Madde 22 - Büyükşehir belediyesi personeli büyükşehir belediye başkanı tarafından atanır. Personelden müdür ve üstü unvanlı olanlar ilk toplantıda büyükşehir belediye meclisinin bilgisine sunulur.

Genel sekreter, belediye başkanının teklifi üzerine İçişleri Bakanı tarafından atanır. Genel sekreter kadrosuna atananlar, genel idare hizmeti sınıfına dahil bakanlık genel müdürleri, genel sekreter yardımcısı kadrosuna atananlar ise bakanlık bağımsız daire başkanları için ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanırlar.

Büyükşehir belediyesi 1. hukuk müşaviri ve daire başkanları, bağlı genel müdürlüklerin daire başkanlarının yararlandığı makam ve görev tazminatından aynen yararlanırlar.

…..” denilmektedir.

213 sayılı Vergi Usul Kanunu’na 3418 sayılı Kanunun 32. maddesi ile ek 13. madde eklenmiş ve bu maddenin 4.fıkrası (a) bendi ile Maliye Bakanlığı personeline ek ödeme yapılması için yetki verilmiş, verilen yetkiye istinaden de “Maliye Bakanlığı Personeline Yapılacak Ek Ödemeye İlişkin Usul ve Esaslar” ile bu esaslara “ekli cetvellerde” gösterilen oranlarda Maliye Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarının merkez ve taşra teşkilatı kadrolarında çalışan memurlar ile sözleşmeli personeline (bağlı kuruluşların kadro karşılığı sözleşmeli personeli hariç), 08.05.2007 tarihli Bakan oluruyla ek ödemede bulunulmasına ilişkin usul ve esaslar tespit edilmiştir.

Maliye Bakanlığı Personeline Yapılacak Ek Ödemeye İlişkin Usul ve Esasların, Kapsam başlıklı 2’nci maddesinde “Bu usul ve esaslar, Maliye Bakanlığı ile bağlı kuruluşlarının merkez ve taşra teşkilatı kadrolarında çalışan memurlar ile sözleşmeli personeli (bağlı kuruluşların kadro karşılığı sözleşmeli personeli hariç) kapsar.” denilmektedir. Ek ödeme Oran ve Miktarları başlıklı 3’üncü maddesinde “Bu usul ve esaslar kapsamına giren personele en yüksek Devlet memuru aylığının (ek gösterge dahil) ekli cetvellerde yer alan oranların uygulanması suretiyle hesaplanan miktarlarda ek ödeme yapılır.” denilmiş olup, ekli 1 Sayılı Cetvelin 2’nci sırasında “Müsteşar Yardımcısı, Kurul Başkanı, Genel Müdür, Strateji Geliştirme Başkanı, Maliye Yüksek Eğitim Merkezi Başkanı için %195” oranında, 4’üncü sırasında “…..Müstakil Daire Başkanı için %190” oranında ek tazminat öngörülmüştür. Bu esaslar, Yürürlük başlıklı 6’ncı maddedeki “Bu usul ve esaslar 15.05.2007 tarihinde yürürlüğe girer.” Hükmü ile son bulmuştur.

213 sayılı Vergi Usul Kanununun ek 13’üncü maddesinin değişik 4 üncü fıkrası ve bunun gereği Maliye Bakanlığınca belirlenen Maliye Bakanlığı Personeline Yapılacak Ek Ödemeye İlişkin Usul ve Esaslar yalnızca bu bakanlığın personelini kapsamaktadır. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 22’nci maddesindeki “Genel sekreter kadrosuna atananlar, genel idare hizmeti sınıfına dahil bakanlık genel müdürleri, genel sekreter yardımcısı kadrosuna atananlar ise bakanlık bağımsız daire başkanları için ilgili mevzuatında öngörülen tüm haklardan aynen yararlanırlar.” düzenlemesine dayanarak Maliye Bakanlığı personeline özel olarak verilen ek ödemeden genel sekreter ve genel sekreter yardımcılarının yararlanması mümkün değildir.

5216 sayılı Kanunun 22. maddesinde belirtilen “ilgili mevzuat” ve “haklar” ibarelerinden; üstlenilen görevin özelliği ve hizmet gereği gibi farklı nedenlerle ödemeler öngören mevzuat hükümleri değil, görev yaptığı kurum ne olursa olsun, “genel idare hizmetleri sınıfına dâhil bakanlık genel müdürleri” ve “genel idare hizmetleri sınıfına dâhil bakanlık müstakil daire başkanları” için istisnasız aynı miktar ve orandaki mali hakların (aylık, ek gösterge, taban aylığı, kıdem aylığı, iş güçlüğü zammı, temininde güçlük zammı, makam tazminatı, özel hizmet tazminatı, görev tazminatı, denge tazminatı) ödenmesini düzenleyen 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 4505 sayılı Temsil Tazminatı Ödenmesi Hakkında Kanun ile 375 ve 631 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamelerin anlaşılması gerekmektedir.

Bunun dışında hizmetin gereği ve özelliği gibi nedenlerle, Bakanlıklara göre farklılık arz eden ve bir kısmında hiç ödenmeyen; ek ödeme, fon, ikramiye, teşvik ikramiyesi, döner sermaye ve katkı payı gibi ödemeleri öngören özel nitelikteki mevzuatı, 5216 sayılı Kanunun 22. maddesindeki “ilgili mevzuat” ve “haklar” kapsamında yorumlayıp, büyükşehir belediyesi genel sekreterlerine de kıyasen uygulamanın yasal dayanağı bulunmamaktadır.

Dilekçiler, ilamın 24. maddesinde yer alan tazmin hükmünün 6009 sayılı Kanun’la getirilen af kapsamında değerlendirilerek, tazmin hükmünün kaldırılmasını istemekte ise de; 6009 sayılı Kanun’un geçici 8. maddesindeki, memur temsilcileri ile toplu iş sözleşmesi akdederek veya başka bir tasarrufta bulunarak belediye, büyükşehir belediyesi ve il özel idaresinde çalışan kamu personeline her ne ad altında olursa olsun ek ödemede bulunmaları nedeniyle kamu görevlileri haklarında idari veya mali yargılama ve takibat yapılamayacağı hükmü, herhangi bir mevzuatla öngörülmemiş olan, toplu sözleşme ile ya da idari bir tasarrufla mahalli idarelerin bütün personeli için çalışanların koşullarını iyileştirici nitelikte, genel olarak bütün çalışanlar için yapılan ek ödemelerle ilgili olup, Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreterine 5216 sayılı Kanun hükümlerine aykırı olarak ödenen ek ödemeyi (Maliye Bakanlığı personeli olmadığı için) bu kanun kapsamında değerlendirmek mümkün değildir.

Bu itibarla, dilekçi iddialarının reddedilerek 983 sayılı ilamın 24. maddesi ile verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 24.04.2012 tarih ve 34875 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.