Sayıştay 5. Dairesi 28901 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2004

• Daire: 5

• Dosya No: 28901

• Tutanak No: 29959

• Tutanak Tarihi: 26.02.2008

• Konu:

KARAR

Duruşma talebinde bulunan Semra Öztürk’e duruşma günü 30.01.2008 tarihinde tebliğ edilmiş ve tebellüğ belgesi alınmıştır. Daha sonra 22.02.2008 tarihli dilekçesiyle duruşma talebinden vazgeçtiğini bildirdiğinden dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü.

187 nolu ilamın 1. maddesinde, Belediyede 657 sayılı Devlet memurları Kanunu’na göre çalışan Avukatlara, vekalet ücretinin bu Kanunun 146. maddesinin 3. fıkrası ile getirilen sınırlama dikkate alınmaksızın ödenmesi nedeniyle 16.191.556.049.- liranın tazminine karar verilmiştir.

Dilekçiler dilekçelerinde özetle, yapılan ödemeyle Avukat Semra Öztürk tarafından açılmış, lehine sonuçlanmış ve kesinleşmiş Antalya Hakem Heyetinin 2003/41 E. 2003/46 K. Sayılı ilamının yerine getirildiğini, T.C. Anayasasının 138. maddesine göre; Yasama ve yürütme organları ile idarenin mahkeme kararlarına uymak zorunda olduklarını, mahkeme kararının ödenmemesi durumunda icraya verilerek tahsil etme imkanını bulunduğunu, Anayasa ve T.C.K. gereğince herhangi bir mercii yada makamın mahkeme kararının yerine getirilmesini engelleme yada geciktirmesinin mümkün bulunmadığını, avukatlık ücretinin avukata ait olduğunu, belediyenin geliri olmadığını, 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 164. maddesinin 4. fıkrasının 4667 sayılı kanun ile anılan maddede yapılan değişiklik sonucunda "...dava sonunda, kararla tarifeye dayanılarak karşı tarafa yüklenecek vekalet ücreti avukata aittir. Bu ücret iş sahibinin borcu nedeniyle takas ve mahsup edilemez, haczedilemez."hükmüne yer verildiğini, Avukatlık Kanununun özel bir kanun olduğu ve sonraki kanun olduğu dikkate alınarak öncelikle Avukatlık Kanununun geçerli olması ve tatbik edilmesinin gerekli olduğunu, kaldı ki 5272 sayılı Belediye Kanunu açıkça vekalet ücretlerinin dağıtımında limiti kaldırdığını, bu nedenlerle tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun Kapsam başlıklı 146. maddesinin ikinci fıkrasında memurlara kanun, tüzük ve yönetmeliklerin ve amirlerin tayin ettiği görevler karşılığında bu Kanunla sağlanan haklar dışında ücret ödenemeyeceği, hiçbir yarar sağlanamayacağı belirtildikten sonra 311 ve 570 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler ile değişik üçüncü fıkrasında bazı kanunların ilgili maddeleri sayılmakta, bu çerçevede "1389 sayılı Kanun ile Katma Bütçeli Kurumların, İl Özel İdareler ve Belediyeler ile bunlara bağlı birliklerin davalarını sonuçlandıran avukat vesaireye verilecek vekalet ücretine ilişkin sair kanun hükümleri saklıdır. Şu kadar ki, vekalet ücretinin yıllık tutarı; 6.000 gösterge rakamının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunacak aylık brüt tutarın on iki katını geçemez. Bu esasa göre yapılacak dağıtım sonunda artan miktar merkezde bir hesapta toplanarak Maliye Bakanlığınca hazırlanacak bir yönetmeliğe göre diğer avukatlar arasında yukarıdaki miktarı aşmamak üzere eşit olarak dağıtılır." hükmüne yer verilmiştir.

31.08.1961 tarih "ve 10894 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "1389 sayılı Kanuna Göre Vekalet Ücreti Tevzi Yönetmeliği"nin 3 üncü maddesinde "Davanın ikame ve takibi ile sonuçlandırılmasında birbiri ardına veya birlikte birkaç avukatın hizmeti geçmiş ise yukarıdaki hükümlere göre dava avukatı için ayrılan hisseler her avukatın hizmet ve karara tesir derecesine göre baş hukuk müşavirliğince, teşkilatı bulunan yerlerde de muhakemat müdürlüklerince bu avukatlar arasında paylaştırılır." denilmiştir,

19.04.1983 tarih ve 18023 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan "Limit Dışı Kalan Vekalet Ücretlerinin Dağıtım Esasları Hakkında Yönetmelik"in 1 inci maddesinde "Bu Yönetmelik, Genel ve Katma Bütçeli Kurumlar ile İl Özel İdareleri ve Belediyeler ve Özel Kanunlarındaki hükümlerle 1389 sayılı Kanuna atfen vekalet ücretinden yararlanan tüm kamu kurum ve kuruluşları ile bunlara bağlı birliklerde çalışan avukatlara ait limit dışı kalan vekalet ücretlerinin dağıtım usul ve esaslarını belirlemek amacıyla düzenlenmiştir." denilerek Yönetmeliğin amacı belirtilmiştir. Yönetmeliğin 6. maddesinde, kurumların limit doldurmayan avukatlardan beyanname alarak o malı yıl içinde almış oldukları vekalet ücretinin miktarını ve avukatların isimlerinin bağlı bulundukları merkez teşkilatına göndermekle yükümlü oldukları, 7. maddesinde ise, listelerin her birim merkezinde birim başkanının başkanlığında 3 kişiden oluşan bir kurul tarafından kanuni limit esas alınarak değerlendirmeye tabi tutulacağı, değerlendirmeden sonra hesapta toplanan paranın tüm hak sahiplerine bölünmek suretiyle bulunacak meblağın eşit olarak hak sahiplerine dağıtılacağı, bu dağıtım sırasında kanuni limiti dolduranlardan artan miktarın yine geri kalan hak sahiplerinin sayısına bölünmek suretiyle eşit olarak dağıtıma devam olunacağı, bu dağıtımlardan artan miktarın da bir sonraki yıl kullanılmak üzere adi emanet hesabında bekletileceği ve sonraki yıl tahsil edilen limit dışı vekalet ücretinin, önceki yıla ait emanet hesabındaki meblağ ile birleştirilmek suretiyle dağıtıma tabi tutulacağı belirtilmiştir.

Bu hükümlere göre; vekalet ücretine hak kazanmada "görev" yerine "kişinin" esas alınması, vekalet ücreti limitinin 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 146. maddesi gereğince yıl içindeki tüm katsayılar dikkate alınarak belirlenmesi ve yukarıda belirtilen esaslara göre dağıtımının yapılması, limit dışı kalan meblağın olması halinde ise artan miktar hakkında yine yukarıda belirtilen usule göre işlem yapılarak artan miktarın bir sonraki yıl kullanılmak üzere adi emanet hesabında bekletilmesi ve bir sonraki yıl tahsil edilen limit dışı vekalet ücretinin, önceki yıla ait emanet hesabındaki meblağ ile birleştirilmek suretiyle dağıtıma tabi tutulması gerekmektedir.

Dilekçi dilekçesinde Antalya Barosu Hakem Kurulu’nun 2003/41 esas 2003/46 Karar numaralı mahkeme kararının yerine getirildiğini iddia etmişse de, söz konusu karar Muratpaşa Belediyesinin 2004 mali yılı hesabına ilişkin bulunmamaktadır. Kaldı ki, 832 sayılı Sayıştay Kanunu’nun 65 maddesi gereğince Genel Mahkemelerce verilen hükümler, Sayıştay’ın hesap ve işlemler yönünden denetimine engel değildir.

Ayrıca 1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun 02.05.2001 günlü 4667 sayılı Kanun ile değişik 167. maddesinde yer alan “Avukatlık sözleşmesinden ve vekalet ücretinden kaynaklanan her türlü anlaşmazlıklar, hukuki yardımın yapıldığı yer barosu hakem kurulunca çözümlenir……………” hükmü Anayasa Mahkemesi’nin 2003/98 esas 2004/31 karar sayılı kararı ile, Anayasaya aykırı bulunarak iptal edilmiştir. Bu sebeple, Baro Hakem Kurulu kararlarının tüm kamu kurum ve kuruluşlarını bağlayan mahkeme kararı olarak kabulü mümkün değildir.

Diğer taraftan, 1136 sayılı Avukatlık Kanunu tüm avukatlarla ilgili düzenleme yapan genel bir kanundur. 657 Sayılı Kanuna tabi olarak Avukatlık hizmetleri sınıfı kadrosunda görev yapan avukat ise, devlet ile memuriyet hizmet sözleşmesi yapmıştır. Avukatlık vekalet ücretlerine ilişkin 657 sayılı Kanunda yapılan düzenlemeler avukatlık hizmetleri sınıfında çalışan kadrolu avukatlar için bağlayıcı özel düzenlemelerdir.

1580 sayılı Belediye Kanununa 19.03.1969 gün ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 199'uncu maddesi ile eklenen "Ek Madde-8" de; "Bu kadroya bağlı olarak aylık veya ücretleri belediye bütçesinden yahut belediyenin yönetim ve denetimi altodaki daire, müessese veya şirketlerden verilen müşavir ve avukatların takip ettikleri dava ve işlerde, mahkeme ve icra daireleri tarafındaki müvekkilleri belediye, daire müessese veya şirket lehine avukatlık ücret tarifesine göre,takdir edilen avukatlık ücretinin tahsil olunan kısmi belediye veya onun yönetim ve denetim altındaki daire, müessese veya şirketin Hukuk İşleri Müdürlüğü yahut Hukuk Müşavirliği personeline, belediye meclisi tarafından tespit edilecek esaslara göre ve 7244 sayılı kanundaki hadler dahilinde tevzi ve tediye olunur." hükmü yer almaktadır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun yürürlüğe girmesiyle 7244 sayılı Kanun yürürlükten kalkmıştır. Dolayısıyla 657 sayılı Kanuna tabi belediye Avukatları için mahkemelerce takdir edilecek vekalet ücretinin 657 sayılı Kanun’un 146. maddesindeki hadler dahilinde ödenmesi gerekmektedir.

Ayrıca, 5272 sayılı yeni Belediye Kanununda vekalet ücretlerinde limitin kaldırıldığı iddia edilmişse de, söz konusu Kanunun 24.12.2004 tarihinde yürürlüğe girmesi karşısında bu iddianın kabulü mümkün görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, dilekçilerin iddialarının reddiyle, ilamın 1. maddesiyle tazminine karar verilen 16.191.556.049.-liraya ilişkin tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 26.02.2008 tarih ve 29959 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilâm tanzim kılındı.