Sayıştay 5. Dairesi 28227 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2002

• Daire: 5

• Dosya No: 28227

• Tutanak No: 28680

• Tutanak Tarihi: 02.05.2006

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

1. 626 sayılı ilamın 1 inci maddesiyle verilen tazmin hükmüne ilişkin olarak tahsilat bildirmekte ise de, tahsilatların bir kısmının hüküm tarihinden önce bir kısmının da hüküm tarihinden sonra yapıldığı anlaşılmaktadır.

Hüküm tarihinden sonra yapılan tahsilatlar hükmün infazı mahiyetinde olduğu için bu hususta kurulumuzca yapılacak bir işlem bulunmadığı, hüküm tarihinden önce yapılan tahsilatlar ise temyiz konusu olmayıp yargılamanın iadesiyle ilgili bulunduğundan, kurulumuzca yapılacak işlem olmadığı ve gereğinin ifasını teminen dosyanın ilgili daireye tevdiine,

2. 626 sayılı ilamın 2 nci maddesinde, Belediye lojmanlarına ait yakıt bedelinin bütçeden ödenmesi nedeniyle toplam 12.846.015.000 liraya tazmin hükmolunmuştur.

Dilekçi dilekçesinde özetle, 634 sayılı kat mülkiyetine tabi bulunmayan Belediye Lojmanlarına ait yakıt giderlerinin 2946 sayılı Kamu Konutları Kanunu’nun 6. maddesinin “(…….) 634 sayılı Kat Mülkiyetine tabi olmayan konutların ısınma giderlerinin kurumlarınca (…..)” karşılanacağı yönündeki düzenlemesine istinaden Belediye lojmanlarının yakıt giderinin Belediye Bütçesinden karşılandığını, ayrıca lojmanlarda oturanlardan alınan kira bedelinin içinde ortalama aylık yakıt giderinin de bulunduğunu belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedir.

Dilekçi dilekçesinde ödemenin 2946 sayılı Kanunun 6. maddesine göre yapıldığını belirtmekte ise de, 2946 sayılı kanunun 6. maddesi 01.08.1996 tarih ve 4160 sayılı Kanunun 5 inci maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. 2946 sayılı kanun kapsamındaki Kamu Kurum ve Kuruluşlarının yurt içinde bulunan “Kamu Konutları ile ilgili esasları belirleyen 242 sıra nolu Milli Emlak Genel Tebliğinin “Yakıt Giderleri” başlıklı 2. maddesinin 2.1 bendi gereğince Kamu Konutlarının yakıtının konutlarda oturanlar tarafından temin ve konutlarda oturanlarca karşılanacağı belirtilmiştir. Bu hükme istinaden belediye lojmanlarının yakıt giderinin belediye bütçesinden ödenmesi mümkün değildir. Dilekçi lojmanlarda oturanlardan aylık kira bedelinin için de ortalama aylık yakıt bedelinin de bulunduğunu belirtmekte ise de, rapor dosyasının incelenmesinde sorumluların savunmalarında da aynı iddialarının yer aldığı, buna karşılık denetçi tarafından hesabın yerinde incelendiği ve lojman binasının belediyeden ayrı bir yerde olduğu, süzme sayaç olmadığı, kira ve yakıt gideri tahsilatının 2002 yılının 5 inci ayından itibaren başladığı ve daha önceki tarihlerde yakıt giderinin Belediye Bütçesinden ödendiğinin tespit edildiği belirtilmektedir.

Açıklanan nedenlerle dilekçi iddialarının reddi ile 626 sayılı ilamın 2 nci maddesi ile verilen toplam 12.846.015.000 liraya ilişkin tazmin hükmünün TASDİKİNE,

3)626 sayılı ilamın 3 üncü maddesinde, sözleşmede öngörülmediği halde asgari ücret fiyat farkı ile SSK taban artış farkının ödenmesi nedeniyle toplam 1.230.741.463 liraya tazmin hükmolunmuştur.

Dilekçi dilekçesinde özetle, sözkonusu fiyat farkının “asgari ücret” ve “SSK prim tabanında meydana gelen artışın ödenmesi ile ilgili bulunduğunu, sözkonusu artışların müteahhidin insiyatifi dışında olduğunu, Hukuk İşleri Müdürlüklerince verilen görüşte yüklenicinin insiyatifi dışında meydana gelen yüklenicinin yükümlendiği işi yerine getirebilmesi için katlanılması gereken kamu düzenine ilişkin koşul nitelikteki düzenlemenin yürürlüğü girmesi halinde fiyat farkı ödenebileceğinin belirtildiğini, ayrıca ödemenin 4734 ayılı Kamu İhale Kanunu’nun 10 uncu maddesine göre yapılan ödemenin yasal olduğunu belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedir.

İlam hükmü 90/1216 sayılı Fiyat Farkı Kararnamesinin 1 ( c) bendinde yer alan “Yardımcı hizmetler sınıfı personeli tarafından yerine getirilmesi gereken hizmet yerlerinin ve tedavi kurumlarının temizlenmesi işleri ile ilgili şartname ve sözleşmelerde, çalıştırılacak Sosyal Sigortalar Kanununa tabi personel sayısı ve günlük çalışma saatinin belirtilmesi kaydıyla; asgarî ücret tespit komisyonlarınca ihalenin yapıldığı tarihte mevcut olan asgarî ücretin artırılması halinde, eski ve yeni asgarî saat ücretleri arasındaki fark; ayrıca bu farktan doğan ve işverence karşılanması gereken sosyal sigortalar primleri ve tasarrufu teşvik kesintisinde meydana gelecek artış farkının ödenmesi, hususlarında hüküm konulabilir.” Hükmüne dayandırılmıştır.

Burada idare tarafından temizlik hizmeti değil de güvenlik hizmeti alınması sözkonusudur. Bakanlar Kurulunca 2886 sayılı Kanunun 8’inci maddesine istinaden hazırlanan ve 84/7958 sayılı Kararname eki olarak 27.5.1984 tarih ve 18413 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan “2886 Sayılı Devlet İhale Kanunu Kapsamındaki İdarelerin Her Türlü Alım İhalelerinde Uygulayacakları Genel ve Ortak Esasları Belirleyen Eksiltme Tip Şartnamesi”nin 14’üncü maddesinde de, müteahhidin gerek esas taahhüt süresi içinde gerekse mücbir sebeplerden dolayı uzatılan süre içinde taahhüdün tamamen ifasına kadar vergi artışları veya yeni vergi ve resimler konulması, fiyatların yükselmesi, taşıma ve işçi ücretlerinin artması ve sair sebeplere dayanarak fazla para verilmesi isteğinde bulunamayacağı, ancak gerekli görülen hallerde, yürürlükte bulunan Bakanlar Kurulu Kararnamesi esaslarına göre ve kararname kapsamındaki işler için fiyat farkı verilecekse, şartnamenin bu maddesinde gösterileceği belirtilmiştir.

Bu hükümler çerçevesinde Devlet İhale Kanunu kapsamına giren idarelerin inşaat ve imalat işlerine dair fiyat farkı kararnameleri dışında kalan işlerine ait şartname ve sözleşmelere fiyat farkı ile ilgili hükümler eklenmesi ancak 90/1216 sayılı Kararname sınırları içerisinde mümkün bulunmaktadır. Bunun haricinde Kararname kapsamı dışında kalan işler için akit serbestisi ilkesine göre sözleşme ve şartnamelere fiyat farkına ilişkin hükümler konularak Borçlar Kanunu hükümlerine istinaden uygulamada bulunmak da mümkün bulunmamaktadır. Zira bahse konu işler esas itibariyle 2886 sayılı Kanun hükümleri çerçevesinde yürütüldüğünden, bu işlerle ilgili sözleşmeler açısından 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu özel bir kanun, Borçlar Kanunu ise genel bir kanun niteliği taşımaktadır.

Kaldı ki, hizmet yerlerinin ve tedavi kurumlarının temizlenmesi işi olmayan iç ve dış güvenlik hizmeti alımında, sözleşmeye hüküm konularak asgari ücret artışı ve SSK taban artışı nedeniyle fiyat farkı ödenmesi mümkün bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle dilekçi iddialarının reddi ile ilamın 3 üncü maddesi ile verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

4. 2001 yılında Belediye ile C.S.S. Güv. Ve Sav.Sist.San.Tic.A.Ş. arasında yapılan sözleşmede yer almadığı halde Temmuz ve Ağustos ayları asgari ücret farkları ile SSK taban artış farkının ödenmesi nedeniyle toplam 1.605.314.900 liraya tazmin hükmolunmuştur.

Dilekçi iddiaları ve raportör görüşü ilamın 3 üncü maddesinde olduğu gibidir. 3 üncü maddesinde açıklanan gerekçeler ve üye görüşü aynı kalmak üzere ilamın 4 üncü maddesinde yeralan tazmin hükmünün tazmin hükmünün TASDİKİNE,

5. C.S.S. Güv. Ve Sav.Sist.San.Tic.A.Ş. ile yapılan güvenlik hizmetlerinin alımına ilişkin ihalede;

a) Sözleşmede öngörülen tutarın üzerinde ödeme yapıldığı,

b) Sözleşmede yer almadığı halde asgari ücret ve SSK taban ücret artış farkının ödenmesi nedeniyle toplam 27.521.287.000 liraya tazmin hükmolunmuştur.

Dilekçi iddiaları ve raportör görüşü ilamın 3 üncü maddesinde olduğu gibidir. 3 üncü maddesinde açıklanan gerekçeler ve üye görüşü aynı kalmak üzere ilamın 5 inci maddesinde yeralan tazmin hükmünün tazmin hükmünün TASDİKİNE,

6. 626 sayılı ilamın 6., 7. ve 8 inci maddelerine ilişkin olarak dilekçi tarafından tahsilat bildirilmekte ise de, hüküm tarihinden sonra yapılmış olan söz konusu tahsilat ilam hükmünün infazı mahiyetinde olduğu ve ilam hükmüne karşı herhangi bir itirazda söz konusu olmadığından bu hususta kurulumuzca yapılacak bir işlem olmadığına,

Karar verildiği 02.05.2006 tarih ve 28680 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.