Sayıştay 5. Dairesi 234 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler İş Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 5

• Karar Tarihi: 26.01.2017

• Karar No: 234

• İlam No: 224

• Madde No: 3

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: İş Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

İş yeri hekimliği ücreti

A) Sağlık İşleri Müdürlüğünde doktor olarak çalışan ...........’a yapılan işyeri hekimliği ücreti ödemesinin 6331 sayılı İş Sağlığı ve İş Güvenliği Kanunu’nda belirlenen tutarın üzerinde olması ile ilgili olarak;

30/6/2012 tarih ve 28339 sayılı Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 6331 sayılı İş Sağlığı Ve Güvenliği Kanunu’nun tanımlar başlıklı 3.maddesinde;

“Bu kanunun uygulanmasında;

ı) İşyeri hekimi: İş sağlığı ve güvenliği alanında görev yapmak üzere Bakanlıkça yetkilendirilmiş, işyeri hekimliği belgesine sahip hekimi,…… ifade eder.”

6. maddesinde;

“Mesleki risklerin önlenmesi ve bu risklerden korunulmasına yönelik çalışmaları da kapsayacak, iş sağlığı ve güvenliği hizmetlerinin sunulması için işveren;

a) Çalışanları arasından iş güvenliği uzmanı, işyeri hekimi ve on ve daha fazla çalışanı olan çok tehlikeli sınıfta yer alan işyerlerinde diğer sağlık personeli görevlendirir. Çalışanları arasında belirlenen niteliklere sahip personel bulunmaması hâlinde, bu hizmetin tamamını veya bir kısmını ortak sağlık ve güvenlik birimlerinden hizmet alarak yerine getirebilir. Ancak belirlenen niteliklere ve gerekli belgeye sahip olması hâlinde, tehlike sınıfı ve çalışan sayısı dikkate alınarak, bu hizmetin yerine getirilmesini kendisi üstlenebilir.” Denilmiştir.

Bu durumda işverenler çalışanları arasından işyeri hekimi ve iş güvenliği uzmanı görevlendirmek durumundadır. Ancak söz konusu maddenin yürürlüğü 6331 sayılı kanunun ilk halinde 30.6.2014 olarak belirlenmiş daha sonra yapılan değişiklikle yürürlüğünün 01.07.2016 tarihi olacağı vurgulanmıştır. Ancak yürürlük maddesi olan 38.maddede 6 maddenin uygulanması konusunda “4857 sayılı İş Kanununun mülga 81 inci maddesi kapsamında çalışanlar hariç” olmak üzere 01.07.2016 olarak belirlenmiştir.

4857 sayılı İş Kanunu’nun mülga 81.maddesinde; “Devamlı olarak en az elli işçi çalıştıran işverenler, Sosyal Sigortalar Kurumunca sağlanan tedavi hizmetleri dışında kalan, işçilerin sağlık durumunun ve alınması gereken iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin sağlanması, ilk yardım ve acil tedavi ile koruyucu sağlık hizmetlerini yürütmek üzere işyerindeki işçi sayısına ve işin tehlike derecesine göre bir veya daha fazla işyeri hekimi çalıştırmak ve bir işyeri sağlık birimi oluşturmakla yükümlüdür” denilmektedir.

Aynı Kanunun 8.maddesinin 7.fıkrasında;

“Kamu kurum ve kuruluşlarında ilgili mevzuata göre çalıştırılan işyeri hekimi veya iş güvenliği uzmanı olma niteliğini haiz personel, gerekli belgeye sahip olmaları şartıyla asli görevlerinin yanında, belirlenen çalışma süresine riayet ederek çalışmakta oldukları kurumda veya ilgili personelin muvafakati ve üst yöneticinin onayı ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarında görevlendirilebilir. Bu şekilde görevlendirilecek personele, görev yaptığı her saat için (200) gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı tutarında ilave ödeme, hizmet alan kurum tarafından yapılır. Bu ödemeden damga vergisi hariç herhangi bir kesinti yapılmaz. Bu durumdaki görevlendirmeye ilişkin ilave ödemelerde, günlük mesai saatlerine bağlı kalmak kaydıyla, aylık toplam seksen saatten fazla olan görevlendirmeler dikkate alınmaz” hükmü vardır.

Bu durumda kamu kurum ve kuruluşlarında asli görevlerinin yanında işyeri hekimi olarak çalışan personele ödenecek aylık ödeme 80 * 200 gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımından elde edilecek tutarı geçemeyecektir.

6331 sayılı kanunun resmi gazetede ilk yayınlandığı tarih olan 30.06.2012 tarihinde 8. maddenin yürürlüğü iki yıl ertelenmişti. Ancak kanunun yürürlük maddesinde 12/7/2013 tarihinde 6495 sayılı kanunun 56 md. ile değişiklik yapılarak 8. Maddenin yürürlüğü kanunun resmi gazete de yayınlandığı tarihten 6 ay sonra olarak belirlenmiştir.

Kanunun 6.maddesinin yürürlüğe girmesi 01.07.2016 olmasına rağmen işyeri hekimleri olarak çalışan kişiler konusunda istisna getirilmesi ve 8.maddesinde işyeri hekimleri için öngörülen ücret ödemesinin yürürlüğünün “yayımı tarihinden itibaren altı ay sonra “olarak belirlenmesi nedeniyle işyeri hekimlerine yapılacak ödeme 30.12.2012 tarihinden itibaren kanunda öngörülen tutarlar olması gerekmektedir.

Yapılan incelemede Sağlık İşleri Müdürlüğünde doktor olarak çalışan ..............’a yapılan işyeri hekimliği ücreti ödemesinin 6331 sayılı Kanun’un yukarıda belirtilen 8.maddesinde belirlenen ödemenin üzerinde olduğu görülmüştür.

Sorumlular savunmada özetle; her ne kadar işyeri hekimliği ödemesi konusundaki 6331 sayılı kanunun 6 ve 7. Maddelerinden bahsederek Kanunun yürürlük tarihinin 01.07.2016 tarihine ertelendiğini ifade etseler de hâlihazırda işyeri hekimi olarak çalışan kişilere ödenen ücret konusu kanunun 8.maddesinde düzenlenmiş olup bu maddenin yürürlüğü de kanunun “yayımı tarihinden itibaren altı ay sonra” olarak belirlenmesi nedeniyle işyeri hekimlerine yapılacak ödemelerin 30.12.2012 tarihinden itibaren kanunda öngörülen tutarlarda olması gerekeceğinden savunmaya katılmak mümkün görülmemiştir.

Bu itibarla; İşyeri Hekimi olarak çalışan ........’a yapılan işyeri hekimliği ücreti ödemesinin 6331 sayılı Kanunda belirtilen tutarların üzerinde olması sonucu oluşan .......TL kamu zararının Üst Yönetici .............’ in 5018 sayılı Kanuna göre sorumlu olmadığı değerlendirildiğinden sorumluluk tablosundan çıkartıldıktan sonra,

....... TL’sinin Harcama Yetkilisi ....... ve Gerçekleştirme Görevlisi ..............’ya,

........ TL’sinin Harcama Yetkilisi ...... ve Gerçekleştirme Görevlisi ............’a,

......TL’sinin Harcama Yetkilisi ....... ve Gerçekleştirme Görevlisi ..........’e,

Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, anılan Kanunun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle,

B).......Belediyesi ile Dr. .........arasında 06.08.1999 tarihinde imzalanan işyeri hekimliğine ilişkin sözleşme ile işyeri hekimine belirlenen ücretin yanında işçilere sağlanan her türlü sosyal hakların da ödeneceği belirtilmiştir. Bu bağlamda işçilere ödenen ikramiyelerin Dr. ........'a da ödenmesiyle ilgili olarak;

Söz konusu sözleşmenin 2.maddesinin (A) bendinde sözleşmenin süresinin bir yıl olduğu, her yıl ocak ayında yenileceği ancak ilgili Yönetmelik (İşyeri Hekiminin Çalışma Şartları İle Görev Yetkileri Hakkında Yönetmelik) ve sözleşme koşullarına uyulduğu sürece birer yıllık sürelerle uzayacağı belirtilmektedir.

Ancak sözleşmenin yasal dayanağı olan İşyeri Hekiminin Çalışma Şartları İle Görev Yetkileri Hakkında Yönetmelik 16.12.2003 tarih ve 25318 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan “İşyeri Sağlık Birimleri ve İşyeri Hekimlerinin Görevleri ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik” in 33üncü maddesi ile yürürlükten kaldırılmıştır. 2003 tarihli bu yönetmelik 2009 yılında, 2009 yılındaki yönetmelik 2010 yılında, 2010 yılındaki yönetmelik 2013 yılında yürürlükten kaldırılmış, 2013 yılındaki yönetmelik de 2014 yılında kapsamlı bir değişikliğe uğramıştır. İşyeri hekimleri ile ilgili son yönetmelik ise “İşyeri Hekimi Ve Diğer Sağlık Personelinin Görev, Yetki, Sorumluluk Ve Eğitimleri Hakkında Yönetmelik” tir. Sözleşmenin yasal dayanağı olan yönetmelik artık yürürlükte olmadığından 1999 yılında yapılan bu sözleşmenin geçerli olması ve her yıl tekrar uzaması mümkün değildir.

Sorumlular savunmada özetle; her ne kadar Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığının "isg-katip" isminde iş sağlığı ve güvenliği kayıt, takip ve izleme programına 11/07/2014 tarihinden itibaren Dr. ........'ın da işyeri hekimliği sözleşmesi elektronik ortamda kayıt altına alındığı belirtmişlerse de 1999 yılında yapılan sözleşme dışında yeni bir sözleşme gönderilmemesi ve 6331 sayılı İş Sağlığı Ve Güvenliği Kanunu’na göre işyeri hekimlerine yapılacak ücret ödemesi dışında işyeri hekimlerine başka adlar altında ödeme yapılmasının mümkün olmaması karşısında savunmaya katılınmamıştır.

Bu itibarla; Dr. ........’ a işçilere ödenen ikramiyelerin ödenmesi sonucunda oluşan .....TL kamu zararının Üst Yönetici ........’ in 5018 sayılı Kanuna göre sorumlu olmadığı değerlendirildiğinden sorumluluk tablosundan çıkartıldıktan sonra,

...... TL’sinin, Harcama Yetkilisi ........ve Gerçekleştirme Görevlisi ..........’e,

........ TL’sinin, Harcama Yetkilisi ......... ve Gerçekleştirme Görevlisi ...........’ya,

Müştereken ve müteselsilen 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, anılan Kanunun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.