Sayıştay 5. Dairesi 234 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 5

• Karar Tarihi: 26.01.2017

• Karar No: 234

• İlam No: 224

• Madde No: 4

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2015

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Kaynak suları harcı

........ Belediyesi sınırlarında faaliyet gösteren kaynaksu işletmeleri olmasına rağmen, kurumun mevzuatın öngördüğü “Kaynak suları harcını” tahakkuk ve tahsil edilmemesi ile ilgili olarak;

2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun;

“Kaynak Suları Harcı” başlıklı dördüncü bölümü “Konu” başlıklı 63 üncü maddesinde;

“Özel kaplara doldurulup satılacak olan kaynak sularının (işlenmiş sular dahil) belediyelerce denetlenerek hangi kaynaklara ait olduklarını gösterecek şekilde bu kaplara özel işaret konulması, Kaynak Suları Harcına tabidir”,

“Mükellef” başlıklı 64 üncü maddesinde;

“Kaynak Suları Harcını, kaynak sularını özel işaretli kaplara doldurup satanlar ödemekle mükelleftirler”,

“Tarife” başlıklı 65 inci maddesinde;

“ Kaynak suları harcı, aşağıdaki hadler içinde düzenlenecek tarifeye göre alınır”,

“Harcın ödenmesi” başlıklı 66 ıncı maddesinde;

“Kaynak Suları Harcı, bu suların satışa arzı için kaplara doldurulmasını müteakip, kaplar üzerine özel işaret konulması sırasında bu işi yapan belediyeye makbuz karşılığı peşin olarak ödenir. Başka bir belediye sınırları ve mücavir alanları içinde satışa arz edilen kaynak sularından ikinci bir kez harç alınmaz.” denilmektedir.

5393 sayılı Belediye Kanununun “Belediye başkanının görev ve yetkileri” başlıklı 38 inci maddesi (f) bendinde bulunan “Belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil etmek” hükmü ile belediyenin gelir ve alacaklarını takip ve tahsil edilmesini sağlama görevi belediye başkanına verilmiştir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Kamu zararı” başlıklı 71 inci maddesinde; “Kamu zararı; kamu görevlilerinin kasıt, kusur veya ihmallerinden kaynaklanan mevzuata aykırı karar, işlem veya eylemleri sonucunda kamu kaynağında artışa engel veya eksilmeye neden olunmasıdır…” hükmü yer almaktadır.

Yapılan incelemede; ........ İl sağlık Müdürlüğünden alınan yazıda belirtildiği üzere, .......Belediyesi’nin sınırları içinde yer alan 7 adet kaynak su işletmesinin olduğu, ancak 6360 sayılı On Dört İlde Büyükşehir Belediyesi Ve Yirmi Yedi İlçe Kurulması İle Bazı Kanun Ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un Geçici 1 inci maddenin 15 inci fıkrasında yer alan 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu uyarınca alınması gereken vergi, harç ve katılım payları beş yıl süreyle alınmaz hükmü gereği sadece 1 işletmeden kaynak suyu harcı tahakkuk ve tahsil etmesi gerekmekte olduğu görülmüştür. ........Belediyesi tarafından bu işletmeden belediye sınırlarında çıkardığı su kaynağından alınması gereken kaynak suları harcının alınmadığı anlaşılmıştır.

Sorumlular savunmada özetle belediyelerin kaynak suları harcı alabilmeleri için, şişelenen suların kaynaktan alınıp alınmadığının denetlenmesi ve şişeleme esnasında özel işaret konulması hizmetlerinin verilmesi anılan yasa hükümlerine göre zorunlu olduğunu, ........ Belediyesinin de bu hizmetleri yapmadığı için harç almadıklarını ifade etmişler ise de aynı konuya 2014 yılı ilamının 3 üncü maddesinde de yer verilerek “2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu’nun “Kaynak Suları Harcı” başlıklı dördüncü bölümü “Konu” başlıklı 63 üncü maddesinde; “Özel kaplara doldurulup satılacak olan kaynak sularının (işlenmiş sular dahil) belediyelerce denetlenerek hangi kaynaklara ait olduklarını gösterecek şekilde bu kaplara özel işaret konulması, Kaynak Suları Harcına tabidir” denildiğinden böyle bir hizmet belediye tarafından henüz verilmediği için harcın konusu doğmamış olmakla birlikte Kanuni gerekliliklerin yapılması ve bundan sonra kaynak suları harcının alınmasını teminen konunun ........ Belediye Başkanlığına yazılmasına” karar verilmiş ve harcın alınmasına ilişkin yasal gerekliliklerin yerine getirilmesi istenilmiştir. Hal böyle iken, Belediye Başkanlığı tarafından yasal zorunluluğun yerine getirilmesi için bir görevlendirme yapılarak çalışmaya başlamaması sonucu bu konuda 5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Kamu zararı” başlıklı 71 inci maddesi uyarınca görevin ihmal edilmiş olması sonucu “kamu kaynağında artışa engel olunduğu” ve bu durumunda kamu zararı tanımı içerisinde yer aldığı açıktır.

Bu itibarla; ........Belediyesi sınırlarında faaliyet gösteren kaynak su işletmelerinden, kurumun mevzuatın öngördüğü “Kaynak suları harcını” tahakkuk ve tahsil edilmemesi için Belediye Başkanlığına bildirilmesine karşın bu konuda bir çalışma yapılmaması sonucu oluşan kamu zararının yukarıda bahsedilen 5393 sayılı Kanunun 38 ve 5018 sayılı Kanunun 71 inci maddesi uyarınca Sorumlular .....(Belediye Başkan Yardımcısı) ile ........(Mali Hizmetler Müdürü)’ün sorumluluğu bulunmadığı anlaşıldığından sorumluluk tablosundan çıkartılmalarına ve ........TL kamu zararının tek başına Üst Yönetici .........(Belediye Başkanı)’ e, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleriyle ödettirilmesine, anılan Kanunun 55 inci maddesi uyarınca işbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi.

Azınlık Görüşü

Daire Başkanı ......’ in karşı oy gerekçesi: “Belediyelerin kaynak suları harcı alabilmeleri için, şişelenen suların kaynaktan alınıp alınmadığının denetlenmesi ve şişeleme esnasında özel işaret konulması hizmetlerinin verilmesi 2464 sayılı Yasa hükümlerine göre zorunlu olduğu, Beykoz Belediyesinin de bu hizmetleri yapmadığı anlaşıldığından, alınacak harcı doğuran olay gerçekleşmemiş olup kamu zararı oluşmadığına, yasal gerekliliklerin yapılmasını teminen konunun İçişleri Bakanlığına yazılmasına karar verilmesi gerekir”