Sayıştay 5. Dairesi 212 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 5

• Karar Tarihi: 26.12.2016

• Karar No: 212

• İlam No: 475

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2012

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

Bilet bedeli

...... tarih ve ......sayılı ilamın ........ nci maddesinin (D) bendi ile, Belediye tarafından basımı ve satışı yapılan bilet bedelleri ile özel halk otobüslerinden geri satın alınan bilet bedellerinin karşılaştırılması sonucunda; 2012 yılında Belediye tarafından piyasaya satılan bilet tutarından daha fazla biletin özel halk otobüslerinden satın alınması sonucunda oluşan ..........TL kamu zararının sorumlulara müştereken ve müteselsilen ödettirilmesine karar verilmişti.

Bu defa, Üst Yönetici (Belediye Başkanı) ..........ve Muhasebe Yetkilisi (Mali Hizmetler Müdürü) .........., Harcama Yetkilisi (Ulaşım Hizmetleri Müdürü) .........., Gerçekleştirme Görevlisi (Memur) ..........., Gerçekleştirme Görevlisi (Bilet Satım Komisyon Üyeleri) ........., Gerçekleştirme Görevlisi (İşçi) ........., Gerçekleştirme Görevlisi (İşçi) ........, Gerçekleştirme Görevlisi (Memur) .........., Harcama Yetkilisi (Memur).........’nın tazmin hükmü ile ilgili temyiz talebinde bulunmaları sonucunda, Sayıştay Temyiz Kurulunca, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin 7 nci fıkrası uyarınca alınan ..... tarih ve .......tutanak sayılı karar ile; Üst Yönetici (Belediye Başkanı) ......ile Muhasebe Yetkilisi (Mali Hizmetler Müdürü) ............’ın sorumluluğa ilişkin itirazları yerinde görülmüş, diğer sorumluların itirazlarının reddine karar verilmiş ve sorumlunun temyiz dilekçesinde öne sürdüğü hususlar göz önüne alınmak suretiyle yeniden hüküm kurulmasını teminen tazmin hükmü bozularak dosyanın Dairemize tevdiine karar verilmiştir.

Bu itibarla, Temyiz Kurulunun bozma kararı üzerine ...... sayılı ilamın ......nci maddesinin, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesinin (7) nci fıkrası hükmü gereğince yeniden görüşülmesine karar verildi.

........ Belediyesi şehir içi toplu ulaşım hizmetlerinin, 2012 yılı itibariyle .....özel halk otobüsü ve .......adet belediye otobüsü tarafından gerçekleştirildiği, yolcu biletlerini basımının Belediye tarafından gerçekleştirildiği, basılan biletlerin bilet gişelerine %5 indirimli satılmakta olduğu ve vatandaşlara da bu gişelerden bilet satışlarının gerçekleştirildiği anlaşılmaktadır. Diğer taraftan, bu biletler hem özel halk otobüslerinde hem de belediye otobüslerinde kullanılmakta olup, özel halk otobüslerinde hem nakit karşılığı hem de bilet karşılığı taşıma yapılırken, belediye otobüslerinde yalnızca bilet karşılığında taşıma yapılmakta olduğu, belediye otobüslerinde kullanılan biletlerin, vatandaşlar tarafından otobüslerde bulunan içi kimyasal sıvı ile dolu kutulara atılmak suretiyle kullanımı gerçekleştiği anda imhasının yapıldığı; ancak özel halk otobüslerinde böyle bir sistemin mevcut olmayıp, bu otobüs işletmecileri tarafından toplanan biletlerin belediyeye ibraz edilerek fatura karşılığında belediye tarafından satın alındığı anlaşılmaktadır.

2012 yılı içerisinde ise özel halk otobüslerinin ibraz ettiği ve Belediyece fatura karşılığında geri alınan bilet bedelinin, Belediye tarafından basımı ve dağıtımı yapılan bilet tutarlarından, minimum değer üzerinden hesaplaması yapıldığı halde ...........TL daha fazla hesaplandığı tespit edilmiştir.

Sorumluların Belediyenin muhtelif müdürlüklerinde istihdam edilen taşeron işçilerin çalıştırılmasına ilişkin ihalelerde, söz konusu personelin belediyeye geliş ve gidişlerinde belediye tarafından görevlendirilen servis aracı veya belediyenin toplu taşıma araçları kullanılacağına ilişkin hükümler mevcut olmakla birlikte, savunmalarda belirtildiği gibi kendilerine Belediye tarafından ne kadarlık bilet verileceğine ilişkin hükümlerin ihale şartnamelerinde yer alamadığı, savunma eklerinde de bunlara ilişkin herhangi bir kanıtlayıcı belge gönderilmediği görülmüştür.

Dolayısıyla, Belediye tarafından 2012 yılı içerisinde basılan bilet tutarından daha fazla miktarda biletin geri alınması sonucu kamu zararı oluştuğu değerlendirilmiştir.

Sorumlulardan Üst Yönetici (Belediye Başkanı) ..........’nun sorumluluğa ilişkin itirazı ile ilgili olarak;

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Üst Yöneticiler” başlıklı 11 inci maddesinde;

“Bakanlıklarda müsteşar, diğer kamu idarelerinde en üst yönetici, il özel idarelerinde vali ve belediyelerde belediye başkanı üst yöneticidir. Ancak, Millî Savunma Bakanlığında üst yönetici Bakandır.

Üst yöneticiler, idarelerinin stratejik planlarının ve bütçelerinin kalkınma planına, yıllık programlara, kurumun stratejik plan ve performans hedefleri ile hizmet gereklerine uygun olarak hazırlanması ve uygulanmasından, sorumlulukları altındaki kaynakların etkili, ekonomik ve verimli şekilde elde edilmesi ve kullanımını sağlamaktan, kayıp ve kötüye kullanımının önlenmesinden, malî yönetim ve kontrol sisteminin işleyişinin gözetilmesi, izlenmesi ve bu Kanunda belirtilen görev ve sorumlulukların yerine getirilmesinden Bakana; mahallî idarelerde ise meclislerine karşı sorumludurlar.

Üst yöneticiler, bu sorumluluğun gereklerini harcama yetkilileri, malî hizmetler birimi ve iç denetçiler aracılığıyla yerine getirirler” hükümlerine yer verilmiştir. Söz konusu hükümler değerlendirildiğinde, Belediye Başkanının sorumluluğunun büyükşehir belediye meclisine karşı olduğu, bilet basım, satım ve dağıtım süreçleri ile ilgili tahakkuk ve tahsile ilişkin mali sorumluluğunun olmadığı, sorumluluk niteliğinin siyasi olduğu, dolayısıyla tazmin hükmü ile ilgili sorumluluğunun bulunmadığı değerlendirilmiştir.

Sorumlulardan Mali Hizmetler Müdürü ...........’ın sorumluluğa ilişkin itirazı ile ilgili olarak;

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Mali Hizmetler Birimi” başlıklı 60 ıncı maddesinin (e) bendinde; “İlgili mevzuatı çerçevesinde idare gelirlerini tahakkuk ettirmek, gelir ve alacaklarının takip ve tahsil işlemlerini yürütmek” Mali Hizmetler Biriminin görevleri arasında sayılmakla birlikte, tazmine konu edilen kamu zararı tutarı, biletlerin satışı aşamasında elde edilen gelirden değil, biletlerin özel halk otobüsü işletmecilerinden geri alınması sırasında katlanılan giderden doğmaktadır. Dolayısıyla gelirlerin tarh, tahakkuk, tahsil ve takibi ile ilgili olmayan kamu zararından Mali Hizmetler Müdürü ..........’ın sorumluluğu bulunmamaktadır.

Bu itibarla, Belediye tarafından piyasaya satılan bilet tutarından daha fazla biletin özel halk otobüslerinden satın alınması sonucunda oluşan ..........TL kamu zararının;

....... TL’sinin Harcama Yetkilisi (Ulaş. Hiz. Müd. V.) ............, Gerçekleştirme Görevlisi (Memur) ........ve Gerçekleştirme Görevlileri (Bilet sayım komisyon üyeleri) (Müd. Yrd.) .........., Gerçekleştirme Görevlisi (İşçi) .......ve (İşçi) ..... ’e

.........TL’sinin Harcama Yetkilisi (Memur) ......, Gerçekleştirme Görevlisi (Memur) ......ve Gerçekleştirme Görevlileri (Bilet Satım Komisyon Üyesi) .........., (İşçi) ........ve (İşçi) ......’e,

..........TL’sinin Harcama Yetkilisi (Ulaşım Hizmetleri Müdürü) ..........., Gerçekleştirme Görevlisi (Memur) .........ve Gerçekleştirme Görevlileri (Bilet Satım Komisyon Üyesi) ............, (İşçi) ......ve (İşçi) ...........’e, müştereken ve müteselsilen,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile ödettirilmesine,

Daire Başkanı ...........’in “Belediye tarafından basımı ve satışı yapılan bilet bedellerinden daha fazla tutarda biletin özel halk otobüslerinden satın alınması hususunda, savunmalardan da anlaşılacağı üzere bilet gişeleri ve vatandaşın elinde bulunan bilet miktarının anlaşılması gerekir. Söz konusu bilet basım satım ve imha süreci, bir yıl içindeki herhangi bir zamanda anlık olarak hesaplanması mümkün olmayan dinamik bir süreçtir. Söz konusu basım satım ve imha sürecinin yıllar itibariyle Belediyenin emanet hesaplarında takip edilmesi halinde söz konusu gelir ve giderlerin denk hale gelmesi mümkün olabilir. Dolayısıyla kamu zararı oluşmadığından ilişilecek husus olmadığına karar verilmesi gerekir ” yönündeki ayrışık görüşüne karşı,

İş bu ilamın tebliğ tarihinden itibaren 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi gereğince altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu ve 56 ncı maddesi gereğince beş yıl içinde Sayıştay Daireleri nezdinde yargılamanın iadesi yolu açık olmak üzere oyçokluğuyla karar verildi.