Sayıştay 4. Dairesi 37101 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2009

• Daire: 4

• Dosya No: 37101

• Tutanak No: 37687

• Tutanak Tarihi: 01.10.2013

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

698 sayılı İlamın 1. maddesi ile Antalya Büyükşehir Belediyesi’nde görevlendirilen Prof. Dr. Mehmet Rıfkı Aktekin’e Akdeniz Üniversitesi Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden yersiz olarak pay ödendiği gerekçesiyle 26.519,93 TL’nin tazminine ilişkin hüküm tesis edilmiştir.

Dilekçiler temyiz dilekçesinde özetle; 2547 Sayılı Kanunu'nun "Kamu kuruluşları ve vakıflarda görevlendirme" başlıklı 38’inci maddesi (30.01.2010 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 21/1/2010 tarih ve 5947 sayılı kanunla değişiklik yapılmadan önceki hali) doğrultusunda Üniversitenin Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN'e ilişkin görevlendirmenin gerçekleştirildiğini, buna göre görevlendirmenin yapıldığı tarih olan 2009 tarihinde 2547 Sayılı Kanunun 38’inci hükmüne göre, öğretim elemanlarının diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarında geçici olarak görevlendirilmeleri durumunda; istisna olarak ayrı ayrı tanımlanmış alanlarda yapılan görevlendirmelerde döner sermayeden yararlanmaya devam etmelerine olanak tanındığını, bu alanların; Adli Tıp Kurumu İle Vakıflarca Kurulmuş Hastaneler, Sağlık Merkezleri, Sağlık Ocakları ve Gezici Sağlık Araçları olduğunu, Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN’in, Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığına verdiği 03.04.2009 tarihli, dilekçe ile Belediyenin sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak ve uygun görülecek idari kadrolarda 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesi uyarınca görev almak istediğini, aynı tarihli diğer bir dilekçe ile, Halk sağlığı alanında yapılan çalışmalarda görev almak istediğini belirttiğini, Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığının, 07.04.2009 tarih ve 5472 sayılı yazısı ile Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN'in Belediyelerinde 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesine göre, halk sağlığı alanında çalışmalar yapmak, Belediyenin sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere Belediye Başkanlığında 2 yıl süre ile görevlendirilmesinin talep edildiğini, bunun üzerine Üniversite Yönetim Kurulunun 15.04.2009 tarih ve 13/99 sayılı oturumunda Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN'in Belediye Başkanlığında 2 yıl süre ile görevlendirilmesi konusunun görüşülerek, aynı şekilde Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN'in Büyükşehir Belediyesi sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere Belediye Başkanlığında 2 yıl süre ile görevlendirilmesinin uygun olduğu yönünde karar alındığını, Akdeniz Üniversitesi Yönetim Kurulunun belirtilen kararma müteakip Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN'in Büyükşehir Belediyesi sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere görevlendirildiğini, adı geçen öğretim üyesinin görevlendirilmesinin tamamen o tarihte yürürlükte olan yasal mevzuat çerçevesinde gerçekleştirilmiş ve yine aynı mevzuat hükmü doğrultusunda döner sermaye katkı payı ödenmesine devam olunduğunu, Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN’in, görevlendirme kapsamındaki ve Kanunda belirtilen görevleri bilfiil yerine getirmekte olup, bu durumun 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesi hükmü ile birebir örtüştüğünü, bu durumda yapılan işlemler sonucunda kamu zararına sebebiyet verilmediğinin düşünüldüğünü, keza, 5216 Sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunun 7/v maddesinde; "Sağlık merkezleri, hastaneler, gezici sağlık üniteleri İle yetişkinler, yaşlılar, engelliler, kadınlar, gençler ve çocuklara yönelik her türlü sosyal ve kültürel hizmetleri yürütmek, geliştirmek ve bu amaçla sosyal tesisler kurmak, meslek ve beceri kazandırma kursları açmak, işletmek veya işlettirmek, bu hizmetleri yürütürken üniversiteler, yüksekokullar, meslek liseleri, kamu kuruluşları ve sivil toplum örgütleri ile işbirliği yapmak" görevlerinin Büyükşehir Belediyesinin görevleri arasında sayıldığını, bu kapsamda Büyükşehir belediyesi sağlık merkezlerinin halka açık sağlık hizmetleri vermekte olup, 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesi (Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler, sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve sezici sağlık araçları hariç) hükmünün Büyükşehir Belediyesinde yapılan ve yukarıda belirtilen yer ve görevlendirmeleri döner sermaye ödenebilecek istisnalar içinde belirtmekte olduğunu, diğer bir deyişle ilamda belirtildiği hali ile, Büyükşehir Belediyesinin Kanunda ve Tebliğde belirtilen kurumlar arasında yer almadığından bahsetmenin mümkün olmadığını, istisna getiren parantez içi hükmün, Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler ile birlikte hiçbir kurum ayrımına gitmeksizin tüm kurumlara ait sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarını içine alacak şekilde düzenlendiğini, bu durumun zaten Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastanelerin sağlık ocağı açma gibi görev ve yetkileri bulunmamasından da anlaşılabileceğini, kanun koyucunun sağlık merkezleri, hastaneler, gezici sağlık üniteleri açma görev ve yetkisi olan kamu kurumu olan belediyeleri kapsam dışında tutarak asıl görevleri içinde yer almamasına rağmen sadece Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneleri istisna içinde tutmuş olmasının düşünülemeyeceğini, ilamda, sadece Genel Sekreterlik görevini ifa etmek üzere görevlendirildiği belirtilen Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN’in, aslında idari görevlerinin yanı sıra Belediyenin sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere görevlendirildiğini, 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesinde bu tür görevlendirilenlerin idari görev alamayacağı ve/veya asli görev fer'i görev gibi bir ayırıma gidilmediğini, Kanuna göre Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler, sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarına yapılacak görevlendirmelerin öğretim üyesinin döner sermayeden katkı payı almasına devam etmesi için yeterli görüldüğünü, diğer taraftan Sayıştay Temyiz Kurulu’nun 26.09.2006 tarih ve 28815 sayılı kararında döner sermaye ödenebilmesi için usulüne uygun görevlendirmeleri yeterli bulduğunu, sonuç olarak Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı öğretim üyesi Prof. Dr. Mehmet Rıfkı AKTEKİN'in 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesine göre döner sermayeden yararlanmasına devam edilecek görevler içinde sayılan sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmesi, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere Büyükşehir Belediyesinde usulüne göre görevlendirilmiş olması nedeniyle uygulamada Kanuna aykırılık bulunmadığını belirterek tüm bu gerekçelerle tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmişlerdir.

Başsavcılık karşılamasında özetle; sorumluların, ilgili kişinin Üniversitede öğretim üyesi olarak görev yaptığı için gerek 2547 sayılı gerekse 5216 sayılı yasalarda öngörülen hükme ve usule göre görevlendirilmesinin yapılarak mevzuata aykırı olmayan ödemenin gerçekleştirildiğini iddia ettikleri ve dolayısıyla döner sermaye katkı payı ödemesine ilişkin olarak ilamdaki tazmin hükmünün kaldırılmasını talep ettikleri ifade edilmiş, ancak, Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreterliği görevini de üstlenen ilgiliye; 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu’nun 7/v maddesine uygun olmayan asıl görevi nedeniyle 18 Seri No’lu Yükseköğretim Kanunu ve Yükseköğretim Personel Kanunu Genel Tebliği’nin 11’inci maddesindeki belirleme dışında kalınarak gerçekleştirilen ödeme karşısında, talebin reddolunarak Daire kararının korunmasının uygun olacağı mütalaa edilmiştir.

Dilekçe eki ve yargı raporuna esas bilgi ve belgelerden anlaşılacağı üzere;

• Akdeniz Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN, Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığına verdiği 03.04.2009 tarihli dilekçe ile Belediyenin sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak ve uygun görülecek idari kadrolarda 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesi uyarınca görev almak istediğini, aynı tarihli diğer bir dilekçe ile de Halk sağlığı alanında yapılan çalışmalarda görev almak istediğini belirtmiştir.

• Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığının 07.04.2009 tarih ve 5472 sayılı yazısı ile, Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı Öğretim Üyelerinden Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN'in Belediyelerinde 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesine göre, halk sağlığı alanında çalışmalar yapmak, Belediyenin sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere Belediye Başkanlığında 2 yıl süre ile görevlendirilmesi talep edilmiştir.

• Bunun üzerine Üniversite Yönetim Kurulunun 15.04.2009 tarih ve 13/99 sayılı oturumunda Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN'in Belediye Başkanlığında 2 yıl süre ile görevlendirilmesi konusu görüşülerek, aynı şekilde Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN'in Büyükşehir Belediyesi sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere Belediye Başkanlığında 2 yıl süre ile görevlendirilmesinin uygun olduğu yönünde karar alınmıştır.

• Akdeniz Üniversitesi Yönetim Kurulunun belirtilen kararına müteakip Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN Büyükşehir Belediyesi sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere görevlendirilmiştir.

• Adı geçen öğretim üyesine ilişkin görevlendirmenin o tarihte yürürlükte olan yasal mevzuat çerçevesinde döner sermaye ödemesinin yapılmasına müsaade ettiği gerekçesiyle de yine aynı mevzuat hükmü doğrultusunda döner sermaye katkı payı ödenmesine devam edilmiştir.

Ancak 2547 Sayılı Kanunu'nun "Kamu kuruluşları ve vakıflarda görevlendirme" başlıklı 38’inci maddesi (30.01.2010 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 21/1/2010 tarih ve 5947 sayılı Kanunla değişiklik yapılmadan önceki hali) şu şekildedir:

"Öğretim elemanları; ilgili kurumlar ile kendisinin isteği, üniversite yönetim kurulunun uygun görmesi ve rektörün onayı ile ihtiyaç duyulan konularda özlük işlemleri kendi kurumlarınca yürütülmek kaydıyla, bakanlıklarda, Silahlı Kuvvetler ile Türkiye Bilimsel ve Teknik Araştırma Kurumu, Adli Tıp Kurumu, Türkiye Atom Enerjisi Kurumu ve Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı kamu kuruluşları ve kamu yararına çalışan kuruluşlar veya gerçek kişiler tarafından kurulun vakıflar ile kanunla kurulmuş sosyal güvenlik kurumları ile kamuya yararlı dernekler ve bunların iştiraklerinde, araştırma geliştirme kurumları ve diğer kamu kuruluşlarında geçici olarak görevlendirilebilirler. Bu şekilde görevlendirilenler (Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler, sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçları hariç) döner sermayeden yararlanamazlar. Ancak ilgili bulunduğu Yükseköğretim kurumlarındaki aylık ve diğer ödemeler ile öteki hakları devam eder."

Yine Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan 18 Seri Nolu Yükseköğretim Kanunu ve Yükseköğretim Personel Kanunu Genel Tebliği’nin 11’inci maddesinde de:

“2547 sayılı Kanunun 38 inci maddesinin birinci fıkrasına göre, ilgili kurumların ve kendilerinin isteği, üniversite yönetim kurulunun uygun görüşü ve rektörün onayı ile anılan fıkrada sayılan kurum ve kuruluşlarda geçici olarak görevlendirilen öğretim elemanlarına (Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler, sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarında görevlendirilenler hariç), döner sermaye gelirlerinden pay ödenmeyecektir.”

denilmek suretiyle aynı husus dile getirilmiş bulunmaktadır.

Görüleceği üzere görevlendirmenin yapıldığı yıl olan 2009 yılında 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesi hükmü, öğretim elemanlarının diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarında geçici olarak görevlendirilmeleri durumunda; istisna olarak sadece Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler, sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarında yapılan görevlendirmelerde döner sermayeden yararlanmaya devam etmelerine olanak tanımaktadır.

Bu kapsamda Büyükşehir belediyesi sağlık merkezleri halka açık sağlık hizmetleri vermekte olup, 2547 Sayılı Kanunun 38’inci maddesi hükmünün Büyükşehir belediyesinde yapılan yer ve görevlendirmeleri döner sermaye ödenebilecek istisnalar içinde saymadığı, diğer bir deyişle ilamda belirtildiği hali ile, Büyükşehir Belediyesi’nce kurulan sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarının Kanunda ve Tebliğde belirtilen kurumlar arasında yer almadığı açık bir şekilde gözükmektedir. Lakin, istisna getiren parantez içi hüküm (Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler, sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve sezici sağlık araçları hariç), söz konusu görevlendirmenin yapıldığı yılda Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler ile birlikte yine vakıflarca kurulan sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarını içine alacak şekilde düzenlenmiş bulunmaktadır. Vakıflar tarafından hastane, sağlık merkezi, sağlık ocağı ve gezici sağlık aracı kurulabildiği de dikkate alındığında hem dilekçilerin vakıfların sağlık ocağı kurma gibi bir yetkilerinin olmadığı iddiası geçersiz kalmakta hem de Kanun koyucunun sadece bu yerlerde yapılacak görevlendirmeleri istisna kapsamında tutma amacında olduğu anlaşılmaktadır.

Nitekim 30.01.2010 tarihli Resmi Gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren 21/1/2010 tarih ve 5947 sayılı Kanunun 4’üncü maddesi ile yapılan değişiklikten sonra 2547 sayılı Kanunun 38’inci maddesi:

“Öğretim elemanları; ilgili kurumların talebi ve kendisinin muvafakati, üniversite yönetim kurulunun uygun görmesi ve rektörün onayı ile ihtiyaç duyulan konularda, özlük işlemleri kendi kurumlarınca yürütülmek kaydıyla, diğer kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarında geçici olarak görevlendirilebilir. Bu şekilde görevlendirilenlerin, kadrosunun bulunduğu yükseköğretim kurumlarındaki aylık ve diğer ödemeler ile öteki hakları devam eder. Yükseköğretim Kurulu, bağlı birimleri ve Üniversitelerarası Kurul ile Adli Tıp Kurumunda görevlendirilenler hariç olmak üzere bu fıkra uyarınca görevlendirilenler döner sermayeden yararlanamaz.”

Şeklini alarak vakıflarca kurulmuş hastaneler, sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarında yapılan görevlendirmeler de Kanun kapsamından çıkarılmak suretiyle döner sermaye ödenemeyecek görevlendirmeler arasına alınmıştır. Söz konusu kanun değişikliğinin “Bu arada ücretleri kamu kaynaklarından ödenen öğretim elemanlarının vakıf ve derneklerde görevlendirilmesi uygulaması kaldırılmaktadır.” şeklinde bir gerekçeyle yapılmış olması da önceki Kanunda geçen istisna kapsamına alınmış olan sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarının da vakıflarca kurulan sağlık birimleri olduğunu çok açık bir şekilde göstermektedir.

Sonuç olarak, 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun “Kamu kuruluşları ve vakıflarda görevlendirme” başlıklı 38’inci maddesi ile Maliye Bakanlığı tarafından yayımlanan 18 Seri No.lu Yükseköğretim Kanunu ve Yükseköğretim Personel Kanunu Genel Tebliği’nin 11’inci maddesi hükümleri gereğince; geçici olarak başka bir kurumda görevlendirilen öğretim elemanlarına döner sermayeden ödemede bulunabilmesi, ancak Adli Tıp Kurumu ile vakıflarca kurulmuş hastaneler, sağlık merkezleri, sağlık ocakları ve gezici sağlık araçlarında görevlendirilmeleri şartına bağlanmış iken, aslen Antalya Büyükşehir Belediyesi Genel Sekreterliği görevini yapmak üzere görevlendirilen Prof. Dr. M. Rıfkı AKTEKİN’e, aynı zamanda Üniversite Yönetim Kurulunun 15.04.2009 tarih ve 13/99 sayılı oturumunda alınan karar ile Büyükşehir Belediyesi sağlık merkezlerinin koordinesini üstlenmek, gezici sağlık araçlarında toplum sağlığı çalışmaları yapmak üzere Antalya Büyükşehir Belediye Başkanlığında 2 yıl süre ile görevlendirildiğinden bahisle Döner Sermaye İşletmesi gelirlerinden döner sermaye payı ödenmeye devam edilmesi mevzuata aykırılık teşkil etmektedir.

Bu itibarla, dilekçilerin iddialarının reddi ile 698 sayılı İlamın 1. maddesi ile verilen 26.519,93 TL’nin tazminine ilişkin hükmün TASDİKİNE,

Karar verildiği 01.10.2013 tarih ve 37687 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.