Sayıştay 4. Dairesi 34996 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2008

• Daire: 4

• Dosya No: 34996

• Tutanak No: 34578

• Tutanak Tarihi: 13.03.2012

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

850 sayılı ilamın 1. maddesiyle, öğretim üyelerinin saat 14,00’den sonra döner sermayeye yaptıkları doğrudan gelir getirici katkılarından dolayı ödenen katkı payının ilgililerin bir ayda almakta oldukları aylık (ek gösterge dahil), ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (makam, temsil ve görev tazminatları hariç) toplamının on katından fazla ödenmesi suretiyle yasal sınırın aşıldığı gerekçesiyle 254.550,53 -YTL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

İlamın 1. maddesi hükmüne karşı ilgili gönderdiği dilekçede, 2547 sayılı Yasanın 58. maddesinde Yönetim Kuruluna yetki verildiğini bu verilen yetkiye istinaden öğretim üyelerinin katkıları da dikkate alınarak katkı payının paylaştırıldığını, 18 nolu Tebliğin 18. maddesinde doğrudan gelir getirici faaliyetlerden elde edilen gelirlerin mesai içi gelir gibi değerlendirilmesine kısıtlama getirilmediğini, mesai içi veya mesai dışı sınırlarının aşılmadığını,

Yasada yer verilen “katkıları da dikkate alınmak suretiyle” ifadesine uygun olarak öğretim üyelerinin performansına göre katkı payı verildiğini, Yürütme Kurulu Kararı uyarınca 10 katı aşan kısım 2 katı aşmayacak şekilde ödeme yapıldığını,

Bir an için öğretim üyelerine %200 ödenmiş olunsa ve söz konusu öğretim üyelerine 10 katı ile birlikte 12 katı ödenmesi yapımlı olunduğundan herhangi bir zarar olmayacağını,

2547 sayılı Yasanın 58. maddesinde; Rektör ve rektör yardımcıları ile bu kapsamdaki gelirin elde edildiği fakültelerin dekan ve dekan yardımcıları ile başhekim ve başhekim yardımcılarına doğrudan gelir getirici katkılarına bakılmaksızın dört katına kadar ayrıca pay verileceğinin açıkça belirtildiğini, ilamda 18 nolu Tebliğin 10. maddesinin yasal dayanak olarak gösterildiği ancak normlar hiyerarşisine göre kanunun Tebliğden önce geldiğini, bu konuda 31.10.2006 tarih ve 28875 sayılı emsal Temyiz Kurulu Kararı olduğunu belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedir.

Sayıştay Savcılığı karşılamasında; temyiz talebinin reddedilerek tazmin hükmünün tasdikine karar verilmesinin uygun olacağı belirtilmektedir.

2547 sayılı Yükseköğretim Kanununun 5234 sayılı kanunla değişik 58. maddesinin (a) fıkrasının dördüncü paragrafında: “Her eğitim-öğretim, araştırma veya uygulama birimi veya bölümü ile ilgili öğretim elemanlarının katkısıyla toplanan döner sermaye gayrisafi hasılatının en az % 35’i o kuruluş veya birimin araç, gereç, araştırma ve diğer ihtiyaçlarına ayrılır. Kalan kısmı ise üniversite yönetim kurulunun belirleyeceği oranlar çerçevesinde bağlı bulunduğu üniversitenin bilimsel araştırma projeleri ile döner sermaye gelirinin elde edildiği fakülte, enstitü, yüksek okul, konservatuar ile uygulama ve araştırma merkezlerinde görevli öğretim elemanları ve aynı birimlerde görevli 14.7.1965 tarihli ve 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabi personel (döner sermaye işletme müdürlüğü ve döner sermaye saymanlık personeli dahil) arasında katkıları da dikkate alınmak suretiyle paylaştırılır. Öğretim üyeleri ile Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim Kurulunca kabul edilen sağlık, teknik ve sanatla ilgili birimlerde görevli öğretim elemanlarına döner sermayeden bir ayda ayrılacak payın tutarı, bunların bir ayda alacakları aylık (ek gösterge dahil), yan ödeme, ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (makam, temsil ve görev tazminatı hariç) toplamının iki katını, diğer öğretim elemanları için bir katını, 657 sayılı Kanuna tabi personel için ise % 100’ünü geçemez. İşin ve hizmetin özelliği dikkate alınarak yoğun bakım, doğumhane, yeni doğan, süt çocuğu, yanık, diyaliz, ameliyathane, kemik iliği nakil ünitesi ve acil serviste çalışan sağlık personeli için % 100 oranı, ayrıca % 50’sine kadar artırılabilir. Rektörler ve rektör yardımcıları, üniversite veya yüksek teknoloji enstitülerindeki döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin birinden katkılarına bakılmaksızın bu maddedeki esaslara göre her ay pay alabilirler ve bunlara bir ayda ödenebilecek pay, bir ayda alacakları aylık (ek gösterge dahil), ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (makam, temsil ve görev tazminatları hariç) toplamının iki katını geçemez. Öğretim üyelerine saat 14.00'den sonra döner sermayeye yaptıkları doğrudan gelir getirici katkılarından dolayı ilave olarak, almakta oldukları aylık (ek gösterge dahil), ödenek (geliştirme ödeneği hariç) ve her türlü tazminat (makam, temsil ve görev tazminatları hariç) toplamının on katına kadar pay verilebilir…”

hükümlerine yer verilmiştir.

Madde hükümlerine göre, yasal kesintilerden arta kalan döner sermaye gelirlerinin kapsama dahil personel arasında üniversite yönetim kurulunun belirleyeceği oranlar çerçevesinde dağıtılması öngörülmektedir. Normal mesai içi döner sermaye katkı payı dağıtımında öğretim üyeleri için döner sermayeden bir ayda ayrılacak payın tutarı, bunların bir ayda alacakları aylık, yan ödeme, ödenek ve tazminatları toplamının iki katı ile sınırlandırılmıştır.

Rektörler ve rektör yardımcılarına üniversitedeki döner sermaye gelirinin elde edildiği birimlerin birinden katkılarına bakılmaksızın bir ayda ödenebilecek pay, bir ayda alacakları aylık, ödenek ve tazminatları toplamının iki katına kadar mesai içi katkı payı ödenmesi mümkündür.

Görüldüğü üzere, Üniversite Yönetim Kuruluna yasa ile verilen yetki, yine yasanın belirlediği sınırlar dahilinde dağıtım oranlarını ve esaslarını tespit etme yetkisidir. Mesai içi katkı sınırı öğretim üyeleri ve rektör ile rektör yardımcıları için en fazla %200 olarak tavan sınır belirlemiş olup bundan daha azının ödenmesi yönetim kurulunun yetkisine bırakılmıştır.

Öğretim üyelerinin saat 14.00'den sonra döner sermayeye yaptıkları doğrudan gelir getirici katkılarından dolayı alabilecekleri katkı payı sınırı 10 katı olarak belirlenmiştir. Bu mesai dışı katkı payı olup mesai içi katkı payına ilave olarak ödenebilecektir.

Maliye Bakanlığınca 09.07.2005 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanan 18 nolu Yükseköğretim Kanunu ve Yükseköğretim Personel Kanunu Genel Tebliği’n 7. maddesinde; saat 14.00’den önce elde edilen gelirler ile saat 14.00’den sonra ve tatil günlerinde doğrudan gelir getirici katkılarından dolayı sağlanacak gelirlerin ayrı ayrı takip edilmesi gerektiği belirtilmiştir.

Rapor dosyası ve eki belgelerin incelenmesinden, ödeme belgelerine bağlı katkı payı dağıtım bordrolarında öğretim üyelerinin saat 14.00'den sonra döner sermayeye yaptıkları doğrudan gelir getirici katkılarından dolayı aldıkları katkı payında yasal sınır olan 10 katın aşılarak ödeme yapıldığı anlaşılmaktadır. Yasal ödeme sınırının üstündeki bu tutarların ödenmesi, mesai içinde daha az ödeme yapılması sebebine bağlanmak suretiyle mesai içi katkı payı ödemesinin %200’e tamamlanması amacıyla mesai dışı gelirin mesai içi gelir olarak esas alınması anlamına gelir ki bu mevzuata aykırı bir uygulama olmaktadır. Aksi takdirde, yasa ile belli ödeme sınırlarının konulmasının hiçbir anlam ve önemi kalmayacaktır. Mesai içi ve mesai dışı katkı payı ödemeleri ayrı yasal kurallara bağlanmış ödemeler olduğundan birisindeki eksik ödemenin diğeri ile telafi edilmesi kanuna aykırıdır. Zira, birinde kaynak yetersiz kaldığında diğerine aktarma yapılmasının yolu açılmış olacağından Kanunun öngördüğü sisteme aykırılık teşkil edecektir.

Öğretim üyelerinin mesai dışında döner sermayeye yaptıkları doğrudan gelir getirici katkıları ile elde edilmiş gelirlerden 10 katının üstündeki gelirler Kanun hükmü uyarınca dağıtıma konu olması mümkün olmayan işletmeye bırakılmış asli gelir kaynaklarıdır. Dolayısıyla ilgili öğretim üyesine katkı payı olarak ödenmesi hiçbir şekilde mümkün değildir. Şu halde, 10 katının üstündeki gelirlerin katkı payı olarak ödenmesi 5018 sayılı Kanunun 71. maddesine göre kamu zararı kapsamında değerlendirmesi gerekmektedir.

25.01.2007 tarih ve 1 sayılı Ege Üniversitesi Yürütme Kurulu Kararı uyarınca öğretim üyelerine normal mesai içi çalışmalar için katkı payı ödeme oranları 2547 sayılı Kanunun 58. maddesinde verilen yetki çerçevesinde belirlenmiştir. Kanuna uygun verilmiş bu kararla tespit edilmiş katkı payı ödeme oranlarını Kanuna aykırı başka bir Yürütme Kurulu Kararı ile 14:00’den sonra öğretim üyelerinin doğrudan gelir getirici katkısıyla elde edilen döner sermaye gelirlerinden normal mesai içi katkı payı ödenmesi yönünde kural konulması mevzuata aykırıdır.

Sonuç olarak, öğretim üyelerinin saat 14,00’den sonra döner sermayeye yaptıkları doğrudan gelir getirici katkılarından dolayı ödenen katkı payında yasal sınırların aşılmadığı yolundaki dilekçi iddialarının reddi ile 850 sayılı ilamın 1. maddesiyle 254.550,53-YTL’ye ilişkin verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE;

Karar verildiği 13.03.2012 tarih ve 34578 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.