Sayıştay 4. Dairesi 33167 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2007

• Daire: 4

• Dosya No: 33167

• Tutanak No: 34589

• Tutanak Tarihi: 21.03.2012

• Konu:

KARAR

Duruşma talep eden dilekçi Mustafa REİS’e 02.03.2012 tarihinde duruşma günü bildirilmiş olmasına karşın duruşmaya katılmadığından, Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 369’uncu maddesi hükmü uyarınca dosya üzerinde ve gıyabında, gereği görüşüldü:

1. 766 sayılı ilamın 10. maddesi ile müteahhit Saray. CCG Adi Ort. yükleniminde bulunan Gerze. Sinop. (Sinop Geçişi Dahil) Yol inşaatı işinde;15.052/5 poz nolu "Titreşimli Silindir ile Sıkıştırma Yapılması" birim fiyatı ile ödeme yapılması sonucu kamu zararına neden olunduğu gerekçesi ile 6.052,64. $’a tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle; Yollar Fenni Şartnamesinin dolgu yapılmasını anlatan 14.kısmı dikkatle incelendiğinde yol bünyesinde dolgu yapılması imalatının malzeme özellikleri dışında üç ana bölüm halinde tarif edildiğini,

Bunların:

1. Dolgu zemininin hazırlanması

2. Dolgu yapılması kuralları ve dolgu tabakalarının oluşturulması

3. Dolguların sıkıştırılması

Olarak belirlendiğini,

Ödemeye esas birim fiyatlar oluşturulurken de aynı paralellikte hareket edildiğini, buna göre yapılan işler ve ödemeleri 2 bölüm halinde ifade etmek gerekirse;

a- Dolgu öncesi çalışmalar

b- Dolgu yapılması

Olarak özetlenebileceğini,

Görüleceği üzere dolgu tabanının sulanarak sıkıştırılmasının, zayıf ve bitkisel toprak kazısı sonrası yapılan bir işlem olduğunu, yarma ve ariyetten gelen malzemeyle yapılan dolguyla ilişkilendirilmesinin mümkün olmadığını, ayrıca Poz no 2200 ve 2202'ye ait birim fiyatlar incelendiğinde birim fiyata dahil olmayan masraflar bölümünde dolgu altlarında yapılacak zayıf ve bitkisel toprak kazısı ile sulama ve sıkıştırmanın, ödemenin dışında ayrı bir imalat olarak bırakıldığının görülmekte olduğunu, buna göre zayıf ve bitkisel toprak temizliğine ait imalatın 2200 ve 2202 Poz nolu imalatlara ait ödemelerin alt sınırı olarak belirlendiğini,

2200 ve 2202 Poz nolu yarma ve yan ariyet kazısı yapılması imalatlarına ait birim fiyat tarifleri incelendiğinde dolgu tabanının sıkıştırılmasına ait bir ifadenin birim fiyat içinde yer almadığını, aynı şekilde 2200 ve 2202 Poz nolu imalatlara ait analizler (Poz No: 15-001/A-B'den 15.023/B'ye kadar) incelendiğinde sıkıştırma bedeli olarak herhangi bir ödemenin analizlerde yer almadığını (EK Poz No: 15-001/A analizi), kaldı ki 2200 ve 2202 poz nolu yarma ve ariyet kazısından dolguya gelen malzemenin sulanıp sıkıştırılması işleminin birim fiyata dahil olmayan imalatlar arasında yer alıp poz no 2209 ile ayrıca ödendiğini,

2209 Poz nolu Dolguya gelen Her cins ve Klastaki Kazı Malzemesinin sulanması ve sıkıştırması imalatına ait birim fiyat tarifi incelendiğinde Birim Fiyata dahil olan Masraflar bölümündeki "Sulama ve Sıkıştırma malzemelerinin iş başında temini, dolguya gelmiş ve sıkıştırma makinelerinin cinsine göre ……………. " diye devam eden ifadede incelendiğinde, bu pozla yapılan ödemenin dolguya gelen yarma yan ariyet kazısı ile ocak ariyet kazısı malzemesiyle sınırlı olduğunu, dolgu tabanında yapılan sıkıştırma imalatını kapsamadığını, belirtilen açıklamalar neticesinde dolgu tabanında yapılan sulama ve sıkıştırmanın ayrı bir imalat olduğunu, 2200, 2202 ve 2209 poz no'lu imalatlar dışında yer aldığını ve ayrıca ödenmesi gerektiğini belirterek verilen tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmiştir.

Savcılık Makamı karşılama yazısında, Temyiz Kurulunun benzer konuda verdiği 15.05.2010 tarihli ve 31485 (tutanak) sayılı ref kararı gereğince talebin kabul edilerek tazmin hükmünün kaldırması, yönünde görüş belirtmiştir.

2200 Her Cins ve Klastaki Zeminde Yarma ve Yan Ariyet Kazısı Yapılması ve Kullanılması birim fiyatının tarifi şöyledir: Y.F.Ş.’nin 10., 11., 12., 14., 15. ve 40.kısımlarındaki esaslar ve şartlar dahilinde, her cins ve klastaki zeminde yarma ve yan ariyet kazısı yapılması ve kullanılması.

Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar:

Yarma, yan ariyet ve dolgu sahalarındaki temizleme ve sökme işlerinin yapılması, gerektiğinde kompresör ve patlayıcı madde de kullanılarak yarma ve yan ariyet sahalarında; zayıf zemin, bataklık, yumuşak veya sert toprak, yumuşak veya sert küskülük, yumuşak kaya, sert kaya ve çok sert kaya kazılarının yapılması, kırmataş, şose ve asfalt sökülmesi, bunlardan çıkan her cins kazı ve sökme malzemelerinin vasıtalara yüklenmesi, nihai ortalama 100 m. mesafeyi kadar taşınması, boşaltılması, tabaka tabaka serilmesi ve düzeltilmesi veya idarece gösterilecek yerlerde, idarece istenecek şekilde depo veya istif edilmesi suretiyle her cins ve klastaki zeminde yarma ve yan ariyet kazısının yapılması ve kullanılması, aşağıda “Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar” başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin yapılması için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile müteahhit karı ve genel masraflar.

Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar:

Dolgu veya depoya gidecek beher m³ kazının nihai ortalama 100 m. den fazla mesafeye taşınması, yol kamulaştırma sahası ile ariyet ve ocak yerlerinde yapılacak “Ağaç kesme ve daha önce kesilmiş ağaçların köklerinin sökülmesi” işleri, dolgu altlarında yapılan zayıf (bitkisel toprak v.s.) ve oynak (batak ve balçık) zemin kazıları, dolgu altlarındaki mevcut yol yüzeylerinin sürülerek kabartılması işleri, kazılmış malzemenin dolgularda kullanılması sırasında yaptırılan “Sulama” ve “Sıkıştırma” işleri, Poz 18.190 dışındaki yıkma ve sökme işleri.

2202 Her Cins ve Klastaki Zeminde Ocak Ariyeti Kazısı Yapılması ve Kullanılması birim fiyatının tarifi şöyledir: Zayıf zemin, yumuşak veya sert toprak, yumuşak veya sert küskülük zemin, yumuşak kaya, sert kaya, çok sert kaya dahil her cins ve klastaki zeminde Y.F.Ş.nin 10, 11, 12, 14 ve 15 kısımlarındaki esaslar ve şartlar dahilinde temizleme ve sökme işleri ile ocak ariyet kazısı yapılması ve kazının kontrol mühendisinin göstereceği yerlerde kullanılması.

Birim Fiyat Dahil Olan Masraflar

Poz 2200 deki gibidir.

Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar

Poz 2200 deki gibidir.

Ölçü: Poz 2200 deki gibidir.

15.052/5 poz nolu, titreşimli silindirle sıkıştırma yapılması birim fiyatının tarifi şöyledir: Poz 15.051 deki esaslar dahilinde titreşimli silindir ile sıkıştırma yapılması.

15.051 poz nolu, titreşimli silindirle sıkıştırma yapılması birim fiyatının tarifi şöyledir: Y.F.Ş.nin 14. kısmındaki esaslar ve şartlar dahilinde titreşimli silindir ile sıkıştırma yapılması.

Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar: Niteliği yukarıda belirtilen titreşimli silindirin işbaşında temini ve sıkıştırmanın yapılması için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme. makine, alet ve edevat masrafları ile müteahhit karı ve genel masraflar.

2204 poz nolu dolgu altlarındaki her cins zayıf ve oynak zeminlerin kazılması birim fiyatının tarifi şöyledir: Y.F.Ş. nin 11,12,14,ve 15. kısımlarındaki esaslar ve şartlar dahilinde yol dolgusunun zemine oturacağı kısımlardaki her cins zayıf zemin, bitkisel toprak, batak ve balçık zeminlerin kazılması ve kullanılması. Birim Fiyata Dahil Olan Masraflar: Yol dolgusunun oturacağı kısımlarındaki zayıf zemin, bitkisel toprak, batak ve balçık zeminlerin kazılması, kazı malzemelerinin vasıtalara yüklenmesi, nihai ortalama 100 m mesafeye kadar taşınması, boşaltılması tabaka tabaka serilmesi ve düzeltilmesi veya idarece gösterilen yerlerde, idarece istenecek şekilde depo edilmesi, suretiyle hafriyatın yapılması, aşağıda "birim fiyata dahil olmayan masraflar" başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin yapılması için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme, makine alet ve edevat masrafları ile müteahhit karı ve genel masraflar. Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar: Şevlere veya depoya gidecek beher m3 kazının nihai ortalama 100 m.den fazla mesafeye taşınması, dolgu altlarında yapılacak "ağaç kesme" işleri. ÖLÇÜ: Yukarıdaki sayılmış malzemenin kazılmadan önce yerinde ölçülen ve sahalar ortalaması metodu ile hesap edilen m3 cinsinden hacmidir. ÖDEME: Birim Fiyat Cetvelinde, Poz 2204 deki <> m3 birim fiyatı üzerinden yapılır. NOT: 1- Dolgu altlarına rastlayan kesimlerde yapılacak temizleme ve sökme işleri, 2200, 2210, 2220, 2230/1, 2230/2, 2230/3 Poz No.lu birim fiyatlara dahil edilmiş bulunduğundan bu işler için ayrıca ödeme yapılmaz. 2- Projede gösterilmiş bulunan yol ekseni herhangi bir sebeple değişse dahi yeni yol ekseni üzerindeki dolguların altlarında yapılacak zayıf (bitkisel toprak vs.) ve oynak (batak ve balçık) zemin kazıları için de bu birim fiyat aynen uygulanır.

İlamda; 2200 ve 2209 poz nolu birim fiyatlara dahil bulunan işlemler dışında dolgu imalatı yapılmadığı, 15.052/5 poz nolu tarif gereğince, titreşimli silindir ile sıkıştırma yapılması işleminin Y.F.Ş.nin 14. kısmındaki esaslar ve şartlar dahilinde yapılmasının hüküm altına alındığını ve yol dolgusuyla ilgili olamadığı hüküm altına alınarak, mükerrer olan bu işlem için tazmin hükmedilmiştir.

Dilekçiler, 2209 pozu ile yapılan imalatın dolgu malzemesinin sıkıştırılması işlemi olduğunu, 15.052/5 pozu ile yapılan imalatın ise kazı yapılan ve dolguya hazırlanan zeminlerdeki dolguya elverişli olmayan ağaç köklerinin temizlenmesi, zayıf toprak ve benzeri malzemenin giderilmesi işlemleri olduğunu ve bu işlemlerin karşılığının diğer birim fiyatlara dahil bulunmadığını iddia etmektedir.

Yollar Fenni Şartnamesinin Yol Alt Yapısı başlıklı 2. Bölümünün; 11. Kısmı, zayıf zeminlerin kaldırılıp depo edilmesi ve oynak (batak) zeminlerde inşaat metotları, 14. Kısmı ise dolgularla ilgilidir.

Dolguda kullanılacak malzemenin temini 2200’lü pozlarla, sıkıştırma işlemi de 2209 pozu ile yapılmaktadır. Adı geçen işte ayrıca 2204 poz nolu Dolgu Altlarındaki Her Cins Zayıf Ve Oynak Zeminlerin Kazılması fiyatı kullanılmıştır. Dilekçi zayıf zemin kazısı yapıldıktan sonra 15052/4 poz nolu sıkıştırma işleminin yapılarak zeminin dolguya hazır hale getirildiğini iddia etmektedir. Bu işlemin de YFŞ’nin 14.3 kısmındaki esaslar ve şartlar dahilinde, zayıf zemin kazısı yapıldıktan sonra yapılan titreşimli silindir ile sıkıştırma yapılması işlemi olduğunu iddia etmektedir. Bu işlemler YFŞ ile yapılması kayıt altına alınan işlemler olup, bu işlemlerin karşılığı ilamda belirtilen fiyatlara dahil bulunmamaktadır. İlamda, dolguya elverişli olmayan zayıf zemin vb. malzeme bulunması durumunda bunun depoya nakledilmesi gerektiği, hak ediş raporlarında bununla ilgili bir ödeme bulunmadığından gerçekte böyle bir işlemin de yapılmadığı iddia edilmekte ise de, bu malzemelerin 100 metreden uzağa depolanması gereken durumlarda nakliye bedeli ödenmesi gerekmektedir.

Bu itibarla, dilekçilerin iddialarının kabulü ile 766 sayılı ilamın 10. maddesi ile 6.052,64-$’a ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

2. 766 sayılı ilamın 12. maddesi ile Eksen. Öngün İş Ortaklığı taahhüdünde bulunan 9.129.568.964.856. TL ihale bedelli Sungurlu. Delice 4.Blg.Hududu Yolu işinde, 15.052/5 poz nolu "Titreşimli Silindir ile Sıkıştırma Yapılması" birim fiyatı ile ödeme yapılması sonucu kamu zararına neden olunduğu gerekçesi ile 35.930,33. YTL’ ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçinin dilekçesi, savcılık karşılaması bu ilamın 1. maddesinde belirtildiği gibi olup sözü edilen madde de belirtilen gerekçelerle; dilekçilerin iddialarının kabulü ile 766 sayılı ilamın 12. maddesi ile 35.930,33- YTL’ ye ilişkin olarak verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

Karar verildiği 21.03.2012 tarih ve 34589 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.