Sayıştay 4. Dairesi 31316 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2006

• Daire: 4

• Dosya No: 31316

• Tutanak No: 34112

• Tutanak Tarihi: 27.12.2011

• Konu:

KARAR

TEMYİZ KURULU KARARI

Duruşma talebinde bulunan dilekçi Yiğit ALPOGAN ile Sayıştay Savcısının sözlü açıklamalarının dinlenmesinden ve dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü;

767 sayılı İlam’ın 1. maddesi ile, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği’nde kadro karşılığı sözleşmeli olarak çalışan 7800 ek göstergeli Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri ile 5300 ve üzerinde ek göstergeleri bulunan Baş Müşavir, Müşavir, 2. Hukuk Müşaviri, Grup Başkanı, Şube Müdürü ve Doktor unvanlı personele mevzuata aykırı olarak makam tazminatı ödenmesi nedeniyle 51.173,97.-TL’ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde özetle, 657 sayılı Kanuna eklenen Ek 26. madde ve IV sayılı Makam Tazminatı Cetveli’nde makam tazminatı ödemesinde sadece ek gösterge kriterinin esas alındığını, makam tazminatı ödemesinde kadrolu ya da kadro karşılığı sözleşmeli personel ayırımının yapılmadığını, 2945 sayılı Milli Güvenlik Kurulu ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Kanunu’nun 17. maddesinin birinci fıkrası ile Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliği’nin 26. maddesinin son fıkrasına göre kanununda ve yönetmelikte hüküm bulunmayan hususlarda 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerinin uygulanacağının belirtildiğini, bu nedenle 527 ve 570 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameler ile yapılan düzenleme ve 657 sayılı Kanun’a eklenen Ek 26. madde ve IV sayılı Makam Tazminatı Cetveli’nde belirtilen ek göstergelere sahip personele makam tazminatı ödendiğini, kadro karşılığı sözleşmeli çalışan personele makam tazminatı ödenmeyeceğine dair 527 ve 570 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamelerde bir hüküm bulunmadığını, ayrıca Başbakandan alınan sözleşme ücreti ve diğer ödemeler onayında da makam tazminatı ödenmesinin öngörüldüğünü, kanun koyucunun kadro karşılığı sözleşmeli çalışan personele makam tazminatı ödenmeyeceğini kabul etmesi halinde bunu açıkça madde metninde belirteceğini, nitekim temsil tazminatı ile ilgili düzenlemede kadro karşılığı çalışan personele temsil tazminatının ödenmeyeceğinin açıkça hüküm altına alındığını, 2945 sayılı yasa ile 07.08.2003 tarihinde getirilen değişiklikler sonrasında da personelin özlük hakkını ilgilendiren bir değişiklik öngörülmediğinden önceki uygulamaların devam ettirildiğini, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği kadro karşılığı sözleşmeli personelinin sözleşmeli personel çalıştırılmasına ilişkin esasları düzenleyen Bakanlar Kurulu Kararına tabi olmadığını, kadro karşılığı çalışan personele ilişkin hizmet sözleşmelerinin her yıl Maliye Bakanlığınca vize edilerek Başbakanlık personelinden ayrı olarak kurumlarına gönderildiğini, Genel Sekreterlikte çalışan sözleşmeli personele 8 Ocak 2004 tarihinde düzenlenerek yürürlüğe giren Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliğinin 23’üncü maddesi hükmünden hareketle Kurulda çalışan kadro karşılığı sözleşmeli personele makam tazminatı ödenmemesi gerektiği şeklindeki ifadenin kişisel ve zorlama bir yorum olduğunu, 2945 sayılı MGK ve MGK Genel Sekreterliği Kanununa 4963 sayılı Kanunla bir takım değişiklikler yapıldığını ancak bu değişikliklerde özlük haklarına ilişkin 17. madde ve devamında herhangi bir değişiklik yapılmadığını, burada tamamen “kazanılmış hak” prensibinin dikkate alındığını, kanun koyucunun MGK Genel Sekreterliğinde makam tazminatı alan personelinin kanun değişikliğine kadar yapılan uygulamalardan farklı bir uygulamaya gitme niyetinde olsa idi bunu açıkça ifade edeceğini, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliği’nin 23. maddesinde “emsal alınır” denilmediğini, “yapılan uygulama emsal alınarak tespit edilir” denildiğini, “emsali personel” tanımının düz bir eşitliği ifade etmediğini; aynı görev, yetki ve sorumluluğu taşıyanların birbirine emsal olabileceklerini, MGK Genel Sekreteri, MGK Genel Sekreter Yardımcısı gibi unvanların benzerinin olmadığı gibi yetki ve sorumluluk yönünden de benzerinin bulunmadığını; kadro karşılığı sözleşmeli çalışan Başbakan Müsteşarına makam tazminatı ödendiğini, bu nedenle kadrolu çalışanların makam tazminatı aldıklarını, Başbakanlık merkez teşkilatında çalışan kadro karşılığı sözleşmeli personele makam tazminatı ödenmemesinin nedeninin ek göstergelerine ilişkin olabileceğini, Sayıştay Temyiz Kurulunun Milli Güvenlik Kururlu Genel Sekreterliğinde çalışan kadro karşılığı sözleşmeli personelin makam tazminatı alabileceklerine ilişkin 18.10.2005 tarih ve 28142 tutanak sayılı ve 12.02.2008 tarih ve 29915 tutanak sayılı kararları bulunduğunu, yapılan makam tazminatı ödemesinin mevzuata uygun olduğunu belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını istemiştir.

Savcılığın karşılama yazısında, 657 sayılı Kanunun “Makam Tazminatı” verilmesini öngören IV sayılı cetvelinde makam tazminatı ödenmesinde kadro ve sözleşmeli personel ayrımı yapılmadığı, kaldı ki Sayıştay Temyiz Kurulunun 18.10.2005 tarihli ve 28142 sayılı, 12.02.2008 tarihli ve 29915 sayılı kararlarının kadro karşılığı sözleşmeli çalışan personele makam tazminatı verilebileceği yönünde olduğu bu nedenle ilgilinin temyiz talebinin kabulü ile tazmin hükmünün kaldırılmasının uygun olacağı belirtilmiştir.

28.06.1978 gün ve 7/15754 sayılı Sözleşmeli personel çalıştırılmasına ilişkin esasları düzenleyen Bakanlar Kurulu Kararı’nın 1. maddesinde;

“Genel Bütçeye dahil dairelerde, katma bütçeli idarelerde, döner sermayeli kuruluşlarda, belediyelerde, özel idarelerde ve kamu iktisadi teşebbüslerinde (sermayesinin yarısından fazlası yukarıda sayılan kuruluşlara ait olanlar dahil) Özel Bütçeli İdareler ile 233 sayılı Kanun Hükmünde Kararname kapsamı dışında kalan kuruluşlarda sözleşme ile çalıştırılacak personel hakkında aşağıdaki hükümler uygulanır.

(Ek: 15.5.1986-86/10682 BKK) Teşkilat kanunlarında özel hükümler bulunan kuruluşlar hakkında bu esaslar uygulanmaz.

….…” denilmektedir.

09.11.1983 tarih ve 2945 sayılı Milli Güvenlik Kurulu ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Kanunu’nun “Özel Hükümler” başlıklı 17. maddesinde,

“Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği personeli aşağıdaki özel hükümler dışında 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa tabidir.

Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği kadroları genel hükümlere uygun olarak tespit edilen ek göstergeleri ile birlikte Genel Sekreterin teklifi ve Başbakanın onayı ile ihdas edilir veya kaldırılır.

657 sayılı Devlet Memurları Kanununa 31/7/1970 tarih ve 1327 sayılı Kanunla eklenen zam ve tazminatlara ilişkin ek madde gereğince, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği personelinin görev ve kadro unvanları esas alınarak kimlere ne oranda ödeme yapılacağı; tespit olunan azami miktar ve oranları geçmemek üzere Genel Sekreterin teklifi ve Başbakanın onayı ile belirlenir.

……

Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliğinde çalıştırılacak sözleşmeli personelde 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 4 üncü maddesindeki şartlar aranmaz. Bunların istihdam şekli, sözleşme esasları, Bakanlar Kurulunca tespit edilecek tavanı aşmamak üzere alacakları en az ve en çok ücretleri ile sosyal haklarına ait esaslar yönetmelikle düzenlenir.

(Ek : 8/4/1990 - KHK - 417/1 md.) Sözleşme ile çalıştırılacak personel, istekleri üzerine T.C. Emekli Sandığı ile ilgilendirilirler.” Hükmü yer almaktadır.

08.01.2004 tarih ve 25340 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliği’nin “Sözleşmeli Personel” başlıklı 23. maddesinin birinci fıkrasında, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği kadrolarının tahsis edildiği görevlerin hepsinde bu kadrolar karşılık gösterilmek suretiyle Başbakanın onayı ile sözleşmeli personel çalıştırılabileceği; üçüncü fıkrasında sözleşmeli personelin aylık ücretlerinin Genel Sekreterin teklifi ve Başbakanın onayı ile tespit edileceği; dördüncü fıkrasında, kadro karşılık gösterilmek suretiyle sözleşmeli olarak istihdam edilecek personele ödenecek sözleşme ücreti, ikramiye, zam ve tazminat miktarı ile diğer mali ve sosyal hakların, Başbakanlık Merkez teşkilatında kadro karşılık gösterilmek suretiyle sözleşmeli olarak çalıştırılan personel hakkında yapılan uygulama emsal alınarak tespit edileceği, son fıkrasında ise yönetmelikte hüküm bulunmayan hususlarda, sözleşmeli personel hakkında 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümlerinin uygulanacağı hükme bağlanmıştır.

Aynı Yönetmeliğin “Personelin Kadroları ve Yapılacak Ödemeler” başlıklı 26. maddesinin ikinci fıkrasında ise; “657 sayılı Devlet Memurları Kanununun zam ve tazminatlara ilişkin hükmü gereğince, Genel Sekreterlik personelinin görev ve kadro unvanları esas alınarak kimlere ne oranda ödeme yapılacağı, her yıl sonunda Genel Sekreterin teklifi ve Başbakanın onayı ile belirlenir ve izleyen mali yıl başından itibaren uygulanır.” denilmektedir.

Bu durumda Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği’nde kadro karşılığı sözleşmeli olarak çalışan personele ödenecek mali haklar; 8 Ocak 2004 tarihinde Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliği’nin 23’üncü maddesi hükmüne göre, yani Başbakanlık merkez teşkilatında kadro karşılığı gösterilmek suretiyle sözleşmeli olarak çalıştırılan personel emsal alınarak yapılmalıdır.

Öte yandan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun makam tazminatına ilişkin Ek 26. maddesinin (a) bendinde; “Bu Kanuna ekli IV sayılı cetvelde unvanları yazılı görevlerde bulunanlara hizalarında gösterilen gösterge rakamlarının memur aylıklarına uygulanan katsayı ile çarpımı sonucu bulunan miktarda makam tazminatı ödenir. Makam tazminatı damga vergisi hariç herhangi bir vergiye tabi tutulmaz ve ödemelerde aylıklara ilişkin hükümler uygulanır. Bu tazminattan yararlananlara ayrıca yüksek hakimlik tazminatı ödenmez.” denilmektedir

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’na ekli IV Sayılı Makam Tazminatı Cetveli’nin 3. sırasında, Büyükelçiler ile ek göstergeleri bu düzeyde veya daha yüksek tespit edilen kadrolara atanmış olanlara 7000; 4. sırasında ise, Başbakan Müşavirleri ile ek göstergeleri bu düzeyde veya daha yüksek tespit edilen kadrolara atanmış olanlara 4500 gösterge rakamı üzerinden makam tazminatı verilmesi kararlaştırılmıştır.

“Başbakanlıkta Çalışan Sözleşmeli Personel Hakkında Hizmet Sözleşmesi Esasları”nın “Ücret ve Diğer Mali Haklar” başlıklı 8. maddesinde aynen “Sözleşmeli olarak çalışanlara, çalıştıkları günlerle orantılı olarak (hastalık ve senelik izin süreleri dahil) Ocak, Nisan, Temmuz ve Ekim aylarında ödenmek üzere mali yıl içinde dört aylık ücret ikramiye olarak verilir. Ayrıca 657 sayılı Devlet Memurları Kanununun 125 inci maddesinde sayılan disiplin suçlarından herhangi birisinden o mali yıl içerisinde ceza almamış ve son sicil notu olumlu olanlara Haziran ve Aralık aylarında birer aylık ücret teşvik ikramiyesi olarak verilir. Müsteşara, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa ekli (IV) sayılı cetvel uyarınca belirlenen makam tazminatının yarısı ayrıca ödenir.”hükmü yer almaktadır.

Kamu kurum ve kuruluşlarında memur kavramı içerisinde görevlendirilenlere hangi ödemelerin yapılacağı 657 sayılı Devlet Memurları Kanununda veya bu Kanun ölçü alınarak kurum ve kuruluşların kendi teşkilat kanunlarında belirlenmiştir. Bu itibarla, kadro karşılığı sözleşmeli olarak çalışacak personele hangi tür ödemelerin yapılacağı hususunun, o kurum veya kuruluşların teşkilat kanunlarında açıkça bir hüküm bulunması veya sözleşmeli personele yapılacak her türlü ücret ödemelerinde açık bir yetkilendirmenin yapılmış olması gerekir.

Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği personelinin özlük haklarını düzenleyen 2945 sayılı Kanunun 17. maddesi hükmünde ve bu Kanunun uygulamasına ilişkin usul ve esasları düzenleyen Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliği hükümlerinde, sözleşmeli personelin aylık ücretlerinin, Genel Sekreterin teklifi ve Başbakanın onayı ile tespit edileceği, kadro karşılığı gösterilmek suretiyle sözleşmeli olarak istihdam edilecek personele ödenecek sözleşme ücretinin; ikramiye, zam ve tazminat miktarı ile diğer mali ve sosyal hakların Başbakanlık merkez teşkilatında kadro karşılığı gösterilmek suretiyle sözleşmeli olarak çalıştırılan personel hakkında yapılan uygulamanın emsal alınarak saptanacağı belirtilmiş olup, Genel Sekreterlikte sözleşmeli olarak görev yapan personele sözleşme ücretleri dışında veya bu ücretleri kapsamında ayrıca makam tazminatı ödeneceğine dair bir düzenleme bulunmamaktadır .

Bu nedenle, Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliğinde kadro karşılığı sözleşmeli olarak çalışanlardan, ek gösterge rakamları, 657 sayılı Kanuna ekli (IV) sayılı Makam Tazminatı Cetvelinde belirtilen sıradaki ek gösterge rakamını tutanlara, salt bu ek gösterge rakamlarından dolayı makam tazminatından yararlandırılmalarına olanak görülmemektedir.

Gerek 2545 sayılı Kanunun 17. maddesi hükmünde gerekse anılan yönetmeliğin 23. maddesi hükmünde, bu kanun ve yönetmelikte hüküm bulunmayan haller bakımından, 657 sayılı Devlet Memurları Kanununa atıf yapılmış olması, kadro karşılığı istihdam edilen personele makam tazminatı ödeneceği anlamına gelmez, zira sözleşmeli personelin ücretlerinin kapsamı ve ne şekilde belirleneceği hususu, anılan hükümlerde ayrıca düzenlendiğinden, söz konusu atfın ücret veya ücret unsurlarına ilişkin olmadığı açıktır.

Bu durumda kadro karşılığı sözleşmeli olarak çalışan personele ödenecek mali haklar; 8 Ocak 2004 tarihinde düzenlenerek yürürlüğe giren Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliği’nin 23. maddesi hükmüne göre, yani Başbakanlık merkez teşkilatında kadro karşılığı gösterilmek sureti ile sözleşmeli olarak çalıştırılan personel emsal alınarak yapılmalıdır.

Başbakanlıkta çalışan sözleşmeli personele makam tazminatı ödenmemektedir. Bu personele belirlenen sözleşme ücretlerine ek olarak sosyal haklar ile koşulları gerçekleştirmek şartı ile yılda 2 kez ikramiye verilmektedir. Başbakanlık Müsteşarına ise IV sayılı cetvel uyarınca belirlenen makam tazminatının yarısı ayrıca ödenmektedir.

Başbakanlıkta çalışan merkez personelinin almadığı makam tazminatının; Milli Güvenlik Kurulu Sekreterliği’nde çalışanlara da verilmemesi gerekmektedir.

Milli Güvenlik Kurulu ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Kanunu’nun 17. maddesi ve Milli Güvenlik Kurulu Genel Sekreterliği Yönetmeliği’nin 26. maddesinde, personele yapılacak maaş ödemelerine ilişkin olarak ek gösterge, iş güçlüğü, iş riski, teminde güçlük zammı ve özel hizmet tazminatlarının Genel Sekreter teklifi ve Başbakan’ın onayıyla belirleneceği hükme bağlanmıştır. Bu nedenle bu ödemelere ilişkin Başbakanlık onayında ayrıca, “657 Sayılı Kanunun Ek 26.maddesinin (a) bendine göre makam tazminatı almaya hak kazananlara makam tazminatı ödenir” hükmüne yer verilmiş olması makam tazminatı ödemesinin yasal dayanağını oluşturmaz.

Bu itibarla, dilekçi iddialarının reddi ile 767 sayılı ilamın 1. maddesi ile verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 27.12.2011 tarih ve 34112 sayılı tutanakta yazılı olmakla işbu ilam tanzim kılındı.