Sayıştay 4. Dairesi 29243 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2004

• Daire: 4

• Dosya No: 29243

• Tutanak No: 29909

• Tutanak Tarihi: 05.02.2008

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü:

325 sayılı ilamın 2. maddesiyle; Büyükşehir Belediyesine ait resmi sayaçlarda kullanılan elektrik için yersiz olarak reaktif elektrik bedeli ile abone grubunun yanlış tespit edilmesi sonucunda yüksek tarifeden aktif ve reaktif enerji bedeli ödenmesi nedeniyle 61.266.839.647 TL.ye tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçiler ortak temyiz dilekçelerinde özetle; elektrik bağlantı, abone ve dağıtım işlerinin özel bir şirket eliyle yapıldığından abonelendirme işlemlerinin yanlış yapıldığını, hatalı gruplandırmanın çok eskiye dayandığını, sorgu üzerine tahsilat işlemleri için hemen harekete geçildiğini ancak bu talebin başvuru tarihinden itibaren geçerli olduğunu, reaktif sayaçlarının bulunmamasının teknik birimlerin gidermesi gereken bir sorun olduğunu ve reaktif ünitenin kurup kurulmamasının tamamen idari bir tasarruf olduğunu, reaktif ünitesinin kurulmamasından dolayı enerji bedeli ödenmesinde mevzuata aykırılık olmadığı yönünde de Sayıştay 8. Dairesinin 04.06.2002 tarih ve 5103 sayılı ilamının bulunduğunu, bu ünitenin kurulması için yüklü miktarda harcama yapılması gerekli olduğunu ayrıca yanlış abonelendirmeden doğan fazla ödemelerin tahsili için gerekli girişimlerin yapıldığını ve yargı sürecinin işlemeye devam ettiğini belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını istemektedirler.

A)Abone grubunun tespiti ile ilgili olarak;

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun 21.03.2003 tarih ve 112 numaralı ‘Perakende Satış ve Tarife Yapısında Kullanılan Usul ve Esaslar’ da Elektrik Enerjisi Perakende Satış Tarifelerine Esas Abone Grupları ayrıntılı olarak açıklanmış bulunmaktadır. Bu hükümlere göre, abone gruplarının her biri için ödeyeceği elektrik birim fiyatı yıl içinde değişmekle birlikte birbirinden farklı belirlenmektedir. Bu tarifelerde bir kısım abone gruplarına diğerlerine kıyasla daha düşük birim fiyat öngörülmektedir. Bundan dolayı bir sayacın hangi abone grubuna dahil olacağı fiyat avantajı açısından önem arz etmektedir. Abone gruplarının değiştirilmesi elektrik abonesinin müracaatı ile elektrik şirketi tarafından yapılmaktadır. Bu nedenle abone grubunun tespitinde esas sorumluluk abonelerdedir.

Yapılan incelemede;

‘Genel Aydınlatma’ grubunda yer alması gereken H.Ahmet Yesevi Parkı Genel Aydınlatma,Anadolu Fuarı, Eski Lunapark Aydınlatma, Sivas Cad. Beğ.Önü Aydınlatma, Sivas Cad. Başak Tv.Önü Aydınlatma, Belediye Sarayı Bahçe Aydınlatma, Beştepeler Gösteri Merkezi elektrik sayaçlarına ilişkin aboneliklerinin daha pahalı olan ‘Resmi Daireler’ grubuna dahil edildiği,

‘İçme ve Kullanma Suyu’ grubunda yer alması gereken Bölge Trafik Yanı Su Pomp., Mimar Sinan Kav. Refuj Su Pomp. elektrik sayaçlarına ilişkin aboneliklerin daha pahalı olan ‘Resmi Daireler’ grubuna dahil edildiği,

‘Hayır Kurumları, Dernekler,…..resmi sağlık kuruluşları’ grubunda yer alması gereken Darülaceze(1), Darülaceze(2), Yeni Huzurevi, M.Gazioğlu Huzurevi elektrik sayaçlarına ilişkin aboneliklerin daha pahalı olan ‘Resmi Daireler’ grubuna dahil edildiği,

‘Hayır Kurumları, Dernekler,…..resmi sağlık kuruluşları’ grubunda yer alması gereken Arg.Sağlık Ocağı elektrik sayacına ilişkin aboneliğin daha pahalı olan ‘Sanayi’ grubuna dahil edildiği görülmüştür.

Bu açıklamalara göre, içme ve kullanma suyu, ibadethane ve genel aydınlatma, hayır kurumları,dernekler, vakıflar, müzeler, resmi okullar, resmi yurtlar, resmi kurslar, spor tesisleri, resmi üniversite, resmi yüksek okullar, resmi sağlık kuruluşları gibi birimler için tüketilen elektrik bedelinin ödenmesinde daha ucuz birim fiyatların uygulanması yerine resmi daireler ve sanayi grupları için belirlenen daha pahalı birim fiyatların uygulanması mevzuata uygun olmadığından ilamın 2(A) bendiyle ilgili verilen tazmin hükmünün TASDİKİNİN, uygun olacağı düşünülmektedir.

B) Reaktif enerji bedelinin ödenmesi ile ilgili olarak;

Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun 21.03.2003 tarih ve 112 numaralı ‘Perakende Satış ve Tarife Yapısında Kullanılan Usul ve Esaslar’ da:

“Reaktif enerji tarifesi, tek veya çift terimli tarifeden elektrik enerjisi satın alan aboneye aşağıdaki şartlar dahilinde uygulanır.

a) Abone, çekeceği reaktif enerjiyi ölçmek üzere gerekli ölçü aletlerini tesis etmek zorundadır. Reaktif enerjiyi ölçen düzeni olmayan abonenin, o dönemde çektiği aktif enerjinin 0.90 (yüzde doksan) katı reaktif enerji çektiği kabul edilir. Reaktif enerji sayaçlarına geri dönmesiz mandal takılması zorunludur.

Reaktif enerji ölçü aletleri olmadığı için, çektiği aktif enerjinin 0.90 (yüzde doksan) katı reaktif enerji bedeli ödemek durumunda kalan abonelerin, fazladan bir bedel ödememelerini teminen ve talepleri halinde, temin edecekleri reaktif enerji ölçü aletlerinin monte edilmesi dağıtım şirketi tarafından yapılır.

b)…

c)…

d) Mesken aboneleri dışında kalan tek fazla beslenen abone ile bağlantı gücü 9 (dokuz) kW'a (dahil) kadar olan aboneye ve yürürlüğe konulan elektrik enerjisi satış tarifelerinde reaktif enerji bedeli belirtilmemiş olan abonelere reaktif enerji tarifesi uygulanmaz.” denilmektedir.

Yukarıda belirtilen ‘Esas ve Usuller’de, tek veya çift terimli tarifeden elektrik enerjisi satın alan abonelerin, çekecekleri reaktif enerjiyi ölçmek için ölçü aletlerini tesis etmelerinin gerekli olduğu belirtilmekte ise de, elektrik idaresi tarafından düzenlenen elektrik faturaları belirtilen mevzuat hükümlerine göre reaktif enerji bedelli olarak düzenlenmektedir. Tesisleri kurulmadığı için reaktif enerji bedeli de dahil olarak düzenlenen elektrik fatura bedellerinin ödenmemesi durumunda ise ilgili Yönetmelik gereği gecikme faizi uygulanmaktadır.

Yapılan incelemede; toplam 38.387.182.471 TL. reaktif enerji bedeli ödendiği bunun 36.853.452.183 TL.sinin; hatalı abone grubunda gösterilen yani elektrik enerjisi fiyat tarifinde hizasında reaktif enerji tarifesi belirtilmeyen abone gruplarından genel aydınlatma, ibadethane, hayır kurumları……resmi sağlık kuruluşları grubunda olması gerekirken resmi daire ve sanayi grubunda gösterildiği ve elektrik enerjisi satış tarifesinde de bu gruplar için reaktif enerji bedeli belirtilmiş olduğundan dolayı ödendiği, kalan 1.533.730.288 TL.nin de doğru abone grubunda olmasına rağmen reaktif ölçü tesisi olmadığı için aktif enerji miktarının 0.90 katına tekabül eden miktar için ödendiği görülmüştür.

TEDAŞ tarafından hazırlanıp Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu’nun onayı ile uygulamaya konulan 2004 yılı Perakende Satış Tarifelerinde içme ve kullanma suyu abone grubu ile Resmi Daire abone grubu için reaktif enerji tarifesi düzenlenmiş iken, genel aydınlatma,ibadethane, spor tesisleri, Resmi Okullar, Resmi Sağlık Kuruluşları v.b. abone grubu için reaktif enerji tarifesi belirlenmediği görülmektedir.

Buna göre ‘Parekende Satış ve Tarife Yapısında Kullanılan Usul ve Esaslar’ın 2.4 (d) bendi ile ilgili yıl Perakende Satış Tarifeleri gereği; Kayseri Büyükşehir Belediyesine bağlı genel aydınlatma, sağlık birimleri, ibadethane, hayır kurumları gibi yerlerde tüketilen elektrikle ilgili faturaların ödenmesinde, reaktif enerji bedeli ödemesinden muaf olan bu gruplara ait fiyat tarifesinin esas alınarak elektrik faturalarının ödenmesi gerektiğinden 36.853.452.183 TL. olarak ödenen reaktif enerji bedeli, mevzuata aykırı bir ödemedir. Kalan 1.533.730.288 TL.lik reaktif enerji bedelinin ise; bahsedilen Usul ve Esasların 2.4.(a) bendi gereği reaktif enerji ölçen düzeni olmayan abonenin, çektiği aktif enerjinin 0.90 katı reaktif çektiği kabul edildiğinden ve ödemek zorunda olunduğundan 38.387.182.471 TL.lik toplam reaktif enerji bedelinden düşülmesi gerekmektedir.

Bu açıklamalara göre,

İlamın 2.maddesiyle verilen 61.266.839.647 TL.ye ilişkin tazmin hükmünden; mevzuata uygun bulunan 2(B) bendindeki 1.533.730.288 TL.nin düşülerek, hatalı tarife uygulanması ve buna bağlı olarak reaktif enerji bedelinden muaf aboneler için reaktif enerji bedeli ödenmesi nedeniyle mevzuata uygun bulunmayan 2(A) bendindeki 22.879.657.176 TL. ile 2(B) bendindeki 36.853.452.183 TL.nin sonuç olarak 59.733.109.359 TL.nin ;

182.314.389 TL.sinin tahakkuk memuru Ali ÇELEBİ (Yazı ve Kar.Da.Baş.) ile sayman Mehmet KOÇ (Hes.İş.Da.Baş.) un,

9. 327. 570. 941 TL. sinin tahakkuk memuru Dr. Erol BEDİR (Per. Ve Eği. Da. Baş. ) ile sayman Mehmet KOÇ (Hes. İş. Da. Baş. ) un,
10. 818. 563. 183 TL. sinin tahakkuk memuru Abdullah Büyükkeçeci (Fen İş. Da. Baş. ) ile sayman Mehmet KOÇ (Hes. İş. Da. Baş. ) un,

32.754.962.045 TL.sinin tahakkuk memuru Ali HASDAL (Fen İş.Da. Baş.V.) ile sayman Mehmet KOÇ (Hes.İş.Da.Baş.) un,

146.482.545 TL.sinin tahakkuk memuru Dr.Hasan Hüseyin ULUDAĞ (Sağlık Da. Baş.) ile sayman Mehmet KOÇ (Hes.İş.Da.Baş.) un,

2. 906. 999. 652 TL. sinin tahakkuk memuru İbrahim KELEŞOĞLU (İşt. Ve İçl. Da. Baş. ) ile sayman Mehmet KOÇ (Hes. İş. Da. Baş. ) un,
3. 596. 216. 604 TL. sinin tahakkuk memuru Dr. Seyit Ahmet OKUR (Sağlık İşl. Sos. Hiz. Da. Baş. ) ile sayman Mehmet KOÇ (Hes. İş. Da. Baş. ) un,

uhdelerinde kalmak üzere DÜZELTİLMEK SURETİYLE TASDİKİNE,

Karar verildiği 05.02.2008 tarih ve 29901 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilâm tanzim kılılndı.