Sayıştay 4. Dairesi 28148 Kararı -

Temyiz Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Kamu İdaresi:

• Yılı: 2002

• Daire: 4

• Dosya No: 28148

• Tutanak No: 28583

• Tutanak Tarihi: 10.04.2006

• Konu:

KARAR

Dosyada mevcut belgelerin okunup incelenmesinden sonra gereği görüşüldü.

1. 641 sayılı ilamın 17. maddesi ile ; Turan İnş.Tur.İşl.Tic.San.Ltd. yükleniminde bulunan Yoncalı Barajı İnşaatı işinde, B. 15.313 poz nolu kaya kazılması imalatında, kazı malzemesinin depoya konulmasında nakliye bedelinin B. 07.D/4 (7) formülü üzerinden ödenmesi gerekirken B. 07.D/5 (8) formülüne göre ödenmesi sonucu fazla ödeme yapıldığı gerekçesiyle tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde; Nakliyelere ait Genel Notların (25 c) maddesinde "Her hangi bir malzeme tarif ve isim olarak B-07.D/3, B-07.D/4, B-07.D/5 pozlarından herhangi birinde zikredilmemişse ve nakliyesinin de ödenmesi icap ediyorsa bunun metreküpüne sadece B-07.D/4 pozu uygulanır" şeklinde bir ifade olduğunu. B-15.313 pozunun ise; B-07.D/5 karayolu ile taşımalar başlığı altındaki 2 inci maddede açıkça zikredilmiş olduğunu. Bu nedenle; B-15.313 pozu için, B-07.D/4 pozunun uygulanmasının düşünülemeyeceğini. Ayrıca sözleşmenin hiçbir maddesinin aynı özelliklere sahip malzemelere farklı nakliye birim fiyatı ödeneceğinden bahsetmemekte, tam tersine aynı cins malzemelerin nakil bedellerinin aynı sınıfta toplanması gerektiğini vurgulamakta olduğunu. İlamda 2 no'lu not hükmünden hareket ederek, dolgu yerine depoya nakledilen kazı artığı malzeme için B-07.D/4 pozu üzerinden nakliye bedeli ödenmesi gerektiğinin ileri sürülmüş olduğunu. "Kazının kaya olması durumu değiştirmez" yorumunun temel hatalı bir yorum olduğunu. Sözleşme ve ekleri ile birim fiyat tariflerine göre; kazının klasta belirlenen cinsi ve kazının kullanıldığı dolgu yerinin, fiyat oluşumunu etkileyen unsurlar olduğunu. Dolgu dışına atılmasının ise sözleşme içi bir uygulama olduğunu. Nakliye birim fiyatlarının da esas birim fiyatlara bağlı olarak tayin edilmekte olduğunu. 2 no'lu not hükmünün mefhumu muhalifinden hareket ederek kıyasen bir hüküm tesis edilmesinin mümkün olmadığı gibi, 2 nolu hükümde de; depoya götürülen kazı atığı malzeme için B-07.D/4 pozu üzerinden nakliye pozu ödeneceğine ilişkin bir hükmün yer almamakta olduğunu. Dolayısıyla söz konusu iddianın geçerli bir dayanağının da bulunmadığını, belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedir.

A) İlam hükmü, depoya taşınan kazı malzemesi için B.07.D/7 poz nolu taşıma formülü yerine B.07.D/8 poz nolu taşıma formülüne göre hesaplanan bedelin ödenmesi sonucu fazla ödeme yapıldığı gerekçesiyle verilmiştir.

Dilekçi itirazlarının gerekçesini, Kaya kazılarının B-07.D/5 (8) poz nolu nakliye birim fiyatında sayılmış olduğu, B-07.D/5 pozunda yer alan ve ilam hükmüne gerekçe olarak gösterilen “Poz no B-15.313’ün tatbik edildiği kaya kazılması yolda dolguda kullanılması işinde yol dolgusunda kullanılması şartı ile kazılan kayanın kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne uygulanır” hükmünün kazının baraj dolgusuna konulmasına karşı konulmuş bir şart olduğu, aynı şartlarda kazılan ve baraj dolgusunda kullanılan kaya kazıları için dolguda ölçülen miktar üzerinden B-07.D/3 pozundan ödeme yapılması gerektiğinden, bu şartın konmuş olduğu, kazı ve nakliye pozları birlikte incelendiğinde nakliye pozlarının kazı miktarının ölçüm yerine göre belirlendiğinin ve ilam hükmüne gerekçe oluşturan bu hükmün, aynı şartlarda kazılan ve baraj dolgusunda kullanılan kaya kazıları için dolguda ölçülen miktar üzerinden B-07.D/3 pozundan ödeme yapılması gerektiğinden, konmuş olduğunun görüleceği, Kazının kazı yerinde ölçülen miktarı ile dolguda ölçülen miktarlarının, kazım sırasında oluşan kabarma sonucu farklı olması nedeniyle nakliye birim fiyatlarının, kazı miktarının ölçüm yerine göre belirlenmiş olduğu, bunun nakliye formüllerinde yer alan ve nakliye mesafesi dışında tek farklı unsur olan S katsayısından da açıkça görüleceği, “Nakliyelere Ait Genel Notlar” başlığı altındaki 25. maddenin (c) fıkrasındaki “Herhangi bir malzeme tarif ve isim olarak B-07.D/3, B-07.D/4, B-07.D/5 pozlarından herhangi birinde zikredilmemişse ve nakliyesinin de ödenmesi icap ediyorsa bunun metreküpüne sadece B-07.D/4 pozu uygulanır.” hükmünün baraj inşaatının ana unsuru olan kazı ve kazı malzemelerini içermediği, bu hükmün baraj inşaatında münferit olarak ortaya çıkan, moloz nakli gibi durumları içeren bir hüküm olduğu, baraj inşaatının ana unsuru olan kazı malzemesinin her cinsinin nakliye formüllerinde sayılmış olduğu, baraj inşaatında ana unsur olan kazı malzemesinin herhangi bir cinsinin nakliye formüllerinde sayılmamış olmasının mümkün olamayacağı, oluşturmaktadır.

İlam hükmünde gerekçe olarak, B-07.D/5 (8) poz nolu nakliye birim fiyat tarifinde yer alan, “Poz no B-15.313’ün tatbik edildiği kaya kazılması yolda dolguda kullanılması işinde yol dolgusunda kullanılması şartı ile kazılan kayanın kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne uygulanır” hükmü ile “Nakliyelere Ait Genel Notlar” başlığı altındaki 25. maddenin (c) fıkrasındaki “Herhangi bir malzeme tarif ve isim olarak B-07.D/3, B-07.D/4, B-07.D/5 pozlarından herhangi birinde zikredilmemişse ve nakliyesinin de ödenmesi icap ediyorsa bunun metreküpüne sadece B-07.D/4 pozu uygulanır.” hükmü yer almaktadır.

İlam hükmün de gerekçe olarak yer alan “Nakliyelere Ait Genel Notlar” başlığı altındaki 25. maddenin (c) fıkrasındaki hüküm ilama yanlış yazılmıştır. “Herhangi bir malzeme tarif ve isim olarak…” ibaresi DSİ birim fiyat tarifleri kitabında “Herhangi bir malzeme tarif veya isim olarak…” şeklinde yer almaktadır. Yani nakliyesi ödenmesi gereken bir malzemenin nakliye birim fiyatlarında hem tarifinin, hem de isminin birlikte sayılması gerekmemektedir. Bir malzeme tarif veya isim olarak nakliye birim fiyatlarında sayılmış ise bu malzeme için “Nakliyelere Ait Genel Notlar” başlığı altındaki 25. maddenin (c) fıkrasındaki hükmün uygulanması mümkün görülmemektedir.

İlam hükmünde gerekçe olarak yer alan diğer hüküm ise, B-07.D/5 (8) poz nolu nakliye birim fiyat tarifindeki, “Poz no B-15.313’ün tatbik edildiği kaya kazılması yolda dolguda kullanılması işinde yol dolgusunda kullanılması şartı ile kazılan kayanın kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne uygulanır” hükmüdür.

Kazı ve nakliye birim fiyatlarının birlikte incelenmesinde; kazı birim fiyatlarında, kazının hangi amaca yönelik olarak yapıldığı esasına göre ölçüsünün yani yapılan kazı miktarının hesabının nasıl yapılacağının belirlendiği, nakliye birim fiyatlarının ise nakledilecek malzemelerin ölçüm yerleri esas alınarak belirlendiği görülmektedir.

Bu çerçevede; Nakliye birim fiyatlarında, ölçüm yeri dolgu mahalli olan kaya kazı malzemelerinin nakliye birim fiyatlarının B-07.D/3, ölçüm yeri kazı maktaı olan kaya kazılarının nakliye birim fiyatlarının B-07.D/5 pozundan ödeneceği esasının getirilmiş olduğu görülmektedir.

İlam hükmünde gerekçe olarak yer alan, B-07.D/5 (8) poz nolu nakliye birim fiyat tarifindeki, “Poz no B-15.313’ün tatbik edildiği kaya kazılması yolda dolguda kullanılması işinde yol dolgusunda kullanılması şartı ile kazılan kayanın kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne uygulanır” hükmünün B-15.313 poz nosu ile ariyet ocağında kazılan ve yol dolgusuna konan kazıların kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne B-07.D/5 pozu ile nakliye bedeli ödenirken, B-15.312 poz nosu ile ariyet ocağında B-15.313 pozu ile aynı şartlar altında kazılıp yol haricindeki dolgu, sedde ve/veya baraj dolgusuna konan kaya kazıların dolgu maktaında ölçülen beher metre küpüne B-07.D/3 pozundan nakliye bedeli ödenmesi gerekeceği için, bu ayrımın, yani ariyet ocağında kazılan kaya kazılarının yol dolgusunda kullanılması durumunda uygulanacak nakliye birim fiyatının ve yol haricindeki dolgu, sedde ve/veya baraj dolgusunda kullanılması durumunda uygulanacak olan nakliye birim fiyatının, bu iki durumda nakliye ödenecek malzeme miktarının farklı şekilde ölçülmesi nedeniyle farklı nakliye birim fiyatlarının uygulanmasının gerekeceğinin belirtilmesi amacıyla konmuş olduğu görülmektedir.

B-07.D/5 (8) poz nolu nakliye birim fiyat tarifindeki, “Poz no B-15.313’ün tatbik edildiği kaya kazılması yolda dolguda kullanılması işinde yol dolgusunda kullanılması şartı ile kazılan kayanın kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne uygulanır” hükmü nedeniyle, ilam hükmüne gerekçe teşkil eden “Nakliyelere Ait Genel Notlar” başlığı altındaki 25. maddenin (c) fıkrasındaki hükmün, B-15.313 pozundan yapılan Kaya kazıları, B-07.D/5 (8) poz nolu nakliye birim fiyat tarifinde yer alan, “Poz no B-15.313’ün tatbik edildiği kaya kazılması yolda dolguda kullanılması işinde yol dolgusunda kullanılması şartı ile kazılan kayanın kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne uygulanır” hükmü nedeniyle tarif olarak sayılmamış olduğu kabul edilse bile, yollarda yapılan kaya kazıları B-07.D/5 (8) poz nolu nakliye birim fiyatında isim olarak sayılmış olduğundan, uygulanabilirliğinin bulunmadığı, görülmektedir.

Diğer gerekçe olan B-07.D/5 (8) poz nolu nakliye birim fiyat tarifindeki, “Poz no B-15.313’ün tatbik edildiği kaya kazılması yolda dolguda kullanılması işinde yol dolgusunda kullanılması şartı ile kazılan kayanın kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne uygulanır” hükmünün B-15.313 poz nosu ile ariyet ocağında kazılan ve yol dolgusuna konan kazıların kazı maktaında ölçülen beher metre küpüne B-07.D/5 pozu ile nakliye bedeli ödenirken, B-15.312 poz nosu ile ariyet ocağında B-15.313 pozu ile aynı şartlar altında kazılıp yol haricindeki dolgu, sedde ve/veya baraj dolgusuna konan kaya kazıların dolgu maktaında ölçülen beher metre küpüne B-07.D/3 pozundan nakliye bedeli ödenmesi gerekeceği için, bu ayrımın, yani ariyet ocağında kazılan kaya kazılarının yol dolgusunda kullanılması durumunda uygulanacak nakliye birim fiyatının ve yol haricindeki dolgu, sedde ve/veya baraj dolgusunda kullanılması durumunda uygulanacak olan nakliye birim fiyatının, bu iki durumda nakliye ödenecek malzeme miktarının farklı şekilde ölçülmesi nedeniyle farklı nakliye birim fiyatlarının uygulanmasının gerekeceğinin belirtilmesi amacıyla konmuş olduğu, aynı yerde kazılan, fakat ayrı yerlerin dolgusunda kullanılan bu iki kazı malzemesinin miktarının, farklı hesaplanmasından dolayı (yol dolgusunda kazı maktaında, diğer dolgularda dolgu maktaında) nakliye birim fiyatlarının da farklı olacağını vurgulamak üzere konmuş bir hüküm olduğu, yol kazısından çıkıp depoya nakledilen kazı ile yol dolgusunda kullanılan kazıların nakliye birim fiyatlarının farklı olacağına dair bir hüküm olmadığı anlaşılmakta olduğundan, ilam hükmünün yerinde olmadığı görülmektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle 641 sayılı ilamın 17. maddesi ile verilen tazmin hükmünün KALDIRILMASINA,

2. 641 sayılı ilamın 73. maddesi ile ; Kayaoğlu İnşaat San.ve Tic.Ltd.Şti. yüklenimindeki “Malatya. Darende. Gökpınar Sulaması İnşaatı” işinde,

A) İlam tarihinden sonra yapılan tahsilat bildirilmektedir.

B) İlam tarihinden sonra yapılan tahsilat bildirilmektedir.

C) İlam tarihinden sonra yapılan tahsilat bildirilmektedir.

D) Yükleme boşaltma bedeli imalat birim fiyatına dahil olan kum çakıl malzemesi için ayrıca 09.003/1 pozundan yükleme boşaltma bedeli ödenmesi sonucu fazla ödeme yapıldığı gerekçesiyle tazmin hükmü verilmiştir.

Dilekçi dilekçesinde; İlamın (D) fıkrasına ilişkin olarak, Gökpınar Sulaması İnşaatı işinde 09.003/1 pozunda yükleme boşaltma bedeli ödenen agreganın, kanallarda filtre malzemesi, ulaşım yollarında stablize malzeme ve beton agregası olarak kullanılmakta olduğunu. Hal böyle olunca malzemelerin daha önceden çap ve evsaflarına göre kırılıp depo edilmiş olmasının gerekliliğinin gayet açık olduğunu. Yani konkasör bölgesine 150-200 metre mesafede depolanan malzemelerin buradan 23 ve 24 kilometre uzaklıktaki beton santralına, ulaşım yollarına ve 125 kilometre uzunluğundaki kanalın imalat mahallerine yakın muhtelif depo sahalarına 2. kez taşınmakta olduğunu. 16.041/2-B poz nolu birim fiyat analizinde yer alan D.4265/1, D.4265 ve D.4246 poz nolu işlerin tarifinde birim fiyata dahil olan masrafların; "Taşın, ocaklardan çıkarılması, konkasöre verilecek boyutta kırılması, vasıtalara yüklenmesi, ocak konkasör arasında nihai ortalama 150 m. mesafeye kadar taşınması, boşaltılması, konkasöre verilmesi, şartnamesinde belirtilen veya idarece istenilen granülometriyi elde edecek şekilde konkasörle kırılması ve elenmesi, munzam elemeler ve granülometri ayarlama işlerinin yapılması, konkasör altının boşaltılması, kırılmış ve elenmiş agreganın vasıtalara yüklenmesi, figüre veya depo yerinde boşaltılması, aşağıda "Birim Fiyat Dahil Olmayan Masraflar" başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin yapılması için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme, makine, alet ve edevat masrafları ile müteahhit karı ve genel giderler." olduğunu, Tarifte;

1. Taşın ocaktan çıkarılması ve konkasöre verilecek boyutta kırılması,

2. Vasıtalara yüklenmesi, ocak-konkasör arasında nihai ortalama 150 m. mesafeye kadar taşınması ve taşların boşaltılması

3. Konkasöre verilmesi, kırılması, elenmesi

4. Konkasör altının boşaltılması,(yükleyici ile ötelenmesi)

5. Kırılmış ve elenmiş agreganın vasıtalara yüklenmesi,

6. Figüre veya depo yerinde boşaltılması,...müteahhit karı ve genel giderlerin yer almakta olduğunu, Bu tarifte kırılmış ve elenmiş agreganın vasıtalara yüklenip figüre veya depo yerinde boşaltılmasının birim fiyata dahil olduğunun tartışmasız olduğunu, Ancak konkasör altından ötelenmiş durumda bulunan agreganın buradan alınarak direkt olarak çeşitli sebeplerle inşaat mahallerindeki depolara taşınamamış olduğunu. Toplam 199.956m3 agreganın konkasör bölgesindeki depolara yükleme boşaltma işlemi yapılmadan ötelenerek depolanmasının mümkün olmadığını. Bir başka değişle, konkasörden çıkan ve yükleyici ile ötelenen (konkasör altından boşaltılan) agreganın buradan direkt inşaat mahallerindeki depolara götürülebilseydi 09.003/1 pozundan yükleme boşaltma bedeli verilmesinin gerekmeyeceğini. Oysa burada;

7. Taşın ocaktan çıkarılması ve konkasöre verilecek boyutta kırılması,

8. Vasıtalara yüklenmesi, ocak-konkasör arasında nihai ortalama 150 m. mesafeye kadar taşınması ve taşların boşaltılması

9. Konkasöre verilmesi, kırılması, elenmesi

10. Konkasör altının boşaltılması,(yükleyici ile ötelenmesi)

11. Kırılmış ve elenmiş agreganın vasıtalara yüklenmesi,

12. Figüre veya depo yerinde boşaltılması, işlerine İlave Olarak;

13. Figüre veya depo edilmiş agreganın muhtelif zamanlarda kamyonlara tekrar yüklenip tartılıp inşaat mahalline götürülmesi.

14. Figüre ve depo verinde boşaltılması, işlemlerinin yapılmış olduğunu. Konkasör bölgesinde agreganın depolandığına dair kroki ve resimlerin savunma ekinde sunulmuş olduğunu. Tarifte ocaktan çıkarılan taş için, agrega olarak beton tesisine getirilinceye kadar 2 defa yükleme boşaltma+konkasör altının boşaltılması işleminin öngörülmüşken, burada 3 defa yükleme boşaltma+konkasör altının boşaltılması işleminin yapılmış olduğunu. İlamın, konkasörden çıkan agreganın yükleme boşaltma işlemi yapılmadan 150-200 m mesafeye depo edildiği varsayımına dayalı olarak verilmiş olduğunu, yukarıda bahsedilen miktarda agreganın yükleme boşaltma işlemi yapılmadan 150-200 m mesafeye nasıl depolanabileceğini. Bu durumda, agreganın konkasör altından alınarak direkt işyerindeki depoya niçin götürülmediği, 2 defa depolama işlemine niçin gerek duyulduğu sorusunun akla gelebileceğini. Ancak; - Konkasördeki temin hızı ile işbaşındaki tüketim hızlarının farklı olup, paralel hale getirilmesinin mümkün olmadığını. -İmalat yerindeki depolama imkanlarının kısıtlı olduğunu. -Nakliye mesafesinin uzun olması ve yolların ham yol olmasından dolayı düzenli sabit nakliye yapılamamakta olduğunu. Gerek çalışma temposu gerekse bahsedilen bazı muhtemel engellerin malzemenin düzenli ve belirli bir sistem içinde temin edilmesine mani olduğundan, işin aksamadan yürümesi için mecburen konkasör bölgesinde malzemenin stoklanmış olduğunu. İlamda; DSİ Genel Müdürlüğü'nün 29.02.1996 tarihli yazısından bahsedilerek, beton imalatlarında kullanılan kum-çakıl yükleme boşaltma ve istif bedelinin 2000 m3'e kadar olan kısmının D.09.003/1 pozundan, kalan miktarının ise D.09.003/2 pozundan ödenmesi gerektiğinden bahsedilmekte olduğunu, bunun kabul edilemez olduğunu. DSİ Genel Müdürlüğünün söz konusu yazısının 29.02.1996 tarihinden sonra ihalesi yapılan işler için geçerli olup, ihalesi 1995 yılında yapılan ilgili işi ilgilendirmemekte olduğunu. Sonuç olarak, fiilen yapılan iş ne ise onun bedelinin ödenmiş olup, mükerrer yükleme boşaltma bedeli ödenmesinin söz konusu olmadığını, belirterek tazmin hükmünün kaldırılmasını talep etmektedir.

A) 641 sayılı ilamın 73/A. maddesi ile verilen tazmin hükmüne ilişkin olarak dilekçi tarafından tahsilat bildirilmekte ise de, hükümden sonra yapılan bu tahsilat ilam hükmünün infazı mahiyetinde olduğu ve ilam hükmüne karşı herhangi bir itirazda söz konusu bulunmadığı cihetle bu hususta Kurulumuzca yapılacak işlem olmadığına,

B) 641 sayılı ilamın 73/B. maddesi ile verilen tazmin hükmüne ilişkin olarak dilekçi tarafından tahsilat bildirilmekte ise de, hükümden sonra yapılan bu tahsilat ilam hükmünün infazı mahiyetinde olduğu ve ilam hükmüne karşı herhangi bir itirazda söz konusu bulunmadığı cihetle bu hususta Kurulumuzca yapılacak işlem olmadığına,

C) 641 sayılı ilamın 73/C. maddesi ile verilen tazmin hükmüne ilişkin olarak dilekçi tarafından tahsilat bildirilmekte ise de, hükümden sonra yapılan bu tahsilat ilam hükmünün infazı mahiyetinde olduğu ve ilam hükmüne karşı herhangi bir itirazda söz konusu bulunmadığı cihetle bu hususta Kurulumuzca yapılacak işlem olmadığına,

D)İlam hükmü, “Malatya-Darende-Gökpınar Sulaması İnşaatı” işinde; Yükleme boşaltma bedeli imalat birim fiyatına dahil olan kum çakıl malzemesi için ayrıca 09.003/1 pozundan yükleme boşaltma bedeli ödenmesi sonucu fazla ödeme yapıldığı gerekçesiyle verilmiştir.

Dilekçi itirazlarının gerekçesini, agrega malzemesinin kanallarda filtre malzemesi, ulaşım yollarında stablize malzeme ve beton agregası olarak kullanılmakta olduğu, konkasörde agrega üretimi ile bu malzemenin kullanılacağı imalatların değişik nedenlerle eş zamanlı olarak yapılamadığı, bu nedenle depolanan malzemenin ikinci bir defa yükleme boşaltma yapılarak imalat mahalline taşındığı oluşturmaktadır.

16.041-2-B poz nolu birim fiyatı oluşturan D.4265/1, D.4265 ve D.4246 pozları Karayolları Genel Müdürlüğüne ait pozlar olup, bu pozların birim fiyat tariflerinde; “Taşın; ocaklardan çıkarılması, konkasöre verilecek boyutta kırılması, vasıtalara yüklenmesi, ocak-konkasör arasında nihaî ortalama 150 m. mesafeye kadar taşınması, boşaltılması, konkasöre verilmesi, şartnamesinde belirtilen veya İdarece istenilen granülometriyi elde edecek şekilde konkasörle kırılması ve elenmesi, munzam elemeler ve granülometri ayarlama işlerinin yapılması, konkasör altının boşaltılması, kırılmış ve elenmiş agreganın; vasıtalara yüklenmesi, figüre veya depo yerinde boşaltılması, aşağıda «Birim Fiyata Dahil Olmayan Masraflar» başlığı altında sayılanlar dışında kalan diğer bütün işlerin yapılması için lüzumlu her türlü işçilik, malzeme, makine, alât ve edevat masrafları ile müteahhit kârı ve genel masraflar.” ın birim fiyata dahil olduğu belirtilmiştir.

Birim fiyat tariflerinde, a)ocaktan çıkarılan taşın konkasöre verilecek boyutta kırıldıktan sonra araçlara yüklenmesi ve konkasör yanında boşaltılması, b)Kırılan ve elenen agreganın konkasör altından boşaltılması nedeniyle konkasör yakınında depolanan malzemenin yükleniciyle vasıtalara yüklenerek imalatta kullanılacak yerde figüresi yada depoya boşaltılması şeklinde olmak üzere iki ayrı yükleme-boşaltma işleminden bahsedilerek bu işlemlerin birim fiyata dahil olduğu belirtilmektedir.

DSİ Birim Fiyat Tarifleri Kitabının, “Taşıma İşleri Uygulama Kriterleri” başlıklı bölümünün “Genel Hükümler” başlığı altındaki 1. maddesinde: “Taşıma formüllerine göre hesaplanarak bulunan taşıma bedellerine, yükleme, boşaltma ve iş yerinde istif bedelleri dahil değildir. (Çimento, demir taşıması gibi özel taşıma fiyatı olan malzeme ve yük taşıma bedelleri hariç) ihzarat ve imalat birim fiyatlarına malzemenin ocaktaki (satın alma yeri veya depodaki), inşaat yerindeki yükleme, boşaltma ve istif bedelleri dahil edilmiştir. (Madde 5’deki kayıt mahfuzdur)” dendiği,

Madde 5’te ise; “Taşımalarda malzemenin çıkarıldığı veya satın alındığı kullanılacağı yer arasında bir defadan fazla yükleme ve boşaltma yapılmasına zorunluluk olması halinde durum idare ile müteahhit arasında, müteahhidin kusuru olmaksızın meydana geldiğine dair, gerekçeli müşterek bir tutanakla tespit edilir. Bu takdirde fazladan yapılan yükleme, boşaltma bedeli ödenir.” Dendiği görülmektedir.

İmalat birim fiyatlarına malzemenin yükleme boşaltma ve istif bedeli dahil olduğu için, ilgili imalatlarda kullanılan agrega malzemesi için ayrıca yükleme, boşaltma bedeli ödenebilmesi ancak müteahhidin kusurundan kaynaklanmayan bir zaruretin olması gerekmektedir. Agrega malzeme için ayrıca yükleme boşaltma bedeli ödenmesine dilekçi, konkasörde agrega üretimi ile bu malzemenin kullanılacağı imalatların değişik nedenlerle eş zamanlı olarak yapılamadığını göstermektedir. Bu gerekçenin “Taşıma İşleri Uygulama Kriterleri” başlıklı bölümünün “Genel Hükümler” başlığı altındaki 5. maddesindeki müteahhidin kusuru olmayan bir zorunluluk olarak kabul edilmesi mümkün görülmemektedir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle 641 sayılı ilamın 73/D. maddesi ile verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Sonuç olarak, 641 sayılı ilamın 73 maddesi ile verilen tazmin hükmünün TASDİKİNE,

Karar verildiği 10.04.2006 tarih ve 28583 sayılı tutanakta yazılı olmakla iş bu ilam tanzim kılındı.