Sayıştay 4. Dairesi 233 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Harcırah Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 4

• Karar Tarihi: 13.10.2020

• Karar No: 233

• İlam No: 139

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2018

• Konu: Harcırah Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

YURTDIŞI HARCIRAH

Asıl İlamın 4 üncü maddesiyle hüküm dışı bırakılan konunun 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 50 inci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü gereğince görüşülmesinin devamına karar verildi.

Yargı Raporunda yer alan bilgi, belge ile eklerinin incelenmesi sonucunda;

“………. Derneği”nin, ………..’da gerçekleştirilecek olan “……… Fuar Programı”na daveti üzerine; ………. sayılı Meclis Kararı ile ….., ….., ….., ….. ve …..’nun programa katılmak üzere görevlendirildikleri,

Bu görevlendirme nedeniyle, ………. Derneği’ne, program katılım bedeli olan kişi başı …… TL’nin (toplam …………. TL), belediye bütçesinden ödendiği,

Söz konusu katılım ücretine; uçak bileti, otel transferi, 5 yıldızlı otelde 3 gece konaklama, fuar alanına transfer ve organizasyon hizmet bedelinin dâhil olduğu, öğlen ve akşam yemek bedellerinin hariç olduğu,

Dernek tarafından, Belediye’ye, “…… Programı”na katılmak üzere görevlendirilen personelin, programa katılım bedellerinin alındığına dair herhangi bir kanıtlayıcı belge verilmediği,

İnceleme gezisine katılmak üzere görevlendirilen personele ayrıca düzenlenen harcırah belgesine istinaden, 2 gün yurtiçi 3 gün yurtdışı olmak üzere 5 günlük yevmiyeyi içeren yurtiçi/yurtdışı geçici görev yolluğu ……… ödendiği,

Görülmüştür.

İçişleri Bakanlığı Mahalli İdareler Genel Müdürlüğünce yayımlanan “Yurtdışı İlişkiler” konulu 2005/62 sayılı Genelgede;

“Belediyelerin seçilmiş ve atanmış personelinin yurtdışı görevlendirilmelerinde uyulacak esaslar ilgi genelgelerimizle belirlenmiştir. Ancak son günlerde Dışişleri Bakanlığı ve valiliklerimizden alınan yazılardan yurtdışı görevlendirmelerde bu esaslara uyulmadığı anlaşılmaktadır. Bu nedenle, yurtdışı görevlendirmelerde aşağıdaki esaslara uyulması gerekli görülmüştür.

1. Kamu kurum ve kuruluşları, Belediye birlikleri ve “kamuya yararlı dernek” statüsünde bulunan mahalli idare dernekleri dışındaki kişi, dernek, şirket, vakıf vb. kuruluşlar tarafından kurs, seminer, inceleme gezisi vb. adlarla yurtdışında düzenlenen programlar için personel görevlendirilmeyecek, harcırah ödenmeyecektir.

…..

3. Organizasyonu düzenleyen kuruluşa (var ise) herhangi bir ad altında (eğitim giderleri, hizmet satın alınması, konaklama ücreti, rehberlik ücreti vb. ) ödeme yapılması mümkün değildir.

…”

Hükmüne yer verilmiştir.

İçişleri Bakanlığı’nın yukarıda yer verilen genelgesi uyarınca kamu kurum ve kuruluşları, belediye birlikleri ve kamuya yararlı dernek statüsünde bulunan mahalli idare dernekleri dışındaki kişi, dernek, şirket, vakıf vb. kuruluşlar tarafından seminer, inceleme gezisi gibi adlarla yurtdışında düzenlenen programlar için personel görevlendirilmeyecek, harcırah ödemesi yapılmayacak ve organizasyonu düzenleyen kuruluşa herhangi bir ad altında ödemede bulunulmayacak olunduğundan, kamuya yararlı dernek statüsünde bulunmayan ………. Derneği’nce düzenlenen inceleme gezisi için Belediyenin personel görevlendirilmesi, personel için adı geçen Derneğe katılım ücreti ile inceleme gezisine katılan personele harcırah ödenmesi mümkün değildir.

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanunu’nun “harcama yetkisi ve yetkilisi” başlıklı 31 inci madde hükmünde;

“Bütçeyle ödenek tahsis edilen her bir harcama biriminin en üst yöneticisi harcama yetkilisidir.

………….

Kanunların veya Cumhurbaşkanlığı kararnamelerinin verdiği yetkiye istinaden yönetim kurulu, icra komitesi, komisyon ve benzeri kurul veya komite kararıyla yapılan harcamalarda, harcama yetkisinden doğan sorumluluk kurul, komite veya komisyona ait olur.”,

“Harcama talimatı ve sorumluluk” başlıklı 32 inci madde hükmünde;

“Bütçelerden harcama yapılabilmesi, harcama yetkilisinin harcama talimatı vermesiyle mümkündür. Harcama talimatlarında hizmet gerekçesi, yapılacak işin konusu ve tutarı, süresi, kullanılabilir ödeneği, gerçekleştirme usulü ile gerçekleştirmeyle görevli olanlara ilişkin bilgiler yer alır. Harcama yetkilileri, harcama talimatlarının bütçe ilke ve esaslarına, kanun ve diğer mevzuata uygun olmasından, ödeneklerin etkili, ekonomik ve verimli kullanılmasından ve bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken diğer işlemlerden sorumludur.”.

“Giderin gerçekleştirilmesi” başlıklı 33 üncü maddesinde ise;

“Bütçelerden bir giderin yapılabilmesi için iş, mal veya hizmetin belirlenmiş usul ve esaslara uygun olarak alındığının veya gerçekleştirildiğinin, görevlendirilmiş kişi veya komisyonlarca onaylanması ve gerçekleştirme belgelerinin düzenlenmiş olması gerekir.

Giderlerin gerçekleştirilmesi; harcama yetkililerince belirlenen görevli tarafından düzenlenen ödeme emri belgesinin harcama yetkilisince imzalanması ve tutarın hak sahibine ödenmesiyle tamamlanır.

Gerçekleştirme görevlileri, harcama talimatı üzerine; işin yaptırılması, mal veya hizmetin alınması, teslim almaya ilişkin işlemlerin yapılması, belgelendirilmesi ve ödeme için gerekli belgelerin hazırlanması görevlerini yürütürler.

Gerçekleştirme görevlileri, bu Kanun çerçevesinde yapmaları gereken iş ve işlemlerden sorumludurlar.”

Denilmektedir.

Buna göre, İçişleri Bakanlığının anılan genelgesine aykırı olarak yapılan ödemede; 5018 sayılı Kanununun 32 ve 33 üncü madde hükmü gereğince harcama yetkilisi ve gerçekleştirme görevlisinin sorumluluğu bulunduğu gibi adı geçen Kanunun 31 inci maddesi hükmü uyarınca, Meclis Kararında imzası bulunan meclis üyelerinin de sorumluluklarının bulunduğunu kabul etmek gerekmektedir.

Diğer taraftan, Mahalli İdareler Harcama Belgeleri Yönetmeliği’nin “Yurtdışı geçici görev yolluğu” başlıklı 25 inci maddesi ile “Yolluklara ilişkin diğer hükümler” başlıklı 27’inci maddesi gereğince geçici görev yolluklarının ödenmesinde, yurtdışı geçici görev yolluğu bildiriminin, yatacak yer temini için ödenen ücretlere ilişkin faturanın, uçakla yapılan seyahatlerde yolcu biletinin ve taksi ile yapılan seyahatlerde fatura veya perakende satış fişi veya ödeme kaydedici cihazlara ait satış fişinin, ödeme belgesine bağlanması gerekmektedir.

“Muhasebe Yetkililerinin Eğitimi, Sertifika Verilmesi ile Çalışma Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik”in, 29 uncu maddesine göre; muhasebe yetkilileri ödeme emri belgesi ve ekleri üzerinde, ödemenin çeşidine göre ilgili mevzuatında belirlenen belgelerin tamam olmasını kontrol etmekle yükümlüdürler.

Dolayısıyla söz konusu yönetmelik hükümleri uyarınca, ödeme emri üzerinde kontrol yükümlülüğü bulunan muhasebe yetkilisinin de, belediye bütçesinden programa katılım ve konaklama ücretleri ile yol masraflarına dair kanıtlayıcı herhangi bir belge olmadan ödeme yapılmasında sorumluluğu bulunmaktadır.

Bu itibarla, Asıl İlamın 4 üncü maddesiyle verilen konuya ilişkin hüküm dışı kararının kaldırılmasına, 2005/62 sayılı Genelge’ye aykırı olarak kamuya yararlı dernek statüsünde olmayan …….. Derneğinin, ……’da gerçekleştirilecek olan ……. Programına daveti üzerine; Belediye Meclis Kararı ile ….., ….., ….., ….. ve …..’nun görevlendirilerek, adı geçen derneğe kanıtlayıcı herhangi bir belge olmadan belediye bütçesinden katılım ücreti ile görevlendirilen personele geçici görev gündeliği ödenmesi nedeniyle toplam ………-TL kamu zararına sebebiyet verilmiş ise de, söz konusu kamu zararının …….. tarihli ve …….. numaralı alındı belgesi ile tahsil edildiği ve bu tahsilata ilişkin muhasebe kayıtlarının da …….. tarih ve …….. yevmiye numaralı ve …….. tarih ve …….. yevmiye numaralı muhasebe işlem fişleri ile gerçekleştirildiği anlaşıldığından, konu hakkında ilişilecek husus kalmadığına ve tahsilatın ilama dercine,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.