Sayıştay 4. Dairesi 224 Kararı - Belediyeler ve Bağlı İdareler Personel Mevzuatı

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 4

• Karar Tarihi: 13.02.2020

• Karar No: 224

• İlam No: 66

• Madde No: 1

• Kamu İdaresi Türü: Belediyeler ve Bağlı İdareler

• Hesap Yılı: 2018

• Konu: Personel Mevzuatı ile İlgili Kararlar

KARAR

SOSYAL DENGE TAZMİNATI

Asıl ilamın 1 inci maddesiyle hüküm dışı bırakılan konunun 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 50 inci maddesinin üçüncü fıkrası hükmü gereğince görüşülmesinin devamına karar verildi.

Yargı Raporunda yer alan bilgi, belge ile eklerinin incelenmesi sonucunda;

Belediyede çalışmakta olan personele, 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnameye 6289 sayılı Kanun ile eklenen Ek 15’inci madde hükmü uyarınca, ……. ile …. Belediyesi arasında akdedilen ve 14.05.2016-31.12.2017 döneminde geçerli olan sözleşmenin “Yürürlük ve Süre” başlıklı 10 uncu maddesinin (c) fıkrası hükmü nedeniyle yeni bir sözleşme imzalanmadığı halde 2018 yılında da “ramazan bayramı, kurban bayramı, öğrenim ve yakacak yardımı” ödemelerinin yapıldığı görülmüştür.

375 sayılı KHK'nin 6289 sayılı Kanunla eklenen Ek 15 inci maddesinde:

“Belediyeler ve bağlı kuruluşları ile il özel idarelerinin kadro ve pozisyonlarında istihdam edilen kamu görevlilerine sosyal denge tazminatı ödenebilir. Sosyal denge tazminatının ödenebilecek aylık tutarı, 4688 sayılı Kamu Görevlileri Sendikaları ve Toplu Sözleşme Kanununa göre yapılan toplu sözleşmede belirlenen tavan tutarı geçmemek üzere ilgili belediye ve il özel idaresi ile ilgili belediye ve il özel idaresinde en çok üyeye sahip kamu görevlileri sendikası arasında anılan Kanunda öngörülen hükümler çerçevesinde yapılabilecek sözleşmeyle belirlenir”

4688 sayılı Kanununun 28 inci maddesinin 3 üncü fıkrasında; “Toplu sözleşme hükümleri, sözleşmenin yapıldığı tarihi takip eden iki mali yıl için geçerlidir”

denilmekte,

“Mahalli İdarelerde Sözleşme İmzalanması” başlıklı 32 inci maddesinde ise;

“27/6/1989 tarihli ve 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin ek 15 inci maddesi hükümleri çerçevesinde sosyal denge tazminatının ödenmesine belediyelerde belediye başkanının teklifi üzerine belediye meclisince, il özel idaresinde valinin teklifi üzerine il genel meclisince karar verilmesi halinde, sözleşme döneminde verilecek sosyal denge tazminatı tutarını belirlemek üzere ilgili mahalli idarede en çok üyeye sahip sendikanın genel başkanı veya sendika yönetim kurulu tarafından yetkilendirilecek bir temsilcisi ile belediyelerde belediye başkanı, il özel idaresinde vali arasında toplu sözleşme sürecinin tamamlanmasını izleyen üç ay içerisinde sözleşme yapılabilir. Bu sözleşme bu Kanunun uygulanması bakımından toplu sözleşme sayılmaz ve bu kapsamda Kamu Görevlileri Hakem Kuruluna başvurulamaz.

Yapılacak sözleşme, toplu sözleşme dönemi ile sınırlı olarak uygulanır ve sözleşme süresi hiçbir şekilde izleyen mahalli idareler genel seçimi tarihini geçemez. Mahalli idareler genel seçim tarihini izleyen üç ay içerisinde de toplu sözleşme dönemiyle sınırlı olmak üzere sözleşme yapılabilir. Bu sözleşmeye dayanılarak yapılan ödemeler kazanılmış hak sayılmaz.

İlgili mahalli idarenin; vadesi geçmiş vergi, sosyal güvenlik primi ile Hazine Müsteşarlığına olan borç toplamının gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin yüzde onunu aşması, ödeme süresi geçtiği halde ödenmemiş aylık ve ücret borcu bulunması veya gerçekleşen en son yıla ilişkin toplam personel giderinin, gerçekleşen en son yıl bütçe gelirlerinin belediyelerde yüzde otuzunu, il özel idaresinde yüzde yirmibeşini aşması hallerinde bu madde kapsamında sözleşme yapılamaz. Sözleşmenin yapılmasından sonra bu koşulların oluşması durumunda mevcut sözleşme kendiliğinden hükümsüz kalır.”

Hükümleri yer almaktadır.

4688 sayılı Kanunun bahsi geçen 32 inci madde hükmü uyarınca belediyelerde sosyal denge tazminatı ödenmesine ilişkin olarak yapılacak olan toplu sözleşme, sözleşme dönemi ile sınırlı olarak uygulanmak zorundadır. Toplu sözleşme süresi sona erdikten sonra anılan sözleşme hükümlerine dayanılarak sosyal denge, ramazan, kurban bayramları, yakacak ve öğrenim yardımları ödenmesi Kanunun anılan hükümlerine aykırıdır.

Toplu sözleşmelere 4688 sayılı Kanunun amir hükümlerine aykırı hüküm konulması da ayrıca mümkün değildir.

375 sayılı KHK’nin Ek 15 inci maddesi hükmü çerçevesinde sosyal denge tazminatının ödenmesine, belediye başkanının teklifi ile belediye meclisince karar verilmesi gerektiği 4688 sayılı Kanunun 32 inci maddesinde hüküm altına alınmış, ……… Belediye Meclisinin 01.06.2016 tarih, 138 sayılı kararı ile de toplu iş sözleşmesi maddelerini belirlemek ve sözleşmeyi imzalamak üzere . ……….. yetkili kılınmıştır.

Anılan yetki uyarınca ………. ile ………… ile ……………….. arasında 14.05.2016 tarihinde toplu iş sözleşmesi imzalanmıştır.

Söz konusu sözleşmenin “Yürürlük ve Süre” başlıklı 10 uncu maddesinde;

d) Bu toplu iş sözleşmesi 15.06.2016 tarihinde başlar, 31.12.2017 tarihinde sona erer.

e) Yeni sözleşme görüşmelerine en erken eski sözleşmenin bitimi tarihinden 30 gün önce başlanır.

f) Yeni sözleşme imzalanıncaya kadar eski sözleşme geçerlidir.”

Hükümlerine yer verilmiştir.

Toplu sözleşmenin sona erme tarihi olan 31.12.2017 tarihinden sonra da toplu sözleşmenin 10 uncu maddesi (c) bendi hükmü uyarınca ödemelere devam edildiği görülmüştür.

Oysa söz konusu (c) bendi 4688 sayılı Kanunun 32 inci maddesi hükmüne aykırıdır. Zira Kanunun anılan hükmü uyarınca sözleşme, toplu sözleşme dönemi ile sınırlı olarak uygulanmak zorundadır.

Yukarıda açıklanan gerekçelerle, ………. Belediyesinde çalışmakta olan kamu personeline sosyal denge tazminatı ödenmesine ilişkin sözleşmenin uygulama süresi 31.12.2017 tarihinde bitmesine ve yeni sözleşme yapılmamasına rağmen, 2018 yılında eski sözleşmeye istinaden söz konusu tazminatın ödenmesine devam edilmek suretiyle neden olunan ………… TL kamu zararının;

………………… ortaklaşa ve zincirleme, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 53 üncü maddesi gereği işleyecek faizleri ile birlikte ödettirilmesine, 6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55 inci maddesi uyarınca İşbu ilamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere, oybirliği ile, karar verildi.