Sayıştay 4. Dairesi 173 Kararı - Genel Bütçe Kapsamındaki İdareler Çeşitli Konular

Daire Karar Detayı

İletişim Bilgileri

• Daire Karar Detayı: Listeye DönYazdır

• Daire: 4

• Karar Tarihi: 16.01.2018

• Karar No: 173

• İlam No:

• Madde No: 6

• Kamu İdaresi Türü: Genel Bütçe Kapsamındaki İdareler

• Hesap Yılı: 2016

• Konu: Çeşitli Konuları İlgilendiren Kararlar

KARAR

KANUNİ FAİZ

…………. A.Ş ve …………. A.Ş. ortak girişimi yükleniminde yaptırılan …………. işi ile ilgili olarak tazmin hükmü verilen ve kesinleşen …………. TL’nin tahsili sırasında bu tutara ilişkin olarak alınması gereken kanuni faiz tutarının tahsil edilmediği görülmüştür.

…………. Bakanlığı 2012 yılı hesabı 16.01.2014 tarihinde yargılanmış olup söz konusu hesaba ait …………. nolu Sayıştay İlamının 5’inci maddesi ile …………. TL’lik tutar için tazmin hükmü verilmiş, bu tazmin hükmü sorumlular tarafından temyiz edilmiş, Sayıştay Temyiz Kurulu da …………. sayılı kararı ile tazmin hükmünü oybirliği ile tasdik etmiştir.

Söz konusu tutar idare tarafından 21.04.2015 tarihinde kişilerden alacaklar hesabına alınarak borç kaydı yapılmış, 21.10.2015 tarih ve …………. nolu ödeme emri belgesine bağlı …………. kesin numaralı hakedişte düzeltilerek …………. TL olarak tahsil edilmiştir. 20.05.2016 tarih ve …………. numaralı muhasebe işlem fişi ile …………. TL’lik tutar kişi borçları hesabından düşülerek borç kaydı kapatılmıştır. Lakin söz konusu tutarla ilgili olarak hüküm tarihinden tahsilat tarihine kadar işleyen kanuni faizle ilgili herhangi bir işlem yapılmamıştır.

6085 sayılı Sayıştay Kanununun “İlamların infazı” başlıklı 53’üncü maddesinde;

“(1) Sayıştay ilamları kesinleştikten sonra doksan gün içerisinde yerine getirilir. İlam hükümlerinin yerine getirilmesinden, ilamların gönderildiği kamu idarelerinin üst yöneticileri sorumludur.

(2) İlamlarda gösterilen tazmin miktarı hüküm tarihinden itibaren kanuni faize tabi tutularak, 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre tahsil olunur.”

Denilmekte,

5018 sayılı Kamu Mali Yönetimi ve Kontrol Kanununun “Kamu zararı” başlıklı 71’inci maddesinin 3 ve 5’inci fıkrasında;

“Kontrol, denetim, inceleme, kesin hükme bağlama veya yargılama sonucunda tespit edilen kamu zararı, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faiziyle birlikte ilgililerden tahsil edilir.

…

Kamu zararının, bu zarara neden olan kamu görevlisinden veya diğer gerçek ve tüzel kişilerden tahsiline ilişkin usûl ve esaslar, Maliye Bakanlığının teklifi üzerine Bakanlar Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir”,

Kamu Zararlarının Tahsiline İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmeliğin “Kamu zararından doğan alacakların tahsil şekilleri” başlıklı 12’nci maddesinin birinci fıkrasında;

“(1) Kamu zararından doğan alacaklar, sorumlulardan ve/veya ilgililerden, zararın oluştuğu tarihten itibaren ilgili mevzuatına göre hesaplanacak faiziyle birlikte tahsil edilir”,

“Kamu zararından doğan alacaklarda faiz” başlıklı 18 inci maddesinin ikinci fıkrasında ise;

“(2) Sayıştay, adlî, idarî ve askerî mahkeme ilâmları ile tespit olunan kamu zararından doğan alacaklarda faiz başlangıç tarihi, ilâmda faizin başlangıcı hakkında hüküm varsa belirtilen tarih, aksi takdirde karar tarihidir.”

Hükümleri yer almaktadır.

Merkezi Yönetim Muhasebe Yönetmeliğinin 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına ilişkin “Hesabın işleyişi” başlıklı 84’üncü maddesinde;

(1) Kişilerden alacaklar hesabına ilişkin borç ve alacak kayıtları aşağıda gösterilmiştir:

a) Borç

1. Bütçe giderleri hesabına borç kaydedilmek suretiyle fazla ve yersiz verildiği, gerek yılı içinde, gerekse yılı geçtikten sonra tespit edilenler; Sayıştay, adlî, idarî ve askerî mahkemelerce tazmin hükmedilenler ile zamanaşımına uğratılan alacaklardan dolayı Sayıştay tarafından sorumluları adına tazmin hükmedilen tutarlar bu hesaba borç, tahsilinde bütçeye gelir kaydedilmek üzere 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.

…

17. Kişilerden alacaklar hesabında kayıtlı alacaklar için tahakkuk ettirilen faiz tutarı bu hesaba borç, 600-Gelirler Hesabına alacak kaydedilir.”

düzenlemelerine yer verilmiştir.

Yukarıdaki mevzuat hükümlerinden anlaşılacağı üzere; Sayıştay ilam hükümlerinin yerine getirilmesinden ilamların gönderildiği kamu idarelerinin üst yöneticileri sorumlu olup, ilamlar hüküm tarihinden sonra 140-Kişilerden Alacaklar Hesabına kaydedilerek izlenmeli, ilamın kesinleşme tarihinden itibaren ise doksan gün içerisinde tahsil edilmelidir. Bunun yanında Sayıştay ilâmlarında gösterilen tazmin miktarının hüküm tarihinden itibaren kanuni faize tabi tutularak, 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu hükümlerine göre tahsil edilmesi gerekmektedir. Kamu zararının ara hakedişlerde yapılan hatalardan kaynaklanıyor olması ve fazla ödenen tutarların kesin hakedişlerde düzeltilebilmesi, bu tutarlara faiz tahakkuk ettirilmemesi sonucunu doğurmayacaktır. Zira ara hakedişten de kaynaklansa Sayıştay ilamına bağlanmış bir kamu zararı mevcut olup, Sayıştay Kanunun 53’üncü maddesi hükmü uyarınca Sayıştay ilâmlarında gösterilen tazmin miktarları hüküm tarihinden itibaren kanuni faize tabi tutularak tahsil edilmelidir.

Yapılan incelemelerde …………. nolu Sayıştay İlamının 5’inci maddesi ile tazmin hükmü verilen ve kesinleşen …………. TL’lik tutarın 21.10.2015 tarih ve …………. nolu ödeme emri belgesi ile tahsil edildiği, bu tutara ilişkin kişi borcu kaydının 20.05.2016 tarih ve …………. numaralı muhasebe işlem fişi ile kapatıldığı, lakin hüküm tarihinden tahsilat tarihine kadar işleyen kanuni faizinin ise tahsil edilmediği görülmüştür.

Yukarıda yapılan açıklamalar neticesinde kesinleşen Sayıştay İlamından kaynaklanan kamu alacağının tahsili sırasında hüküm tarihinden tahsilat tarihine kadar işleyecek olan kanuni faizinin tahsil edilmemesi sonucu sorgu konusu edilen …………. TL kamu zararının Bakanlık Merkez Saymanlık Müdürlüğünce 26.04.2017 tarih ve …………. yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile …………. TL olarak hesaplandığı ve ilamda ismi geçen sorumlular adına 140-Kişilerden Alacaklar Hesabında kayıt altına alındıktan sonra sorgu üzerine 13.10.2007 tarihinde ilgililerden tahsili suretiyle Saymanlık Müdürlüğü hesabına yatırıldığı ve mezkur tahsilatın 16.10.2017 tarih ve …………. yevmiye numaralı muhasebe işlem fişi ile kayıtlara alındığı savunma eki belgelerden anlaşıldığından, idaresi tarafından hesaplanan faiz tutarı …………. liranın kamu zararı oluşturduğuna, ancak söz konusu tutarın tahsil edilmek suretiyle ilişiği giderildiği anlaşıldığından, konu hakkında ilişik kalmadığına ve tahsilatın ilama dercine,

6085 sayılı Sayıştay Kanununun 55’inci maddesi uyarınca İşbu İlamın tebliğ tarihinden itibaren altmış gün içerisinde Sayıştay Temyiz Kurulu nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere,

Oybirliğiyle,

Karar verildi.